III SA/Lu 328/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej PROW 207-2013 na rok 2017 postanawia: 1. przyznać K. K. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od każdej opłaty sądowej ponad kwotę 100 (sto) złotych. 2.odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie do jego opłacenia, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy zaznaczając w nim, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia skarżącego złożonego na druku "PPF" wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, a w skład ich majątku wchodzi dom o pow. ok. [...] m2 oraz nieruchomość rolna o pow. [...] ha (w tym [...] ha to grunty orne, [...] ha łąka i [...] ha las). Na terenie gospodarstwa znajdują się budynki służące prowadzeniu działalności rolniczej (drewniana stodoła, budynek gospodarczy z kamienia). Ponadto skarżący posiada podstawowy sprzęt rolniczy (ciągnik [...] o wartości ok. [...] zł, pług, kultywator). Skarżący podał, że uzyskuje dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł miesięcznie, natomiast jego żona pobiera emeryturę z ZUS w kwocie [...] zł. Wskazał, że uzyskiwany przez rodzinę dochód jest przeznaczany na pokrycie kosztów związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego (opłata mediów, zakup żywności, spłata raty kredytu hipotecznego, opał – razem [...] zł. ), leczenie ([...] zł) oraz nawozy i środki ochrony roślin ([...] zł). Skarżący podniósł, że leczy się [...] (po urazie [...]), a ponadto ma problemy zdrowotne po złamaniu [...], co utrudnia mu pracę w gospodarstwie rolnym. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.). Stwierdzić należy, że skarżący spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Uzyskiwany przez skarżącego i jego żonę dochód nie jest wysoki i prawie w całości jest wydatkowany na bieżące utrzymanie i nakłady na gospodarstwo rolne. Powyższe prowadzi do wniosku, że uiszczenie każdej z opłat sądowych powyżej kwoty 100 zł, wiązałoby się z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego rodziny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i § 4 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w pkt I postanowienia. Jednocześnie brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy w postaci całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Zdaniem referendarza skarżący może, przynajmniej częściowo, partycypować w kosztach sądowych niniejszego postępowania. Podnieść należy, że instytucja przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w stosunku do osób mających szczególnie trudną sytuację materialną, które ze względu na okoliczności życiowe (brak majątku, brak stałych dochodów) są pozbawione środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone. W przedstawionych przez skarżącego okolicznościach stwierdzić należy, że jego sytuacja materialna nie należy do skrajnie trudnych. Skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, ma stabilną sytuację finansową (uzyskuje dochód z działalności rolniczej, a żona emeryturę), posiada majątek nieruchomy ((dom o pow. [...] m2, budynki gospodarcze, grunty rolne i leśne), i ruchomy (sprzęt rolniczy). Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącego problemów ze zdrowiem przyznać należy, że mogą one być przyczyną utrudnień w wykonywaniu czynności rolniczych. Jednakże taki stan rzeczy nie spowodował u niego niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym i niemożności zarobkowania (w przeciwnym razie skarżący mógłby pobierać rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym). W tej sytuacji, poniesienie kosztów każdej z opłat sądowych w kwocie nieprzekraczającej 100 zł, leży w granicach realnych możliwości finansowych strony. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w pkt II postanowienia.