III SA/Lu 240/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Starszy inspektor Maria Filipek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 18 września 2008r. sprawy ze skargi P.Z. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie powołanie do odbycia zasadniczej służby wojskowej 1.oddala skargę 2.przyznaje adw. M.S. wynagrodzenie w kwocie 292.80 ( dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80.100) złotych, w tym Vat tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, które wypłacić z funduszów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2008 r. ( Nr [...] ), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 24 ust 2 w związku z art. 45 i art. 60 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w L. utrzymał w mocy decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień w L. z dnia [...] kwietnia 2008 r. (Nr , [...]) o powołaniu P. Z. do odbycia zasadniczej służby wojskowej w Jednostce Wojskowej [...] w E. z terminem stawiennictwa na dzień [...] maja 2008 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że zgodnie z orzeczeniem Powiatowej Komisji Lekarskiej Nr [...] w L. z dnia [...] kwietnia 2002 r. P. Z. został uznany za zdolnego do odbycia czynnej służby wojskowej ( kategoria "A" bez § ). W dacie wydania i doręczenia karty powołania, to jest w dniu [...] kwietnia 2008 r. P. Z. nie był studentem. Wyjaśnił również, że Wojskowy Komendant Uzupełnień wydając kartę powołania poinformował P. Z. o zasadach odroczeń zasadniczej służby wojskowej, wynikających z art. 39 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 maja 2006 r. w sprawie udzielania odroczeń zasadniczej służby wojskowej ( Dz. U. z 2006 r. Nr 118, poz. 800 ). Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w L. argumentował dalej, że dopiero po otrzymaniu karty powołania, P. Z. złożył podanie o anulowanie decyzji o skreśleniu go z listy studentów. Podanie to złożono w dniu [...] kwietnia 2008 r. W dniu [...] maja 2008 r. P. Z. poinformowano o decyzji Rektora Uniwersytetu w L. o anulowaniu skreślenia z listy studentów i wyrażeniu zgody na dalsze kontynuowanie nauki. Tego samego dnia P. Z. złożył odwołanie od decyzji ( karty powołania ) wnosząc o jej anulowanie z uwagi na chęć kontynuowania nauki na Uniwersytecie w L. W dniu [...] maja 2008 r. Wojskowy Komendant Uzupełnień rozpoznał wniosek P. Z. o odroczenie zasadniczej służby wojskowej ze względu na pobieranie nauki. Wydaną tego dnia decyzją Nr [...] Wojskowy Komendant Uzupełnień nie zgodził się na odroczenie służby wojskowej. W tych warunkach Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w L. stwierdził, że nie kwestionuje okoliczności podnoszonych przez stronę. Wskazał przy tym, że nie mogą one stanowić podstawy do uchylenia lub zmiany skarżonej decyzji skoro nie można dopatrzyć się nieprawidłowości w postępowaniu Wojskowego Komendanta Uzupełnień w przedmiocie powołania P. Z. do odbycia zasadniczej służby wojskowej. Zaznaczył również, iż działając na podstawie art. 7 kpa podjął kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy mając na uwadze słuszny interes strony. W skardze do Sądu P. Z. zarzucił naruszenie przepisów prawa, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 39 ust. 1 pkt 4, ust. 3 i 5 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, § 8 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 maja 2006 r. w sprawie udzielania odroczeń zasadniczej służby wojskowej oraz §8 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 22 czerwca 1992 r. w sprawie zasadniczej służby wojskowej i nadterminowej zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego. W uzasadnieniu skargi zarzucił dodatkowo naruszenie art. 8 i art. 9 kpa polegające na wprowadzeniu go w błąd w dniu wręczenia karty powołania przez organ wojskowy, co do możliwości składania wniosku o odroczenie zasadniczej służby wojskowej, co pozostaje w sprzeczności z konstytucyjna zasadą, że każda ze stron ma prawo zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji ( art. 78 Konstytucji ). W odpowiedzi na skargę Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w L. wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W rozpoznawanej sprawie skarżący został powołany do odbycia zasadniczej służby wojskowej i zgodnie z treścią art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej ( t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ze zm. ) – zwanej dalej ustawą o powszechnym obowiązku obrony - i w dniu [...] kwietnia 2008 r. doręczono mu kartę powołania, będącą decyzją administracyjną. W dacie wydania karty powołania skarżący nie był studentem o czym jednoznacznie świadczy pismo Rektora Uniwersytetu w L. z dnia [...] maja 2008 r. informującego skarżącego o anulowaniu decyzji ( Dziekana ) o skreśleniu z listy studentów oraz zawiadamiającego o wyrażeniu zgody na zaliczenie I semestru i dalsze kontynuowanie studiów niestacjonarnych na Wydziale w roku akademickim [...]. Pismo to było odpowiedzią na podanie skarżącego z dnia [...] kwietnia 2008 r., złożone już po wydaniu karty powołania. Z akt sprawy wynika, że Komendant Wojskowej Komendy Uzupełnień w L. decyzją z dnia [...] maja 2008 r. ( Nr [...]) odmówił skarżącemu odroczenia zasadniczej służby ze względu na pobieranie nauki w szkole wyższej i decyzja ta nie była skarżona, co przyznał profesjonalny pełnomocnik skarżącego w trakcie rozprawy przed Sądem. W tych okolicznościach skarżący niesłusznie podnosi, że karty powołania organ wojskowy nie mógł wydać z uwagi na treść art. 39 ust. 1 pkt 4 ustawy o powszechnym obowiązku obrony. Przepis ten stanowi, że odroczenia zasadniczej służby wojskowej udziela się poborowemu na jego udokumentowany wniosek ze względu na pobieranie nauki w szkole wyższej, jeżeli jest on studentem – na czas pobierania nauki. Skoro skarżący nie był studentem – co wykazano – organ miał prawo powołać go do odbycia zasadniczej służby wojskowej. Nieusprawiedliwione są dalsze zarzuty związane z naruszeniem przez organ przepisów określających warunki dotyczące odroczenia zasadniczej służby wojskowej, w tym art. 39 ust. 3 ustawy o powszechnym obowiązku obrony, przewidującego, iż odroczenia zasadniczej służby wojskowej można udzielić ze względu na ważne sprawy osobiste lub rodzinne poborowego, a w szczególności związane z zaistnieniem trudnej sytuacji osobistej lub rodzinnej, które nie upoważniają do udzielenia poborowemu odroczenia z tytułu sprawowania bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny albo z powodu załatwienia spraw związanych z prowadzeniem przez poborowego przedsiębiorstwa, gospodarstwa rolnego albo innej działalności gospodarczej. Podobnie też trzeba ocenić zarzut naruszenia art. 39 ust. 5 ustawy o powszechnym obowiązku obrony, skoro powołany przepis określa ilościowy limit odroczeń. Ocena taka jest również aktualna odnośnie formułowanych zarzutów naruszenia przepisów art. 78 Konstytucji oraz art. 8 i art. 9 kpa bowiem o sposobie zaskarżenia decyzji powołującej go do odbycia zasadniczej służby został prawidłowo poinformowany, a kwestia legalności wydanej decyzji z dnia [...] maja 2008 r. w przedmiocie odroczenia zasadniczej służby wojskowej wykraczała poza zakres rozpoznawanej sprawy. Stąd też nie można podzielić stanowiska skarżącego o naruszeniu przez organ § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 maja 2006 r. w sprawie udzielania odroczeń zasadniczej służby wojskowej ( Dz. U. z 2006 r. Nr 118, poz. 800 ). Przepis ten stanowi, że poborowy, który został powołany do odbycia zasadniczej służby wojskowej, może złożyć wniosek o udzielenie odroczenia zasadniczej służby wojskowej co najmniej na czternaście dni przed stawieniem się do odbycia tej służby, określonym w karcie powołania. Odnosząc się do naruszenia §8 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 22 czerwca 1992 r. w sprawie zasadniczej służby wojskowej i nadterminowej zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego ( Dz. U. z 1992 r. Nr 56, poz. 277 ) należy wyjaśnić, iż wymieniony przepis w ust. 1 przewiduje, kartę powołania, za pomocą której następuje powołanie do odbycia zasadniczej służby wojskowej doręcza się nie wcześniej niż na 90 dni i nie później niż na 14 dni przed terminem stawienia się do służby, określonym w karcie powołania. Powyższy przepis jest przepisem instrukcyjnym. Zatem jego naruszenie – co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie; kartę powołania z terminem stawiennictwa w jednostce wojskowej w dniu [...] maja 2008 r. doręczono skarżącemu w dniu [...] kwietnia 2008 r., tj. na [...] dni przed terminem stawienia się do służby – nie mogło skutkować wadliwością kontrolowanej decyzji w stopniu uzasadniającym wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego. W ust. 2 omawiany § 8 określa trzy przypadki - w rozpoznawanej sprawie one wystąpiły - kiedy nie stosuje się powyższych terminów ( na przykład w stosunki do osób, które nie zgłosiły się na wezwanie w celu doręczenia karty powołania ), zaś w ust. 3 przewiduje, że w tych przypadkach karta powołania może być doręczona w każdym czasie, nie później jednak niż w terminie stawienia się do służby, określonym w tej karcie. Zgodnie z § 8 ust. 4 cyt. rozporządzenia, doręczenie kart powołania następuje w sposób określony w Kodeksie postępowania administracyjnego. Charakter regulacji zawartej w § 8 ust. 2 – 4 w zestawieniu ze stanem faktycznym sprawy prowadzi do wniosku, że zarzut naruszenia tych przepisów był bezpodstawny. Dodatkowo należy wyjaśnić, że instytucji odroczenia zasadniczej służby wojskowej nie można utożsamiać z instytucją powoływania do odbycia takiej służby, zwłaszcza jeśli się uwzględni treść art. 45 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony. Stosownie do wymienionego przepisu, poborowych uznanych za zdolnych do czynnej służby wojskowej wojskowy komendant uzupełnień przeznacza do służby, uwzględniając potrzeby Sił Zbrojnych, orzeczenie właściwej komisji lekarskiej, kwalifikacje zawodowe oraz, w miarę możliwości, życzenia poborowych. Bezspornym jest w sprawie, że skarżący został uznany przez komisję lekarską za zdolnego do odbycia czynnej służby wojskowej. W tym stanie rzeczy pozbawiona usprawiedliwionych podstaw skarga podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie w przedmiocie wynagrodzenia należnego profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego uzasadnia przepis art. 250 cyt. ustawy.