III SA/Lu 27/11
PostanowienieWSA w Lublinie2011-04-07
Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Jadwiga Pastusiak, Marek Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie jest właściwy miejscowo do rozpoznania skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, gdy siedziba organu znajduje się w Warszawie?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy jest sądem, na którego obszarze znajduje się siedziba organu administracji publicznej, którego decyzja została zaskarżona. W przypadku Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, którego siedziba jest w Warszawie, właściwym sądem jest WSA w Warszawie, a nie WSA w Lublinie, nawet jeśli czynności podejmował oddział ZUS w Lublinie. Wyjątki od tej zasady nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.Stan faktyczny
Spółka "P" z o.o. z siedzibą w Lublinie złożyła skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 2010 roku, odmawiającą wszczęcia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji z 1999 roku o określeniu zaległych składek na ubezpieczenie społeczne pracowników. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Prezesa ZUS po ponownym rozpatrzeniu wniosku spółki. Sprawa została wniesiona do WSA w Lublinie.Rozstrzygnięcie
Stwierdził niewłaściwość miejscową Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i przekazał sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; zwrócił skarżącej 200 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi "P" sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] 2010 r. Nr [...] w przedmiocie: odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej określającej wysokość zaległych składek na ubezpieczenie społeczne pracowników p o s t a n a w i a: 1. stwierdzić swoją niewłaściwość; 2. przekazać sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 3. zwrócić skarżącej 200 zł (dwieście złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego.
Pismem z dnia 10 stycznia 2011 r. "P." Spółka z o.o. w Lublinie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2010 r., znak: [...]. Zaskarżoną decyzją Prezes ZUS, po rozpatrzeniu wniosku "P." Spółka z o.o. w Lublinie o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał swoją decyzję z dnia [...] lipca 2010 r., znak: [...], odmawiającą wszczęcia postępowania w przedmiocie nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 1999 r. [...] dotyczącą określenia zaległych składek na ubezpieczenie społeczne pracowników.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Nieliczne wyjątki od tej zasady, wprowadzane rozporządzeniami Prezydenta RP, nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.
Siedziby oraz obszar właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych reguluje rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72, poz. 65 ze. zm.). Zgodnie z treścią przepisu § 1 pkt 6 wskazanego rozporządzenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie jest właściwy dla obszaru województwa lubelskiego.
Z przepisów ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r., Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.) wynika, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest państwową jednostką organizacyjną i posiada osobowość prawną. Siedzibą Zakładu jest miasto stołeczne Warszawa (art. 66 ust. 1). W zakresie prowadzonej działalności, o której mowa w art. 68-71, Zakładowi przysługują środki prawne właściwe organom administracji państwowej (art. 66 ust. 4). Zgodnie z art. 72 organami Zakładu są: Prezes Zakładu, Zarząd, którego przewodniczącym jest z urzędu Prezes Zakładu oraz Rada Nadzorcza Zakładu.
W związku z powyższym w badanej sprawie nie ma znaczenia, że czynności związane z zaskarżonym postanowieniem podejmowała bezpośrednio jednostka organizacyjna Zakładu, tj. Oddział w Lublinie. Oddział nie ma własnych kompetencji do wydawania decyzji administracyjnych, gdyż takie posiada Zakład jako całość, bądź Prezes Zakładu.
Należy jeszcze zwrócić uwagę, że od podstawowej reguły, zgodnie z którą to siedziba organu, którego działalność jest przedmiotem skargi, determinuje właściwość miejscową sądu administracyjnego, istnieją wyjątki. Zgodnie z art. 13 § 3 p.p.s.a. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze rozporządzenia, może przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. Na podstawie tej delegacji zostało wydane m.in. rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016). Zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 28-29 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (...), przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę.
Cytowany przepis nie ma jednak zastosowania w badanej sprawie, gdyż przedmiotem zaskarżonej decyzji jest odmowa wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 14 kwietnia 1999 r. WUS-400-788/99 dotyczącej określenia zaległych składek na ubezpieczenie społeczne pracowników. Odstępstwo od ogólnej zasady ustalania właściwości miejscowej sądu administracyjnego, określone w § 1 pkt 2 rozporządzenia dotyczy natomiast decyzji w sprawach umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.
W tej sytuacji należy stwierdzić, że sądem właściwym miejscowo w niniejszej sprawie jest w świetle art. 13 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
W świetle art. 59 § 1 p.p.s.a. jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu.
Z tych względów, na podstawie cytowanego przepisu, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło