III SA/Lu 362/07

PostanowienieWSA w Lublinie2007-10-01

Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Sadurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, której działalność przynosi zyski i posiada środki na rachunkach bankowych, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości lub w części?
Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazuje, że jej działalność przynosi zyski i posiada środki na rachunkach bankowych, nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości lub w części. Obowiązkiem strony jest wykazanie braku dostatecznych środków na pokrycie kosztów postępowania, a ogólnikowe stwierdzenia o trudnej sytuacji finansowej nie są wystarczające. Prawo do sądu nie oznacza bezwarunkowego zwolnienia od kosztów, jeśli strona posiada środki na ich pokrycie.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową wynikającą ze słabej sprzedaży soli drogowej. Organ odmówił przyznania prawa pomocy, co spółka zaskarżyła sprzeciwem, podnosząc, że postanowienie oparto jedynie na niektórych faktach i nie uwzględniono przesłanek przemawiających za zwolnieniem. Spółka twierdziła, że nie jest w stanie uiścić wpisu bez uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Sadurski po rozpoznaniu w dniu 1 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "S." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w I. na decyzję Dyrektora izby Celnej z dnia [...] 2007 r. nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej oraz długu celnego w zakresie wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – zwolnienia od kosztów sądowych w całości na skutek sprzeciwu strony skarżącej od postanowienia z dnia [...] 2007r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Dnia [...] 2007 r. skarżąca spółka "S." złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tego wniosku skarżąca spółka podniosła, że dominującym przedmiotem jej działalności jest sprzedaż soli drogowej. Z uwagi na bardzo lekką zimę 2006/2007 sprzedaż soli była na bardzo niskim poziomie, co przy uwzględnieniu stałych kosztów pogorszyło wyniki firmy. Skarżącą spółka podnosi, że problemy się pogłębiają, gdyż stali odbiorcy nie chcą przedłużać umów licząc na pogodną zimę w roku bieżącym. Postanowieniem z dnia 7 września 2007 r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym skarżąca spółka wniosła sprzeciw, w którym podniosła, że zaskarżone postanowienie jest bezzasadne, zostało oparte jedynie na niektórych faktach, przy jednoczesnym braku uwzględnienia przesłanek przemawiających za całkowitym zwolnieniem z ponoszenia kosztów sądowych. Skarżąca podniosła, że bez uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej nie jest w stanie uiścić wpisu w kwocie 100 zł od sprawy tj. [...] zł w [...] sprawach. Skarżąca spółka dodała, że uiszczono już wpis w [...] sprawach chcąc nadać im jak najszybszy bieg, jednakże w pozostałych sprawach brak jest takiej możliwości, pomimo posiadanych na rachunkach bankowych kwot, które przeznaczone są na bieżącą działalność. Dodatkowo podniesiono, że posiadane środki przez cały czas ą w obrocie i w trudnej sytuacji finansowej, w jakiej znajduje się skarżąca spółka w żadnym razie nie mogą być skierowane na pokrycie kosztów postępowania. Zdaniem skarżącej spółki skarga jest zasadna i powinna być poddana kontroli sądowej. Niezwolnienie z kosztów sądowych pozbawia możliwości dochodzenia słusznych i w pełni uzasadnionych praw. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz.1270 ze zm.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, co jest zgodne z przepisem art. 245 § 3 powołanej ustawy. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy, strona wnosząca o zwolnienie lub częściowe zwolnienie od kosztów postępowania musi wykazać że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Spełnienie tej przesłanki polega na udowodnieniu, że strona znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie przez nią jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. Obowiązkiem strony skarżącej jest wykazanie braku dostatecznych środków na pokrycie kosztów postępowania, do uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wystarcza ogólnikowe stwierdzenie o trudnej sytuacji finansowej spółki. Podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego na wniosku składanym przez strony na urzędowym formularzu. Z oświadczenia o majątku i dochodach złożonym przez skarżącą spółkę we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że spółka ta dysponuje określonymi kwotami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunkach bankowych, konta te nie zostały zablokowane czy zabezpieczone, a więc nie ma przeszkód do dysponowania tymi środkami. Wynika z niego również, że w ostatnim roku obrotowym nie zanotowano strat, czego zresztą skarżąca nie kwestionowała w swoim sprzeciwie od postanowienia z dnia 7 września 2007 r. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż żądanie skarżącej spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż jej sytuacja majątkowa i finansowa wskazuje, że prowadzona przez spółkę działalność przynosi zyski, a stan środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych uzasadnia stwierdzenie, ze jest ona w stanie ponieść koszty sądowe w sprawie. Stwierdzić należy, iż obowiązek zagwarantowania prawa do sądu nie oznacza konieczności przyznania bezwarunkowego prawa do uzyskania pomocy prawnej, ani prawa do zwolnienia od kosztów sądowych. Wymóg ponoszenia tych kosztów nie stanowi ograniczenia prawa do sądu i jest usprawiedliwiony koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, a strona posiadająca środki na pokrycie kosztów sądowych jest obowiązana uczestniczyć w ponoszeniu tych kosztów. Z tej przyczyny, na podstawie art. 160 w związku z przepisem art. 260 cytowanej ustawy, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło