III SA/Lu 313/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Ibrom po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. C. na zarządzenie zastępcze Wojewody Lubelskiego z dnia 4 kwietnia 2012 r., nr NK.II.4131.103.2012 w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu Wójta Gminy Dębowa Kłoda w zakresie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 27 września 2012 r., sygn. akt III SA/Lu 313/12, oddalił skargę H. C. na zarządzenie zastępcze Wojewody Lubelskiego z dnia 4 kwietnia 2012 r., nr NK.II.4131.103.2012, w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu Wójta Gminy Dębowa Kłoda. W piśmie z dnia 28 listopada 2012 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie powyższego wyroku. Jednocześnie skarżący dokonał czynności, której termin został uchybiony. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że nie otrzymał wyroku z dnia 27 września 2012 r. i nie został poinformowany o sposobie jego zaskarżenia. Skarżący wyjaśnił, że wypowiedział pełnomocnikowi profesjonalnemu pełnomocnictwo do prowadzenia tej sprawy i upoważnił adwokata tylko do sporządzenia skargi do WSA w Lublinie. Wskazał również na problemy zdrowotne i pobyt w szpitalu w okresie od 10 do 16 listopada 2012 r. Zarządzeniem z dnia 12 grudnia 2012 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez podanie, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku oraz uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu tego terminu. W piśmie z 20 grudnia 2012 r. skarżący ponownie wskazał na problemy zdrowotne i pobyt w szpitalu w okresie od 10 do 16 listopada 2012 r. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. W uzasadnieniu postanowienia Sad wskazał, że skarżący nie przedstawił żadnych obiektywnych okoliczności, które wystąpiłyby w okresie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i które Sąd mógłby rozważyć oraz ewentualnie potraktować jako przeszkody uniemożliwiające skarżącemu zachowanie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Na powyższe postanowienie H. C. wniósł zażalenie, podnosząc, że nie uchybił terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku umyślnie. Podkreślił, że na początku października 2012 r. zaczął odczuwać silne dolegliwości kardiologiczne, rzutujące na jego kondycję psychiczną, które doprowadziły do zawału mięśnia sercowego i hospitalizacji w dniach od 10 do 16 listopada 2012 r. Z uwagi na powyższe uniemożliwiony był jego kontakt z pełnomocnikiem, w wyniku czego kancelaria nie podjęła żadnych środków odwoławczych. Postanowieniem z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. akt II OZ 89/13, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu musi spełniać warunki określone w art. 87 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Kryterium braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na uprawdopodobnieniu przez stronę dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i wskazaniu na okoliczności, które pomimo tej staranności uniemożliwiły dokonanie czynności w postępowaniu sądowym w terminie. Natomiast ocena sądu w tym zakresie oparta jest na obiektywnym mierniku staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy (por. J.P. Tarno [w]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 270; postanowienie NSA z dnia 1 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 713/04). Rozpoznając sprawę ponownie, na skutek uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 stycznia 2013 r., odmawiającego przywrócenia terminu, Sąd stwierdził, że H. C. nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. II OZ 89/13, Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że Sąd I instancji powołał wprawdzie przepis art. 87 § 1 p.p.s.a., stanowiący, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, ale w żaden sposób nie odniósł się do kwestii, czy termin w nim określony został zachowany. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący zachował termin do wniesienia wniosku. Zarządzeniem z dnia 12 grudnia 2012 r. skarżący wezwany został do wyjaśnienia, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Pismem z dnia 20 grudnia (k.46) skarżący wyjaśnił, że po opuszczeniu szpitala w dniu [...] listopada 2012 r. po przebytym zawale serca, dopiero w dniu [...] listopada 2012 r. był w stanie – z uwagi na zły stan zdrowia – sporządzić wniosek o przywrócenie terminu. Okoliczność ta została uprawdopodobniona dokumentacją lekarską, potwierdzającą pobyt skarżącego w szpitalu. Wniosek złożony został w dniu 29 listopada 2012 r., a więc z zachowaniem terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wskazał w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 lutego 2013 r., że rozważenia wymaga kwestia, czy skarżący był reprezentowany w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika, bowiem we wniosku o przywrócenie terminu skarżący podniósł, że występował bez profesjonalnego pełnomocnika i nie został powiadomiony o terminie rozprawy, ani o sposobie zaskarżenia wydanego wyroku. NSA zwrócił uwagę na sformułowanie pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego adwokatowi A. M. (k.8) i stwierdził, że jeżeli Sąd miał w tym zakresie wątpliwości, to powinien był wezwać pełnomocnika i stronę do określenia zakresu udzielonego pełnomocnictwa. W związku z powyższym, uwzględniając uwagi zawarte w uzasadnieniu postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2013 r., zarządzeniami z dnia 6 marca 2013 r. i 22 marca 2013 r. Sąd wezwał skarżącego do wskazania daty wypowiedzenia pełnomocnictwa adwokatowi A. M. oraz nadesłania odpisu lub kopii wypowiedzenia pełnomocnictwa. Rozpoznając sprawę ze skargi H. C. na zarządzenie Wojewody Lubelskiego Sąd nie miał bowiem wątpliwości, że dołączone do skargi pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego adwokatowi A. M. jest pełnomocnictwem ogólnym, określonym w art. 36 pkt 1) p.p.s.a. Z treści pełnomocnictwa, złożonego ze skargą wynika, że udzielone ono zostało do reprezentowania skarżącego jako strony postępowania w sprawie zarządzenia zastępczego Wojewody Lubelskiego we wszystkich instancjach, z prawem substytucji. Jednocześnie w pełnomocnictwie wskazano, że pełnomocnik umocowany jest do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie o treści pełnomocnictwa jako ogólnego przesądza użycie sformułowania "reprezentowania mnie jako strony... we wszystkich instancjach, z prawem substytucji", w czym mieści się wskazana w szczególności czynność w postaci wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Wyszczególnienie tej czynności nie zmienia ogólnego zakresu pełnomocnictwa. Należy ponadto zauważyć, że pełnomocnictwo sporządzone zostało przez profesjonalistę, o czym świadczy użycie papieru firmowego kancelarii adwokata A. M.. Skoro profesjonalny pełnomocnik określił zakres pełnomocnictwa przez sformułowanie: "reprezentowanie strony we wszystkich instancjach" Sąd, mimo dostrzeżenia pewnej niezręczności stylistycznej pełnomocnictwa uznał, że jest ono wystarczające i nie budzi wątpliwości co do jego zakresu. Należy ponadto podkreślić, że ustanowiony przez skarżącego pełnomocnik odbierał kierowaną do niego - jako pełnomocnika skarżącego - korespondencję z Sądu (odpis odpowiedzi na skargę - k.15, odpis postanowienia o odmowie wstrzymania zaskarżonego zarządzenia - k. 23 i zawiadomienie o rozprawie - k. 27a), nie kwestionując swojego umocowania. Ponadto w piśmie z dnia 24 stycznia 2013 r. (k.62) oświadczył, że prowadził sprawę skarżącego na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa, które skarżący następnie wypowiedział. Sam skarżący przyznał w zażaleniu, że "powierzył pełnomocnictwo kancelarii, wiedząc, że załatwią sprawę w sposób rzetelny" oraz że pełnomocnik zapewniał go, że "dokonał wszelkich starań niezbędnych do prawidłowego i terminowego dokonania wszelkich czynności w tej sprawie". Wyjaśnił również, że nie otrzymał żadnej informacji o terminie, ponieważ "najprawdopodobniej pracownik kancelarii zaniedbał sprawę" (k.58-59). Należy zauważyć, że mimo jednoznacznej treści pisma pełnomocnika skarżącego o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, skarżący, wezwany przez Sąd dwukrotnie do wskazania daty wypowiedzenia pełnomocnictwa oraz złożenia pisma wypowiadającego pełnomocnictwo, nie wskazał daty wypowiedzenia, twierdząc - wbrew pisemnemu oświadczeniu pełnomocnika - że pełnomocnictwa nie wypowiadał. Oświadczenie skarżącego zawarte w piśmie z dnia 8 kwietnia 2013 r. (k. 90) nie może być uwzględnione, bowiem jest sprzeczne z pozostałymi dowodami w sprawie i wcześniejszymi oświadczeniami skarżącego oraz jednoznacznym oświadczeniem pełnomocnika, o którym była mowa wyżej. Dodać należy, że w piśmie z dnia 24 stycznia 2013 r. adwokat A. M. wyjaśnił również, że nie złożył wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 27 września 2012 r., bowiem nie miał kontaktu ze skarżącym. Wszystkie te okoliczności wskazują, że skarżący reprezentowany był w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika, nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że skarżący nie został powiadomiony o terminie rozprawy oraz o trybie i terminie zaskarżenia wyroku. Skarżący nie uprawdopodobnił też żadnych innych okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu. Jak wynika z akt sprawy, wyrok w niniejszej sprawie Sąd wydał 27 września 2012 r. Termin do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku upłynął zatem 4 października 2012 r. Wskazywaną przez skarżącego przeszkodą w zachowaniu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku były problemy zdrowotne nasilające się od początku października i pobyt w szpitalu w dniach [...] listopada 2012 r. Skarżący nie przedłożył jednak, poza własnym oświadczeniem, jakiegokolwiek dowodu na to, że w okresie od 27 września do 4 października 2012 r. istniały jakiekolwiek przeszkody uniemożliwiające mu złożenie wniosku w terminie. Z przedstawionej przez skarżącego dokumentacji lekarskiej wynika, że skarżący przyjęty został do szpitala w dniu 10 listopada 2012 r. W karcie informacyjnej (k.42) stwierdzono, że pacjent nie miał wcześniej dolegliwości. Skarżący nie przedstawił również dokumentacji lekarskiej, z której wynikałoby, że był leczony przed pobytem w szpitalu oraz że ówczesny stan zdrowia uniemożliwiał mu zachowanie terminu. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, skarżący nie przedstawił żadnych obiektywnych okoliczności, które wystąpiłyby w okresie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i które Sąd mógłby rozważyć oraz ewentualnie potraktować jako przeszkody uniemożliwiające skarżącemu zachowanie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.