III SA/Lu 326/23
WyrokWSA w Lublinie2023-10-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Robert Hałabis, Sędzia WSA Jerzy Drwal, Asesor WSA Agnieszka Kosowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny ma prawo dokonać zmiany zgłoszenia celnego w zakresie metody płatności i dodatkowych informacji, jeśli importer nie spełnił warunków do zastosowania zwolnienia z podatku VAT w terminie określonym w przepisach?Ratio decidendi
Organ celny ma prawo weryfikować prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu celnym, nawet po zwolnieniu towarów. Niespełnienie przez importera warunków do zastosowania zwolnienia z podatku VAT, w tym nieprzedstawienie wymaganych dokumentów w ustawowym terminie, uzasadnia zmianę zgłoszenia celnego przez organ, co skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku VAT na zasadach ogólnych.Stan faktyczny
Skarżący dokonał zgłoszenia celnego importu towarów z Białorusi z deklaracją zwolnienia z VAT na podstawie § 4 rozporządzenia Ministra Finansów, podając kraj przeznaczenia Szwecja. Nie przedstawił jednak w wymaganym terminie dokumentów potwierdzających wykazanie w informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Organy celne zmieniły zgłoszenie celne, usuwając kod zwolnienia i korygując metodę płatności, co skutkowało obowiązkiem zapłaty podatku VAT. Skarżący kwestionował te decyzje, wskazując na błędy organów i odpowiedzialność biura księgowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Asesor WSA Agnieszka Kosowska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie zmiany zgłoszenia celnego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia 4 maja 2023 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia 18 stycznia 2023 r., nr [...], w przedmiocie zmiany zgłoszenia celnego.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco.
W dniu 28 czerwca 2021 r. [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. działająca jako przedstawiciel bezpośredni W. N. (dalej jako "skarżący" lub "strona") dokonała zgłoszenia celnego w procedurze dopuszczenia do obrotu z jednoczesnym wprowadzeniem do obrotu krajowego towarów, które podlegają dostawie zwolnionej z podatku VAT do innego państwa członkowskiego sprowadzony z Białorusi towar zadeklarowany jako wyroby drewniane – płyty meblowe dębowe o wadze netto 4444 kg i wartości [...] euro, klasyfikowany do kodu Taric 4407911500. Krajem przeznaczenia była Szwecja, a nabywcą towaru firma [...] AB, Jarnvagsgatan 2c, 543 50 Tibro. Do obliczenia kwoty należności celnych zastosowano stawkę celną preferencyjną w wysokości 0%. Podatek VAT obliczono w kwocie [...]zł przy zastosowaniu 23% stawki podatku VAT. Na podstawie § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie wolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (Dz.U. z 2020 r. poz. 1983; dalej jako: "rozporządzenie") import wyżej wskazanych towarów został zwolniony z podatku VAT.
Z pisma Kierownika Oddziału Celnego Port Lotniczy w L. z dnia 12 stycznia 2022 r. wynikało, że w niniejszej sprawie importer W. N. nie przedstawił w ustawowym terminie kopii deklaracji VAT UE za poszczególne miesiące 2021 roku i w związku z tym we właściwie systemie nie dokonano rozliczenia podatku VAT.
Brak informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotową dostawę towarów oznaczał, że skarżący nie spełnił warunku do zastosowania zwolnienia na mocy § 4 cyt. rozporządzenia.
Skarżącego wezwano do złożenia informacji i dokumentów na podstawie, których dokonano przedmiotowego zgłoszenia celnego.
W odpowiedzi skarżący złożył m.in. kopię zawiadomienia o popełnieniu czynu zabronionego polegającego na niezłożeniu w ustawowym terminie deklaracji VAT UE za marzec, czerwiec, lipiec, wrzesień i październik 2021 r. Wyjaśnił też w piśmie z dnia 3 lutego 2022 r., że winę za niedopełnienie obowiązku przedstawienia kopii deklaracji VAT UE ponosi tylko i wyłącznie biuro księgowe – [...] Sp. z o.o. W kolejnych pismach z dnia 22 i 25 listopada 2022 r. podtrzymał stanowisko, że ww. biuro księgowe otrzymywało dokumentację z odpraw celnych i ono ponosi odpowiedzialność za powstałą sytuację. W związku z tym skarżący wniósł o pozostawienie bez zmian danych w zgłoszeniu celnym z dnia 28 czerwca 2021 r. oraz o umorzenie przedmiotowego postępowania.
Decyzją z dnia 18 stycznia 2023 r. L. Urząd Celno-Skarbowy zmienił zgłoszenie celne nr [...] z dnia 28 czerwca 2021 r. w zakresie wpisu w polu 44 (dodatkowe informacje) usunął kod 4PL04 oraz w polu 47 (metoda płatności B00) metodę płatności "Z" zmieniono na metodę płatności "H".
W wyniku rozpoznania wniesionego przez skarżącego odwołania, decyzją z dnia 4 maja 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy wyjaśnił m. in., że przepisy § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień, dają pewnej grupie podatników importujących towary możliwość zwolnienia od podatku. Możliwość zwolnienia od podatku z tytułu importu uzależniona jest jednak od spełnienia przez importera łącznie wszystkich, enumeratywnie wymienionych w § 4 ust. 2 rozporządzania. Regulacje te dotyczą importerów, którzy m.in. w terminie 4 miesięcy po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów, przedstawi odpowiednio dokumenty, o których mowa w ust. 3 lub 4. Zgodnie z § 4 ust. 3 importer jest zobowiązany do przedstawienia organowi celnemu dokumentu potwierdzającego wykazanie w informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, o której mowa w ust. 1.
Organ argumentował dalej, że z pisma Kierownika Oddziału Celnego Port Lotniczy w L. z 12 stycznia 2022 r. wynika, że w niniejszej sprawie importer nie przedstawił w terminie 4 miesięcy po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu dokumentu potwierdzającego wykazanie informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów co oznacza, że skarżący nie spełnił jednego z warunków do zastosowania zwolnienia. Obowiązek podatkowy powstał w dniu 28 czerwca 2021 r. Skarżący powinien przedstawić organowi celnemu dokument potwierdzający wykazanie w informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Skarżący nie dopełnił tego obowiązku twierdząc, że winę za zaistniałą sytuację ponosi biuro księgowe. W takiej sytuacji import towarów powinien podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na ogólnych zasadach. Biorąc pod uwagę, że strona do końca października 2021 r. nie przedstawiła organowi celnemu wyżej wskazanych dokumentów Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. prawidłowo zmienił zgłoszenie celne w zakresie zapisu w polu 44 "dodatkowe informacje" i w polu 47 "metoda płatności przy opłacie typ B00".
W ocenie organu odwoławczego, fakt dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy towaru po objęciu procedurą dopuszczenia do obrotu nie jest wystarczający do zastosowania wnioskowanego zwolnienia z podatku, gdyż dopiero złożenie informacji podsumowującej z wykazaną wewnątrzwspólnotową dostawą towaru właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w ustawowym terminie a następnie przekazanie tego dokumentu organowi celnemu jest podstawą do zastosowania zwolnienia z podatku wnioskowanego w zgłoszeniu celnym. Niespełnienie przez podatnika przewidzianych warunków oznacza, że powinien on rozliczyć podatek od towarów i usług zgodnie z zasadą ogólną w zgłoszeniu celnym. Skoro skarżący podjął się korzystania z instytucji zwolnienia od podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru, to tym samym zobowiązał się do wypełniania określonych obowiązków wynikających z warunków do zastosowania tego zwolnienia.
Organ II instancji podniósł, że informacje podsumowujące VAT-UE za lipiec 2021 r. importer przedstawił organowi skarbowemu w dniu 4 listopada 2021 r. natomiast do organu celnego kopii deklaracji nie złożono. Kopię deklaracji podatkowej VAT-UE zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia należało w terminie 4 miesięcy po miesiącu w którym powstał obowiązek podatkowy złożyć do Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P.. W związku z tym, że skarżący nie wypełnił tego obowiązku należało zmienić sposób rozliczenia kwoty podatku od towarów i usług z tytułu importu w konsekwencji utraty prawa do zwolnienia tym samy podatnik jest zobowiązany do zapłaty kwoty podatku wraz z odsetkami.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję skarżący W. N. zarzucił naruszenie:
1) § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (Dz. U. z 2020 poz. 1983) w zw. art. 2, art. 32 Konstytucji RP, art. 1 ust. 2, art. 143 ust. 1 lit. d) dyrektywy 112/2006 wobec błędnej wykładni prowadzącej do pozbawienia podatnika prawa do zwolnienia z tytułu importowanego towaru, który był przedmiotem dostawy wewnątrzwspólnotowej z naruszeniem zasad państwa prawa, zasady proporcjonalności oraz równego traktowania, naruszenia przez organy w tej sprawie zasady substance over form tj. zasady wspólnego systemu VAT, której istotą jest założenie, że brak formy nie niweczy prawa;
2) art. 210 § 1 pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa wobec braku uzasadnienia decyzji w przedmiocie podniesionego zarzutu naruszenia zasady proporcjonalności.
Ponadto w piśmie z dnia 14 października 2023 r. skarżący zarzucił naruszenie:
3) art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy o COVID-19, wprowadzonego ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 2255), wobec pominięcia tego przepisu przez organy obu instancji w procesie orzekania;
4) art. 2a, art. 120, art. 121, art. 122 Ordynacji podatkowej wobec niezachowania standardów postępowania podatkowego obowiązujących w demokratycznym państwie prawa.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona, dlatego nie mogła zostać uwzględniona.
Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm. – dalej jako "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w tej sprawie nie znajdował zastosowania. Rozstrzyganie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd administracyjny nie może uczynić przedmiotem rozpoznania innej sprawy administracyjnej niż ta, w której skargę wniesiono.
Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie była decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie zmiany zgłoszenia celnego z dnia 28 czerwca 2021 r. w sprawie procedury dopuszczenia do obrotu, sprowadzonego z Białorusi towaru zadeklarowanego jako wyroby drewniane – płyty meblowe dębowe o wadze netto 4444 kg. Krajem przeznaczenia była Szwecja, a odbiorcą towaru - podmiot [...] mający siedzibę na terytorium tego kraju. W zgłoszeniu celnym zadeklarowano stawkę preferencyjną 0% i obliczono cło w kwocie [...]zł. Podatek VAT obliczono i wykazano w kwocie [...]zł przy zastosowaniu 23% stawki podatku VAT. Jako metodę płatności wskazano w zgłoszeniu kod Z - całkowite zwolnienie z VAT ze względu na rozliczenie tego podatku w procedurze 42. Import towaru został zwolniony z podatku VAT - na podstawie § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (Dz.U. z 2023 r. poz. 955; dalej jako: "rozporządzenie").
Zaskarżona decyzja dotyczy korekty zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 28 czerwca 2021 r. w zakresie wpisów: w polu 44 (dodatkowe informacje) organ usunął kod 4PL0 i uznał, że powinno być "brak" oraz w polu 47 (metoda płatności B00 określona w zgłoszeniu kodem "Z" powinna być oznaczona i zastąpiona kodem "H".
Z akt sprawy wynika, że organ I instancji – po uzyskaniu informacji wskazujących, że nie spełniono warunków do zwolnienia z podatku VAT - na podstawie § 4 cyt. rozporządzenia - poinformował skarżącego o zamiarze wydania niekorzystanej decyzji, w której dokona zmiany ww. zgłoszenia celnego z dnia 28 czerwca 2021 r.
Stan faktyczny w niniejszej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości.
Powstały spór dotyczy w istocie możliwości wydania przez organ celny decyzji dokonującej w zgłoszeniu celnym - zmiany, skutkującej w dalszej kolejności obowiązkiem zapłacenia przez skarżącego podatku VAT w kwocie [...]zł (wykazanej w ww. zgłoszeniu celnym).
Z uwagi na charakter sporu w niniejszej sprawie wyjaśnienia wymaga wyjaśnienia, że w myśl art. 5 pkt 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z dnia 10 października 2013 r.; dalej jako "UKC") zgłoszenie celne oznacza czynność, przez którą osoba w wymaganej formie i w określony sposób wyraża zamiar objęcia towaru określoną procedurą celną, wskazując w stosownych przypadkach wszelkie szczegółowe ustalenia, które mają mieć zastosowanie.
W art. 5 pkt 39 UKC zdefiniowano pojęcie decyzji jako każdy akt wydany przez organy celne odnoszący się do przepisów prawa celnego zawierający orzeczenie w konkretnej sprawie, który pociąga za sobą skutki prawne dla zainteresowanej osoby lub zainteresowanych osób.
W myśl art. 22 ust. 7 UKC decyzja niekorzystna dla wnioskodawcy określa podstawy, na których ją oparto i zawiera pouczenie o prawie do wniesienia odwołania, o którym mowa w art. 44.
Stosownie do art. 48 UKC do celów kontroli celnych organy celne mogą weryfikować prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu celnym, deklaracji do czasowego składowania, przywozowej deklaracji skróconej, wywozowej deklaracji skróconej, zgłoszeniu do powrotnego wywozu lub powiadomieniu o powrotnym wywozie, a także weryfikować istnienie, autentyczność, prawidłowość i ważność wszelkich załączonych dokumentów oraz mogą kontrolować księgowość zgłaszającego i pozostałą dokumentację dotyczącą operacji odnoszących się do towarów lub uprzednich lub późniejszych operacji handlowych związanych z tymi towarami po ich zwolnieniu.
Z powyższego uregulowania (art. 48 UKC) wynika jednoznacznie, że po zwolnieniu towarów, organ celny ma prawo weryfikować prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu celnym. Prawo do weryfikacji prawidłowości zgłoszenia celnego znajduje odzwierciedlenie nie tylko w treści wyżej wskazanego przepisu art. 5 pkt 39 UKC upoważniającego organ do wydawania decyzji odnoszących się do stosowania przepisów prawa celnego, ale również potwierdzenie w dyspozycji art. 44 ust. 1 UKC gwarantującej każdej osobie prawo do odwołania się od takiej decyzji, dotyczącej bezpośrednio i indywidualnie odwołującego się.
Zaskarżona decyzja dotyczy zmiany zgłoszenia celnego i zawiera rozstrzygnięcie wydane na podstawie wymienionych wyżej przepisów UKC prawidłowo zinterpretowanych przez organ.
Okoliczność ta - i to niesłusznie - umyka uwadze skarżącego, który całą swoją argumentację zaprezentowaną w skardze oraz jej uzupełnieniu eksponowanym w piśmie z dnia 14 października 2023 r. opiera na zarzutach związanych z niezachowaniem przez organ celny standardów postępowania podatkowego obowiązujących w demokratycznym państwie prawa, co skutkowało pozbawieniem podatnika prawa do zwolnienia z obowiązku zapłaty podatku VAT.
W tej materii skarżący zarzucił w szczególności m.in. naruszenie § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie wolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień.
Zarzut ten jest bezpodstawny.
Z § 4 ust. 1 cyt. rozporządzenia wynika, że zwalnia się od podatku import towarów w przypadku, gdy miejscem przeznaczenia tych towarów jest terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju i wywóz z terytorium kraju tych towarów nastąpi w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
W myśl § 4 ust. 2 rozporządzenia, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, stosuje się, pod warunkiem że importer, który dokonuje wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, jest podatnikiem zarejestrowanym jako podatnik VAT UE oraz:
1) w momencie importu:
a) podał swój ważny numer identyfikacji podatkowej, o którym mowa w art. 97 ust. 10 ustawy, przyznany mu na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych,
b) przedstawił dowód wskazujący, że importowane towary przeznaczone są do transportu lub wysyłki z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego,
c) podał ważny numer identyfikacyjny VAT:
- przyznany mu na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych w państwie członkowskim przeznaczenia importowanych towarów - w przypadku, o którym mowa w art. 13 ust. 3 ustawy, albo
- nabywcy towarów przyznany mu na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych w państwie członkowskim przeznaczenia importowanych towarów - w przypadku, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy;
2) w terminie 4 miesięcy po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów, przedstawi odpowiednio dokumenty, o których mowa w ust. 3 lub 4;
3) w okresie 12 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym dokonywany jest import towarów, nie naruszył warunku, o którym mowa w pkt 2, w odniesieniu do towarów importowanych w okresie 17 miesięcy poprzedzających import towarów. Jeżeli warunek ten został naruszony, importer składa organowi celnemu w trybie stosowanym przy zabezpieczeniu należności celnych na podstawie przepisów celnych zabezpieczenie w wysokości równej kwocie podatku, który nie zostanie uiszczony.
Zgodnie § 4 ust. 3 rozporządzenia, importer jest obowiązany do przedstawienia organowi celnemu dokumentu potwierdzającego wykazanie w informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, o której mowa w ust. 1.
W przypadku gdy w informacji podsumowującej oprócz wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, o której mowa w ust. 1, są wykazane również inne wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów i nie jest możliwa identyfikacja wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, o której mowa w ust. 1, importer przedstawia zaświadczenie wydane przez naczelnika urzędu skarbowego potwierdzające złożenie przez importera informacji podsumowującej w zakresie tej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, a gdy importer ustanowił przedstawiciela podatkowego, o którym mowa w ust. 7, przedstawiciel ten przedstawia wraz z informacją podsumowującą odpowiednie deklaracje podatkowe zawierające informacje w zakresie wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (§ 4 ust. 4).
W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy bezspornym jest, że skarżący nie spełnił warunku, o którym mowa w § 4 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia. Nie przedstawił bowiem organowi celnemu w terminie 4 miesięcy po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów (płyt meblowych nabytych od kontrahenta z Białorusi, następnie wywiezionych do Szwecji w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy), odpowiednich dokumentów, o których o których mowa w ust. 3 lub 4. Skarżący nie przedstawił we wskazanym wyżej terminie dokumentów potwierdzających rozliczenie kwoty podatku należnego z tytułu importu towarów. Skarżący potwierdza ten fakt i w tym zakresie wyjaśnia, co jest okolicznością prawnie obojętną, że odpowiedzialność za niedopełnienie obowiązku przedstawienia organowi celnemu w wymaganym terminie kopii deklaracji VAT UE za czerwiec 2021 r. ponosi wyłącznie biuro księgowe ([...] Sp. z o.o.).
Zastosowanie "preferencyjnej" metody płatności poprzez wskazanie w zgłoszeniu celnym kodu "Z" (i całkowitego zwolnienia z podatku VAT) w przyjętej procedurze celnej było więc czynnością nieprawidłową ze strony skarżącego (wobec braku dokumentu potwierdzającego wykazanie w informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów), a to wymagało stosownej korekty polegającej na zmianie zgłoszenia celnego z dnia 28 czerwca 2021 r. w drodze decyzji podjętej przez organ celny.
Metoda płatności wskazana w zgłoszeniu celnym kod "Z" musiała być zmieniona, co organ celny jasno i logicznie uzasadnił, czyniąc zadość wymaganiom jakie wynikają z art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej w zakresie elementów składających się na uzasadnienie faktyczne i prawne rozstrzygnięcia.
Termin wskazany w § 4 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień ma charakter materialno-prawny, a przekroczenie tego terminu oznacza utratę możliwości zastosowania w procedurze dopuszczenia do obrotu towarów, które podlegają dostawie zwolnionej z podatku VAT.
Obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego tj. dopuszczenia importowanego towaru do obrotu. W niniejszej sprawie obowiązek podatkowy powstał w dniu 28 czerwca 2021 r., a więc do końca października 2021 r. skarżący powinien był przedłożyć organowi celnemu dokument potwierdzający wykazanie w informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Jednak strona nie dopełniła tego obowiązku twierdząc, że winę za zaistniałą sytuację ponosi wyłącznie biuro księgowe.
Wyjaśnić należy, że złożenie "czynnego żalu" nie wypełnia obowiązku o którym mowa w § 4 ust. 3 rozporządzenia w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień. Skarżący dopiero w dniu 4 listopada 2021 r. przedstawił organowi skarbowemu informacje podsumowujące VAT-UE za czerwiec 2021 r. Natomiast zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień kopię deklaracji podatkowej VAT-UE należało złożyć do Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. w terminie 4 miesięcy po miesiącu w którym powstał obowiązek podatkowy.
W związku z niezłożeniem w odpowiednim terminie kopii deklaracji podatkowej VAT-UE należało zmienić zgłoszenie celne w zakresie sposobu rozliczenia kwoty podatku od towarów i usług z tytułu importu.
Kwota podatku podlega wpłacie w terminie 10 dni od dnia powiadomienia dłużnika. Zwolnienie z podatku w związku z dostawą towaru do innego państwa członkowskiego UE stosuje się po spełnieniu warunków, o których mowa w § 4 rozporządzenia w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień. W rozpoznawanej sprawie, jak już podniesiono, nie zostały spełnione wszystkie warunki wynikające z powyższego rozporządzenia i w związku z tym import towarów podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na ogólnych zasadach. Zwolnienie z podatku w związku z dostawą towaru do innego państwa członkowskiego UE stosuje się przy spełnieniu określonych warunków. Oznacza to, że w wyniku zmiany metody płatności i upływu terminu 10 dniu tj. od 28 czerwca 2021 r. skarżący powinien uregulować podatek VAT w kwocie [...]zł wykazaną w zgłoszeniu celnym nr [...] z dnia 28 czerwca 2021 r., wraz z kwotą samodzielnie obliczonych odsetek za zwłokę (liczonych od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności, tj. od dnia 9 lipca 2021 r. do dnia uiszczenia włącznie.
Odnosząc się do zarzutów i wniosków skarżącego wyjaśnić należy, że organ nie naruszył art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2023 r., poz. 221 z późn. zm.). W świetle powołanego przepisu, organ prowadzi postępowanie w sposób budzący zaufanie przedsiębiorców do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. W rozpoznawanej sprawie nie sposób mówić o niezachowaniu przez organ zasady proporcjonalności i niewłaściwej reakcji organu celnego, w sytuacji, kiedy doszło do ewidentnego zaniedbania ze strony skarżącego przy późniejszym "wykonywaniu" zgłoszenia celnego z dnia 28 czerwca 2021 r. w zakresie przekazania informacji podsumowującej wewnątrzwspólnotową dostawę towarów. Podnieść należy, że przy rozstrzyganiu tej sprawy organ kierował się zasadami wymienionymi we wskazanym przepisie (art. 12 ustawy Prawo przedsiębiorców), działając na podstawie w i granicach określonych w przepisach obowiązującego prawa, jak tego wymaga zasada legalizmu, o której mowa w art. 7 Konstytucji RP. W tym stanie rzeczy bezpodstawny jest zarzut o naruszeniu zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) oraz zasady równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP).
Nietrafny jest zarzut naruszenia zasady wspólnego systemu VAT oraz art. 143 ust. 1 lit. d) dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L z 2006 r., 347 s. 1 ze zm.; dalej: "2006/112/WE"). Z treści wymienionego przepisu wynika, że państwa członkowskie zwalniają import towarów wysyłanych lub transportowanych z terytorium trzeciego lub państwa trzeciego do państwa członkowskiego innego niż państwo zakończenia wysyłki lub transportu towarów, w przypadku gdy dostawa tych towarów, dokonana przez importera wyznaczonego lub uznanego za osobę zobowiązaną do zapłaty VAT zgodnie z art. 201, jest zwolniona zgodnie z art. 138.
Podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia nie był ani art. 1 ust. 2 dyrektywy 2006/112/WE wprowadzający zasadę proporcjonalności, mającą ścisły związek ze stawkami podatkowymi jako, że to one odzwierciedlają wielkość proporcji, a wiec determinują proporcjonalność podatku od wartości dodanej w stosunku do konkretnego towaru lub usługi, ani wspomniany art. 143 ust. 1 lit. d) tejże dyrektywy. Organ celny nie stosował tych przepisów i nie naruszył ich. Organ odwoławczy wyjaśnił znaczenie przepisu art. 143 ust. 1 lit. d) dyrektywy 2006/112/WE w powiazaniu z jej art. 143 ust. 2 tylko z uwagi na podniesione zarzuty w odwołaniu od decyzji Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia 18 stycznia 2023 r.
Zgodnie z treścią art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz.U. z 2023 r. poz. 1590) do:
1) postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12, art. 138a § 4, art. 141-143, art. 168, art. 170, art. 215 § 1 oraz działu IV rozdziałów 2, 5, 6, 9 i 10, rozdziału 11 - z wyłączeniem art. 200, oraz rozdziałów 21-23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;
2) odwołań stosuje się odpowiednio także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1-3, art. 163 § 2, art. 169, art. 208, art. 210 § 1 pkt 1-6 i 8 oraz § 2, art. 220, art. 221, art. 222, art. 223, art. 226-229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Ustawa Prawo celne w art. 73 ust. 1 nie zawiera odesłania do przepisów wymienionych w art. 2 a, art. 120, art. 121 i art. 127 Ordynacji podatkowej, a to oznacza, że organ celny nie stosuje ich w sprawach dotyczących zmiany zgłoszenia celnego. Tym samym nieskuteczny okazał się zarzut ich naruszenia. W tej materii szeroko uargumentowano zarzut naruszenia przepisu art. 2 a Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. Znalazło to szczególne odzwierciedlenie w piśmie z dnia 14 października 2023 r., w którym skarżący zakwestionował – tyle, że nieskutecznie - legalność zaskarżonej decyzji w świetle przepisów prawa oraz licznych poglądów wyrażanych w judykaturze odnoszących się do zasad opodatkowania podatkiem VAT.
W ocenie Sądu, nietrafny jest zarzut naruszenia art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2023 r. poz. 1327). Zgodnie z tym przepisem w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:
1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,
2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
3) przedawnienia,
4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju
- organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.
W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (art. 15zzzzzn2 ust. 2). W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (ust. 3).
Organ celny nie był zobowiązany do zawiadomienia skarżącego o uchybieniu czteromiesięcznego terminu, jak też do wyznaczeniu terminu na złożenie wniosku, o którym mowa w art. 15zzzzzn2 ust. 2. Nieusprawiedliwiony jest zarzut, że art. 15zzzzzn2 jest przepisem szczególnym w stosunku do przepisów ustaw podatkowych, a przez to, że zastosowanie tegoż przepisu ma pierwszeństwo przed uregulowaniami dotyczącymi dokonywania zgłoszeń celnych przez importerów oraz zmianami tych zgłoszeń przez organy celne. W niniejszej sprawie zgłoszenie celne odpowiadało wymogom formalnym przewidzianym w przepisach prawa celnego. Spełnione zostały również warunki do objęcia towaru wnioskowaną procedurą celną. Stosownie do art. 2 ustawy Prawo celne, wprowadzenie towaru na obszar celny Unii powoduje z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego. Obliczenie i wykazanie kwot należności przywozowych obciąża importera, co wynika z treści art. 23 ust.1 ustawy Prawo celne. Wobec tego rozwiązania przyjęte w ustawie z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach (...) nie mają zastosowania do spraw regulowanych unijnymi i krajowymi przepisami celnymi.
Powyższe oznacza, że organ nie musiał podjąć czynności "dostosowujących" w trybie ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, w celu zapewnienia zgodności zgłoszenia celnego z wymogami formalnymi w przypadku, kiedy dodatkowe warunki formalne nie zostały spełnione przez skarżącego, co wyżej wykazano.
Poza tym należy zauważyć, że stanowisko skarżącego w tym zakresie nie jest jednoznaczne skoro z jednej strony za brak prawidłowego i terminowego wykonania obowiązku informacyjnego wobec organu celnego winę ponosi biuro rachunkowe – jak twierdzi skarżący – a z drugiej strony domaga się on od organu przywrócenia uprawnień do przedstawienia odpowiednich dokumentów, o których mowa w § 4 ust. 3 lub 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sytuacji, kiedy pomimo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, bez większych przeszkód w lipcu 2021 r. dokonano kolejnego zgłoszenia celnego (zmienionego następnie przez organ celny w odrębnym postępowaniu zakończonym decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 4 maja 2023 r. nr [...] skontrolowaną w sprawie o sygn. III SA/Lu 327/23, w której skargę oddalono). Prowadzi to do wniosku, że wystąpienie sytuacji epidemiologicznej w kraju nie uniemożliwiało skarżącemu prowadzenia działalności gospodarczej, w tym współpracy z organem celnym.
W świetle powyższych rozważań skontrolowana decyzja jest rozstrzygnięciem niewadliwym.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Stosowny wniosek został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę, zaś skarżąca nie wnosiła o przeprowadzenie rozprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło