III SA/Lu 446/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Starszy inspektor Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 26 listopada 2009 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 127 § 3 Kpa i art. 158 § 2 Kpa w zw. z art. 156 § 2 Kpa i art. 18 ust. 1 i ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007 r. Nr 70, póz. 473 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze po ponownym rozpatrzeniu sprawy w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] znak: [...] (zezwolenie nr [...]) zezwalającej B.B. prowadzącej działalność gospodarczą jako Winiarnia B. B. na sprzedaż i podawanie napojów zawierających do 4,5 % alkoholu oraz piwa zawierającego powyżej 4,5% alkoholu przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży w lokalu winiarnia 20-006 Lublin, ul. K., na okres od 6 stycznia 2006 r. do 31 marca 2011 r.: 1) uchyliło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...]. 2) odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] znak [...] (zezwolenie nr [...]). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium przedstawiło stan faktyczny sprawy, wyjaśniając, że decyzją ostateczną z dnia [...] znak: [...] (zezwolenie Nr [...]) Prezydent Miasta zezwolił B. B. - firma Winiarnia B. B. na sprzedaż i podawanie napojów zawierających do 4,5 % alkoholu oraz piwa zawierającego powyżej 4,5% alkoholu przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży w lokalu winiarnia (20-006 Lublin, ul. K.) na okres od 6 stycznia 2006 r. do 31 marca 2011 r. Następnie, na skutek pisma J. W. dotyczącego przedmiotowego zezwolenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu 10 marca 2009 r. wszczęło z urzędu postępowanie i decyzją z dnia [...] Nr [...] stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]. Stwierdzając nieważność powyższej decyzji Kolegium podniosło, że w sprawie wystąpiła przesłanka wymieniona w art.156 § 1 pkt 2 Kpa, ponieważ decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Organ stwierdził, że zgodę na sprzedaż napojów alkoholowych w lokalu -winiarni zajmowanym przez B. B. w imieniu Zrzeszenia Właścicieli i Zarządców Domów, jako zarządcy i administratora budynku przy ul. K. - wyraził administrator M.S., który nie posiadał skutecznego prawnie pisemnego upoważnienia Zarządu Zrzeszenia do takiej reprezentacji. Ponadto ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Przewodniczącej Zrzeszenia Właścicieli i Zarządców Domów w L. z dnia 20 stycznia 2009 r. wynika, że Zrzeszenie Właścicieli i Zarządców Domów w Lublinie faktycznie administruje nieruchomością przy ul. K. w L., jednak nie wszyscy współwłaściciele podpisali ze Zrzeszeniem umowę o zarządzanie i administrowanie nieruchomością. Ponadto organ podkreślił, że w budynku wielorodzinnym przy ul. K. nie została ustanowiona odrębna własność lokali. Współwłasność budynku jest współwłasnością w częściach ułamkowych, wobec czego zastosowanie do niej mają przepisy kodeksu cywilnego. W myśl art. 199 kodeksu cywilnego do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Z przeprowadzonego postępowania dowodowego zdaniem organu wynika, że Zrzeszenie Właścicieli i Zarządców Domów w L. nie ma tytułu prawnego do władania w imieniu wszystkich współwłaścicieli budynkiem przy K. w L. i wyrażania zgody na dokonywanie czynności przekraczających zwykły zarząd, ponieważ ogół współwłaścicieli lokali nie dokonał w drodze uchwały wyboru zarządu nieruchomością wspólną. Ponieważ wszyscy współwłaściciele nie powołali zarządu, który reprezentuje ich na zewnątrz to, w ocenie Kolegium, uprawnienie właściciela do wyrażenia pisemnej zgody na wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w budynku mieszkalnym, wielorodzinnym, o którym mowa w art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi przysługują łącznie wszystkim współwłaścicielom nieruchomości wspólnej. Zgody takiej każdy ze współwłaścicieli indywidualnie nie wyraził, a wobec tego nie został spełniony warunek określony w powołanym wyżej przepisie. Następnie, na skutek wniosku B. B. o ponowne rozpoznanie sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] Nr [...] (zaskarżoną niniejszą skargą) - uchyliło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] oraz odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] znak [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, iż nie jest trafny zarzut naruszenia art.18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, ponieważ do wniosku o wydanie zezwolenia B. B. załączyła wszelkie wymagane art. 18 ust. 6 ustawy dokumenty, w tym pisemną zgodę na sprzedaż napojów alkoholowych administratora budynku przy ul. K., jakim faktycznie było Zrzeszenie Właścicieli i Zarządców Domów z siedzibą w L. Potwierdzeniem powyższej okoliczności jest, figurujące w aktach sprawy skierowane do B. B., pismo z dnia 27 grudnia 2005 r. L. dz. [...] podpisane przez administratora M. S. ze Stowarzyszenia Właścicieli i Zarządców Domów Biura Usługowego Administracji Domów. Ponadto w aktach sprawy znajduje się pismo Przewodniczącej Zarządu Zrzeszenia Właścicieli i Zarządców Domów z dnia 20 stycznia 2009 r., z którego wynika, że wprawdzie nie wszyscy współwłaściciele podpisali ze Zrzeszeniem umowę o zarządzanie i administrowanie nieruchomością przy ul. K. w L., jednakże Zrzeszenie faktycznie nią administruje. Z akt sprawy przy tym nie wynika, aby faktyczne administrowanie przedmiotowym budynkiem przez Zrzeszenie było podważane. W tym stanie rzeczy wszelkie formalne przesłanki do wydania B. B. zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w lokalu przy ul. K., w tym uzyskanie zgody administratora budynku, o jakiej mowa w art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy, zostały spełnione. W związku z tym Kolegium stwierdziło, iż decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] nie jest obarczona wadą nieważności, o której mowa wart. 156 § 1 pkt 2 Kpa, skutkującą wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego. Odnosząc się natomiast do kwestii należytego umocowania administratora budynku przy ul. K. w L. Kolegium wyjaśniło, iż kwestia ta może być rozpatrywana jako nowa okoliczność faktyczna istniejąca w dniu wydania decyzji, nie znana organowi, który ją wydał, w trybie wznowieniowym (art. 145 § 1 pkt 5 Kpa). Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł J.W., domagając się jej uchylenia. W ocenie skarżącego decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] w sprawie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych wydana została z rażącym naruszeniem prawa. J.W. w pełni podziela natomiast stanowisko wyrażone w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stwierdzającej nieważność przedmiotowej decyzji Prezydenta Miasta. Uważa, iż w odniesieniu do kwestii zarządu nieruchomością przy ul. K. - mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego i kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności, co wynika z art. 19 ustawy o własności lokali. Przedmiotową nieruchomością zarządza Zrzeszenie Właścicieli i Zarządców Domów w L. działając tylko w imieniu tych współwłaścicieli, z którymi ma podpisaną stosowną umowę o zarządzanie. Natomiast pozostali współwłaściciele, którzy nie podpisali takiej umowy, własną nieruchomością zarządzają samodzielnie. Zdaniem skarżącego w sprawie brak jest właśnie zgody tych właścicieli, którzy samodzielnie zarządzają nieruchomością, co jest rażącym naruszeniem prawa. Skarżący podnosi również, że wbrew twierdzeniom Kolegium, sposób administrowania przez Zarządcę był podważany (w postępowaniu przed sądami powszechnymi). W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując argumenty wyrażone w zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz.1269 ze zm.) W ocenie Sądu zaskarżona decyzja prawa nie narusza, zatem skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] uchylająca poprzedzającą ją decyzję Kolegium z dnia [...] oraz odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych. Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należy odnieść się do rozstrzygnięć, jakie zapadły w niniejszej sprawie, a decyzja w tym zakresie stała się ostateczna. Prezydent Miasta zezwolił B. B. na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych, ponieważ w jego ocenie zostały spełnione wszystkie wymagane prawem przesłanki. Zdaniem Sądu za trafne należało uznać stanowisko organu odwoławczego wyrażone w zaskarżonej decyzji, że w okolicznościach sprawy niniejszej nie doszło do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, przy wydawaniu decyzji przez Prezydenta Miasta. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 2007 r. Nr 70, poz. 473, ze zm.), sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży. Zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych wydaje się na podstawie wniosku przedsiębiorcy (art. 18 ust. 2), a zgodnie z normą prawa wyrażoną w art. 18 ust. 6 pkt 3 ww. ustawy, do wniosku o wydanie zezwolenia należy dołączyć pisemną zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży jest zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Przepis powyższy wskazuje w sposób wyraźny podmioty uprawnione do wyrażenia zgody na sprzedaż napojów alkoholowych, jeśli punkt sprzedaży ma być zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Katalog tych podmiotów jest katalogiem zamkniętym (zob. wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt II GSK 1060/08). Celem wprowadzenia przepisu art.18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi było wyrażenie troski ustawodawcy dla pełnego poszanowania stanowiska wymienionych w tym przepisie podmiotów wobec zamiaru prowadzenia w budynku mieszkalnym wielorodzinnym tak specyficznej działalności gospodarczej jak sprzedaż alkoholu (zob. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007 r., sygn. akt II GSK 274/06 LEX 25/2008). Dlatego też tylko wymienione w tym przepisie podmioty są uprawnione do wyrażenia zgody na sprzedaż alkoholu. Zgoda jest warunkiem wstępnym, jaki spełnić musi wnioskujący o wydanie zezwolenia. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż B. B. występując w dniu 4 stycznia 2006 r. o wydanie zezwolenia dołączyła do wniosku pisemną zgodę na sprzedaż napojów alkoholowych wyrażoną w dniu 27 grudnia 2005 r. przez administratora przedmiotowego budynku – Zrzeszenie Właścicieli i Zarządców Domów w L. (L.dz. [...]; karta 37 akt adm.). Skoro wnioskująca spełniła wszystkie przesłanki określone w art.18 ust. 6 pkt 3 powołanej ustawy, w tym również złożyła wymaganą zgodę, to nie sposób zgodzić się z zarzutami skargi, iż wydając zezwolenie organ rażąco naruszył prawo dające podstawę stwierdzenia nieważności decyzji. Wyjaśnić należy, iż przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji są określone enumeratywnie w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych wynikającej z art. 16 § 1 Kpa i może mieć ono miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (por. wyrok NSA z dnia 21 października 1992 r., V SA 86/92 i 436-466/92, ONSA 1993, nr 1, poz. 23). Decyzja Prezydenta Miasta w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych prawa nie narusza. Podkreślić należy, że przepis art. 18 ust. 6 pkt 3 powołanej ustawy nakłada na organ administracji publicznej jedynie obowiązek sprawdzenia, czy do wniosku o wydanie przedmiotowego zezwolenia dołączono zgodę pochodzącą od podmiotu legitymującego się statusem: właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku. Badanie natomiast na tym etapie postępowania uprawnień administratora budynku przekraczałoby zakres obowiązków organu i w istocie doprowadziłoby do sytuacji, w której organ byłby zobligowany do badania legalności każdego dokumentu, a to z kolei byłoby sprzeczne z zasadami postępowania administracyjnego. Prezydent Miasta wydając zezwolenie zobowiązany był natomiast tylko do sprawdzenia, czy oprócz innych przesłanek, spełniony jest wymóg zgody jednego z podmiotów określonych w omawianym przepisie. Skoro wyrażona była zgoda administratora budynku, który jest jednym z podmiotów uprawnionych do dokonania tej czynności w myśl art. 18 ust. 6 pkt 3, i ta zgoda została załączona do wniosku, to organ wydając zezwolenie z pewnością nie dopuścił się rażącego naruszenia prawa. Nawet gdyby, hipotetycznie, omawiany dokument (zgoda administratora budynku) dotknięty był podnoszoną przez skarżącego wadą prawną, nie można byłoby mówić o rażącym naruszeniu prawa, dającym podstawę do stwierdzenia nieważności, lecz ewentualnie o nowej okoliczności faktycznej lub nowym dowodzie istniejącym w dniu wydania decyzji, nie znanym organowi – stanowiącej przesłankę wznowienia postępowania. Z powyższych względów skarga jako bezzasadna, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podlegała oddaleniu.