III SA/Lu 36/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Referent stażysta Joanna Stadnik, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 marca 2009 r. sprawy ze skargi R. W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru oddala skargę. Dyrektor Izby Celnej w B. postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. Nr 8 z 2005 r., poz. 60 ze zm.), art. 29 ust. 1 i ust. 3 lit. a/ rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 1992r. ze zmianami; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne Rozdział 2 Tom 4, str. 307), art. 73 ust.1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz.U. Nr 68 z 2004 r. poz. 622 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia R. W. na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w B. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu tego postanowienia podniesiono, że w dniu 19 września 2005 r. zgodnie z dokumentem SAD Nr [...] objęto procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu sprowadzony ze Szwajcarii samochód osobowy Ford [...], rok produkcji [...], numer nadwozia [...]. Do zgłoszenia celnego załączono m. in. fakturę bez numeru z dnia 15 września 2005r. określającą wartość przedmiotowego pojazdu na kwotę 600 CHF. Zgłoszenie celne odpowiadało wymogom formalnym określonym w art. 62 Wspólnotowego Kodeksu Celnego i zostało przyjęte przez organ celny, co z mocy prawa spowodowało objęcie towaru wnioskowaną procedurą celną i określenie kwoty długu celnego na podstawie zadeklarowanych elementów kalkulacyjnych. Pismem nr [...] z dnia 27 lutego 2008 r. władze celne Szwajcarii poinformowały o wynikach weryfikacji przeprowadzonej w firmie C. i w firmie R. w D. Szwajcarskie władze celne stwierdziły, iż w stosunku do trzech pojazdów ich wartości muszą być skorygowane. - Ford [...]: cena sprzedaży nie 600 CHF, lecz 6.000 CHF. - Jeep [...]: cena sprzedaży nie 500 CHF, lecz 20.000 CHF. - Opel[...] - cena sprzedaży nie 300 CHF, lecz 2.300 CHF. Do pisma dołączono kopie faktur. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Celnego w B. wszczął postępowanie w sprawie ustalenia wartości celnej importowanego pojazdu, a po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, zaskarżonym postanowieniem określił wartość celną sprowadzonego pojazdu na podstawie faktury nadesłanej przez szwajcarskie władze celne z dnia 15 września 2005 r. opiewającej na kwotę 6.000 CHF. Postanowieniem z dnia 3 września 2008 r. organ I instancji sprostował oczywistą omyłkę zawartą w postanowieniu z dnia 22 sierpnia 2008 r. Organ II instancji nie podzielił zarzutów zażalenia złożonego przez stronę. Stwierdził, że wartość celna towarów określana jest dla celów stosowania Taryfy Celnej Wspólnot Europejskich, jak również środków pozataryfowych, określonych odrębnymi przepisami wspólnotowymi i mających zastosowanie w obrocie towarowym (art. 28 Wspólnotowego Kodeksu Celnego). Wspólnota Europejska, jak wszystkie kraje członkowskie WTO opiera swoje reguły dotyczące ustalania wartości celnej na Porozumieniu o stosowaniu artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu GATT (porozumieniu w sprawie wartości celnej), które zostało podpisane w roku 1994. Zgodnie z tym Porozumieniem wartość celna ustalana jest zasadniczo na bazie wartości transakcyjnej. W myśl art. 29 ust.1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana, o ile to jest konieczne, na podstawie artykułów 32 i 33. Zgodnie z art. 29 ust. 3 lit. a Wspólnotowego Kodeksu Celnego, ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego, dla lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane, jako warunek sprzedaży przywożonych towarów, przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego osobie trzeciej, celem spełnienia zobowiązań sprzedającego. Przepis zawarty w art. 78 Wspólnotowego Kodeksu Celnego umożliwia organom celnym przeprowadzenie kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towarów. Jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli a posteriori wynika, że przepisy regulujące procedurę celną, której to dotyczy zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi w danym przypadku przepisami, niezbędne kroki w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują. Zgodnie z postanowieniami art. 86 ust. 1 ustawy Prawo celne, organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawione podmioty państwa obcego. W wyniku dochodzenia przeprowadzonego w miejscu siedziby eksportera, władze celne Szwajcarii stwierdziły, iż dla trzech pojazdów wartości muszą być skorygowane. Dotyczyło to m.in. samochodu marki Ford [...], w przypadku którego cena sprzedaży wynosiła nie 600 CHF, lecz 6.000 CHF. Powyższa odpowiedź została zawarta w piśmie nr [...] z dnia 27 lutego 2008 r. Na potwierdzenie powyższego w załączeniu władze celne Szwajcarii przekazały kopie faktur sprzedaży znajdujące się w kontrolowanych firmach. Weryfikacja została przeprowadzona w oparciu o Protokół dodatkowy z dnia 9 czerwca 1997 r. w sprawie wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych będący załącznikiem do Porozumienia w formie wymiany listów między Wspólnotą Europejską a Konfederacją Szwajcarską uzupełniającego Umowę między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską o Protokół w sprawie wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych (Dz. Urz. WE L 169 z 27.06.1997 r. str. 77, Dz. Urz. UE, Polskie wydanie specjalne rozdz. 2 t. 8, str. 306). Wyniki dochodzenia prowadzonego za granicą mogą być wykorzystywane w postępowaniu administracyjnym wszczętym w wyniku wykrycia nieprzestrzegania przepisów celnych. Pismo szwajcarskich władz celnych jest dokumentem urzędowym w świetle art. 194 Ordynacji podatkowej. Dokumenty urzędowe mają zwiększoną moc dowodową i stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organy celne, które są związane dokumentem urzędowym, zobowiązane są uznać za udowodnione to, co wynika z jego treści. Organ, który prowadzi postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu. (wyrok WSA z dnia 6 września 2007 r. sygn. akt III SA/Lu 247/07, niepublikowany). W niniejszej sprawie jako faktycznie zapłaconą kwotę z tytułu zakupu samochodu organ celny I instancji uznał kwotę 6.000 CHF, zgodnie z ustaleniami szwajcarskich służb celnych. Następnie określił wartość celną importowanego pojazdu na kwotę 15.530 zł w oparciu o fakturę zweryfikowaną przez szwajcarskie władze celne, powiększając ją o zagraniczne koszty transportu zadeklarowane w polu 44 SAD. Jednakże w sentencji zaskarżonego postanowienia w polach 46 i 47 (typ A00) "winno być" organ I instancji podał kwotę 6.136. Z uwagi na to, iż była to oczywista omyłka Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia 3 września 2008 r. sprostował omyłkę wskazując, iż w polach tych powinna być wpisana kwota 15.530. Sposób wyliczenia wartości celnej importowanego towaru był prawidłowy. Wartość tę wylicza się w sposób następujący: wartość transakcyjna (pole 42 SAD) x kurs waluty + koszty wykazane w polu 44 SAD. W przedmiotowej sprawie wyliczenie to przedstawia się następująco: 6 000 x 2,5797 + 51,60 = 15 530. Powyższe uchybienie, następnie sprostowane postanowieniem z dnia 3 września 2008 r. nie powoduje konieczności usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Faktura jest przede wszystkim dokumentem księgowym, który potwierdza zawarcie transakcji między jej stronami. Wystawiając ten dokument kontrahent zobowiązuje się dostarczyć towar odpowiedniej jakości i w odpowiedniej ilości, za co żąda określonej w fakturze ceny będącej odzwierciedleniem wartości sprzedawanego towaru. Taki dokument nie musi być przez eksportera legalizowany u odpowiednich władz państwowych w celu nabrania charakteru dokumentu urzędowego, podobnie kupujący nie musi legalizować go u polskich władz konsularnych. Zaskarżone postanowienie zostało skierowane do R. W. zamieszkałego C., K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P.P.H.U. "R. " i doręczone pod wskazanym adresem. Powyższe postanowienie zostało odebrane przez pełnoletniego domownika - córkę D. F. W niniejszej sprawie, importu samochodu dokonała osoba fizyczna - R. W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą P.P.H.U. "R " na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, pod numerem 117, prowadzonej przez Wójta Gminy K. Działalność gospodarcza została zakończona, a w/w firma wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej. W niniejszej sprawie podmiotem praw i obowiązków związanych z prowadzeniem działalności przez P.P.H.U. "R." jest jej właściciel R. W. Wszelkie zobowiązania przedsiębiorstwa P.P.H.U. "R." są równocześnie zobowiązaniami jego właściciela. Wykreślenie przedsiębiorstwa z ewidencji działalności gospodarczej nie ma znaczenia dla ewentualnych zobowiązań, gdyż za te zobowiązania odpowiada właściciel przedsiębiorstwa. Stroną postępowania jest niewątpliwie R. W. i na nim ciążą wszelkie zobowiązania firmy P.P.H.U. "R.". Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 23 ust. 4 ustawy Prawo celne organ odwoławczy stwierdził, iż zarzut ten jest chybiony. Zgodnie z powyższym przepisem organ celny w drodze postanowienia zmienia nieprawidłowe dane zawarte w zgłoszeniu celnym, inne niż określone w ust. 2 art. 23 Prawa celnego tj. dane, które nie mają wpływu na kwotę wynikającą z długu celnego. W niniejszej sprawie stawka celna wynosi 0%, a zatem zmiana wartości celnej importowanego towaru nie ma wpływu na kwotę długu celnego. Prawidłowo więc załatwiono sprawę w formie postanowienia. Skargę sądową na powyższe postanowienie złożył R. W., wnosząc o jego uchylenie i zarzucając naruszenie: - art. 23 ust. 4 ustawy Prawo celne poprzez niezasadne przyjęcie, że dokonanie zmiany nieprawidłowych danych zadeklarowanych w głoszeniu celnym, które miały wpływ na wysokość kwoty wynikającej z długu celnego może nastąpić w formie postanowienia; - art. art. 120, 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny niepełnego materiału dowodowego; - art. 219 Ordynacji podatkowej poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w dniu transakcji skarżący otrzymał tylko jedną fakturę opiewającą na kwotę 600 CHF, bowiem tylko za taką kwotę godził się nabyć używany samochód w stanie uszkodzonym i niekompletnym. Zdaniem skarżącego w sposób nieuprawniony organy ustaliły wartość importowanego samochodu na podstawie niepodpisanej kopii innej faktury. W ocenie skarżącego – rozstrzygnięcie sprawy powinno nastąpić w formie decyzji, a nie postanowienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Sąd zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego postanowienia – organ celny decyzyjnie rozstrzyga w sprawie określenia kwoty wynikającej z długu celnego lub w sprawie nadania towarowi właściwego przeznaczenia celnego, jeżeli stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym podano nieprawidłowe dane mogące mieć wpływ na wysokość kwoty wynikającej z długu celnego lub zastosowaną procedurę celną. W myśl zaś art. 23 ust. 4 Prawa celnego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego postanowienia (w aktualnym stanie prawnym – art. 23 ust. 5) – po zwolnieniu towaru organ celny może dokonać zmiany danych zawartych w zgłoszeniu celnym, innych niż określone w ust. 3. Przy czym, w takim przypadku formę załatwienia sprawy stanowi postanowienie, na które służy zażalenie. W przedmiotowej sprawie stawka celna wynosiła 0%, a zatem ewentualna zmiana wartości celnej importowanego towaru nie ma wpływu na kwotę wynikającą z długu celnego. W tych okolicznościach, za chybiony należy uznać zarzut naruszenia art. 23 ust. 4 Prawa celnego. Wbrew stanowisku skarżącego, nie było bowiem podstaw do załatwienia sprawy w formie decyzji. Nie są trafne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Organy zebrały materiał dowodowy niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy, który prawidłowo oceniły, nie przekraczając przy tym granicy swobodnej oceny dowodów w myśl reguł określonych w przepisach art. art. 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej. Uzasadnienie faktyczne i prawne odpowiada wymogom art. 210 § 4 w związku z art. 219 Ordynacji podatkowej. Zasadniczą materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy stanowił art. 29 ust. 1 i 3 lit. a/ Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. UE L. 302 ze zm. z dnia 19 października 1992 r. ), ·cytowanego dalej jako W.K.C. W myśl tych przepisów - wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczny cena faktycznie zapłacona lub należna za towary (...). Ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów przez kupującego sprzedajnemu lub przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedającego. Należy wskazać, że zgodnie z art. 78 WKC organy celne po dokonaniu zwolnienia towarów mogą, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. Jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują. W związku z wątpliwościami, jakie organ I instancji powziął, co do rzetelności wartości celnej wskazanego samochodu, przeprowadzono kontrolę dokumentów oraz danych dotyczących pojazdu. W trakcie kontroli polski organ celny zwrócił się do władz celnych w Szwajcarii o zweryfikowanie rzetelności ceny sprzedaży przedmiotowego samochodu, uwidocznionej w fakturze z dnia 15 września 2005 r., dołączonej do zgłoszenia celnego. Szwajcarki Zarząd Celny przeprowadził kontrolę firmie R. w D., w wyniku której ustalił, że cena sprzedaży importowanego pojazdu marki Ford [...] wynosiła 6.000 CHF, nie zaś 600 CHF jak deklarował importer. Ustalenia te znalazły się w piśmie z dnia 27 lutego 2008r., skierowanym do polskich organów celnych. Dokumenty szwajcarskiej administracji celnej winny być traktowane jako dokumenty urzędowe. Zgodnie z treścią art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej dokument urzędowy to dokument sporządzony w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej lub inne jednostki, jeśli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania. Ordynacja nie ogranicza pojęcia dokumentów urzędowych do dokumentów krajowych. Dokumentem urzędowym jest także dokument sporządzony przez organy władzy publicznej innego państwa i honorowany przez władze RP na podstawie odrębnych przepisów. Dokumenty urzędowe mają zwiększoną moc dowodową i stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ, który prowadzi postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu. Skoro pismo szwajcarskich władz celnych uznane zostało za dokument urzędowy, to stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone, dopóki nie zostanie udowodnione, że dokument ten nie jest prawdziwy albo, gdy oświadczenie organu jest niezgodne z prawdą. W przedmiotowej sprawie nie zostało udowodnione, że przedmiotowy dokument jest nieprawdziwy, czy też, że informacje w nim zawarte są niezgodne z prawdą. W tych okolicznościach polskie organy celne nie miały podstaw do zakwestionowania prawdziwości dokumentu. Zgodnie z treścią art. 86 ust. 1 ustawy Prawo celne - organ celny może przyjąć, jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego i podmioty państwa obcego. W przedmiotowej sprawie przyjęto sporządzony przez szwajcarskie władze celne za dowód w sprawie i na jego podstawie, właściwie ustalono stan faktyczny sprawy. Z tych względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).