III SA/Lu 387/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca), Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita,, Sędzia NSA Marek Zalewski, Protokolant Referent stażysta Marcin Małek, po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2004 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie o wymeldowanie oddala skargę Decyzją z dnia [...] znak [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. R. od decyzji Zastępcy Dyrektora Wydziału Spraw Administracyjnych działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] Nr [...] orzekającej o wymeldowaniu A. R. z dziećmi Ł., N., K. i D. z pobytu stałego z lokalu przy ulicy D. w L., Wojewoda zaskarżoną decyzję uchylił w całości i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zaskarżoną decyzją organ I instancji orzekł o wymeldowaniu wskazach wyżej osób z pobytu stałego z lokalu przy ulicy D. w L., uzasadniając swoje rozstrzygnięcie spełnieniem przesłanek art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła A. R. Organ odwoławczy uznał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego trudno w sposób jednoznaczny stwierdzić czy A. R. z dziećmi w lokalu przy ulicy D. w L. zamieszkuje czy też nie. Zalecono organowi I instancji, aby ten przy ponownym rozpatrzeniu w sposób nie budzący wątpliwości, stosownie do art. 7 i 77 § 1 kpa tę okoliczność ustalił. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła K. Z., zarzucając , że ze zgromadzonych dowodów jednoznacznie wynika, że A. R. z dziećmi nie zamieszkuje pod wskazanym adresem od 1994 r., co potwierdzają zeznania świadków i ustalenia organów policji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie zapadła z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do 30 kwietnia 2004r. – organ gminy wydaje (...) decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienie wymienione w art. 9 ust. 2 i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego (...). Analizowany przepis odwołuje się wprost do art. 9 ust. 2 ustawy, który wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. sygn. K 20/2001 (OTK ZU 2002/3A, poz. 34 – Dz. U. Nr 78, poz. 716) , został uznany za niezgodny z art. 52 ust. 1 i art. 83, w związku z art. 2 Konstytucji. W tym stanie rzeczy podstawę orzekania o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego stanowi wyłącznie przesłanka opuszczenia lokalu, bez wymeldowania się. Art. 15 ust. 2 cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 maja 2004r. ma następującą treść:" Organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się". Właściwe zastosowanie odpowiedniej normy materialnoprawnej uzależnione jest od uprzedniego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania, rozpatrzenia i oceny materiału dowodowego w myśl reguł przewidzianych w przepisach art. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Podstawę ustaleń mogą stanowić wyłącznie dowody prawem przewidziane i właściwie przeprowadzone. Z akt administracyjnych wynika, że organ I instancji przeprowadził szereg dowodów (m.in. z zeznań K. Z. i świadków), nie powiadamiając o tych czynnościach jednej ze stron tj. A. R. Dowody te, pozyskane z naruszeniem art. 79 k.p.a. nie mogły być przyjęte do ustalenia stanu faktycznego w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Stało się jednak inaczej. Poza tym organ I instancji pominął zupełnie milczeniem zeznania A. R., w których przyznała wprawdzie, że opuściła lokal mieszkalny przy ul. D. w L., ale stwierdziła, że w lokalu tym wraz z dziadkami zamieszkują jej dzieci tj. Ł. i N. A. R. nie była natomiast pytana o miejsce zamieszkania pozostałych dzieci – K. i D. Wskazać należy, że nie ma przeszkód prawnych, by dziecko pozostające pod władzą rodzicielską przebywało na stałe u innej osoby (np. u dziadków) i u tej osoby miało miejsce pobytu stałego w rozumieniu art. 6 ust. 1 cyt. ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 1990 r. – sygn. akt III SA 688/90 – ONSA 1990 /2-3/55). Organ I instancji nie wyjaśnił zatem należycie wszystkich istotnych elementów stanu faktycznego, niezbędnych do stanowczego rozstrzygnięcia, bowiem nie zbadał w ogóle, jakie jest miejsce stałego przebywania pozostałych stron postępowania (dzieci A. R.), tj. Ł., N., K. i D. R. W tym stanie rzeczy, organ II instancji prawidłowo orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wydanie innego rodzaju decyzji przez organ odwoławczy, przy wskazanych wadach postępowania pierwszoinstancyjnego godziłoby w zasadę dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.) oraz w przepis art. 138 § 2 k.p.a., gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Organ odwoławczy pominął wskazanie okoliczności, które jego zdaniem organ I instancji powinien wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Element ten nie jest jednak obligatoryjnym składnikiem decyzji. Z tych względów, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).