III SA/Lu 317/04
WyrokWSA w Lublinie2004-09-16
Skład orzekający: Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia może zostać skierowana do właściciela pojazdu, jeśli w chwili kontroli pojazd był dzierżawiony innemu podmiotowi, który faktycznie korzystał z drogi i wykonywał transport?Ratio decidendi
Organy celne nieprawidłowo obciążyły karą pieniężną właściciela pojazdu, który w chwili kontroli był dzierżawiony innemu podmiotowi. "Korzystającym" z drogi, który powinien zostać ukarany, jest podmiot decydujący o ruchu pojazdu, a nie jego właściciel, jeśli pojazd jest w posiadaniu dzierżawcy. Skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu stanowi kwalifikowaną wadę decyzji, będącą przesłanką do stwierdzenia jej nieważności.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego nakładającą karę pieniężną na spółkę P. S.A. za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Spółka P. S.A. odwołała się, zarzucając naruszenie przepisów KPA i brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania oraz o terminie kontroli. W trakcie postępowania odwoławczego ustalono, że pojazd był dzierżawiony innej spółce, której kierowca wykonywał transport. Mimo tych ustaleń, Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, uznając właściciela za podmiot odpowiedzialny. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski(spr), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja,, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant asystent sędziego Jowita Dudek, po rozpoznaniu w dniu 16 września 2004 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r.
Decyzją wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. Nr 98 z 2000 r. poz.1071 z późn. zm.), art. 13g ust. 1-4, art. 40b ust.2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. Nr 71 z 2000 r. poz. 838 z późn. zm.), art. 87 ust. 1 pkt 2 lit. d, art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125 poz. 1371 ze zm.), § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 32 z 2003 r. poz. 262), po rozpatrzeniu odwołania z dn. [...] stycznia 2004 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r., Dyrektor Izby Celnej zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] stycznia 2004 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego dokonali pomiaru nacisku osi wyjeżdżającego z Polski ciągnika o nr rej. [...] z naczepą o nr rej. [...], użytkowanego przez firmę "[...]" S.A. z siedzibą w W. Ważenie zostało dokonane stacjonarną wagą dynamiczną typu RPT 98 233, posiadającą ważne świadectwo legalizacji Nr [...] wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w dniu [...] października 2001 r. Wagi tego typu zostały zatwierdzone do wyznaczania dynamicznego obciążenia osi pojazdów przez Prezesa Głównego Urzędu Miar na mocy decyzji Nr [...] z dnia [...] września 1998 r. W wyniku przeprowadzonych czynności pomiarowych uzyskano dane o przekroczeniu dopuszczalnego nacisku na piątą oś pojazdu o 7,49 kN, tj. pomiar wyniósł 87,49 kN. Wyniki kontroli zostały ujęte w protokole kontrolnym z dnia [...] stycznia 2004 r. Ponieważ przewoźnik nie posiadał wymaganego zezwolenia na przejazd po drogach publicznych pojazdu o masie, nacisku osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach tj. pojazdu nienormatywnego, Naczelnik Urzędu Celnego decyzją nr [...] z dn. [...] stycznia 2004 r. nałożył na spółkę "[...]" S. A. karę pieniężną w kwocie 2040 zł. z tytułu przejazdu jednorazowego pojazdu nienormatywnego po drogach publicznych bez właściwego zezwolenia.
Pismem z dn. [...] stycznia 2004 r. radca prawny adw. Z. R. reprezentujący Stronę złożył odwołanie od niniejszej decyzji do Dyrektora lzby Celnej, wnosząc o jej uchylenie i zarzucając jej naruszenie przepisów art. 31 § 4 i art. 79 Kodeksu postępowania administracyjnego, powołując się jednocześnie na brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania oraz o miejscu i terminie przeprowadzenia kontroli pojazdu. Powyższe uchybienia spowodowały iż spółka [...] S.A. została bezpodstawnie uwidoczniona w protokole kontroli jako przewoźnik. Ponadto skarżący wyjaśnił, iż T. L. M., będący kierowcą skontrolowanego pojazdu nie jest i nie był pracownikiem spółki [...] S.A. w W.
W trakcie postępowania odwoławczego wnioskodawca nadesłał dodatkowe dokumenty w postaci umowy dzierżawy nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., na podstawie której spółka [...] S.A. będąca właścicielem m.in. pojazdu o nr rej. [...] wydzierżawia pojazd spółce [...] S.A. z siedzibą w B. Pismem nr [...] z dnia [...] lutego 2004 r. wnioskodawca potwierdził, iż pojazdy wykonujące przewozy międzynarodowe są jego własnością, zaś ich użytkownikiem i odpowiedzialnym za prawidłowe wykonanie przewozów jest [...] S.A.
Ponadto, w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego zgromadzone zostały dodatkowe materiały dowodowe w postaci zaświadczenia z dnia [...] marca 2004 r. potwierdzającego, że kierujący skontrolowanym pojazdem T. M. jest zatrudniony w firmie [...] S.A. na stanowisku kierowcy samochodowego, a także decyzji Ministra Infrastruktury Nr [...] z dnia [...] listopada 2003 r. uprawniającej firmę [...] S.A. do wykonywania międzynarodowego transportu drogowego, na podstawie licencji wydanej dla firmy [...] S.A.
Rozpatrując niniejszą sprawę Dyrektor Izby Celnej stwierdził, iż zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy z dn. 6 września 2001 r. o transporcie drogowym podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. zezwolenie na przejazd pojazdu ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach. Zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym osobą odpowiedzialną za wyposażenie kierowcy wykonującego przewóz w wymagane prawem dokumenty (m.in. w/w zezwolenie) jest przedsiębiorca.
Ponadto zgodnie z art.13g ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.
Pobór kar pieniężnych przez organy celne, ma charakter obligatoryjny. Jednakże wybór podmiotu, który zostanie obciążony karą pieniężną nie może zostać pozostawiony uznaniu organu celnego, ale musi znajdować oparcie w stanie faktyczno - prawnym sprawy. Jak wynika z nadesłanej umowy dzierżawy, spółka [...] S.A. będąca właścicielem pojazdu marki Volvo o nr rej. [...] wydzierżawiła skontrolowany pojazd firmie [...] S.A.
Wydając niniejszą decyzję organ celny I instancji oparł swe rozstrzygnięcie na przedstawionych mu w chwili przeprowadzonej kontroli dokumentach w postaci m.in. dowodu rejestracyjnego skontrolowanego pojazdu, w którym jako właściciel pojazdu marki Volvo nr rej. [...] figuruje firma [...] S.A., a także wypisu nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego wystawionego dla w/w spółki.
Organ celny w trakcie dokonanych czynności kontroli nie dysponował dokumentami przedstawionymi przez wnioskodawcę w trakcie postępowania odwoławczego, a zwłaszcza umową dzierżawy z dnia [...] grudnia 2003 r. oraz decyzją Ministra Infrastruktury Nr [...] z dnia [...] listopada 2003 r. Stąd w ocenie organu odwoławczego istniały przesłanki faktyczne do uznania firmy [...] S.A. za stronę postępowania.
Ponadto jednym z obowiązków nałożonych na przedsiębiorcę wykonującego międzynarodowy przewóz towarów jest wymóg posiadania stosownej licencji na wykonywanie w/w przewozu. W momencie przeprowadzonej kontroli organowi celnemu została okazana kopia wypisu nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego rzeczy, wydana dla firmy [...] S.A., pomimo posiadania, jak wynika z uzupełniającego postępowania dowodowego, decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2003 r. uprawniającej do wykonywania międzynarodowego transportu drogowego firmę [...] S.A.
Jednocześnie w polu 16 ("przewoźnik") międzynarodowego listu przewozowego CMR nr 0232492 umieszczono dane firmy [...] S.A., zaś dopiero w kolejnym polu tj. nr 17 ("kolejni przewoźnicy") figurują dane firmy [...] S.A. Stąd organ odwoławczy nie podziela jednoznacznego twierdzenia skarżącego, iż firma [...] S.A nie była przewoźnikiem przesyłki. O ile bowiem nie można podważyć istnienia umowy dzierżawy pomiędzy firmą [...] S.A., a firmą [...] S.A., to dokumenty przedstawione organowi celnemu w chwili kontroli uzasadniały skierowanie decyzji organu celnego I instancji do właściciela środka przewozowego jako podmiotu wykonującego międzynarodowy transport drogowy na podstawie okazanej licencji.
Ponadto podkreślenia wymaga okoliczność, iż w/w firmy prowadzą profesjonalną działalność gospodarczą polegającą na przewozie towarów, stąd ich obowiązkiem jest zorganizowanie prowadzonej działalność w sposób wykluczający możliwość naruszenia obowiązków nałożonych nań przepisami prawa.
Ponieważ zatem organowi celnemu okazano w/w licencję wystawioną dla firmy [...] S.A., okoliczność ewentualnego niewykonywania międzynarodowego przewozu przez w/w firmę nie była brana przez organ celny I instancji pod uwagę. Przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby do stwierdzenia, iż przedmiotowego przewozu dokonał podmiot, który nie dysponował w chwili kontroli dokumentem uprawniającym do międzynarodowego transportu drogowego, a w konsekwencji obowiązku obciążenia firmy [...] S.A. karą pieniężną za naruszenie przepisów ustawy z dn. 6 września 2001 r. o transporcie drogowym z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji.
Ustosunkowując się do zarzutów Strony o naruszenie przepisów art. 31 § 4 i art. 79 kpa, poprzez brak zawiadomienia przez organ celny I instancji o wszczęciu postępowania oraz o miejscu i terminie przeprowadzenia kontroli pojazdu, organ odwoławczy nie podziela stanowiska skarżącego. Powołany przez Stronę art. 31 § 4 kpa stanowi, iż organ administracji publicznej, wszczynając postępowanie w sprawie dotyczącej innej osoby, zawiadamia o tym organizację społeczną, jeżeli uzna, że może ona być zainteresowana udziałem w tym postępowaniu ze względu na swoje cele statutowe, i gdy przemawia za tym interes społeczny, zatem w/w przepis nie znajduje zastosowania w sprawie. Organ stwierdził ponadto, iż Kodeks postępowania administracyjnego nie nakłada na organy administracji celnej obowiązku formalnego zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania, uważając za wszczęcie pierwszą czynność procesową dokonaną w sprawie z udziałem strony. Powyższy pogląd znajduje również swe potwierdzenie w orzecznictwie sądowo-administracyjnym ( wyrok NSA I SA/Lu 1262/98).
Z kolei zgodnie z art. 79 § 1 kpa, strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem.
Jak wynika z akt sprawy organ celny zawiadomił kierowcę skontrolowanego pojazdu o miejscu przeprowadzonej kontroli, umożliwił mu uczestniczenie w czynnościach kontrolnych m.in. poprzez udostępnienie wagi służącej do pomiaru parametrów pojazdu, a także poinformował go o wyniku przeprowadzonej kontroli. Ponadto kierowca samochodu miał możliwość zgłoszenia swoich uwag, a także przedstawienia ewentualnych żądań np. w sprawie ponownego ważenia pojazdu do protokołu z kontroli pojazdu. Na podstawie zebranych materiałów dowodowych ustalono, iż L. M. odmówił skorzystania ze swych, zagwarantowanych mu przepisami praw uprawnień, rezygnując jednocześnie z podpisania przedmiotowego protokołu. Kierowca pojazdu dopiero w swym piśmie z dnia [...] stycznia 2004 r. oświadczył, iż cyt. "powinno pozwolić dla upewnienia się przejechać jeszcze raz przez wagę".
Art. 40b ust. 2 ustawy o drogach publicznych stanowi, że w przypadku przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej, nacisków osi lub wymiarów pojazdów naczelnicy urzędów celnych pobierają opłaty ustalone zgodnie z art. 13c ust. 4 i wymierzają kary pieniężne ustalone zgodnie z art. 13g ust. 2. W przypadku przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi na drogach, gdzie dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 100 kN wysokość kary pieniężnej - przy przekroczeniu dopuszczalnego nacisku (tj. 80 kN) na piątą oś pojazdu o 7,49 kN - wynosi 2040 zł.
Na powyższą decyzję strona wniosła w dniu [...] maja 2004 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wnosząc o jej uchylenie w całości. Decyzji zarzucono naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, bowiem w świetle ustaleń zawartych w jej uzasadnieniu decyzja I instancji podlegała uchyleniu, a postępowanie w tejże instancji umorzeniu.
W uzasadnieniu skarżący podał, że w oparciu o wyniki przeprowadzonego dodatkowo postępowania dowodowego organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że na podstawie umowy dzierżawy nr [...] użytkownikiem kontrolowanego w dniu [...] stycznia 2004 r. pojazdu była spółka [...] S.A., która na podstawie decyzji Ministra Infrastruktury miała prawo korzystania z licencji wydanej stronie skarżącej na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego oraz, że pracownikiem tej spółki był kierowca T. M. Z ustaleń tych jednoznacznie wynika, że przewoźnikiem w tym wypadku była spółka [...] S.A.
Naruszenie przez organ I instancji przepisów art. 61 § 4 oraz art. 79 § 1 kpa pozbawiło stronę skarżącą możliwości wzięcia udziału i złożenia wyjaśnień w postępowaniu prowadzonym przez ten organ, uzasadniając przedstawienie tych wyjaśnień dopiero w postępowaniu odwoławczym.
Błędne jest twierdzenie organu odwoławczego o braku obowiązku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania oraz że zawiadomienie kierowcy spełnia wymóg zawiadomienia strony o miejscu i terminie czynności przynajmniej na siedem dni wcześniej. Przede wszystkim kierowca w tym wypadku nie reprezentował strony a jego zawiadomienie nastąpiło bez zachowania obowiązującego terminu.
Błędne jest twierdzenie, że brak licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu samochodowego powoduje nałożenie kary pieniężnej. Natomiast całkowicie bezpodstawne jest ustalenie, że w polu 16 międzynarodowego listu przewozowego CMR nr 0232492 figuruje jako przewoźnik spółka [...] S.A. w W.
Nie jest kwestionowany w tej sprawie obowiązek organów celnych nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez pozwolenia, natomiast kwestionowane jest obciążenie tą karą spółki [...] S.A. w oparciu o stan faktyczny ustalony w I instancji w sytuacji, gdy spółka ta na skutek uchybień proceduralnych została pozbawiona możliwości złożenia wyjaśnień oraz gdy wyjaśnienia te, potwierdzone w dodatkowym postępowaniu dowodowym w II instancji wskazują niedwuznacznie na wyłączną odpowiedzialność osoby trzeciej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna, a zatem podlega uwzględnieniu.
Skarżący trafnie kwestionuje prawidłowość postępowania w zakresie ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za przejazd pojazdem nienormatywnym bez uiszczenia opłat.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat m. in. za przejazdy po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych, zaś zgodnie z art. 4 ust. 25 tej ustawy użyte w niej określenie "pojazd nienormatywny" oznacza pojazd lub zespół pojazdów, którego masa, naciski osi lub wymiary wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi.
Trafnie wskazują organy celne, iż zgodnie z art. 13g ust. 1 i 2 za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej, zaś wysokość kar pieniężnych określa załącznik nr 2 do ustawy.
W sprawie ani organy administracji, ani strona nie kwestionują faktu, że skontrolowany pojazd jest pojazdem nienormatywnym, ani wysokości kary pieniężnej wymierzonej za brak zezwolenia na jego przejazd.
Spór dotyczy wyłącznie kwestii, czy adresat decyzji jest tym podmiotem, który powinien zostać ukarany za przejazd kontrolowanym pojazdem nienormatywnym.
Nie można zgodzić się z twierdzeniami organów obu instancji, że przedstawione okoliczności uzasadniają ukaranie właściciela pojazdu – spółki [...] S.A. Organy błędnie wywodzą "korzystanie" z drogi przez spółkę [...] S.A. z faktu, iż jest ona właścicielem kontrolowanego pojazdu, co zostało uwidocznione w dowodzie rejestracyjnym pojazdu, oraz z okoliczności iż do kontroli przedstawiono licencję na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego wystawioną na [...] S.A.
Ustawa abstrahuje od tytułu prawnego przysługującego wobec pojazdu, wskazując, że do uiszczenia opłaty zobowiązany jest podmiot "korzystający" z drogi. Ustawa nie definiuje tego pojęcia, jednak jasne jest, że korzystającym jest ten podmiot, który decyduje o ruchu pojazdu. Nie ulega też wątpliwości, że nie jest korzystającym z drogi kierowca będący pracownikiem w przedsiębiorstwie transportowym, wykonujący czynności na cudzy rachunek, w zakresie wydanych poleceń, a w stosunku do powierzonego pojazdu jest dzierżycielem w rozumieniu art. 338 kodeksu cywilnego.
Organy celne nie wyciągnęły prawidłowych wniosków z dokonanych przez siebie ustaleń, z których wynika, iż pojazd w chwili kontroli był wydzierżawiony i oddany w posiadanie innemu przewoźnikowi, tj. [...] S.A na podstawie umowy dzierżawy z dnia [...] grudnia 2003 r. Na spółkę [...] S.A. był wystawiony międzynarodowy list przewozowy (CMR), a kierowca dokonujący transportu był pracownikiem [...] S.A. Ponadto, co zostało wykazane w postępowaniu wyjaśniającym, spółka [...] S.A. zgodnie z decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2003 r. była uprawniona do wykonywania międzynarodowego transportu drogowego na podstawie uprawnień wynikających z licencji wydanej dla [...] S.A.
W świetle powyższych dowodów nie ulega wątpliwości, że pojazd uznany za nienormatywny w chwili kontroli używany był na własny rachunek przez inną niż adresat decyzji spółkę, tj. [...] S.A., zajmującą się licencjonowanym wykonywaniem międzynarodowego transportu drogowego, przewóz odbywał się na podstawie listu CMR wystawionego na przewoźnika innego niż adresat decyzji (na spółkę [...] S.A.)., a kierowca pojazdu był pracownikiem spółki [...] S.A.
Organ II instancji wskazuje, że powyższe dane w znacznej części nie były znane organowi I instancji, który pobieżnie przeprowadził postępowanie wyjaśniające, natomiast w pełni ujawniły się w postępowaniu odwoławczym. Argumentacja taka nie zasługuje na uwzględnienie. Organ odwoławczy ma za zadanie przeprowadzić merytoryczną kontrolę decyzji i ocenić jej prawidłowość w świetle całokształtu okoliczności sprawy. Zatem jeśli nawet organ I instancji na skutek wadliwie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, wydał decyzję, która na podstawie wybiórczo zebranego materiału mogłaby wydawać się zasadna, organ II instancji dysponując nowymi ustaleniami zobowiązany jest do uchylenia decyzji organu I instancji, jeśli materiał dowodowy wskazuje na nietrafność decyzji pierwszoinstancyjnej.
Mając powyższe na uwadze dojść należy do wniosku, iż organy celne, uznając fakt ponadnormatywnych parametrów skontrolowanego pojazdu, kreujący obowiązek nałożenia na korzystającego z drogi publicznej kary pieniężnej, skierowały decyzję do niewłaściwego podmiotu, który w świetle norm prawa materialnego nie był objęty obowiązkiem poniesienia opłaty. Jest to kwalifikowana wada decyzji, określona, jako przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji skierowanej do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 kpa). Konstatacji tej nie zmienia fakt, że adresat decyzji uczestniczył w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem wadliwej decyzji, gdyż nie należy mylić tej przesłanki, z inną, jaką jest pozbawienie strony możliwości udziału w postępowaniu, która z kolei stanowi podstawę wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa).
W orzecznictwie wskazuje się, że wada polegająca na skierowaniu decyzji do podmiotu nie będącego stroną zachodzi np. w razie skierowania decyzji o rozbiórce nie wobec właściciela nieruchomości, lecz jej użytkownika, który nie jest ani zarządcą, ani inwestorem (por. wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 1986 r., II SA 2562/85, GAP 1986, nr 10, s. 47, z aprobującą glosą H. Starczewskiego: "Decyzja o rozbiórce obiektu budowlanego skierowana do jego użytkownika, który nie jest właścicielem ani zarządcą tego obiektu, jest nieważna z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a."; por. też wyrok NSA z dnia 26 stycznia 1995 r., I SA 1909/93, Prok. i Pr. 1995, nr 9, poz. 48: "W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o oddaniu w użytkowanie wieczyste gruntu, wszczętym po przeniesieniu przez użytkownika wieczystego swych praw na inną osobę, stroną postępowania prowadzonego w trybie art. 157 § 2 k.p.a. jest ta osoba. Prowadzenie postępowania w tej sytuacji z udziałem użytkownika wieczystego wskazanego w decyzji o oddaniu działki w użytkowanie, a następnie skierowanie do niego decyzji wydanej na podstawie art. 157 § 1 i § 2 k.p.a. wyczerpuje przesłankę nieważności decyzji określoną w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.").
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 4 kpa, stwierdzając nieważność decyzji organów obu instancji, orzekł jak na wstępie.
Wyrok uwzględniający skargę jest w określonym przedziale czasowym nieprawomocny, nie wywołuje zatem jeszcze skutku w odniesieniu do zaskarżonego aktu. Skoro jednak Sąd stwierdził nieważność decyzji, po wydaniu wyroku (choćby nieprawomocnego) nie powinny być one wykonywane. Zgodnie zatem z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd określił, że ostateczna decyzja nie może być wykonywana do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło