III SA/Lu 239/06

WyrokWSA w Lublinie2006-07-06

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jacek Czaja, Maria Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ubytek słuchu spowodowany procesem starzenia się, a nie hałasem w miejscu pracy, może zostać uznany za chorobę zawodową, zwłaszcza gdy objawy nie zostały udokumentowane w ciągu dwóch lat od zakończenia narażenia zawodowego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Choroba zawodowa narządu słuchu wymaga, aby ubytek słuchu był wymieniony w wykazie chorób zawodowych i spowodowany hałasem w miejscu pracy. Opinie medyczne wskazały, że ubytek słuchu skarżącego jest wynikiem starzenia się, a nie narażenia zawodowego. Dodatkowo, objawy nie zostały udokumentowane w ustawowym dwuletnim terminie od zakończenia pracy, co uniemożliwia stwierdzenie choroby zawodowej na gruncie obowiązujących przepisów.
Stan faktyczny
Skarżący F. W. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej narządu słuchu. Organy sanitarne obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując na opinie medyczne, które stwierdziły ubytek słuchu spowodowany procesem starzenia się, a nie hałasem w miejscu pracy. Dodatkowo, objawy nie zostały udokumentowane w wymaganym terminie. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, kwestionując decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Stażysta Marzena Gawron, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 6 lipca 2006r. sprawy ze skargi F. W. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. z 1998 r. Nr 90 poz. 575 ze zm.), oraz w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132 poz. 1115), po rozpatrzeniu odwołania F. W. z dnia [...] od decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] znak [...] o braku podstaw do stwierdzenia u niego choroby zawodowej narządu słuchu - Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżący pracował do dnia [...] lutego 1982 r. na stanowisku maszynisty parowozu, następnie przeszedł na rentę z ogólnego stanu zdrowia. Z charakterystyki stanowiska pracy wynika, że ostatnie badania okresowe, wykonane w 1981 r. wykazały "wzrok pierwsza kategoria, słuch pierwsza kategoria". Potwierdza to wpis w karcie "wynik badania okresowego" z dnia [...] grudnia 1980 r. Z orzeczenia lekarskiego nr 10 z dnia [...] 2003 r. wydanego przez specjalistę Samodzielnego Publicznego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy wynika, że mimo istnienia głębokiego, obustronnego niedosłuchu odbiorczego, nie rozpoznano u skarżącego choroby zawodowej zawodowego uszkodzenia narządu słuchu. Choroby zawodowej u skarżącego nie rozpoznał również Instytut Medycyny Pracy upoważniony do wykonywania ponownych badań lekarskich pracowników, którzy nie zgadzają się z orzeczeniem lekarskim o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Z orzeczenia lekarskiego Nr [...] z dnia [...] wydanego przez ten Instytut wynika, że na podstawie kompleksowych badan audiologicznych rozpoznano u skarżącego zaawansowany ubytek słuchu, jednak nie przedstawia on cech klinicznie charakterystycznych dla przewlekłego urazu akustycznego (zawodowego uszkodzenia słuchu). Ubytek słuchu spowodowany jest procesem starzenia się narządu słuchu. Organ przyjął, że postępowanie wobec skarżącego zostało wszczęte w grudniu 2002 r., a zatem należało stosować przepisy cytowanego na wstępie rozporządzenia. Na powyższą decyzję F. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza norm prawa materialnego ani przepisów postępowania. Regulacja dotycząca chorób zawodowych jest aktualnie unormowana w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132 poz. 1115). Zgodnie z § 11 tegoż rozporządzenia, w dniu 3 września 2002 r. straciło moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 i z 1989 r. Nr 61, poz. 364), jednak stosownie do § 10 cyt. rozp. - postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem wejścia rozporządzenia w życie, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów. Postępowanie zostało rozpoczęte w dniu [...] grudnia 2002 r. (data zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej), zatem nie ulega wątpliwości właściwość przepisów "nowego" rozporządzenia. Zgodnie z § 2 pkt 1 cyt. rozporządzenia za choroby zawodowe uważa się: - choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, - jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana "narażeniem zawodowym". Tym samym definicja prawna choroby zawodowej składa się z dwóch elementów, z których jeden jest formalnie wskazany w wykazie, a drugi dotyczy określonego związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy. Załącznik do rozporządzenia wskazuje pod poz. 21 jako chorobę zawodową obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz. Jednocześnie rozporządzenie ustanawia dwuletni okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego. Z powyższego wynika, że do rozpoznania lub stwierdzenia choroby zawodowej niezbędne jest spełnienie dwu nierozłącznych warunków, a mianowicie: rozpoznane schorzenie musi być wymienione w wykazie chorób zawodowych, przyczyną zaś tego schorzenia muszą być czynniki szkodliwe dla zdrowia występujące w środowisku pracy. Spełnienie jednego z tych warunków nie daje podstaw do rozpoznania lub stwierdzenia choroby zawodowej. Ponadto objawy chorobowe muszą być udokumentowane w okresie dwóch lat od zakończenia narażenia zawodowego (np. zmiany lub zakończenia pracy). Powyższe warunki nie zostały spełnione w przedmiotowej sprawie. Opinie medyczne wydane przez WOMP oraz IMP wskazują na inne przyczyny niedosłuchu, niż przewlekły uraz akustyczny. Zdiagnozowany trwały ubytek słuchu nie jest spowodowany hałasem, nie może więc stanowić choroby zawodowej. Podkreślić należy przy tym, że istnienie uszczerbku słuchu nie zostało udokumentowane w okresie dwóch lat od zakończenia pracy ([...] lutego 1982 r.). W świetle aktualnie obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych ..., uniemożliwia to rozpoznanie choroby zawodowej i wydanie stosownej decyzji, bez względu nawet na ewentualną pozytywną treść opinii lekarskich. Dla kwestii oceny prawidłowości decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, nie ma znaczenia przyczyna braku stosownej dokumentacji chorobowej. Z tego powodu Wojewódzki Sąd Administracyjny, który bada zgodność decyzji z prawem, nie może przy ocenie decyzji organu administracji wziąć pod uwagę opisywanych przez skarżącego problemów z uzyskaniem kompetentnej porady co do sposobu załatwienia sprawy. Poprzednio obowiązujące przepisy nie przewidywały żadnych cezur czasowych dla udokumentowania stanu zdrowia, pozostawiając ustalenie związku przyczynowo - skutkowego biegłym. Zmiana regulacji z dniem 3 września 2002 r. jest niewątpliwie niekorzystna dla skarżącego, jednak nie wszczął on pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów postępowania w celu stwierdzenia choroby zawodowej (co spowodowałoby dalsze prowadzenie i zakończenie postępowania na podstawie przepisów dotychczasowych). Trudno zaś przyjąć, że w wyniku zmiany regulacji prawnych doszło do naruszenia praw podmiotowych skarżącego, jakiegoś rodzaju nieograniczonej żadnymi terminami normatywnej ekspektatywy uzyskania potwierdzenia choroby zawodowej. Skoro zatem zarzuty skargi są bezzasadne, a zaskarżona decyzja prawa nie narusza, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze. zm.) należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło