III SA/Lu 257/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Maria Filipek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 26 września 2006r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie rejestracji oraz odmowy rejestracji samochodu osobowego oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie przepisu art. 138 § 1 k.p.a. oraz przepisu art. 38 ust. 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1592 ze zm.) i art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania K. K. od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty z dnia [...] 2004 r., nr [...] orzekającej o uchyleniu własnej decyzji z dnia [...] 2000 r. o zarejestrowaniu na rzecz K. K. samochodu osobowego marki Ford Eskort (nr silnika [...], nr nadwozia [...], rok produkcji 1984 r.) oraz odmawiającej zarejestrowania tego pojazdu, unieważniającej równocześnie wydany dowód rejestracyjny [...] oraz tablice rejestracyjne nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy stwierdził miedzy innymi, że na skutek skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2002 r., nr [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia [...] 2004 r. uchylił tą decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję wydaną z upoważnienia Starosty z dnia [...] 2001 r. nr [...]. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że w sprawie nie zostało w sposób prawidłowy przeprowadzone postępowanie wznowieniowe, bowiem Kolegium pominęło, iż w dacie wszczęcia postępowania wznowieniowego oraz wydania decyzji przez organ I instancji nie istniała wskazywana przez organy administracji publicznej przesłanka wynikająca z przepisu art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Sąd uznał, że decyzja Kolegium zapadła z naruszeniem przepisu art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując ponownie sprawę Starosta poinformował stronę o toczącym się z urzędu postępowaniu w sprawie zakończonej jego ostateczną decyzją z dnia [...] 2000 r. o zarejestrowaniu na rzecz K. K. samochodu osobowego marki Ford Eskort. Organ administracji podał, że w toku postępowania wznowieniowego będzie badane, czy w sprawie zakończonej tą decyzją zaistniały przesłanki wynikające z przepisu art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Starosta decyzją z dnia [...] 2004 r. orzekł o uchyleniu własnej decyzji z dnia [...] 2000 r. o rejestracji wskazanego pojazdu oraz odmówił jego zarejestrowania, unieważniając jednocześnie dowód rejestracyjny seria [...] oraz wydane tablice rejestracyjne. W uzasadnieniu decyzji organ administracji stwierdził, że K. K. do wniosku o rejestrację pojazdu załączył umowę kupna – sprzedaży pojazdu zawartą z P. P. oraz dowód rejestracyjny [...], w którym jako właściciel wpisany był P. P., wystawiony przez Prezydenta Miasta, który to organ potwierdził dane o pojeździe i na tej podstawie został on zarejestrowany. Organ odwoławczy dodał, że Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2002 r., wydaną także po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, orzekł o uchyleniu swojej decyzji z dnia [...] 2000 r. w sprawie zarejestrowania samochodu marki Ford Eskort na rzecz P. P. oraz orzekł o odmowie zarejestrowania tego pojazdu. W tej sytuacji Starosta uznał, że rejestracji tego pojazdu na rzecz K. K. dokonano pomimo braku dokumentów, o jakich mowa w przepisie art. 72 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa procesowego a w szczególności art. 7, 8, 9,10 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzuty skarżącego zawarte w odwołaniu, a odnoszące się do postępowania zakończonego wydaniem decyzji przez Prezydenta Miasta, nie zasługują na uwzględnienie. Decyzja ta korzystała z domniemania legalności co oznacza, że obowiązuje dopóki nie zostanie uchylona lub zmieniona przez nową decyzję opartą na odpowiednim przepisie prawa. Związane jest to z obowiązująca w prawie administracyjnym zasadą trwałości ostatecznych decyzji, a jedynym i skutecznym sposobem całkowitego lub częściowego pozbawienia decyzji ostatecznych ich mocy obowiązującej jest wydanie nowej decyzji. Zarzuty opisane w odwołaniu skarżący może podnosić kwestionując w trybie nadzwyczajnym decyzje tych organów. Wskazując na zaistnienie przesłanek wznowienia postępowania (art. 145 § 1 k.p.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 156 § 1 k.p.a.) skarżący może wykazywać, że przysługiwał jemu status strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniach zakończonych wydaniem kwestionowanych decyzji. W postępowaniu pierwszoinstancyjnym, ani też w postępowaniu odwoławczym nie przedłożył on żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń o podjęciu konkretnych, a zarazem skutecznych działań zmierzających do weryfikacji tej decyzji. W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze objęło analizą w postępowaniu odwoławczym jedynie decyzję Starosty, wydaną po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego. Ta decyzja organu I instancji odnosi się do decyzji bezpośrednio ją poprzedzającej, czyli decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2002 r., wydanej także po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego. W decyzji tej organ orzekł o uchyleniu swojej decyzji z dnia [...] 2000 r. w sprawie zarejestrowania samochodu marki Ford Eskort na rzecz P. P. i orzekł o odmowie zarejestrowania tego pojazdu. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że uchylona została decyzja (poprzedni dowód rejestracyjny wydany przez Wójta Gminy) na podstawie której dokonano tej rejestracji. Od decyzji Prezydenta Miasta nikt nie złożył odwołania i jako ostateczna została przesłana do Starosty w dniu [...] 2002 r. W tym postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] 2002 r. skarżący został uznany za stronę, a decyzja została mu skutecznie doręczona w dniu [...] 2002 r. Odnosząc się do kwestii merytorycznych Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że wznowienie postępowaniami jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy już zakończonej decyzją ostateczna, jeżeli postępowanie, w którym je wydano, było wadliwe. Nie każda wada postępowania może skutecznie spowodować wznowienie postępowania, a tylko taka, którą wskazuje przepis prawa. Katalog wad kwalifikowanych, skutkujących wznowienie postępowania, wymienia przepis art. 145 § 1 k.p.a. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w niniejszej sprawie jest bezsporne, że skarżący przedstawił przy wniosku o rejestrację samochodu osobowego dowód rejestracyjny seria [...] wystawiony P. P. przez Prezydenta Miasta. Decyzja o rejestracji tego pojazdu, w stosunku do poprzednika prawnego skarżącego została uchylona, a rejestracji pojazdu odmówiono. Ostateczna decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] 2002 r., którą uchylono decyzję o zarejestrowaniu pojazdu oraz unieważniono dowód rejestracyjny będący podstawą kolejnej rejestracji na rzecz skarżącego, stanowiła podstawę do wznowienia niniejszego postępowania. Kolegium podziela stanowisko organu I instancji o zaistnieniu przesłanek do wznowieniu postępowania i stwierdza, że jest to przesłanka wynikająca z przepisu art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., którą przywołano także w podstawie prawnej postanowienia o wznowieniu postępowania – piśmie z dnia [...] 2004 r. Z przepisu tego wynika możliwość wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją, gdy decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. W przedmiotowej sprawie, już po zarejestrowaniu pojazdu na rzecz skarżącego okazało się, że rejestracji dokonano na podstawie decyzji z dnia [...] 2000 r. o wydaniu dowodu rejestracyjnego, która następnie została uchylona. W takim stanie faktycznym i prawnym zaistniała podstawa do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji w sprawie rejestracji samochodu osobowego (przepis art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.). Po przeprowadzeniu postępowania w zakresie zaistnienia przesłanek wznowieniowych organ I instancji rozstrzygając sprawę merytorycznie orzekł o odmowie zarejestrowania na rzecz K. K. samochodu osobowego marki Ford Eskort. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło to stanowisko i uznało, że uzasadniona jest odmowa rejestracji pojazdu w sytuacji niespełnienia przez skarżącego przesłanek ustawowych, a zwłaszcza w sytuacji nieprzedłużenia ostatniego (poprzedniego) dowodu rejestracyjnego. Organ odwoławczy stwierdził, że rejestracji dokonuje się na podstawie dokumentów wymienionych w przepisie art. 72 ust. 1 pkt 1-7 Prawa o ruchu drogowym, wśród których został wymieniony dowód rejestracyjny pojazdu, jeżeli pojazd był już zarejestrowany (pkt 5). Natomiast § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczenia pojazdów (Dz. U. Nr 133, poz. 1123) określa, jakie dokumenty wnioskodawca obowiązany jest przedstawić przy wniosku o zarejestrowanie pojazdu. Z przepisu tego wynika, że ubiegający się o rejestrację pojazdu wnioskodawca obowiązany jest przedłożyć dowód własności pojazdu (pkt 1), a dokumentem własności jest m.in. umowa sprzedaży. Natomiast jeżeli pojazd był już zarejestrowany, to wnioskodawca równocześnie z nim winien przedstawić ostatni dowód rejestracyjny tego pojazdu. W przypadku gdy dane odnoszące się do zbywcy pojazdu zawarte w dowodzie własności pojazdu dołączonym do wniosku o rejestrację są niezgodne z danymi właściciela zawartymi w dowodzie rejestracyjnym i karcie pojazdu, jeżeli była wydana, jako dowód własności wymagany do rejestracji rozumie się wszystkie dokumenty potwierdzające fakt przeniesienia prawa własności pojazdu (§ 4 ust. 2 rozporządzenia). Oba rodzaje dokumentów muszą być prawdziwe nie tylko w znaczeniu formalnej autentyczności dokumentu, lecz także zgodne ze stanem faktycznym. Dokumentem własności musi więc być dokument przenoszący w konkretnej sytuacji prawo własności, zaś dowodem rejestracyjnym - dokument sporządzony przez właściwy organ na podstawie dowodu własności w powyższym znaczeniu. W przypadku niedopełnienia powyższych wymogów żaden pojazd nie może być zarejestrowany. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie niesporne jest, że do czasu zakończenia wznowionego postępowania administracyjnego K. K. nie przedstawił dokumentów niezbędnych do zarejestrowania pojazdu marki Ford Eskort, o jakich mowa w § 2 ust. 1 pkt 1- 4 rozporządzenia w sprawie rejestracji pojazdów. W takim stanie faktycznym i prawnym organ rejestracyjny ponownie rozpoznając sprawę nie mógł uwzględnić wniosku skarżącego o zarejestrowanie pojazdu. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, analiza zebranego materiału dowodowego pozwala nie uwzględnić zarzutów odwołania i uznać je za nieuzasadnione. Organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia w toku postępowania pierwszoinstancyjnego wskazanych przez skarżącego przepisów prawa procesowego. Argumenty odwołania odnoszą się do innego postępowania (prowadzonego przez prezydenta Miasta), nie pozostają w związku z niniejszym postępowaniem i nie mogą stanowić podstawy skutecznego kwestionowania prawidłowej decyzji organu I instancji. Skargę na powyższą decyzję złożył K. K. Skarga zarzuca naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nieuwzględnienie podanej przez skarżącego okoliczności, że w toku prowadzonego postępowania wznowieniowego przez Prezydenta Miasta, który to organ wydał decyzje z dnia [...] 2001 r. o uchyleniu rejestracji przedmiotowego samochodu, nie był on powiadomiony o toczącym się postępowaniu, mimo, że w tym czasie był właścicielem samochodu, a zatem powinien być stroną postępowania. Mając na uwadze ten zarzut, skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Przede wszystkim należy podnieść, że w myśl przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Zgodnie z § 2 powołanego przepisu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeśli przepisy ustawy szczególnej nie stanowią inaczej. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W toku postępowania administracyjnego Starosta decyzją z dnia [...] 2004 r. orzekł o uchyleniu własnej decyzji z dnia [...] 2000 r. o zarejestrowaniu na rzecz K. K. samochodu osobowego marki Ford Eskort i orzekł o odmowie zarejestrowania tego pojazdu, unieważniając równocześnie wydany dowód rejestracyjny oraz tablice rejestracyjne. Decyzja ta wydana została po wznowieniu postępowania, w trybie określonym przepisem art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Jest bezsporne, że Prezydenta Miasta decyzją z dnia [...] 2000 r. zarejestrował pojazd skarżącego na rzecz poprzedniego właściciela – P. P., jednakże decyzją z dnia [...] 2002 r., wydaną także po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, organ ten orzekł o uchyleniu swojej decyzji w sprawie zarejestrowania samochodu na rzecz P. P. Jakkolwiek skarżący podjął starania w celu wzruszenia tej decyzji, to do czasu rozstrzygnięcia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazana decyzja pozostawała w obrocie prawnym. Co więcej, decyzją z dnia [...] 2003 r. (nr [...]) Prezydenta Miasta odmówił uchylenia swojej z dnia [...] 2002 r. o uchyleniu decyzji z dnia [...] 2000 r. o zarejestrowaniu pojazdu na rzecz P. P. (k. 81-84). Kolejną decyzją z dnia [...] 2006 r. (nr [...]) Prezydenta Miasta orzekł o odmowie uchylenia wskazanej wyżej własnej decyzji z dnia [...] 2003 r. (k. 85-86). Okoliczności tych skarżący nie zakwestionował. W postępowaniu sądowoadministracyjnym Wojewódzki Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia [...] 2005 r., zawiesił postępowanie uznając, że wynik toczącego się postępowanie w przedmiocie uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2002 r. o uchyleniu decyzji własnej z dnia [...] 2000 r. o zarejestrowaniu pojazdu na rzecz P. P., może mieć wpływ na rozstrzygnięcie skargi – art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jest jednak bezsporne, że w dacie rozpoznawania skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, decyzja ta nadal pozostawała w obrocie prawnym, a negatywne rozstrzygnięcie przez Prezydenta Miasta wniosku skarżącego co do jej uchylenia usunęło przeszkodę w rozpoznaniu sprawy i dało podstawę do podjęcia zawieszonego postępowania. Dokonując merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że w myśl przepisu art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) rejestracji pojazdu dokonuje się na podstawie określonych tam dokumentów, w tym dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był wcześniej zarejestrowany. Jest bezsporne, że decyzja o rejestracji pojazdu na rzecz poprzedniego właściciela – P. P. została uchylona, a zatem wystąpiła negatywna przesłanka, uniemożliwiająca rejestrację pojazdu na rzecz skarżącego, bowiem z obrotu prawnego wyeliminowana została decyzja o rejestracji pojazdu, wymagana przepisem art. 72 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Na marginesie należy zauważyć, że zarzut skargi dotyczący naruszenie przepisów postępowania, poprzez nieuwzględnienie podanej przez skarżącego okoliczności, że w toku prowadzonego postępowania wznowieniowego przez Prezydenta Miasta, który to organ wydał decyzje z dnia [...] 2001 r. o uchyleniu rejestracji przedmiotowego samochodu, nie był on powiadomiony o toczącym się postępowaniu, nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Postępowanie to nie dotyczyło bowiem decyzji poprzedzającej rejestrację pojazdu na rzecz skarżącego, a wobec tego decyzja wydana w tym postępowaniu nie miała wpływu na postępowanie w przedmiocie rejestracji pojazdu na rzecz skarżącego i nie mogła być przedmiotem oceny zarówno organu odwoławczego, jak i organu I – instancji. Z tych też względów oraz na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.