III SA/Lu 319/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca),, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant Starszy inspektor Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 4 października 2007r. sprawy ze skargi S.M. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego I oddala skargę; II przyznaje adwokatowi J.B. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 292.80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100)złotych tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu. Wojewoda decyzją nr [...] z dnia [...]., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania S. M. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...]. nr [...]orzekającej o wymeldowaniu z pobytu stałego z lokalu przy ul. W. w L., zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że organ administracyjny stosownie do przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, na wniosek strony lub z urzędu, wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przez opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu należy rozumieć fizyczne nie przebywanie w lokalu. Z powyższego wynika, że organy administracji w sprawie o wymeldowanie obowiązane są do ustalenia czy występuje okoliczność faktycznego opuszczenia lokalu. W ocenie organu II instancji przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie dowodowe wykazało, że odwołujący się pod adresem zameldowania nie zamieszkiwał w rozumieniu przepisu art. 6 ust. 1 powołanej ustawie o ewidencji ludności dowodach osobistych. Zamieszkiwał natomiast w lokalu swojej konkubiny przy ul. Z., z którą ma dziecko i spod tego adresu został aresztowany i osadzony w zakładzie karnym. Organ odwoławczy dodał również, że od dnia [...] lokal przy ul. W. nie nadaje się do zamieszkania, ponieważ uległ całkowitemu spaleniu (co potwierdza protokół Miejskiej Państwowej Komendy Straży Pożarnej w z dnia [...] Wojewoda zauważył, że w aktualnym stanie prawnym ewidencja ludności jest instytucją służącą odzwierciedleniu stanu faktycznego i w żaden sposób nie wiąże się ze sferą praw do lokalu bądź zajmowanego pomieszczenia. Zdaniem organu odwoławczego z uwagi na fakt, że skarżący nie zamieszkiwał pod adresem zameldowania, a obecnie budynek, w którym ten lokal się znajduje nie nadaje się do zamieszkania, utrzymanie zameldowania skarżącego byłoby sprzeczne z przepisami cytowanej ustawy (art. 9 ust. 2b). Skargę od decyzji Wojewody wniósł S. M. Skarżący podniósł, że argumentacja Wojewody nie jest zgodna z prawdą, bowiem zamieszkiwał on zarówno w lokalu przy ul. Z., jak i w lokalu przy ul. W., co wynikało z jego sytuacji rodzinnej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest bezzasadna. Zauważyć należy, że w myśl przepisu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001r., nr 87, poz. 960 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Konieczność wydania decyzja w sprawie wymeldowania osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego jest wynikiem obowiązku zagwarantowania prawidłowego funkcjonowania instytucji prawa publicznego, jaką jest ewidencja ludności. Ewidencja ta polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób, o urodzeniach, dotyczących obowiązku wojskowego, zmianach stanu cywilnego, obywatelstwa, imion i nazwisk oraz o zgonach (art. 1 ust. 2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych). W świetle przytoczonej wyżej regulacji prawnej organy administracji obowiązane były ustalić, czy skarżący opuścił miejsce pobytu stałego w którym był zameldowany. Ustalenia takie poczynił organ I instancji, który stwierdził, że skarżący od [...]przebywa w zakładzie karnym, a wcześniej jego życie koncentrowało się w lokalu konkubiny. Wskazane okoliczności organ I instancji ustalił w oparciu o materiał dowodowy, który rozpatrzył w sposób wyczerpujący, czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji. Jakkolwiek skarżący w toku postępowania administracyjnego zgłaszał wnioski o przesłuchanie wskazanych przez niego świadków, to dowody te nie zostały przeprowadzone, gdyż świadkowie nie stawili się w celu złożenia zeznań. Okoliczność ta pozostaje jednak bez wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji, bowiem zgodnie z przepisem art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić wówczas, gdy przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Przedmiotem dowodów z zeznań zgłoszonych przez skarżącego świadków miały być okoliczności wskazane w piśmie z dnia [...]. (k. 39 akt administracyjnych), a mianowicie to, iż skarżący zamieszkiwał zarówno w lokalu przy ul. Z., jak i w lokalu przy ul. W. W istocie rzeczy ustalenia w tym zakresie były zbędne, gdyż skarżący potwierdził fakt, że od dnia [...]. był pozbawiony wolności, a stan ten trwał do [...]. (pismo skarżącego, k. 30). Już ta okoliczność dawała podstawę do wymeldowania skarżącego. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skoro skarżący od chwili aresztowania nie przebywał w miejscu jego zameldowania, to dalsze utrzymywanie tego zameldowania było sprzeczne z wymogami prawidłowej rejestracji danych w ewidencji ludności (art. 1 ust. 2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych). Podkreślić trzeba, że obowiązek meldunkowy służy prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji. Posiadanie informacji o miejscu zamieszkania i pobytu umożliwia racjonalizację działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego, a celem obowiązku meldunkowego jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności. Wskazać przy tym należy pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny, iż ewidencja ludności, polegająca na rejestracji danych o miejscu pobytu (adresie) osób, służy także – poza funkcją publiczną – ochronie interesów samych zainteresowanych oraz ochronie praw osób trzecich, co oznacza, że obowiązek meldunkowy uznać należy w świetle Konstytucji za instytucję wynikającą z klauzuli ochrony porządku publicznego, mającą także związek z ochroną praw i interesów jednostki. Ponadto ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu (zob. wyrok TK z 27 maja 2002r., sygn. K 20/01; opub. w OTK-A 2002/3/34). Z tych też względów oraz na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, uzasadnia przepis art. 250 cyt. ustawy i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2002r., nr 163, poz. pozrzadzenia Ministra sprawoedliwości dzi miedzy innymi wtedy, gdy ___________________________________________________________1348 ze zm.).