III SA/Lu 365/17

WyrokWSA w Lublinie2018-01-09

Skład orzekający: Robert Hałabis, Jadwiga Pastusiak, Iwona Tchórzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które nie zostało podpisane przez wszystkich członków składu orzekającego, jest dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wydane w składzie trzyosobowym, ale podpisane jedynie przez przewodniczącego i jednego członka, jest dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia przepisów art. 124 § 1 k.p.a. oraz art. 17 ust. 5 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych. Brak podpisu wszystkich członków składu orzekającego stanowi rażące naruszenie prawa, które obliguje sąd administracyjny do stwierdzenia nieważności takiego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Spółka cywilna wniosła o zwrot wydatków i wynagrodzenia za usunięcie i parkowanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania zwrotu, wskazując, że spółka nie była podmiotem wyznaczonym do takich czynności zgodnie z obowiązującymi przepisami po zmianach w Prawie o ruchu drogowym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia z powodu braku podpisu jednego z członków składu orzekającego.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz W. R. kwotę zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Hałabis, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak,, Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Monika Samcik, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi W. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zwrotu wydatków i wynagrodzenia za usunięcie z drogi i parkowanie pojazdu I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz W. R. kwotę [...] zł z tytułu zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], którym odmówiono przyznania W. i M., wspólnikom rozwiązanej w dniu 31 grudnia 2013 r. spółki cywilnej [...] M. i W., na wniosek z dnia 10 lipca 2012 r., zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za usunięcie i parkowanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym w stawkach ustalonych przez Radę Powiatu, w sprawie samochodu marki [...], numer rejestracyjny [...]. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco: Wnioskiem z dnia 10 lipca 2012 r. wspólnicy spółki cywilnej [...] M. i W. zwrócili się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] o przyznanie zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za usunięcie i parkowanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym według stawek ustalonych przez Radę Powiatu, w stosunku do pojazdów wymienionych w załączniku do wniosku, wśród których wymieniono także samochód marki [...], numer rejestracyjny [...]. Jako podstawę wniosku przywołano art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w związku z art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w powiązaniu z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. We wniosku odwołano się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętej w sprawie o sygn. akt I OPS 1/10, wskazując, że zgodnie z treścią tej uchwały jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi. Postanowieniami z dnia: [...] kwietnia 2015 r., nr [...],[...] października 2015 r., nr [...] oraz [...] marca 2016 r., nr [...] Starosta [...] odmawiał wszczęcia postępowania na wniosek z dnia 10 lipca 2012 r. Postanowienia te, w wyniku zaskarżenia, zostały uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. W uzasadnieniu postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wskazywano między innymi, że w wyniku wszczętego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] sporu kompetencyjnego Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt I OW 58/14, wskazał Starostę [...] jako organ właściwy do rozstrzygnięcia sprawy - rozpoznania wniosku [...] spółki cywilnej M. i W. o przyznanie wynagrodzenia i zwrot koniecznych wydatków związanych z usunięciem z drogi i dozorem pojazdów również w odniesieniu do samochodu marki [...], numer rejestracyjny [...]. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozstrzygnęło spór o właściwość między Starostą [...], a Prezydentem Miasta [...], wskazując Starostę [...] jako organ właściwy do rozstrzygnięcia wniosku z dnia 10 lipca 2012 r. w sprawie przyznania zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za usunięcie i parkowanie wymienionych w postanowieniu pojazdów, w tym pojazdu marki [...], numer rejestracyjny [...]. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. Starosta [...], na podstawie art. 17 § 1 i art. 102 § 2 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U z 2016 r., poz. 599 z późn. zm.) oraz § 3 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U z 2017 r., poz. 265), odmówił przyznania W. i M., wspólnikom rozwiązanej w dniu 31 grudnia 2013 r. spółki cywilnej [...] M. i W., na wniosek z dnia 10 lipca 2012 r. nr [...] zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za usunięcie i parkowanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym po stawkach ustalonych przez Radę Powiatu, w sprawie samochodu marki [...], numer rejestracyjny [...]. Organ pierwszej instancji wskazał, że pojazd został usunięty z drogi na terenie miasta [...] w dniu 9 maja 2002 r. Z akt sprawy wynika, że w dniu 21 czerwca 2000 r. Komendant Miejski Policji w [...] zawarł z pełnomocnikiem spółki cywilnej [...] W. umowę w sprawie usuwania i przechowywania pojazdów w przypadkach określonych w art. 129 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r.- Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.), zawartą na okres trzech lat. Jednak w trakcie obowiązywania wymienionej umowy doszło do zmiany ustawy Prawo o ruchu drogowym (nowelizacja z dnia 1 stycznia 2002 r. Dz. U. z 2001 r. Nr 129, poz. 1444) oraz uchylenia rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 stycznia 2000 r. (Dz. U. Nr 5, poz. 64) przez § 11 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. z 2002 r. Nr 134, poz. 1133). Nowelizacja Prawa o ruchu drogowym w art. 130a ust. 5 i 6 oraz uchylenie poprzedniego i wprowadzenie nowego rozporządzenia z dnia 2 sierpnia 2002 r. nałożyło na właściwego miejscowo starostę obowiązek wyznaczenia w porozumieniu z Komendantem Policji podmiotów uprawnionych do usuwania pojazdów z pasa drogowego i prowadzenia parkingów, a na jednostki Policji obowiązek wydawania dyspozycji usunięcia pojazdów z dróg jednostkom wyznaczonym przez starostę. Spółka cywilna [...] M. i W., jako jednostka prowadząca parking strzeżony oraz usuwająca pojazdy z dróg w przypadkach określonych w art. 130a ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515) została wyznaczona przez Starostę [...] na wniosek strony w dniu 20 czerwca 2003 r. Wyznaczenie miało charakter terminowy, na okres 12 miesięcy, to jest do dnia 20 czerwca 2004 r. Organ pierwszej instancji podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie do nawiązania stosunku administracyjnoprawnego w dniu usunięcia pojazdu, to jest w dniu 9 maja 2002 r. mogło dojść tylko między podmiotami wyraźnie wskazanymi w obowiązujących przepisach, to jest między starostą, a prawidłowo wyznaczonym przez starostę podmiotem (jednostką usuwającą pojazdy lub prowadzącą parkingi strzeżone). Okoliczność, że dyspozycję usunięcia pojazdu wydał Komendant Miejski w [...] nie stanowi o tym, iż spółka cywilna [...] M. i W. była podmiotem wyznaczonym zgodnie ze wskazanymi powyżej przepisami. Także okoliczność wydania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego decyzji o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa nie ma znaczenia dla oceny, czy strona była jednostką wyznaczoną przez starostę do usuwania i przechowywania pojazdów na podstawie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Z dniem 1 stycznia 2002 r. na podstawie art. 5 w związku z art. 1 pkt 86 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 2001 r., Nr 129, poz. 1444) starosta został podmiotem uprawnionym do wyznaczania jednostek usuwających pojazdy z drogi oraz prowadzących parkingi, na których umieszcza się te pojazdy. Utracił także moc § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 stycznia 2000 r. (Dz.U. Nr 5, poz. 64) stanowiący o zawieraniu umów przez komendanta powiatowego Policji z przedsiębiorcami, którzy na podległym mu terenie będą wykonywać czynności usuwania i parkowania pojazdów (§ 11 rozporządzenia z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów). Z akt sprawy wynika, że spółka wnioskodawców nie była w dniu usunięcia samochodu marki [...], numer rejestracyjny [...], podmiotem wyznaczonym przez Starostę [...] do wykonywania zadań o charakterze publicznym polegających na usuwaniu pojazdów z drogi w trybie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Również funkcjonariusz Policji, który wystawił dyspozycję usunięcia pojazdu, nie był organem administracji publicznej, ani tym bardziej organem uprawnionym do wyznaczania podmiotów usuwających pojazdy z dróg i parkingów, na jakich takie pojazdy mają być umieszczane. Starosta [...] stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie można mówić o przymusie administracyjnoprawnym, gdyż przymus taki musi wynikać z konkretnej normy prawnej. W ocenie organu brak jest też przepisu, który po 1 stycznia 2002 r. nakładałby na spółkę cywilną [...] M. i W. obowiązek usuwania pojazdów z drogi i przechowywania ich na parkingu. Między Skarbem Państwa, a tym bardziej Starostą [...] i spółką cywilną [...] nie powstał zatem stosunek administracyjnoprawny, o którym mowa w przepisach działu II rozdziału 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W. wniósł zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji. Utrzymując to postanowienie w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że samochód marki [...], numer rejestracyjny [...], na zlecenie Policji został w dniu 9 maja 2002 r. odholowany na parking prowadzony przez spółkę cywilną [...] M. i W.. Na mocy umowy o współdziałaniu w zakresie usuwania, przemieszczania lub parkowania pojazdów zawartej w dniu 21 czerwca 2000 r. pomiędzy Komendantem Miejskim Policji w [...] a spółką cywilną [...], spółka została wyznaczona do usuwania, przemieszczenia i parkowania pojazdów usuniętych z drogi na parkingach strzeżonych. Umowa została zawarta na okres trzech lat. Podstawę zawarcia tej umowy stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 stycznia 2000 r. w sprawie usuwania pojazdów i blokowania ich kół (Dz. U. Nr 5, poz. 64). Jednakże zmiana ustawy Prawo o ruchu drogowym skutkowała zmianą rozporządzeń wykonawczych do ustawy, w tym rozporządzenia w sprawie usuwania pojazdów i blokowania ich kół. Zostało ono zastąpione rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 134, poz. 1133). Na mocy § 3 ust. 1 tego rozporządzenia obowiązek wyznaczania podmiotów uprawnionych do usuwania pojazdów z drogi i prowadzenia parkingów strzeżonych celem przechowywania takich pojazdów został nałożony na właściwego miejscowo starostę. Stąd też dopiero pismem z dnia 20 czerwca 2003 r. Starosta [...] wyznaczył przedsiębiorstwo [...] s.c. M. i W. jako jednostkę do powyższych czynności. Zatem - jak stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze - od dnia 1 stycznia 2002 r., to jest od dnia utraty mocy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 stycznia 2000 r. w sprawie usuwania pojazdów i blokowania ich kół, do dnia 20 czerwca 2003 r. żaden przedsiębiorca nie był wyznaczony do usuwania i przechowywania pojazdów usuwanych z drogi. Kolegium podniosło, że skarżący domaga się zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za usunięcie i parkowanie przedmiotowego pojazdu za okres od dnia usunięcia pojazdu z drogi, to jest 9 maja 2002 r. do dnia przejścia własności samochodu na Skarb Państwa. Kolegium zwróciło uwagę, że za okres od dnia przejścia własności pojazdu na własność Skarbu Państwa do dnia odbioru pojazdu z parkingu wnioskodawcy otrzymali wynagrodzenie na mocy wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia 23 listopada 2004 r., sygn. akt I C 969/03. Reasumując organ drugiej instancji wskazał, że bezspornie w okresie od 1 stycznia 2002 r. do 20 czerwca 2003 r. spółka cywilna [...] nie była przedsiębiorcą wyznaczonym do usuwania pojazdów z drogi i przechowywania ich na parkingach strzeżonych. Zdaniem Kolegium takiej oceny nie może zmienić zarzut niedopełnienia przez Starostę przez ponad rok obowiązku wyznaczenia jednostki do usuwania i parkowania pojazdów. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], zarzucając: I. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy w postaci: 1. naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. przez utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia organu pierwszej instancji, podczas gdy winno ono zostać uchylone; 2. naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. polegającego na pozbawieniu strony przed wydaniem postanowienia możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; 3. naruszenia art. 7, 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz jego dowolną ocenę, skutkującą: - błędnym uznaniem, że umowa z dnia 21 czerwca 2000 r. w zakresie usuwania i przechowywania pojazdów zawarta na okres trzech lat wygasła z mocy prawa na skutek nowelizacji przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym z dniem 1 stycznia 2002 r., - pominięciem przy ocenie zasadności wniosku skarżącego faktu, że w dniu 20 czerwca 2003 r. Starosta [...] wyznaczył [...] s.c. jako jednostkę uprawnioną do usuwania pojazdów i prowadzenia parkingu strzeżonego, - nieuwzględnieniem okoliczności, że w wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia 23 listopada 2004 r., sygn. akt I C 969/03, zapadłym z powództwa W. i M.- wspólników spółki cywilnej [...] wspólnicy nie otrzymali wynagrodzenia za okres od dnia usunięcia pojazdu z drogi, względnie od dnia wyznaczenia spółki [...] jako jednostki uprawnionej do usuwania i przechowywania pojazdów, do dnia przejścia własności na rzecz Skarbu Państwa, a jedynie za okres od przejścia własności na rzecz Skarbu Państwa do dnia odbioru pojazdu z parkingu; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie: 1. naruszenie § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, że skoro pomiędzy skarżącym a Skarbem Państwa nie doszło do nawiązania stosunku administracyjnego w zakresie usuwania i przechowania pojazdu, to wynagrodzenie za wyżej wymienione czynności jest nienależne pomimo, iż w dniu 21 czerwca 2000 r. pomiędzy Komendantem Miejskim Policji w [...], a wspólnikami spółki cywilnej [...] M. i W. została zwarta umowa w zakresie usuwania i przechowywania pojazdów na okres 3 lat w celu zapewnienia bezpieczeństwa i porządku ruchu na drogach; 2. naruszenie art. 129 ust. 2 pkt 10, art. 130a ust. 4 pkt 1, ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.), art. 11 i art. 12 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr. 152, poz. 1018 z późn. zm.) oraz art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 z późn. zm.) - poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że podmiot prowadzący parking może dochodzić należności pieniężnych bezpośrednio od właściciela usuniętego pojazdu; 3. naruszenie art. 77 ust. 2 i 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej polegające na ich niezastosowaniu i uznaniu, że skarżący może domagać się zwrotu kosztów od właściciela pojazdu, (które to roszczenie nie może być realizowane wskutek niedopuszczalności drogi sądowej w postępowaniu cywilnym), w sytuacji, gdy ustawa nie może zamykać drogi sądowej dla dochodzenia naruszonych wolności lub praw. Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Starosty [...], a także na podstawie art. 145a p.p.s.a. o zobowiązanie organu do wydania postanowienia w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za usunięcie z drogi i parkowanie pojazdu oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż w niej podniesione. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego. Przy tym według art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie zaś do treści art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a, sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przepis art. 156 § 1 k.p.a. przewiduje, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco; 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...], którym odmówiono przyznania W. i M., wspólnikom rozwiązanej w dniu 31 grudnia 2013 r. spółki cywilnej [...] M. i W., na wniosek z dnia 10 lipca 2012 r., zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za usunięcie i parkowanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym w stawkach ustalonych przez Radę Powiatu, w sprawie samochodu marki [...], numer rejestracyjny [...]. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie organu odwoławczego zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. Stwierdzić bowiem należy, że pod treścią znajdującego się w aktach administracyjnych postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] brak podpisu jednego z członków składu orzekającego Kolegium – W.. Przy tym z treści protokołu z posiedzenia niejawnego z dnia 10 lipca 2017 r. wynika, że w posiedzeniu brał udział przewidziany prawem trzyosobowy skład, co potwierdzają złożone pod protokołem podpisy przewodniczącego oraz dwóch członków składu Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Według art. 18 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1659 z późn. zm.) kolegium orzeka w składzie trzyosobowym, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Stosownie do art. 17 ust. 1 zdanie drugie tej ustawy orzeczenia kolegium, z zastrzeżeniem art. 79 ust. 5, 6 i 9, art. 80 ust. 1 i 3 oraz art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 782, z późn. zm.), wydawane są w formie decyzji albo postanowień. Wymagania formalne, jakie winno spełniać postanowienie, określa art. 124 k.p.a. Według § 1 tego artykułu postanowienie powinno zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę jego wydania, oznaczenie strony lub stron albo innych osób biorących udział w postępowaniu, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, pouczenie, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego, oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jego wydania lub, jeżeli postanowienie wydane zostało w formie dokumentu elektronicznego, powinno być opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Ponadto postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie (art. 124 § 2 k.p.a.). Z cytowanego przepisu art. 124 § 1 k.p.a. wynika, że podpis jest koniecznym elementem postanowienia, a zatem prawidłowe złożenie podpisu jest niezbędne dla ważności aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2008 r., I OSK 5/08). W orzecznictwie sądowym jednolicie przyjęto, że decyzja wydawana przez organy kolegialne powinna być podpisana przez wszystkich członków organu biorących udział w jej podjęciu. Decyzja podpisana przez niektórych tylko członków składu orzekającego rażąco narusza art. 107 § 1 kpa. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 1991 r., SA/Kr 1304/90, ONSA 1991/1/18, z dnia 27 lutego 2000 r., II SA 455/02, Wokanda 2003/7-8/76, z dnia 22 listopada 2000 r., I SA 1109/00, LEX nr 55019). Wprawdzie stanowisko to zostało wyrażone w stosunku do decyzji organów kolegialnych, ale nie budzi wątpliwości, że dotyczy także postanowień ze względu na analogiczne wymogi konstrukcyjne określone w art. 107 § 1 oraz w art. 124 kpa. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2008 r., I OSK 5/08). Wymaga nadto podkreślenia, że w odniesieniu do samorządowego kolegium odwoławczego wymóg podpisania wydanego przez ten organ postanowienia wynika wprost z regulacji art. 17 ust. 5 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych, który stanowi, że orzeczenia kolegium podpisują wszyscy członkowie składu nie wyłączając przegłosowanego. W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że wymogów z art. 124 k.p.a. oraz art. 17 ust. 5 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych nie spełnia wydane w składzie trzyosobowym postanowienie samorządowego kolegium odwoławczego, pod którym podpisał się tylko przewodniczący i jeden członek składu orzekającego. Tak podpisane postanowienie pozostaje w rażącej sprzeczności z powołanymi normami prawa. Skoro organ kolegialny rozpoznawał sprawę w składzie trzyosobowym, to postanowienie wraz z uzasadnieniem powinno być podpisane przez wszystkich członków kolegium biorących udział w rozpoznaniu sprawy i wydaniu postanowienia. Natomiast w aktach administracyjnych niniejszej sprawy na oryginalnym egzemplarzu zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2017 r. widnieją tylko dwa podpisy – przewodniczącego składu i jednego z członków składu, co oznacza, że ten akt administracyjny dotknięty jest wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa, to jest przepisów art. 124 § 1 k.p.a. i art. 17 ust. 5 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych. W świetle bowiem powołanego wyżej art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wydanie postanowienia z rażącym naruszeniem prawa stanowi przesłankę stwierdzenia jego nieważności. Natomiast wystąpienie przyczyny określonej w art. 156 k.p.a. obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia. Końcowo należy wyjaśnić, że z istoty kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne wynika, iż stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia czyni zbędnym merytoryczną ocenę zarzutów zawartych we wniesionej skardze, bowiem w następstwie wydanego wyroku sprawa będzie rozpoznawana ponownie w postępowaniu przed kolegium i ocena sądu w innych kwestiach mogłaby z góry przesądzać o treści rozstrzygnięcia administracyjnego, co doprowadziłoby do zmiany funkcji pełnionych przez organy administracji i sądownictwo administracyjne. Z tych wszystkich względów i na podstawie powołanych przepisów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w sentencji, stwierdzając nieważność zaskarżonego postanowienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. poz. 1804 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło