III SA/Lu 267/25
WyrokWSA w Lublinie2025-07-17
Skład orzekający: Robert Hałabis, Anna Strzelec, Iwona Tchórzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika z powodu nieprzedstawienia przez pracodawcę dokumentów potwierdzających kwalifikacje pedagogiczne osoby nadzorującej, mimo że ta osoba posiadała zaświadczenie o ukończeniu kursu pedagogicznego?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie sprostały standardom procesowym wynikającym z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ nie podjęły wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W szczególności, nie zweryfikowały możliwości uzyskania dokumentacji dotyczącej kursu pedagogicznego z archiwum, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.Stan faktyczny
Skarżąca L. wniosła o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Wójt Gminy L. odmówił przyznania dofinansowania, uznając, że osoba nadzorująca przygotowanie zawodowe (M. P.) nie posiada wymaganych kwalifikacji pedagogicznych, ponieważ przedłożone zaświadczenie o ukończeniu kursu pedagogicznego budzi wątpliwości co do jego zgodności z przepisami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie oraz decyzję Wójta Gminy L. z dnia 12 sierpnia 2024 r. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie na rzecz L. kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Protokolant Starszy asystent sędziego Małgorzata Olejowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2025 r. sprawy ze skargi L. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 5 marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wójta Gminy L. z dnia 12 sierpnia 2024 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie na rzecz L. w L. kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia 5 marca 2025 r. (nr SKO.41/3545/Z/2024), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L. z dnia 12 sierpnia 2024 r. (nr 1/2024), na podstawie której odmówił skarżącej L. przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:
W dniu 23 kwietnia 2024 r. do Wójta Gminy L. wpłynął wniosek L. o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika W. R., w zakresie zawodu – kucharz, poniesionych w okresie od dnia 1 czerwca 2022 r. do dnia 31 sierpnia 2023 r.
Decyzją z dnia 12 sierpnia 2024 r. Wójt Gminy L. wniosek rozstrzygnął negatywnie, to jest odmówił przyznania stronie skarżącej dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.
W uzasadnieniu tego stanowiska organ wyjaśnił, że osobą nadzorującą przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika była M. P.. Wskazał, że zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 737 z późn. zm. – dalej jako "Prawo oświatowe"), pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli: pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania, młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem zdał egzamin zawodowy. Na podstawie § 10 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie praktycznej nauki zawodu z dnia 22 lutego 2019 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 391 – dalej jako "rozporządzenie w sprawie praktycznej nauki zawodu"), instruktorzy praktycznej nauki zawodu posiadają: ukończony kurs pedagogiczny, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej. Natomiast w przedłożonym zaświadczeniu M. P. dot. kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu Nr [...] z dnia 23 czerwca 1996 r. brak jest informacji o przedmiotach, liczbie godzin, ich realizacji oraz o zatwierdzeniu kursu przez kuratora oświaty. W tych okolicznościach organ I instancji wystąpił do I. oraz do Kuratorium Oświaty w L. z prośbą o podanie informacji w tej sprawie. Wobec braku odpowiedzi na pismo ze strony I. , dwukrotnie przedłużano termin rozpatrzenia sprawy i ponownie wystąpiono o te informacje. I. wskazała, że nie posiada wiedzy czy dokumentacja przedmiotowego kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu została przekazana do archiwum, czy też uległa brakowaniu za względu na okres jej przechowywania. Wskazała również, że dokumentacja dotycząca kursu pedagogicznego powinna także znajdować się w Kuratorium Oświaty w L.. Z kolei Kurator Oświaty w L. w piśmie z dnia 15 lipca 2024 r. poinformował, że nie posiada dokumentów wspomnianego wyżej kursu, przy czym nie jest w stanie jednoznacznie wskazać przyczyny braku tej dokumentacji.
W tych warunkach – zdaniem organu – M. P. nie dysponuje prawidłowym dokumentem (zaświadczeniem), który wskazywałby na fakt zgodności kursu z wymaganiami określonymi w § 10 ust. 3 rozporządzenia. Na zaświadczeniu Nr [...] znajduje się informacja (...), że wydano je zgodnie z § 2 ust. 1 i 2 uchwały nr 40 Zarządu Centralnego Związku Rzemiosła z dnia 21 września 1979 r, w sprawie kwalifikacji pedagogicznych osób prowadzących przygotowanie zawodowe w zakładach rzemieślniczych (...) oraz adnotacja, że Program Kursu obejmujący 96 godzin opracował Centralny Związek Rzemiosła. Program uzyskał akceptację Ministerstwa Oświaty i Wychowania pismem z dnia 9 czerwca 1980 r. W związku z powyższym, zdaniem organu I instancji, I. prawdopodobnie nie zaktualizowała po dniu 6 stycznia 1993 r. obowiązujących wówczas przepisów w sprawie kursów pedagogicznych lub błędnie podała te dane na zaświadczeniu. Wobec zaś braku uzyskania dokumentów od właściwych instytucji pozytywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie sprawy jest niemożliwe. Nieposiadanie dokumentów dotyczących kursu, w którym uczestniczyła M. P., brak ich w ewidencji zasobu archiwum zarówno I. , jak i Kuratorium Oświaty w L. czy informacji o ich wybrakowaniu, oznacza, że wnioskodawca nie udokumentował ukończenia kursu, o którym mowa § 10 ust. 3 powoływanego rozporządzenia.
W wyniku wniesionego odwołania, decyzją z dnia 3 marca 2025 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w całości w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ odwoławczy wyjaśnił, że z załączonego do wniosku zaświadczenia M. P. nr [...] wynika, że program kursu obejmujący 96 godzin opracował Centralny Związek Rzemiosła i uzyskał on akceptację Ministerstwa Oświaty i Wychowania pismem z dnia 9 czerwca 1980 r. Zdaniem organu zaświadczenie to nie spełnia zatem warunków, o których mowa w § 10 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia, ponieważ wynika z niego, że kurs pedagogiczny odbywał się w okresie od 29 maja 1996 r. do 23 czerwca 1996 r., a więc nie został ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. Stosownie do obowiązującego w dacie wydania zaświadczenia § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 12 października 1993 r. w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych (Dz. U. z 1993 r. Nr 103, poz. 472), ukończenie pozaszkolnych form kształcenia, dokształcania i doskonalenia potwierdzają odpowiednio: 1) dyplom, 2) świadectwo, 3) zaświadczenie, wydane według wzorów określonych w załącznikach nr 1-6 do rozporządzenia, oraz inne dokumenty określone w odrębnych przepisach. Z § 17 tego rozporządzenia wynika natomiast, iż kursy pedagogiczne, o których mowa w § 9 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1992 r. w sprawie organizowania i finansowania praktycznej nauki zawodu, praw i obowiązków podmiotów organizujących tę naukę oraz uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu (Dz. U. Nr 97, poz. 479), kończą się egzaminem złożonym przed państwową komisją egzaminacyjną, powołaną przez właściwego kuratora oświaty. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że wzór zaświadczenia ukończeniu kursu wynikał z załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia. Z tego wzoru wynika zaś m.in., że zaświadczenie winno zawierać wykaz przedmiotów objętych kursem, w tym nazwę poszczególnych przedmiotów oraz liczbę godzin zajęć teoretycznych i zajęć praktycznych. Tymczasem przedłożone do akt zaświadczenie wskazuje jedynie, że kurs obejmował 96 godzin i uzyskał akceptację Ministerstwa Oświaty i Wychowania. Nie wynika zaś z niego, że kurs został zatwierdzony przez kuratora oświaty. Tym samym zaświadczenie przedłożone do akt budzi uzasadnione wątpliwości co do spełniania przesłanki wynikającej z § 10 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 lutego 2019 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu.
Organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem naruszenia § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. z 1991 r. Nr 98, poz. 433). Wyjaśnił, że z akt sprawy nie wynika, że M. P. jest nauczycielem. Ponadto z zaświadczenia wydanego przez I. nie wynika, że było ono wystawione w związku z dokształceniem nauczyciela w trybie wynikającym z § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 sierpnia 1992 r. w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli (Dz. U. z 1992 r. Nr 63, poz. 317). Z treści zaświadczenia wynika również, że program uzyskał akceptację Ministra Oświaty i Wychowania, a nie zgodę Ministra Edukacji Narodowej. Co więcej, zarówno w dacie wejścia w życie rozporządzenia MEN z dnia 10 sierpnia 1992 r., jak i w dacie wydania przedmiotowego zaświadczenia nie istniał już urząd Ministra Oświaty i Wychowania. Zdaniem organu odwoławczego w rozpoznawanej sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, z późn. zm. – dalej jako "k.p.a.").
W tych okolicznościach skarżąca L. L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższą decyzję, zarzucając organowi naruszenie:
1) prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a., poprzez niedostateczne zbadanie sprawy, brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego;
2) prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122 ust. 1 i 7 ustawy Prawo oświatowe, poprzez to, że pomimo spełnienia warunków określonych tych przepisem, tj., że osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania, odmówiono przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika W. R.;
3) § 10 ust. 3 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 lutego 2019 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2019 r. poz. 391), poprzez zastosowanie tych przepisów do stanu faktycznego z 1996 r. i uznanie, że M. P. nie posiada ukończonego prawidłowego kursu pedagogicznego, zatwierdzonego przez kuratora oświaty lub który uzyskał akceptację Ministerstwa Edukacji Narodowej, podczas gdy placówka prowadząca kurs ani kurator oświaty nie wypowiedziały się konkretnie i merytorycznie na temat tego czy kurs ten nie posiadał, jako kurs z programem autorskim, akceptacji Ministra Edukacji Narodowej czy kuratora oświaty, czy też jedynie podano złą podstawę prawną w zaświadczeniu o ukończeniu kursu;
4) § 1 pkt 2 i § 5 pkt 2 rozporządzenia MEN z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia (Dz. U. z 1991 r. Nr 98, poz. 433, ze zm.), poprzez niezastosowanie tych przepisów i nieuznanie świadectwa ukończenia kursu pedagogicznego prowadzonego przez placówkę doskonalenia nauczycieli jaką była I. , która mogła prowadzić takie kursy zgodnie z przepisami w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli oraz poprzez nieuznanie kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela praktycznej nauki zawodu w szkole zasadniczej M. P., która posiada świadectwo dojrzałości technikum, świadectwo ukończenia kursu pedagogicznego, ukończony kurs bhp, oraz co najmniej dwuletni staż pracy w zawodzie, którego naucza;
5) § 11 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 sierpnia 1992 r. w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli (Dz. U. 1992 r. Nr 63, poz. 317), poprzez nieuznanie I. i kursu kwalifikacji pedagogicznych opracowanego przez Centralny Związek Rzemiosła, który obejmował 96 godzin i uzyskał akceptację Ministra Oświaty i Wychowania, za placówkę, która może dokształcać nauczycieli, po wyrażeniu zgody przez Ministra, pomimo że posiadała ona akceptację odpowiedniego Ministerstwa, podczas gdy ust. 4 ww. rozporządzenia MEN wskazywał, że placówka może również dokształcać nauczycieli na podstawie autorskich planów i programów po zasięgnięciu opinii Rady d/s Kształcenia Nauczycieli i wyrażeniu zgody przez Ministra Edukacji Narodowej.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o:
1) zwrócenie się przez sąd do I. oraz do Kuratorium Oświaty w L. z zapytaniem, czy posiadają one dokumentację przedmiotowego kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu, czy też dokumentacja ta została przekazana do archiwum państwowego i czy z dokumentacji tej wynika, że program przedmiotowego kursu został zatwierdzony, jako program autorski przez właściwego ministra lub kuratora oświaty, z uwagi na to, iż odpowiedzi tych instytucji udzielone Wójtowi Gminy L. i skarżącej są wymijające i niekompletne;
2) zmianę zaskarżonych decyzji obu instancji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie L. dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika lub
3) uchylenie zaskarżonych decyzji obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji;
4) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ doszło w niniejszej sprawie do naruszenia przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
Przedmiotem rozpoznawanej sprawy była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, którą odmówiono stronie skarżącej dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy – Prawo oświatowe. Zgodnie z art. 122 ust. 1 powołanej ustawy, pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:
1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;
2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał:
a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle;
b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy;
3) młodociany pracownik ukończył przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1.
Stosownie do art. 122 ust. 6 ustawy, dofinansowanie przyznaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego pracownika, w drodze decyzji, po stwierdzeniu spełnienia warunków określonych w ust. 1.
Według zaś art. 122 ust. 7 ustawy, dofinansowanie jest przyznawane na wniosek pracodawcy złożony w terminie 3 miesięcy od dnia zdania przez młodocianego pracownika egzaminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i 3. Do wniosku należy dołączyć:
1) kopie dokumentów potwierdzających spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1;
2) kopię umowy o pracę z młodocianym pracownikiem zawartej w celu przygotowania zawodowego;
3) kopię odpowiednio dyplomu, certyfikatu lub świadectwa, potwierdzającego zdanie egzaminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, albo zaświadczenie potwierdzające zdanie tego egzaminu.
Przede wszystkim wymaga zwrócenia uwagi, że kluczową kwestię, która była sporna w rozpoznawanej sprawie, stanowiła ocena, czy strona skarżąca należycie udokumentowała spełnienie warunku posiadania kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych przez osobę nadzorującą (M. P.) przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika, określonych w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania. To ten element zadecydował o sposobie rozstrzygnięcia sprawy.
Na potwierdzenie posiadania kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych strona skarżąca załączyła do wniosku zaświadczenie ukończenia przez M. P. jako osobę nadzorującą przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika – kursu pedagogicznego z dnia 23 czerwca 1996 r. (nr [...]), z którego wynika, że ukończyła ona kurs pedagogiczny dla mistrzów w rzemiośle, uzyskując kwalifikacje pedagogiczne w zakresie prowadzenia przygotowania zawodowego w zakładach rzemieślniczych. Program kursu opracowany został przez Centralny Związek Rzemiosła i obejmował 96 godzin, uzyskując akceptację Ministerstwa Oświaty i Wychowania pismem z dnia 9 czerwca 1980 r. Zaświadczenie to zostało wydane przez I. .
Zgodnie z postanowieniem § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. z 1996 r. Nr 60, poz. 278, ze zm. – dalej jako "rozporządzenia z dnia 28 maja 1996 r." lub "w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych"), przygotowanie zawodowe młodocianych może prowadzić pracodawca pod warunkiem posiadania kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu.
Z § 10 ust. 3 powołanego już wcześniej rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu wynika m.in., że instruktorzy praktycznej nauki zawodu posiadają:
1) ukończony kurs pedagogiczny dla instruktorów praktycznej nauki zawodu, którego program został przygotowany zgodnie z ramowym programem kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonym w załączniku do rozporządzenia, i zatwierdzony przez kuratora oświaty lub
2) ukończony kurs pedagogiczny, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej lub
3) ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu.
Zgodnie natomiast z § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzania Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 12 października 1993 r. w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych (Dz.U. 1993 r. Nr 103, poz. 472, ze zm. – dalej jako rozporządzenie w sprawie podnoszenia kwalifikacji zawodowych, obowiązującego w dacie wydawania przedłożonego przez stronę skarżącą zaświadczenia), ukończenie pozaszkolnych form kształcenia, dokształcania i doskonalenia potwierdza zaświadczenie wydane według wzoru określonego w załączniku nr 2 do tego rozporządzenia.
Z określonego w załączniku nr 2 wskazanego wyżej rozporządzenia wzoru wynika, że zaświadczenie powinno zawierać wykaz przedmiotów objętych kursem, w tym nazwę poszczególnych przedmiotów, liczbę godzin zajęć teoretycznych i zajęć praktycznych. Rzeczywiście, przedłożone do akt sprawy zaświadczenie wskazuje jedynie, że kurs M. P. obejmował 96 godzin. W związku z treścią przedstawionego przez stronę skarżącą zaświadczenia organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające mające na celu weryfikację posiadania przez osobę nadzorującą przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych. Organ I instancji zwrócił się do I. z prośbą o podanie rodzaju zajęć i godzin ich realizacji oraz informację czy program kursu został zatwierdzony przez kuratora oświaty i czy komisja egzaminacyjna, która egzaminowała w dniu 23 czerwca 1996 r. z zakresu przygotowania pedagogicznego została powołana przez kuratora oświaty. Wobec braku odpowiedzi organ ponowił prośbę pismem z dnia 24 września 2024 r. W odpowiedzi nadesłanej pismem z dnia 28 czerwca 2024 r. I. wskazała, że z uwagi na upływ czasu od realizacji kursu, I. nie posiada informacji czy dokumentacja przedmiotowego kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu została przekazana do archiwum czy uległa brakowaniu za względu na okres jej przechowywania. Wskazała również, że dokumentacja dotycząca kursu powinna znajdować się także w Kuratorium Oświaty w L.. Wówczas organ I instancji zwrócił się również do Kuratorium Oświaty w L. z prośbą o powyższe informacje (pismo z dnia 24 czerwca 2024 r.). Z nadesłanego w odpowiedzi pisma z dnia 15 lipca 2024 r. wynika, że Kuratorium nie posiada dokumentów dotyczących omawianego kursu, pozwalających potwierdzić zatwierdzenie jego programu oraz powołanie komisji egzaminacyjnej przez kuratora oświaty i nie może podać żądanych informacji. W posiadanej przez Kuratorium dokumentacji oraz w ewidencji zasobu archiwum nie występują dokumenty związane z tym kursem, przy czym nie można jednoznacznie wskazać przyczyny braku dokumentacji. Ostatecznie organ I instancji zwrócił się także do strony skarżącej o dostarczenie dowodów potwierdzających posiadanie przez M. P. kwalifikacji, o których mowa w § 10 ust. 3 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu. Pismem z dnia 17 maja 2024 r. strona skarżąca wyjaśniła, że stosowne dokumenty przesłała już wraz wnioskiem. Do pisma dołączyła kopie przesłanych już wcześniej dokumentów.
Na podstawie powyższych ustaleń organy obu instancji przyjęły, że strona skarżąca nie udokumentowała należycie posiadania przez osobę nadzorującą przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, o których mowa w § 10 ust. 3 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu, co skutkowało podjęciem decyzji negatywnych.
Należy w tym miejscu jednak zauważyć, że rolą organu administracji publicznej kształtującego w sposób władczy uprawnienia jednostki lub nakładającego na nią określone obowiązki jest należyte i prawidłowe uprzednie ustalenie w sposób zgodny z obiektywnie istniejącą rzeczywistością wszystkich elementów stanu faktycznego sprawy, które z punktu widzenia przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę tych uprawnień lub obowiązków, mają istotne znaczenie. Wynika to z ustanowionej w art. 7 k.p.a. i skonkretyzowanej w art. 77 § 1 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej, nakładającej na organy administracji publicznej obowiązek podejmowania z urzędu lub na wniosek strony wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Organy administracji publicznej są więc na podstawie przytoczonych przepisów zobowiązane do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas mogą wiążąco ocenić, czy dana okoliczność została należycie wyjaśniona i udowodniona.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy nie sprostały wskazanym wyżej standardom procesowym. Zauważyć bowiem należy, że w nadesłanej pismem z dnia 28 czerwca 2024 r. odpowiedzi I. wskazała, że nie posiada informacji czy dokumentacja przedmiotowego kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu została przekazana do archiwum czy uległa brakowaniu za względu na okres jej przechowywania, wskazując jednocześnie, że dokumentacja powinna znajdować się także w Kuratorium Oświaty w L.. Organ wprawdzie zwrócił się do Kuratorium Oświaty w L., pominął jednak zawartą w powyższym piśmie okoliczność, że dokumentacja dotycząca kursu może znajdować się we właściwym archiwum, w tym być może I. lub takim, gdzie dokumenty te mogły zostać przekazane. Tego zagadnienia organy jednak w ogóle nie zweryfikowały, co stanowi istotne uchybienie proceduralne.
Należało mieć również na uwadze, że przedstawione przez stronę skarżącą zaświadczenie potwierdza ukończenie przez M. P. jako osobę nadzorującą przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika, kursu pedagogicznego uprawniającego do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, o których mowa w § 10 ust. 3 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu. Z zaświadczenia ewidentnie wynika, że ukończony przez M. P. kurs przekraczał wymaganą liczbę godzin (w tym przypadku było to 96 godzin), a więc znacznie więcej niż suma wymaganych 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej. Dlatego ewentualne wątpliwości co do treści omawianego zaświadczenia dotyczyły jedynie braku wykazu przedmiotów objętych kursem, nazw poszczególnych przedmiotów oraz wyszczególnienia liczby godzin zajęć teoretycznych i zajęć wymiaru godzin zrealizowanych w ramach kursu, a także zatwierdzenia jego programu przez odpowiednie podmioty. Na obecnym etapie nie dawały one jednak podstaw do przyjęcia, że osoba ta kursu nie ukończyła albo ukończyła kurs wykluczający sprawowanie przez nią nadzoru nad przygotowaniem zawodowym młodocianego pracownika. Oznacza to, że organ zobowiązany był do podjęcia wszelkich niezbędnych działań zmierzających do wyjaśnienia tych kwestii i uzyskania dokumentacji kursu, w tym do zwrócenia się do I. o dodatkowe wyjaśnienia, skoro uzyskał informację, że dokumentacja ta może znajdować się w archiwum I. lub innym archiwum.
Powyższe oznacza, że organy nie podjęły wszystkich możliwych działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Wskazane uchybienia postępowania wyjaśniającego stanowią istotne naruszenie omówionych wyżej zasad wyrażonych w art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2024 r. poz. 935 – dalej jako "p.p.s.a.") obowiązany był uchylić zaskarżoną decyzję, bowiem wydano ją z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z uwagi na to, że uchybienia te odnoszą się została także do decyzji wydanej w I instancji, podlegała ona również uchylenia na zasadzie art. 135 p.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organy, kierując się powyższymi uwagami przeprowadzą postępowanie w sposób odpowiadający wymogom określonym w kodeksie postępowania administracyjnego, a następnie rozstrzygnie sprawę. W tym celu organ I instancji winien zwrócić się do I. o dodatkowe wyjaśnienia i dokument w tym zakresie, a w szczególności winien ustalić, czy dokumentacja konkursu może znajdować się w archiwum I. , co może pozwolić niewadliwą weryfikację prawidłowości zakwestionowanego zaświadczenia osoby nadzorującej przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika co decydowało w tej sprawie o sposobie jej rozstrzygnięcia.
Sąd nie miał podstaw do przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie ze względu na zasadę wynikającą z art. 106 § 3 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania uzasadnione jest przepisami art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935, ze zm.). Na zasądzone koszty składa się wpis od skargi w wysokości 200 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego będącego radcą prawnym w wysokości 480 zł.
Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Według tego przepisu, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Stosowny wniosek został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę (k. 12), zaś strona skarżąca nie wnosiła o przeprowadzenie rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło