III SA/Lu 321/21
WyrokWSA w Lublinie2021-11-09
Skład orzekający: Jadwiga Pastusiak, Jerzy Drwal, Anna Strzelec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty postępowania rozgraniczeniowego mogą być rozłożone po połowie na wszystkich właścicieli nieruchomości objętych rozgraniczeniem, niezależnie od tego, która strona zainicjowała postępowanie?Ratio decidendi
Koszty postępowania rozgraniczeniowego, które nie są ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości według zasady określonej w art. 152 k.c., czyli po połowie. Postępowanie rozgraniczeniowe toczy się w interesie wszystkich właścicieli nieruchomości objętych sporem granicznym, niezależnie od tego, która strona zainicjowała postępowanie, a zatem rozłożenie kosztów na wszystkich współwłaścicieli jest prawidłowe.Stan faktyczny
Na wniosek S. Z. Wójt Gminy T. wszczął postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości położonych w miejscowości W., należących do J. i S. małż. Z. oraz T. i T. małż. S. Po przeprowadzeniu czynności geodezyjnych Wójt wydał decyzję o rozgraniczeniu oraz postanowienie o kosztach postępowania, obciążając kosztami współwłaścicieli obu nieruchomości po połowie. T. S. złożyła zażalenie na postanowienie o kosztach, kwestionując obciążenie jej kosztami, argumentując, że nie zainicjowała postępowania i nie jest w stanie ponieść tych kosztów ze względu na sytuację życiową i materialną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Anna Strzelec po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. P. z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2021 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. P. po rozpatrzeniu zażalenia T. S. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy T. z dnia [...] lutego 2021 r., znak [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, pomiędzy nieruchomościami położonymi w miejscowości W., oznaczonych jako działka nr [...] i nr [...].
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie sprawy.
Na wniosek S. Z., Wójt Gminy T. prowadził postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości położonych na terenie miejscowości W. gmina T.; oznaczoną numerem ewidencyjnym [...] stanowiącą własność J. i S. małż. Z. , a działką sąsiednią oznaczoną numerem ewidencyjnym [...] stanowiącą własność T. i T. małż. S. .
Postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. Wójt Gminy T. wszczął postępowanie o rozgraniczenie wyżej wymienionych nieruchomości. Po wyłonieniu w drodze konkursu ofert geodety Z. S., dokonał on czynności technicznych rozgraniczenia nieruchomości i po przedstawieniu dokumentacji geodezyjnej, Wójt Gminy decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. dokonał rozgraniczenia przedmiotowych działek gruntu.
W dniu [...] lutego 2021 r. Wójt Gminy T. wydał także postanowienie w przedmiocie kosztów przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego, obciążając tymi kosztami współwłaścicieli rozgraniczanych nieruchomości w kwotach po 1 845 zł każdego z nich.
T. S. wniosła zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji, kwestionując obciążenie jej częścią kosztów postępowania rozgraniczeniowego, w sytuacji gdy skarżąca nie zgłaszała wniosku o rozgraniczenie nieruchomości i zostały one poniesione wyłącznie w interesie J. i S. małż. Z. . W dalszej części zażalenia wyeksponowała swoją sytuację rodzinną, ekonomiczną i zdrowotną podnosząc, że nie jest w stanie uiścić tak wysokich kosztów rozgraniczenia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia, utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy ocenił jako prawidłowe ustalenie wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego w kwocie 3 690 zł, obejmujące wyłącznie koszty wykazane przez geodetę upoważnionego przez organ I instancji do przeprowadzenia czynności rozgraniczenia, wykazane w rachunku z dnia 28 grudnia 2020r. nr [...]. Nie obejmują one żadnych innych kosztów, na przykład kosztów korespondencji, czy kosztów negocjacji do zawarcia ugody. Kolegium wskazało, że skarżąca nie kwestionuje zasadności wystawienia rachunku przez geodetę, ani wysokości kosztów rozgraniczenia, koncentrując się na argumentacji wymierzonej przeciwko obowiązkowi ich poniesienia i na swojej sytuacji ekonomicznej.
Organ odwoławczy uznał również za prawidłowe rozdzielenie kosztów pomiędzy strony postępowania rozgraniczeniowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że rozgraniczenie nieruchomości, którego celem jest ustalenie granicy prawnej nieruchomości, leży w interesie wszystkich właścicieli nieruchomości rozgraniczanych, a zatem koszty rozgraniczenia powinny obciążyć wszystkie strony postępowania rozgraniczeniowego, to jest wszystkich właścicieli nieruchomości objętych rozgraniczeniem. Organ wyjaśnił, że w okolicznościach sprawy, co wykazało postępowanie administracyjne o rozgraniczenie, granice sąsiednich nieruchomości nie były ustalone, a na pewnych odcinkach granica ta była sporna. Strony prezentowały rozbieżne stanowiska odnośnie przebiegu granicy; S. Z. zaakceptował granicę okazaną przez geodetę a ustaloną według danych ewidencyjnych, zaś skarżąca, aktywnie uczestnicząca w czynnościach na gruncie mimo niewylegitymowania się, odmówiła podpisania protokołu granicznego co geodeta odnotował w protokole granicznym jak też to, że sama nie może decydować o przebiegu granicy. O zasadności rozgraniczenia świadczy też to, że postępowanie zakończyło się rozstrzygnięciem merytorycznym - ustaleniem przebiegu granicy. Okoliczności postępowania rozgraniczeniowego potwierdzają istnienie sporu granicznego oraz zasadność przeprowadzenia rozgraniczenia. Zatem dokonanie rozgraniczenia, mającego na celu bezsporne określenie granic, leżało w interesie właścicieli wszystkich nieruchomości, których dotyczył spór graniczny. W konsekwencji, w ocenie Kolegium zasadnym było obciążenie kosztami postępowania rozgraniczeniowego współwłaścicieli obu rozgraniczanych nieruchomości po połowie.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącej Kolegium stwierdziło, że niezasadny jest zarzut niezawiadomienia męża T. S. o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego bowiem organ I instancji powiadomił ją i jej męża o złożeniu wniosku przez S. Z. /pismem z dnia 17 lipca 2020r./, a więc na długo przed podjęciem postanowienia na podstawie art.30 ust.4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Ani skarżąca, ani jej mąż nie wskazali adresu do doręczania pism kierowanych do jej męża innego niż [...] /art.41 KPA/, a pisma kierowane do T. S. na ten adres były albo doręczane ze skutkiem z art.44 KPA /dwukrotne awizo/ albo ze skutkiem z art.43 KPA /odbiór przez dorosłego domownika/.
Za chybiony uznało Kolegium również zarzut skarżącej o "podłożeniu" protokołu granicznego do podpisania jej córce. Protokół graniczny został podpisany tylko przez S. Z. oraz geodetę, natomiast załączone przez skarżącą kserokopie dokumentów, na których widnieje podpis jej córki M. S., to wezwania do udziału w czynnościach na gruncie, które zostały doręczone na właściwy adres i odebrane zgodnie z art.43 KPA przez dorosłego domownika.
T. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2021 r., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia organu I instancji w całości.
Skarżąca zarzuciła postanowieniu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy a polegające na błędnym ustaleniu okoliczności faktycznych poprzez przyjęcie, że rozgraniczenie było w jej interesie a także przyjęcie, że jej sytuacja życiowa i materialna pozwała na obciążenie kosztami rozgraniczenia.
W uzasadnieniu skargi podtrzymała argumentację podnoszoną w toku postępowania administracyjnego, że to nie ona, ani jej mąż zainicjowali postępowania w sprawie rozgraniczenia oraz, że postępowanie to nie było w jej interesie. Według niej nie istniała koniczność ustalenia przebiegu granicy, a jeżeli jej sąsiad uważał inaczej, to on powinien ponieść całość kosztów postępowania. Dodała też, że żadne z jej działań i zachowań nie spowodowało dodatkowych wydatków chociaż w toku postępowania podnosiła szereg zarzutów co do prawidłowości tego postępowania i nadal te zarzuty podtrzymuje. Skarżąca przedstawiła też szczegółowo sytuację materialną swojej rodziny podając, jakie dochody osiąga oraz jakie ponosi wydatki związane z jej utrzymaniem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Po przeprowadzeniu kontroli zaskarżonego postanowienia według wskazanych zasad Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. P..
Zaskarżonym postanowieniem organ drugiej instancji utrzymał w mocy postanowienie Wójta Wójt Gminy T. ustalające na kwotę 3.690 zł koszty postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości położonych w miejscowości W., działki oznaczonej nr [...] z działką oznaczoną nr [...] ł. Kosztami tymi w równych częściach na zasadach małżeńskiej wspólności majątkowej zostali obciążeni: J. i S. małż. Z. - kwotą 1 845 zł oraz T. i T. małż. S. – kwotą 1 845 zł.
Wniosek o rozgraniczenie w tej sprawie został złożony przez S. Z., współwłaściciela działki o numerach: [...].
Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 2052, powoływanej dalej jako "p.g.k.") postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości przeprowadza się z urzędu lub na wniosek strony. Prawo geodezyjne i kartograficzne nie zawiera definicji "strony" na potrzeby tej ustawy, co oznacza, że należy się kierować rozumieniem strony w znaczeniu kodeksowym (art. 28 k.p.a.). Wniosek o rozgraniczenie może więc złożyć każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy to postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Skoro rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów (art. 29 ust. 1 p.g.k.), legitymowanym do złożenia wniosku o rozgraniczenie jest każdy, kto posiada tytuł prawny do nieruchomości, której granice stały się sporne.
Organem przeprowadzającym rozgraniczenie z urzędu lub na wniosek strony jest – stosownie do art. 29 ust. 3 i art. 30 ust. 1 p.g.k. – wójt (burmistrz, prezydent miasta), zaś czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wymienione organy (art. 31 ust. 1 p.g.k.). Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic oraz sposób i tryb wykonywania przez geodetę czynności ustalania przebiegu granic i sporządzania dokumentacji przy rozgraniczaniu nieruchomości określają przepisy rozporządzenia wykonawczego z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453).
Przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej (art. 31 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). Jeżeli jest brak danych, o których mowa w ust. 2, lub są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy (ust. 3). Postępowanie rozgraniczeniowe kończy się w postępowaniu administracyjnym, gdy zainteresowani właściciele zawrą ugodę albo gdy organ prowadzący postępowanie wyda decyzję w sprawie. Strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji w tej sprawie, przekazania sprawy sądowi.
Z powołanych przepisów wynika zasada udziału geodety w postępowaniu dotyczącym rozgraniczenia nieruchomości. Zatem koniecznymi kosztami postępowania rozgraniczeniowego są koszty związane z czynnościami geodety w tym postępowaniu. Nie budzi też wątpliwości, że koszty czynności związanych z rozgraniczeniem należą do kosztów postępowania administracyjnego. Organ dopiero wraz z wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę, bądź też po umorzeniu postępowania administracyjnego z uwagi na obiektywną niemożliwość ustalenia granicy w tym trybie, ustala w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osobę zobowiązaną do ich poniesienia i wówczas obciąża ją tymi kosztami.
W kwestii kosztów administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego i sposobu ich rozliczenia zastosowanie znajdują przepisy Działu IX ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2021 r. poz. 735). Według art. 263 § 1 k.p.a., do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji. Dlatego w sprawie niniejszej organy prawidłowo do kosztów postępowania rozgraniczeniowego zaliczyły koszty wynagrodzenia geodety, bowiem są one koniecznymi kosztami postępowania administracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości.
Zasadę rozdziału kosztów postępowania administracyjnego określa przepis art. 262 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, stronę obciążają te koszty postępowania, które: 1) wynikły z winy strony, 2) zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organu prowadzącego postępowanie.
Z powyższego unormowania jasno wynika to, że koszty postępowania administracyjnego, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu – obciążają strony. Na tej podstawie można orzec o kosztach rozgraniczenia poniesionych przez organ administracji publicznej, w tym także o wynagrodzeniu upoważnionego geodety.
Zagadnienia dotyczące orzekania o kosztach postępowania rozgraniczeniowego zostało wyjaśnione w judykaturze sądów administracyjnych. Przede wszystkim w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/06 (orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdzono, że organ administracji publicznej orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., może – uwzględniając normę art. 152 k.c. – obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości, a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. W uzasadnieniu tego stanowiska Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że instytucja rozgraniczenia nieruchomości uregulowana została w dwóch aktach prawnych: w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz w Kodeksie cywilnym. Zarówno w postępowaniu cywilnym sąd powszechny, jak i postępowaniu administracyjnym organ administracji, są obowiązane stosować te same zasady, a wniosek ten znajduje potwierdzenie przy porównaniu przepisów art. 152 i 153 k.c. z art. 31 ust. 2-4 i art. 34 ust. 1 i 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, które określają zasady przeprowadzania postępowania rozgraniczeniowego w jego kolejnych stadiach. Konsekwentnie należy przyjąć, iż w postępowaniu administracyjnym ma też zastosowanie norma materialnoprawna wynikająca z przepisu art. 152 k.c., stanowiąca, że właściciele gruntów sąsiadujących obowiązani są do współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych, a koszty rozgraniczenia oraz koszty urządzenia i utrzymywania stałych znaków granicznych ponoszą po połowie. Sąd wskazał też, że udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że to postępowanie toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Twierdzenie, że interes prawny posiada jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, bo postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostawałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. W postępowaniu rozgraniczeniowym wszczętym na wniosek właściciela jednej nieruchomości właściciel sąsiedniej nieruchomości może uznawać, że przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nie leży w jego interesie, gdyż nie kwestionuje przebiegu granic. Jednakże ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdy granice gruntów sąsiadujących stały się sporne lub nie jest znany ich przebieg. Nie można więc twierdzić, że rozgraniczenie nie jest przeprowadzane także w interesie właściciela nieruchomości sąsiedniej. Naczelny Sąd Administracyjny w konkluzji stwierdził, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony (art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a.), a w przypadku postępowania o rozgraniczenie obciążają strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości według zasady określonej w art. 152 k.c. Wyrażony w powołanej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd jest jednolicie podzielany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Stanowisko to podziela również w pełni skład Sądu orzekający w niniejszej sprawie, przez co uchwała ma charakter prawnie wiążący (art. 269 § 1 p.p.s.a.).
Choć istnieją przypadki, kiedy odstąpienie od wskazanej wyżej zasady jest możliwe, wynikać to musi jednakże ze szczególnych okoliczności konkretnej sprawy, które decydować mogą o innym sposobie rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Niniejsza sprawa okoliczności takich jednak nie posiada. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że koszty postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości zostały ustalone i rozdzielone w sposób prawidłowy. W okolicznościach faktycznych i prawnych tej sprawy nie zaistniały żadne podstawy do przyjęcia, że rozgraniczenie zostało dokonane wyłącznie w interesie J. i S. małż. Z. i tylko z ich winy, co uzasadniałoby poniesienie przez nich w całości kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Powołana wyżej uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r. wskazuje typową regułę, że koszty rozgraniczenia ponoszą właściciele nieruchomości po połowie, bez względu na towarzyszące im – co do zasady – zamiary w zainicjowaniu sporu granicznego i bez względu na sposób jego zakończenia (decyzją rozgraniczeniową rozstrzygającą sprawę co do istoty, aktem ugody, czy też decyzją o jego umorzeniu wydaną w trybie art. 34 p.g.k). Umacnia tę zasadę to, że w postępowaniu administracyjnym ma również zastosowanie wynikająca z art. 152 k.c. norma materialnoprawna stanowiąca, że właściciele nieruchomości koszty rozgraniczenia ponoszą po połowie, która wynika z tego, że właściciele gruntów sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczaniu gruntów oraz utrzymywaniu stałych znaków granicznych. Interes prawny stron biorących udział w postępowaniu administracyjnym o rozgraniczenie jest kategorią obiektywną, co oznacza, że postępowanie toczy się w interesie każdej ze stron postępowania.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że postępowanie rozgraniczeniowe obejmowało rozgraniczenie pomiędzy nieruchomościami: działką nr [...], stanowiącą własność J. i S. małż. Z. , z działką nr [...],stanowiącą własność T. i T. małż. S. . Bez znaczenia dla kwestii obciążenia stron postępowania kosztami postępowania rozgraniczeniowego pozostaje natomiast okoliczność, która ze stron to postępowanie zainicjowała.
Nie budzi bowiem wątpliwości, że postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte w związku z istniejącym sporem granicznym dotyczącym przebiegu linii granicznej pomiędzy przedmiotowymi nieruchomościami położonymi w miejscowości W..
Z zawartych w aktach administracyjnych dowodów a w szczególności z protokołu granicznego z dnia 10 listopada 2020 r. oraz z opinii technicznej i sprawozdania technicznego z dnia 2 grudnia 2020 r. wynika odmienny od granicy ewidencyjnej stan użytkowania przygranicznych pasów gruntu. Upoważniony geodeta szczegółowo omówił stan dokumentacji geodezyjnej i wyniki prac terenowych a na szkicach granicznych szczegółowo wykreślił poczynione przez siebie ustalenia co do przebiegu granicy, a mianowicie: linią czarną wskazał granicę ewidencyjną, linią czerwoną oznaczył wskazania skarżącej, linią niebieską oznaczył istniejące ogrodzenie, a odcinki sporne oznaczył czerwonym symbolem poziomej litery "S" na linii czarnej. Na szkicu granicznym geodeta oznaczył też punkty graniczne odpowiadające zastabilizownym na gruncie palikom. Czynności geodety jednoznacznie potwierdziły rozbieżności co do przebiegu granicy według dokumentów i według wskazań skarżącej, inaczej też przebiega linia ogrodzenia. Analiza akt sprawy wskazuje, że upoważniony geodeta przeprowadził czynności rozgraniczenia zgodnie z przepisami rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości. W szczególności geodeta przeprowadził analizę informacji zawartych w dokumentach uzyskanych z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz znajdujących się w księgach wieczystych, ustalił przebieg granic na gruncie, sporządził protokół graniczny oraz opracował opinię dotyczącą przebiegu granic. Wyniki prac geodezyjnych upoważniony geodeta przedstawił na mapie. Prawidłowość wykonania przez geodetę czynności ustalenia przebiegu granic oraz zgodność sporządzonych dokumentów z obowiązującymi przepisami została zatwierdzona w postanowieniu Wójta Gminy T. z dnia [...] grudnia 2020 r. w oparciu o art. 33 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zgodnie z tym przepisem przed wydaniem decyzji o rozgraniczeniu wójt, burmistrz (prezydent miasta) dokonuje oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości przez upoważnionego geodetę oraz zgodności sporządzonych dokumentów z przepisami; w wypadku stwierdzenia wadliwego wykonania czynności upoważnionemu geodecie zwraca się dokumentację do poprawy i uzupełnienia. W okolicznościach niniejszej sprawy czynności wykonane przez upoważnionego geodetę zostały ocenione jako prawidłowe, czego wyrazem było włączenie sporządzonej przez geodetę dokumentacji do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Wysokość ustalonych przez organ pierwszej instancji kosztów postępowania rozgraniczeniowego znajduje potwierdzenie w fakturze nr [...] wystawionej przez geodetę Z. S.. Na koszty te składało się wynagrodzenie upoważnionego geodety w kwocie 3 690 zł. Wymieniony koszt pracy geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym, nie budzi wątpliwości co do jego wysokości. Ustalona wysokość kosztów nie odbiega od cen rynkowych za podobne czynności rozgraniczeniowe. Stanowisko to znajduje pełne potwierdzenie w stanach faktycznych rozpoznawanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie spraw, których przedmiot stanowiły koszty postępowania rozgraniczeniowego.
Organ odwoławczy uzasadnił zaskarżone postanowienie w sposób wyczerpujący, należycie przedstawiając podstawy prawne i faktyczne. Sformułowanym przez organ w tym zakresie wnioskom nie można zarzucić, że są nielogiczne lub naruszają zasady doświadczenia życiowego, a tym samym zasadę swobodnej oceny dowodów. Organ nie naruszył reguł postępowania dowodowego. Okoliczność, że skarżąca nie zgadza się z taką oceną nie świadczy o tym, że został naruszony obowiązek wszechstronnego zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Wydane postanowienie zawierało wszystkie przewidziane prawem elementy.
Odnosząc się do zarzutu skargi, podnieść należy, że w niniejszej sprawie dla jej rozstrzygnięcia nie mógł mieć w sprawie zastosowania - na etapie ustalania wysokości kosztów rozgraniczenia - art. 267 k.p.a. Przepis ten dotyczy postępowania w sprawie zwolnienia od opłat, kosztów i należności związanych z tokiem postępowania.
Od kosztów można jednak zwolnić wówczas, gdy zostanie na stronę nałożony obowiązek ich poniesienia. W pierwszej kolejności organ ma obowiązek ustalenia wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego oraz osoby zobowiązane do ich poniesienia (art. 264 k.p.a.), a dopiero w kolejnym etapie, gdy postanowienie to stanie się ostateczne rozstrzygać na podstawie art. 267 k.p.a. o zwolnieniu od obowiązku ich ponoszenia stronę, która złoży wniosek o uzyskanie zwolnienia od tych kosztów. Taki wniosek podlega rozpoznaniu w odrębnym postępowaniu administracyjnym i wtedy organ oceni zasadność całkowitego lub częściowego zwolnienia strony od ponoszenia ww. kosztów.
Końcowo wskazać należy, że - jak zresztą Kolegium podkreśliło w końcowej części uzasadnienia zaskarżonego postanowienia – w razie niewątpliwej niemożności poniesienia przez stronę kosztów postępowania rozgraniczeniowego wniosek o zwolnienie od ich ponoszenia rozpatrzy organ pierwszej instancji w odrębnym postępowaniu. Sąd nie jest więc właściwy do rozpoznania takiego wniosku i oceny jego zasadności na obecnym etapie.
Z omówionych przyczyn Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i nie zachodzą podstawy do jego uchylenia.
Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę, o czym orzekł w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło