III SA/Lu 449/09
PostanowienieWSA w Lublinie2009-10-22
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych?Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść tych opłat bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Ocena ta uwzględnia wysokość obciążeń finansowych związanych z postępowaniem oraz realne możliwości finansowe strony, przy czym koszty sądowe obejmują opłaty i zwrot wydatków, a w przypadku braku wniosku o zwrot wydatków, skupia się na opłatach.Stan faktyczny
Strona skarżąca M. L. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Po wezwaniu do nadesłania dokumentów, referendarz sądowy ocenił wniosek. Strona skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z wynagrodzenia i jest współwłaścicielem nieruchomości z wyodrębnionymi lokalami, z których jeden zamieszkuje, a drugi obciążony jest służebnością.Rozstrzygnięcie
Przyznano M. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych oraz odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 22 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego p o s t a n a w i a I. przyznać M. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od opłat sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca M. L. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.
Strona skarżąca dwukrotnie wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń wykonała wezwania.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na częściowe uwzględnienie.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonego w zwrocie szacunkowym stanu faktycznego. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy.
Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 p.p.s.a.). Ze względu na treść skargi, w której nie podnosi się konieczności przeprowadzenia czynności, z którymi wiązałoby się ponoszeni wydatków w toku postępowania sądowego oraz brakiem na obecnym etapie postępowania wniosku o przeprowadzenie takich czynności stwierdzić należy, że część kosztów sądowych obciążających stronę skarżąca w związku z niniejszym postępowaniem ogranicza się do opłat sądowych.
Opłaty sądowe w rozpoznawanej sprawie każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 1 i 7, § 3 w związku z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).
Z oświadczeń strony skarżącej i nadesłanych przez nią dokumentów wynika, że samodzielnie prowadzi ona gospodarstwo domowe i utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Strona skarżąca jest współwłaścicielem w [...] części nieruchomości o powierzchni [...] m2. W budynku położonym na tej nieruchomości znajdują się cztery wyodrębnione ze współwłasności lokale, z których dwa są własnością strony skarżącej. Lokal o powierzchni [...] m2 składający się z pokoju, kuchni i łazienki jest zamieszkiwany przez stronę skarżącą zaś lokal o powierzchni [...] m2 składający się z dwóch pokoi, kuchni i łazienki jest obciążony prawem dożywotniej służebności na rzecz matki strony skarżącej. Pozostałe części nieruchomości to jest piwnice, ganek i strych stanowią współwłasność. Strona skarżąca oświadczyła, że posiadanej nieruchomości nie wykorzystuje w sposób, który przynosiłby jej dochód. Miesięczne koszty utrzymania strony skarżącej wynoszą od [...] złotych do [...] złotych.
W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść opłat sądowych związanych z niniejszym postępowanie bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego.
Miesięczny dochód strony skarżącej wynosi [...] złote netto zaś stałe miesięczne koszty utrzymania wynoszą od [...] złotych do [...] złotych. Biorąc pod uwagę wysokość kwoty, która pozostaje stronie skarżącej po poniesieniu kosztów utrzymania koniecznego i wysokość każdej jednej z opłat sądowych związanych z niniejszym postępowanie oraz to, że niektóre z opłat występować mogą w toku postępowania kilkakrotnie zachodzą przesłanki umożliwiające przyjęcie, iż obowiązek poniesienia opłat sądowych wiązać się będzie dla strony skarżącej z uszczerbkiem w kosztach utrzymani koniecznego.
Ze względu na to, że do kosztów sądowych, które w związku z niniejszym postępowaniem musiałaby ponosić strona skarżąca nie można zaliczyć zwrotu wydatków zaś ponoszenie opłat sądowych związanych z postępowaniem wiązać się będzie dla strony skarżącej z uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego referendarz sądowy zwolnił stronę skarżącą w całości od obowiązku ponoszenia opłat sądowych i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło