III SA/Lu 345/18

WyrokWSA w Lublinie2018-09-27

Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, WSA Robert Hałabis, WSA Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy studentowi będącemu cudzoziemcem, który posiada kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", przysługuje prawo do stypendium socjalnego na studiach wyższych?
Ratio decidendi
Studentowi będącemu cudzoziemcem, który posiada kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", nie przysługuje prawo do stypendium socjalnego, zgodnie z art. 43 ust. 2a ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Przepis ten jest jasny i nie pozostawia organom administracji luzu decyzyjnego w tej kwestii. Nawet jeśli postępowanie było prowadzone opieszale, nie miało to wpływu na prawidłowość materialnoprawną rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Student P. O., będący cudzoziemcem z kartą pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", złożył wniosek o przyznanie stypendium socjalnego w zwiększonej wysokości. Oba organy uczelniane – Wydziałowa i Uczelniana Komisja Socjalna – odmówiły przyznania świadczenia, powołując się na art. 43 ust. 2a ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Student zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów KPA, w tym opieszałość postępowania oraz dyskryminację wynikającą z posiadania karty pobytu z adnotacją.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca), Sędziowie WSA Robert Hałabis, WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Referent stażysta Marcin Ścibor, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 27 września 2018 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Uczelnianej Studenckiej Komisji Socjalnej Uniwersytetu z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie stypendium socjalnego zwiększonego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Uczelnianej Studenckiej Komisji Socjalnej Uniwersytetu M. C. S. w L. z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] utrzymano w mocy decyzję Wydziałowej Studenckiej Komisji Socjalnej Wydziału Filozofii i Socjologii z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] o odmowie przyznania P. O. stypendium socjalnego w roku akademickim 2017/2018. Podstawę powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia: P. O. (dalej jako "skarżący") złożył wniosek o przyznanie stypendium socjalnego w zwiększonej wysokości w dniu [...] października 2017 r. W dniu [...] listopada 2017 r. Wydziałowa Studencka Komisja Socjalna Wydziału Filozofii i Socjologii Uniwersytetu M. C. S. w L. (dalej jako "organ I instancji") odmówiła skarżącemu przyznania stypendium socjalnego w zwiększonej wysokości z tytułu zamieszkania w domu studenta. Organ I instancji wyjaśnił, że skarżący znajduje się w grupie studentów cudzoziemców, którym nie przysługuje prawo do stypendium socjalnego na podstawie art. 43 ust. 2a ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r., poz. 2183), dalej jako "Prawo o szkolnictwie wyższym". W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego, Uczelniana Studencka Komisja Socjalna UMCS (dalej jako "organ odwoławczy") utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w świetle art. 43 ust. 2a Prawa o szkolnictwie wyższym, skarżącemu nie przysługiwało prawo do stypendium socjalnego, ponieważ na studia został przyjęty na podstawie karty pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie P. O. zaskarżył decyzję Uczelnianej Studenckiej Komisji Socjalnej w całości i wniósł o jej uchylenie. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania – art. 7, art. 7a, art. 77 § 1 oraz art. 12 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), dalej jako "k.p.a.". W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił, że postępowanie odwoławcze było prowadzone opieszale, ponieważ decyzję Uczelnianej Studenckiej Komisji Socjalnej otrzymał dopiero w maju 2018 r. Skarżący podniósł również, że osoba, która otrzyma zezwolenie na pobyt stały i ukończy 16 lat z urzędu otrzyma kartę pobytu z adnotacją dostęp do rynku pracy i nie ma możliwości wyboru karty bez tego zapisu. W konsekwencji jest dyskryminowany przez uczelnie publiczne w Polsce, ponieważ pomimo zapisu o możliwości kształcenia na zasadach obowiązujących obywateli polskich, poprzez obowiązek posiadania karty pobytu, nie może ubiegać się o stypendium socjalne. W odpowiedzi na skargę Uczelniana Studencka Komisja Socjalna UMCS w L. wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył co następuje: Skarga podlegała oddaleniu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji o odmowie przyznania prawa do stypendium socjalnego stanowił przepis art. 43 ust. 2a ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017 r. poz. 2183). Zgodnie z powołanym przepisem, cudzoziemcy, którzy posiadają kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy" lub wizę Schengen lub wizę krajową wydaną w celu wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mogą podejmować i odbywać studia wyższe, studia doktoranckie oraz kształcenie w innych formach, a także uczestniczyć w badaniach naukowych i pracach rozwojowych na zasadach odpłatności. Osobom tym nie przysługuje prawo do stypendium socjalnego, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych i zapomóg. Z akt sprawy wynika, że skarżący przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia z dnia [...] czerwca 2015 r. na pobyt stały na czas nieoznaczony i posiada wydaną przez Wojewodę L. w dniu [...] lipca 2015 r. kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku". Powołany wyżej przepis art. 43 ust. 2a Prawa o szkolnictwie wyższym nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Wynika z niego wprost, że osobom posiadającym kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy" nie przysługuje prawo do stypendium socjalnego. W świetle powyższego, rozstrzygnięcie organu o odmowie przyznania skarżącemu prawa do stypendium socjalnego uznać należy za prawidłowe. Skarżący bezspornie posiada kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy" i w konsekwencji, zgodnie z przepisem art. 43 ust. 2a Prawa o szkolnictwie wyższym, nie przysługuje mu prawo do stypendium socjalnego. Podkreślić należy, że organ był związany treścią przepisu, w którym wyraźnie określono, że prawo do stypendium socjalnego nie przysługuje cudzoziemcowi, który posiada kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy". W tym przypadku ustawodawca nie pozostawił organowi administracji żadnego wyboru (tzw. luzu decyzyjnego). W sprawie dotyczącej przyznania prawa do stypendium socjalnego organ administracji nie mógł poczynić ustaleń oraz sformułować oceny w zakresie dotyczącym wydania karty pobytu oraz prawidłowości przepisów ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach oraz ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W niniejszej sprawie granice sprawy wyznacza wniosek o przyznanie stypendium socjalnego, który musi być rozpatrzony na podstawie przepisów ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym oraz Regulaminu przyznawania świadczeń o charakterze socjalnym dla Studentów Uniwersytetu M. C. S. w L., stanowiącego załącznik do Zarządzenia Rektora UMCS nr 49/2017 z dnia 16 sierpnia 2017 r. Z tych przyczyn zarzut naruszenia przepisu art. 43 ust. 2a Prawa o szkolnictwie wyższym należy uznać za nieuzasadniony. Zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego poprzez opieszałe prowadzenie postępowania jest uzasadniony, jednakże stwierdzone naruszenie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Zgodnie z art. 207 ust. 1 prawa o szkolnictwie wyższym, do decyzji podjętych przez organy uczelni stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Organ jest zobowiązany zasadami praworządności oraz szybkości postępowania do sprawnego podejmowania niezbędnych czynności i załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, w terminach określonych przepisami prawa. W niniejszej sprawie decyzja organu I instancji została wydana w dniu [...] listopada 2017 r., a decyzja organu II instancji [...] maja 2018 r. Z akt sprawy wynika, że organ nie zawiadamiał skarżącego o przyczynach zwłoki oraz nie prowadził żadnego postępowania wyjaśniającego, które uzasadniałoby załatwienie sprawy w późniejszym terminie. Stwierdzone uchybienia nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy i sytuację prawną skarżącego, ponieważ przepis prawa materialnego – art. 43 ust. 2a Prawa o szkolnictwie, jak już wyżej wykazano, został zastosowany prawidłowo. Za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia przepisu art. 7a k.p.a. poprzez odmowę przyznania prawa do stypendium socjalnego w sytuacji, gdy decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. Komisja Socjalna przyznała skarżącemu świadczenie socjalne na rok akademicki 2016/2017 na podstawie tych samych dokumentów, które złożył w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 7a § 1 k.p.a., jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. W piśmiennictwie podkreśla się, że o istnieniu wątpliwości co do treści normy prawnej można mówić dopiero wówczas, gdy po zastosowaniu różnych metod wykładni przepisów, z uwzględnieniem pierwszeństwa wykładni językowej, treść normy prawa nadal budzi wątpliwości (por. Przybysz Piotr Marek, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 2017 rok, LEX). Tymczasem w sprawie niniejszej takie wątpliwości nie istnieją. Jak już wyżej wskazano, z literalnej wykładni przepisu art. 43 ust. 2a Prawa o szkolnictwie wyższym wynika, że osobom posiadającym kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy" nie przysługuje prawo do stypendium socjalnego. Decyzja o przyznaniu skarżącemu prawa do stypendium socjalnego w roku akademickim 2016/2017 została wydana w odrębnym postępowaniu administracyjnym, które wykracza poza zakres kontroli sądu w niniejszej sprawie. Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło