III SA/Lu 334/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi E. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W złożonej skardze skarżący zwrócił się m.in. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Na wezwanie referendarza skarżący nadesłał wypełniony urzędowy formularz wniosku o prawo pomocy, w którym zaznaczył, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego i adwokata. W związku z powyższym skarżący został wezwany do złożenia oświadczenia jednoznacznie wskazującego, którego z profesjonalnych pełnomocników się domaga, pod rygorem przyjęcia, że wnosi o ustanowienie radcy prawnego. Skarżący nie odpowiedział na powyższe wezwanie, wobec czego referendarz przyjął, że żądanie prawa pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku złożonego na urzędowym formularzu skarżący podniósł, że koszty działalności branży transportowej są bardzo wysokie, wymagają angażowania dużych nakładów, a nałożona kara pieniężna nie była uwzględniona w kosztach prowadzenia działalności. Zaznaczył, że pomoc profesjonalnego pełnomocnika byłaby w jego sprawie wskazana ze względu na zawiłość prawa i tryb postępowania administracyjnego. W dalszej części urzędowego formularza skarżący oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. W skład jego majątku wchodzi działka wraz domem o pow. [...] m2 (współwłasność z żoną), działka o pow. [...] arów, oszczędności w kwocie [...] zł, samochód osobowy marki [...] o wartości ok. [...] zł, pięć ciągników samochodowych o wartości ok. [...] zł oraz siedem naczep ciężarowych o wartości ok. [...] zł. Na dochód rodziny w kwocie [...] zł netto miesięcznie składa się dochód z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie za pracę żony w kwocie [...] zł. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1); a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Mając na względzie z jednej strony wysokość kosztów postępowania w sprawie niniejszej, z drugiej zaś sytuację materialną skarżącego wykazaną w urzędowym formularzu "PPF" stwierdzić należy, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie ani w zakresie całkowitym, ani częściowym. Koszty sądowe na obecnym etapie prowadzenia niniejszej sprawy ograniczają się do wpisu sądowego od skargi, który biorąc pod uwagę wartość przedmiotu zaskarżenia będzie wynosił [...] zł (§ 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Pozostałe koszty sądowe, które ewentualnie mogą wystąpić tj. opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, opłata sądowa od zażalenia, wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192) oraz § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast koszty ustanowienia radcy prawnego co do zasady ustalane są w umowie między mocodawcą a profesjonalnym pełnomocnikiem, zaś pewnym odniesieniem są stawki określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804). Przy podanej przez skarżącego wartości przedmiotu zaskarżenia, stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego wynosi [...] zł - § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 3 wymienionego rozporządzenia. Porównanie wielkości kosztów postępowania w sprawie niniejszej do sytuacji majątkowej i finansowej skarżącego prowadzi do wniosku, że nie wykazał on istnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak też częściowym. Przedstawiona w urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy sytuacja materialna skarżącego jest bardzo dobra. Skarżący ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, posiada znaczny majątek nieruchomy (dom o pow. [...] m2 działka o pow. [...] arów) i ruchomy (samochód osobowy, kilka ciągników samochodowych i przyczep ciężarowych), a także oszczędności w kwocie [...] zł, kilkakrotnie przekraczające wysokość wymienionych powyżej kosztów postępowania. Ponadto skarżący osiąga pokaźny dochód z prowadzenia działalności gospodarczej w wysokości [...] zł netto miesięcznie, którego wielkość wskazuje, że koszty postępowania przedmiotowej sprawy mogą być uiszczone bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego rodziny. Wymienione przez skarżącego wydatki (raty leasingowe, kredyty, ubezpieczenie działalności) są związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, nie są zatem kosztami utrzymania koniecznego. Z kolei przedstawione koszty utrzymania domu na kwotę [...] zł nie przekraczają wysokości osiąganych dochodów, zatem po ich odliczeniu skarżącemu pozostają wolne środki finansowe. Mając na uwadze przytoczone okoliczności uznać należy, że przedstawiona w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy sytuacja majątkowa i finansowa skarżącego, nie zezwala na przyjęcie, iż nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek, bądź pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podnieść należy, że prawo pomocy przysługuje osobom ubogim (bez majątku, bez dochodów lub osiągających bardzo niskie dochody), a skarżący, zważywszy na jego majątek i dochody, do takich osób nie należy. Wymóg ponoszenia kosztów postępowania we własnej sprawie, nie stanowi ograniczenia prawa do sądu i jest usprawiedliwiony koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Strona, która posiada środki na sfinansowanie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika jest obowiązana w ponoszeniu tych kosztów uczestniczyć. Z tych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.