III SA/Lu 458/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, , , po rozpoznaniu w dniu 12 września 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Burmistrza Miasta na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] w przedmiocie : uchylenia decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w sprawie umorzenia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości i przekazania sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W dniu 20 lipca 2007 r. Burmistrz Miasta wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, podnosząc, że z nadesłanego wypisu z rejestru gruntów wynika, iż właścicielem działki nr [...] jest Skarb Państwa, a użytkownikiem bez tytułu prawnego Gmina Miejska, zatem Burmistrz Miasta występować może w postępowaniu jedynie jako organ właściwy do wydania decyzji określonej w art. 33 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, a nie jako strona postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Na podstawie § 2 powołanego przepisu uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. W związku z brzmieniem powołanego przepisu wyróżnia się dwie grupy podmiotów mających legitymację do wniesienia skargi. Do pierwszej grupy zalicza się te, którym uprawnienie to przysługuje w celu ochrony ich naruszonego interesu prawnego. Drugą grupę podmiotów stanowią te, których uprawnienie do wniesienia skargi zostało przyznane w celu obrony cudzych spraw, ze względu na konieczność ochrony porządku prawnego. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest wkroczeniem w sferę prawną określonego podmiotu. Interes prawny lub uprawnienie, ich charakter i zakres wytyczają przepisy prawa materialnego, co zgodnie podkreśla orzecznictwo sądowe. Wskazać należy, że Burmistrz Miasta nie próbował nawet wykazać interesu prawnego. Z akt sprawy wynika jedynie, że gmina jest użytkownikiem działki nr [...], nie wiadomo jednak na podstawie jakiego tytułu. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r. nr 133, poz. 872 ze zm.) nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Jednakże w myśl art. 73 ust. 3 cyt. ustawy podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości jest ostateczna decyzja wojewody. Natomiast z akt administracyjnych sprawy nie wynika, czy wojewoda wydał decyzję o przejściu na własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego działki nr [...] (drogi). Strona skarżąca, wnosząc skargę, nie wykazała, że jest faktycznie właścicielem lub zarządcą przedmiotowej działki. Strona skarżąca nie występuje w sprawie również jako wymieniony w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organ działający w celu ochrony obiektywnego porządku prawnego lub uprawniony na podstawie innych ustaw do wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie. W ocenie sądu Burmistrz Miasta interesem prawnym uprawniającym do wniesienia skargi w niniejszej sprawie nie dysponuje. Jak wyraził to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 kwietnia 2006 r. (sygn. II OSK 780/05, LEX nr 209459) pozycję prawną gminy rozpatrywać należy w dwóch kategoriach; po pierwsze jako podmiotu, któremu przepisami prawa przyznane są określone kompetencje do realizowania władztwa administracyjnego i który w związku z tym działa jako organ administracji publicznej, a w postępowaniu administracyjnym zajmuje pozycję organu prowadzącego postępowanie (sfera imperium), a po drugie, jako osoby prawnej, której przysługują określone prawa i obowiązki wynikające z przepisów prawa materialnego i która dochodząc realizacji tych praw może występować w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony (sfera dominium). Powierzenie gminie wykonywania zadań publicznych, obejmujących sprawowanie administracji publicznej w zakresie zadań własnych oraz zadań zleconych administracji rządowej i w konsekwencji prowadzenie przez jej organy postępowań administracyjnych w konkretnych sprawach, ogranicza zakres uprawnień procesowych tej jednostki samorządu terytorialnego. Zróżnicowana pozycja prawna gminy wyłącza możliwość równoczesnego występowania jej w charakterze organu pierwszej instancji rozstrzygającego indywidualną sprawę administracyjną oraz w charakterze strony biorącej udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym i zabiegającej o uzyskanie korzystnego dla siebie rozstrzygnięcia. Tożsamy pogląd wyrażono w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętej w składzie 7 sędziów z dnia 19 maja 2003 r. (OPS 1/03, ONSA 2003/4/115), zgodnie z którym powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowo-administracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma w takim postępowaniu legitymacji procesowej strony, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie niniejszym podziela powyższe stanowisko. W związku z powyższym stwierdzić należy, że Burmistrz Miasta jako organ jednostki samorządu terytorialnego prowadzący postępowanie administracyjne w pierwszej instancji nie dysponuje interesem prawnym w zaskarżaniu decyzji kasacyjnej organu odwoławczego do sądu administracyjnego. Zwrócić należy również uwagę na fakt, że ze skargi wynika, iż strona skarżąca występuje ze skargą jako organ pierwszej instancji w postępowaniu administracyjnym; wskazuje bowiem, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło przedmiotową decyzję, "zarzucając Burmistrzowi Miasta braki w aktach sprawy". Tym samym skarga jest niedopuszczalna jako złożona przez podmiot nie mający legitymacji do złożenia skargi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 58 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.