III SA/Lu 288/13
PostanowienieWSA w Lublinie2013-09-27
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest zwolniona z mocy ustawy z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która jest zwolniona z mocy ustawy z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Skarżąca D. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą odmowy umorzenia należności z tytułu składek i odsetek. Skarżąca jest już zwolniona z mocy ustawy z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Wnioskodawczyni wykazała trudną sytuację materialną i zdrowotną, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
Przyznano D. B. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek i odsetek za zwłokę postanawia : przyznać D. B. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że skarżąca jest w niniejszej sprawie zwolniona z mocy ustawy z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie z powołanym unormowaniem, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sprawa, w której skarżąca wniosła skargę, mieści się w wyżej wymienionej kategorii, skarżąca jest zatem zwolniona z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W tej sytuacji brak jest podstaw do wydania postanowienia o zwolnieniu od kosztów sądowych, w związku z czym rozpoznaniu podlega jedynie wniosek strony o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie przepisy o przyznaniu prawa pomocy (art. 262 p.p.s.a.). Zgodnie z powyższym, żądanie strony dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stwierdzić należy, że wniosek strony o ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona wykazała, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z oświadczenia skarżącej złożonego na urzędowym formularzu wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. W skład majątku rodziny wchodzi mieszkanie o pow. [...] m2, poza tym skarżąca i jej mąż nie posiadają innych nieruchomości, ani żadnych zasobów finansowych. Skarżąca utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł, zaś mąż skarżącej pobiera emeryturę w kwocie [...] zł. Skarżąca podkreśliła, że ona i mąż są osobami schorowanymi, oboje przebyli operacje [...], ponadto cierpią na inne przewlekłe schorzenia, w związku z czym muszą przyjmować wiele kosztownych leków.
Mając na uwadze przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy sytuację materialną i zdrowotną strony (niski dochód skarżącej, brak zasobów finansowych, zły stan zdrowia skarżącej i jej męża), uznać należy, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w zakresie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe prowadzi do wniosku, że strona znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata.
Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło