III SA/Lu 319/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja,, Asesor WSA Małgorzata Fita, Protokolant Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 26 października 2006r sprawy ze skargi T. R. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją wydaną z upoważnienia Wojewody z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. nr 87, poz. 960 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania T. R. od decyzji Kierownika Wydziału Spraw Obywatelskich działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...] orzekającej o wymeldowaniu T. R. z pobytu stałego z lokalu przy ul. N. w P., utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ administracji, na wniosek strony lub z urzędu wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad dwa miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przez opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu należy rozumieć fizyczne nieprzebywania w lokalu i skoncentrowanie swoich spraw życiowych w innym miejscu, z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem. Z powyższego wynika, że organy administracji w sprawie o wymeldowanie obowiązane są do ustalenia, czy występuje okoliczność faktycznego opuszczenia lokalu. Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie wyjaśniające w sposób nie budzący wątpliwości wykazało, że T. R. w lokalu przy ul. N. w P. nie zamieszkuje co najmniej od 2000 r., tj. od czasu zamieszkiwania w tym lokalu męża córki. Fakt niezamieszkiwania odwołującego się w ww. lokalu potwierdzają przeprowadzone na tę okoliczność kontrole meldunkowe. Zameldowanie jest tylko i wyłącznie potwierdzeniem faktycznego zamieszkiwania osoby pod wskazanym adresem i z faktu zameldowania nie można wywodzić praw do lokalu. Przebywanie odwołującego się w przedmiotowym lokalu, mające na celu odwiedziny wnuka i córki, czego nie kwestionuje organ ewidencyjny, nie może być utożsamiane z pobytem stałym w rozumieniu art. 6 ust. 1 cyt. ustawy. Na decyzję organu odwoławczego T. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zarzucając decyzji naruszenie art. 15 ust. 2, art. 6 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 1 oraz art. 47 ust. 2, art. 9 ust. 2 i innych ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, poprzez błędne przyjęcie, że T. R. nie ma prawa być zameldowanym, gdyż winien dokonać zameldowania w miejscu, gdzie przebywa i gdzie koncentruje się jego życie osobiste oraz rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego – art. 138 § 1 pkt 1, art. 139, art. 6, 7, 8, 9, 10, 11 i innych k.p.a., polegające na nieuwzględnieniu całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy, niewzięciu pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy, pominięciu podstawowego dla sprawy faktu wcześniejszego wieloletniego i nieprzerwanego zamieszkiwania skarżącego w przedmiotowym lokalu, braku możliwości fizycznego przebywania we własnym lokalu z przyczyn obiektywnych (wymiana zamków w drzwiach), niedokonanie oceny materiału dowodowego w sposób wszechstronny, niezapewnienie skarżącemu możliwości pełnego uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym, niedokonanie przez organ pierwszej instancji żadnych czynności sprawdzających ani wyjaśniających, niezwrócenie się do skarżącego o udzielenie dodatkowych informacji czy też o przedstawienie dokumentów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i przepisów rozdziału pierwszego ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje badanie zgodności z prawem indywidualnych aktów administracyjnych. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej legalności, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja z dnia [...] nr [...] została wydana w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Na wstępie należy podnieść, że materia ewidencji ludności została uregulowana w ustawie z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. nr 87, poz. 960 z późn. zm.). Z przepisów tej ustawy wynika, że przez pobyt stały należy rozumieć zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego tam przebywania (art. 6 ustawy). Czynność wymeldowania uregulowano w art. 15 powołanej ustawy. Powinna dopełnić jej osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego dłużej niż 2 miesiące najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca (art. 15 ust. 1 ustawy). W przypadku niedopełnienia tego obowiązku - organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się (art. 15 ust. 2 ustawy). W stanie faktycznym sprawy skarżący T. R. kwestionował decyzję o wymeldowaniu go z lokalu przy ul. N. w P. bez uwzględnienia faktu, że nie opuścił on tego lokalu dobrowolnie i nie miał zamiaru opuszczenia go na stałe. Jak wyjaśniono powyżej, organ gminy orzeka o wymeldowaniu danej osoby z miejsca pobytu stałego z urzędu lub na wniosek innej osoby - na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że ewidencja ludności służy wyłącznie zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego, nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 1242/03, Wspólnota 2004/10/54; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2003 r. sygn. akt V SA 2425/02, Wspólnota 2004/9/58; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., Dz. U. Nr 78, poz. 716). W związku z powyższym przepis art. 15 ust. 2 należy interpretować tak, że podstawę orzekania o wymeldowaniu osoby z miejsca stałego pobytu stanowić może tylko przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego bez wymeldowania się. W sytuacji braku dopełnienia obowiązku wymeldowania, przedmiotem oceny organu jest więc wyłącznie stan faktyczny niezamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. W świetle materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, w szczególności w świetle wyjaśnień złożonych na piśmie przez T. R. (pismo z dnia [...] stycznia 2006 r.) i zeznań złożonych przez jego żonę, którą ustanowił swoim pełnomocnikiem, poza sporem jest, że skarżący nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Zatem przesłanka zastosowania art. 15 ust. 2, tj. przesłanka opuszczenia przez daną osobę miejsca stałego pobytu i niezamieszkiwania tam, została spełniona. Skarżący T. R. sam potwierdził ten fakt przyznając w powołanym powyżej piśmie z dnia [...] stycznia 2006 r., że od września 2005 r. nie przebywał w przedmiotowym lokalu. Potwierdziła to jego żona zeznając w dniu [...] lutego 2006 r. Również z pisma Zastępcy Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] marca 2006 r. wynika, że T. R. nie zamieszkuje przy ul. N. Powyższe ustalenia przesądzają o prawidłowości decyzji o wymeldowaniu T. R. z przedmiotowego lokalu. Stwierdzić również należy, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zobowiązując organ orzekający o wymeldowaniu do zbadania, czy zostały spełnione przesłanki wymeldowania w myśl art. 15 ust. 2 ustawy, nie przewidują uwzględniania przesłanki "dobrowolności" opuszczenia miejsca stałego pobytu; uwzględnianie owej przesłanki stałoby w sprzeczności z rejestrującym aktualny stan faktyczny miejsc pobytu ludności, prowadzeniem ewidencji ludności. Z tego względu podniesiony przez skarżącą zarzut, iż organ nie wziął pod uwagę braku dobrowolności, nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznaje więc, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania administracyjnego. Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.