III SA/Lu 36/11

PostanowienieWSA w Lublinie2011-07-01

Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała, że jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku, nie przedstawiła wystarczających informacji dotyczących jej dochodów, wydatków oraz stanu majątkowego osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, co uniemożliwia ocenę jej zdolności do ponoszenia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skreślenia jej z listy studentów. Wnioskodawczyni podała, że jest bezrobotna bez prawa do zasiłku, mieszka z matką i bratem, posiada mieszkanie i oszczędności, a jedynym dochodem rodziny jest renta matki. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku, jednak skarżąca nie przedstawiła wymaganych dokumentów ani dodatkowych oświadczeń.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Prorektora Uniwersytetu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 21 lutego 20011 r., złożonym na urzędowym formularzu, skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że do niedawna zajmowała się wyłącznie studiowaniem, a po skreśleniu z listy studentów zarejestrowała się w urzędzie pracy. Do wniosku skarżąca załączyła zaświadczenie Miejskiego Urzędu Pracy w [...], poświadczające, iż od dnia [...] jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie strony dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.). Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Z oświadczenia skarżącej złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie pomocy wynika, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką i pełnoletnim bratem (ur. [...]). Odnośnie stanu majątkowego skarżąca wykazała, że posiada mieszkanie o pow. [...] m2 oraz oszczędności w kwocie [...] zł. Jako źródło dochodu rodziny skarżąca wskazała jedynie rentę matki w wysokości ok. [...] zł brutto. Ponadto podała, że matka tytułem spadku uzyskała kwotę ok. [...] zł. Oświadczyła również, że stan majątkowy osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym "nie jest dla niej dostępny" Oświadczenie strony skarżącej zawarte w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do dokonania prawidłowej oceny sytuacji materialnej strony. W urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca w żaden sposób nie ujawniła z jakich źródeł się utrzymuje, z jakich środków zaspokaja własne podstawowe potrzeby życiowe. Nie podała czy w związku z brakiem własnych dochodów korzysta z pomocy opieki społecznej, jak też czy środki uzyskane przez matkę tytułem spadku służą zaspokojeniu niezbędnych potrzeb życiowych rodziny. Nie ujawniła również majątku osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Ponadto nie wykazała stałych miesięcznych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem gospodarstwa domowego, jak też, kto je pokrywa. Z uwagi na fakt, że informacje zawarte w urzędowym formularzu okazały się niewystarczające do oceny zasadności złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżącą, w trybie art. 255 p.p.s.a., wezwano do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń. Wezwanie powyższe zostało doręczone w sposób przewidziany prawem w dniu 2 marca 2011 r. i pozostało bez odpowiedzi, natomiast skarżąca w dniu 8 marca 2011 r. uiściła wymagany wpis sądowy od skargi. W tym miejscu podnieść należy, iż ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 ( 1 p.p.s.a., ciąży na osobie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji majątkowej i finansowej. Dokonanie prawidłowej oceny czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy nie może ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, wymaga uprzedniego oszacowania sytuacji materialnej tej osoby (z uwzględnieniem jej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym stanu majątkowego, źródeł dochodów i ich wysokości) ze stałymi koniecznymi wydatkami ponoszonymi na utrzymanie. Niezbędne jest również porównanie możliwości finansowych strony wnioskującej o prawo pomocy (a więc badanie sytuacji materialnej po opłaceniu stałych koniecznych wydatków) z wielkością obciążeń tytułem kosztów, jakie strona musi ponieść w danym postępowaniu. Oceniając informacje podane w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała w pełni, jaka jest jej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, rzeczywista sytuacja majątkowa i finansowa. Skarżąca podnosząc, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie wykazała jednocześnie, mimo doręczenia stosownego w tym względzie wezwania, z jakich środków się utrzymuje i zaspokaja swoje podstawowe potrzeby życiowe. Nie wyjaśniła w pełni jaki jest stan majątkowy i stan dochodów osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Nie wykazała również miesięcznych wydatków ponoszonych na koszty utrzymania koniecznego rodziny pozostającej z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. W związku z tym nie można również ustalić w pełni stanu majątkowego, jak też źródeł i wysokości dochodów skarżącej i jej rodziny. Powyższe skutkuje tym, że nie jest możliwa ocena realnych zdolności płatniczych skarżącej ponoszenia w niniejszej sprawie kosztów sądowych. Reasumując, stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała, iż jej sytuacja materialna uprawnia do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło