III SA/Lu 419/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Małgorzata Fita, , Protokolant, po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.M. na zarządzenie zastępcze Wojewody z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] w przedmiocie : wygaśnięcia mandatu radnego p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. Pismem z dnia 1 lipca 2005 r. J.M. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na zarządzenie zastępcze Wojewody wydane w dniu [...] maja 2005r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia jego mandatu radnego Rady Gminy. W skardze J.M powołał się na treść pouczenia zawartego w zaskarżonym zarządzeniu zastępczym, które zostało doręczone skarżącemu "do wiadomości", zgodnie z którym przysługuje na nie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi, a w przypadku nie uwzględnienia tego wniosku o jej oddalenie. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późno zm.) uprawniony do wniesienia skargi jest każdy kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób jeśli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Stosownie do § 2 cytowanego przepisu uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Oznacza to, że istotę legitymacji skargowej stanowi uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności organu administracji publicznej przez sąd administracyjny w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. W tej płaszczyźnie o istnieniu legitymacji skargowej nie decyduje zarzut naruszenia interesu prawnego skarżącego, lecz interes prawny, którego istotę stanowi żądanie oceny przez sąd administracyjny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z obiektywnym porządkiem prawnym. Zgodnie z art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. - o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142 poz. 1591 z późno zm.) akty nadzoru dotyczące gminy podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie lub kompetencja zostały naruszone (art. 98 § 3 wyżej wymienionej ustawy). W świetle kategorycznej - dyspozycji powołanego przepisu, który notabene jest przepisem szczególnym wobec art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy stwierdzić, iż ustawodawca istotnie zawęził krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi. Gmina i związek międzygminny są podmiotami, które zgodnie z art. 165 ust. 1 Konstytucji RP oraz na podstawie przepisów ustaw samorządowych mają nieograniczoną zdolność sądową zatem to one stanowią stroną przeciwną w stosunku do organu nadzorczego i na ich rzecz powinno nastąpić rozpoznanie i rozstrzygnięcie skargi przez sąd administracyjny. Taka interpretacja znajduje potwierdzenie między innymi w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 1992 r. sygn. akt SA/Wr 529/92, w którym podkreślono, że brzmienie cytowanego wyżej przepisu wyłącza dopuszczalność wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody przez jakikolwiek inny podmiot niż gmina lub związek komunalny nawet wówczas, gdy rozstrzygnięcie to narusza interes prawny lub uprawnienie tego podmiotu. W związku z powyższym należy stwierdzić, że J.M. nie posiada uprawnienia do wniesienia skargi na zarządzenie zastępcze Wojewody stwierdzające wygaśnięcie jego mandatu radnego, na skutek skazania go prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne. Ponadto należy stwierdzić, że zarządzenie zastępcze w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu ma jedynie charakter deklaratoryjny gdyż sytuacja taka ma miejsce z mocy samego prawa na skutek zaistnienia jednej z przesłanek określonych wart. 190 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików wojewódzkich (Dz. U. z 2003r. Nr 159 poz. 1547 z późno zm.). Podkreślić należy, że uprawnienie wojewody do wydania w powyższej sprawie zarządzenia zastępczego należy do uprawnień nadzorczych sensu stricte, czyli związanych bezpośrednio z podstawową funkcją nadzoru jaką jest przestrzeganie obowiązującego prawa. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Z powyższych względów należało orzec jak w sentencji.