III SA/Lu 299/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółki d. w B. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 9 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków p o s t a n a w i a: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącej Spółce d. j w B. uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł (dwieście złotych). Skarżąca Spółka d. w B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 9 listopada 2023 r. (nr [...]) w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Na uzasadnienie tego stanowiska organ wyjaśnił, że pismem z dnia 6 grudnia 2023 r. na powyższą decyzję skarżąca wniosła już skargę do administracyjnego, a wyrokiem z dnia 5 marca 2024 r. w sprawie sygn. akt III SA/Lu 14/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie skargę oddalił, zaś od dnia 17 maja 2024 r. wyrok ten jest prawomocny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Wymaga zwrócenia uwagi, że o istnieniu stanu sprawy w toku, bądź powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) przesądza tożsamość elementów podmiotowych oraz przedmiotowych sprawy. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków. Tożsamość przedmiotowa ma zaś miejsce wówczas, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna, a także faktyczna. Istotą przedmiotowego uregulowania jest wprowadzenie reguły, że w tej samej sprawie między tymi samymi stronami skarga przysługuje tylko raz, dlatego nie można w tej samej sprawie wszcząć nowego (ponownego) postępowania sądowoadministracyjnego między tymi samymi stronami. Z tego względu wyłączona jest dopuszczalność skutecznego wniesienia kolejnej skargi na ten sam akt administracyjny, bądź o to samo działanie lub bezczynność, albo przewlekłość organu administracji. Stąd odrzuceniu będzie podlegała skarga w każdej sprawie, w której ze względu na tożsamość przedmiotową i podmiotową sprawa była już przedmiotem kontroli sądu i wydany został prawomocny wyrok. Tymczasem należy zauważyć, że przedmiotem niniejszej sprawy jest ponowna skarga Spółki d. w B. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 9 listopada 2023 r. (nr [...]) w sprawie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. Wynika to z tego, że postępowanie w sprawie ze skargi Spółki d. w B. na tę samą decyzję zostało już wcześniej wszczęte przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie w sprawie sygn. akt III SA/Lu 14/24 i zostało zakończone prawomocnym wyrokiem z dnia 5 marca 2024 r., oddalającym skargę. Stwierdzenie prawomocność tego wyroku nastąpiło na mocy postanowienia z dnia 29 maja 2024 r. W konsekwencji wydany przez Sąd w dniu 5 marca 2024 r. wyrok oddalający skargę korzysta z powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), o której mowa w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ doszło już w tejże sprawie do prawomocnego merytorycznego jej osądzenia (rozpoznania). W takich okolicznościach ponownie wniesienie skargi na to samo rozstrzygnięcie organu powoduje, że kolejna skarga w tym samym przedmiocie – jest niedopuszczalna. Na marginesie wyjaśnić należy, że bezskuteczne pozostaje pismo procesowe pełnomocnika strony skarżącej z dnia 16 czerwca 2025 r., w którym oświadczył on, że w skardze z dnia 13 maja 2025 r. błędnie oznaczył on na skutek swojego niedbalstwa zaskarżony akt, wskazując na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 9 listopada 2023 r., nr [...], kiedy winna to być decyzja organu z dnia 17 kwietnia 2025 r., nr [...]). Otóż wymaga zwrócenia uwagi, że skarga nie zawierała braku formalnego polegającego na nieprecyzyjnym określeniu przedmiotu sprawy lub niejasnego oznaczenia przedmiotu zaskarżenia. Obowiązki w tym zakresie należą wyłącznie do strony lub jej pełnomocnika procesowego. Skoro przedmiot sprawy we wniesionej skardze został jasno określony, to sąd przedmiotu tego nie był władny samodzielnie kształtować, a strona w opisanej sytuacji, już po wniesieniu skargi nie jest uprawniona do skutecznej zmiany przedmiotu zaskarżenia na całkowicie inny, gdyż wniesienie skargi następuje za pośrednictwem organu wydającego akt, który może być – co do zasady – przedmiotem jednokrotnej kontroli sądowoadministracyjnej i skutkuje też obowiązkiem organu do złożenia odpowiedzi na wniesioną skargę, co zresztą nastąpiło. Procedura sądowoadministracyjna nie przewiduje dopuszczalności dokonania przez stronę całkowitej zmiany przedmiotu zaskarżenia i ponownego zobowiązywania organu do złożenia odpowiedzi na skargę, na skutek dokonania istotnej zmiany żądania skargi. Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 i art. 58 § 3 p.p.s.a. – obowiązany był skargę odrzucić, o czym orzekł w pkt I postanowienia. Natomiast o zwrocie uiszczonego przez stronę wpisu od skargi – wobec jej odrzucenia – orzeczono w pkt II postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.