III SA/Lu 40/16

PostanowienieWSA w Lublinie2016-12-07

Skład orzekający: Robert Hałabis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jak ustalić wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w sytuacji braku bezpośrednich regulacji w PPSA?
Ratio decidendi
Wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w sytuacji braku bezpośrednich regulacji w PPSA, należy ustalać na podstawie przepisów rozporządzeń dotyczących wynagrodzenia kuratorów w sprawach cywilnych, stanowiących punkt odniesienia dla sądu administracyjnego. Sąd powinien mieć na względzie przepisy obowiązujące w dacie wszczęcia postępowania, a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny, stosować przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku kuratora strony skarżącej o przyznanie mu wynagrodzenia za udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skarga została wniesiona na decyzję Dyrektora Izby Celnej o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego bez zezwolenia. WSA w Lublinie oddalił skargę, a wniosek o wynagrodzenie kuratora rozpoznał na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano kuratorowi skarżącego wynagrodzenie ze środków Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w określonej kwocie, powiększonej o podatek od towarów i usług.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi V. M. L. reprezentowanego przez [...] [...] E. C.-O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego bez zezwolenia – w zakresie wniosku kuratora skarżącego o przyznanie mu wynagrodzenia p o s t a n a w i a: przyznać [...] skarżącego [...] E. C.-O. ze środków Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wynagrodzenie za udział w postępowaniu sądowym w kwocie [...] zł ([...] złotych), w tym kwotę [...] zł ([...]złotych) z tytułu podatku od towarów i usług. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. w przedmiocie kary pieniężnej w wysokości [...] zł wymierzonej V. L. za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego bez zezwolenia, wnoszący skargę kurator strony skarżącej [...] E. C.-O., jako przedstawiciel osoby nieobecnej, zgłosiła również wniosek o przyznanie jej wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji kuratora w niniejszej sprawie, według norm prawem przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 24 listopada 2016 r. oddalił skargę, nie orzekając w nim o wynagrodzeniu kuratora. W tym zakresie sprawa skierowana została na posiedzenie niejawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 211 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków. Według zaś art. 213 pkt 1 p.p.s.a., do wydatków zalicza się w szczególności należności tłumaczy i kuratorów ustanowionych w danej sprawie. Wobec tego, że kuratela polegająca na reprezentowaniu strony nieobecnej związana jest z postępowaniem administracyjnym, wynagrodzenie kuratora zalicza się do kosztów tego postępowania administracyjnego. Natomiast wynagrodzenie kuratora podejmującego czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym, należy zaliczyć do kosztów tego postępowania przed sądem. Wymaga zaś zwrócenia uwagi, że wysokość wynagrodzenia w takim postępowaniu nie została wprost uregulowana, jednakże judykatura usunęła tę istniejącą lukę. W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 lipca 2014 r., sygn. akt I OZ 632/14, stwierdzono mianowicie, że rozpoznając wniosek kuratora o przyznanie wynagrodzenia należy mieć na względzie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz.U. z 2013 r. poz. 1476), które wydane zostało na podstawie art. 9 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 623). Według ostatniego z powołanych przepisów to Minister Sprawiedliwości określi w drodze rozporządzenia wysokość wynagrodzenia i zwrot wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w danej sprawie, mając na względzie rodzaj sprawy, stopień jej zawiłości i nakład pracy kuratorów. NSA wyjaśnił przy tym, że wprawdzie przepisy te mają zastosowanie wprost w sprawach cywilnych, a nie sądowoadministracyjnych, to jednak mając na względzie zasady konstytucyjne (art. 2 i 32 Konstytucji RP) oraz reguły systemowej wykładni przepisów prawa, stanową one punkt odniesienia dla sądu administracyjnego, który będzie orzekał o należnościach kuratora na podstawie art. 211 w zw. z art. 213 pkt 1 p.p.s.a. Zgodnie zaś z przepisem § 1 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej, wysokość wynagrodzenia kuratora nie może przekraczać stawek minimalnych przewidzianych przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie, a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny, przepisami określającymi opłaty za czynności radców prawych. Skoro zatem ustanowiony przez sąd kurator, który reprezentował nieobecną stronę skarżącą w tej sprawie jako jej przedstawiciel, wniósł skargę sądowoadministracyjną w dniu 22 grudnia 2015 r. (data stempla pocztowego na kopercie nadawczej – k. 8 akt sądowoadministracyjnych), oznacza to, że ustalenie wysokości wynagrodzenia kuratora nastąpić winno na podstawie przepisów obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 490 z późn. zm.). Według bowiem § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1805), obowiązującego od dnia 1 stycznia 2016 r., które uchyliło rozporządzenie z dnia 28 września 2002 r., do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Tym samym w niniejszej sprawie zasady i wysokość przyznawania wynagrodzenia kuratorowi będącemu jednocześnie radcą prawnym, regulują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 490, z późn. zm.). Zgodnie zaś § 14 ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia, stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 6, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – [...] zł, c) w innej sprawie – [...] zł; Ustalając zatem wysokość wynagrodzenia kuratora należało mieć na względzie, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w kwocie [...]zł, a zatem należność pieniężna. Z tego względu podstawę prawną do określenia wysokości wynagrodzenia kuratora (za udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym w pierwszej instancji), stanowić winien przepis § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "a" wskazanego rozporządzenia, odsyłający do jego § 6. Według zaś § 6 pkt 4 omawianego rozporządzenia, stawka minimalna wynagrodzenia przy wartości przedmiotu sprawy powyżej [...] zł do [...] zł – wynosi [...] zł. Nadto stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1 sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W konsekwencji omówionych uregulowań należało dojść do wniosku, że kuratorowi skarżącego w tej sprawie należało przyznać wynagrodzenie na podstawie przepisów art. 213 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 211 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "a", § 6 pkt 4 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 490 z późn. zm.) oraz § 1 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz.U. z 2013 r. poz. 1476). Wynikająca z tych uregulowań wysokość tego wynagrodzenia wynosi zatem [...] zł i podlega podwyższeniu o należną 23% stawkę podatku VAT, czyli o kwotę [...]zł. Łączna zatem wysokość należnego kuratorowi wynagrodzenia obciążającego Skarb Państwa wynosi [...] zł. Z przytoczonych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło