III SA/Lu 387/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Stażysta Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 października 2013 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej określającej kwotę długu celnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Naczelnika Urzędu Celnego Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r.; II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz A. D. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. P., po rozpatrzeniu odwołania A. D., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...], którą po wznowieniu postępowania podatkowego, odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w sprawie określenia kwoty długu celnego z tytułu importu samochodu osobowego. Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia: W dniu [...] lutego 2006 r. A. D. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony ze Szwajcarii używany samochód osobowy marki Nissan, rok produkcji 2004. Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. P. określił niezaksięgowaną kwotę należności wynikających z długu celnego w wysokości 3169 zł. Ta decyzja została podpisana przez zastępcę Naczelnika Urzędu Celnego, nadkomisarza celnego K. U., działającego z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r. A. D. wystąpił o wznowienie postępowania podatkowego, zakończonego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r. W uzasadnieniu wniosku o wznowienie skarżący powołał się na nowe fakty i dowody, istotne w sprawie, a mianowicie opinię z zakresu badania pisma ręcznego, w której została zawarta konkluzja, że podpis na zgłoszeniu celnym z dnia [...] lutego 2006 r. nie jest autentyczny. Postanowieniem z dnia [...] września 2012 r., Naczelnik Urzędu Celnego w B. P. wznowił postępowanie celne zakończone w/w ostateczną decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Następnie w dniu [...] listopada 2012 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. P., jako organ pierwszej instancji, wydał decyzję we wznowionym postępowaniu o odmowie uchylenia w całości swojej decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. W uzasadnieniu organ podniósł, że z akt sprawy wynika kto był odbiorcą towaru, zgłaszającym oraz kupującym. Skarżący w toku postępowania celnego, a następnie podatkowego nie negował, że jest stroną postępowania i nie informował o tym, by podpisy na dokumentach miały być nieautentyczne. Natomiast wniósł o zwrot nadpłaty podatku akcyzowego z tytułu rozpatrywanego importu i w ten sposób jednoznacznie wskazał, że jest stroną postępowania. Decyzja z dnia [...] listopada 2012 r. została podpisana przez zastępcę Naczelnika Urzędu Celnego, nadkomisarza celnego K. U., działającego z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego. Po rozpoznaniu odwołania A. R., Dyrektor Izby Celnej w B. P. decyzją z dnia [...] marca 2013 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, zgodnie z którym w okolicznościach rozpatrywanego wniosku nie wystąpiła określona w art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa przesłanka wznowienia postępowania celnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. D. wniósł o uchylenie decyzji organu pierwszej i drugiej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, przez niewłaściwe zastosowanie, w wyniku czego odmówiono wznowienia postępowania pomimo, że w odrębnym postępowaniu karno - skarbowym okazało się, że skarżący nigdy nie był importerem samochodu, gdyż dokumenty okazały się fałszywe a podpisy na dokumentach sfałszowane. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nie był importerem samochodu a dokumenty celne zostały sfałszowane przez nieznaną osobę. Nigdy ich nie podpisywał, nie otrzymał nawet importowanego samochodu, ponieważ ten nie nadawał się do użytku. Skarżący podkreślił, że jedyny kontakt jaki miał to kontakt z pośrednikiem samochodowym, który obiecywał sprowadzić zamówiony samochód. Najprawdopodobniej to pośrednik sfałszował wszelkie dokumenty i był rzeczywistym importerem samochodu. Zatem zasadne jest wznowienie postępowania celnego z powodu wyjścia na jaw nowych faktów i dowodów w postaci opinii z zakresu badania pisma ręcznego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn niż wskazane przez skarżącego. Z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako p.p.s.a.) wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie wyjaśnić należy, że w myśl art. 73 § 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne, do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Treść art. 73 § 1 Prawa celnego oznacza, że w administracyjnym postępowaniu w sprawach celnych mają zastosowanie przepisy art. 120 – 271 Ordynacji podatkowej regulujące postępowanie podatkowe, w tym przepisy stanowiące zasady ogólne oraz poszczególne instytucje tego postępowania. Zgodnie z art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, pracownik urzędu skarbowego, urzędu gminy (miasta), starostwa, urzędu marszałkowskiego, izby skarbowej, funkcjonariusz celny lub pracownik urzędu celnego, izby celnej, urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz członek samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Celem instytucji wyłączenia pracownika bądź funkcjonariusza celnego jest – jak wyjaśnia Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1530/10 – uniknięcie sytuacji, gdy treść zaskarżonej decyzji wydanej przez pracownika lub funkcjonariusza celnego z upoważnienia organu, mogłaby być zdeterminowana wcześniejszym doświadczeniem tej osoby z dotychczasowego udziału w postępowaniu. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że pracownik działający z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. – K. U. - brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem o wznowienie – decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. określającej niezaksięgowaną kwotę należności wynikających z długu celnego, a następnie brał udział w wydaniu decyzji w postępowaniu zainicjowanym tymże wnioskiem o wznowienie – decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. o odmowie uchylenia w całości decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. Prawidłowa wykładnia i zastosowanie art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej wymaga przede wszystkim właściwej interpretacji pojęcia zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja, w rozumieniu art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, to taka decyzja, która została objęta środkiem zaskarżenia. Ordynacja podatkowa normuje system weryfikacji rozstrzygnięć w toku instancji oraz weryfikację poza tokiem instancji, w nadzwyczajnych trybach. Wniosek o wznowienie postępowania podatkowego należy kwalifikować, jako środek zaskarżenia, tyle że nadzwyczajny. Zatem pracownik, który brał udział w wydaniu decyzji objętej tym środkiem zaskarżenia, podlega ustawowemu wyłączeniu od udziału w wydawaniu decyzji w rezultacie rozpatrzenia tego środka zaskarżenia. Pracownik, działający z upoważnienia organu, w niniejszej sprawie Naczelnika Urzędu Celnego, który opatrzył decyzję podpisem, był osobą, która brała udział w wydaniu tej decyzji w rozumieniu przesłanki wyłączenia pracownika, określonej w art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji pracownik organu, który wydał, opatrzył podpisem, decyzję objętą wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego podlega wyłączeniu z mocy art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej od wydania decyzji w postępowaniu wywołanym tymże wnioskiem o wznowienie, w postępowaniu wznowionym. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że K. U., który z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego podpisał decyzję objętą wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego, a przez to brał udział w jej wydaniu, był wyłączony od udziału w wydaniu decyzji w wyniku rozpatrzenia wniosku o wznowienie. Analiza zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. P. z dnia [...] marca 2013 r. wskazuje, że organowi odwoławczemu umknęło to, że udziału K. U., pracownika działającego z upoważnienia organu, w wydaniu decyzji z dnia [...] listopada 2013 r., już we wznowionym postępowaniu, nie można pogodzić z dyspozycją art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej. Stwierdzone naruszenie prawa - w/w przepisu - powoduje, że przedwczesna jest sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji w zakresie zarzutów skargi, w szczególności w zakresie przyjęcia przez organ, że w okolicznościach rozpatrywanego wniosku nie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania celnego, na którą powołuje się skarżący. Z tych względów zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) w związku z art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.