III SA/Lu 481/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Sadurski, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 lutego 2009 r. sprawy ze skargi M. N. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. nr [...] L. Komendant Wojewódzki Policji – na podstawie art. 134 w związku z art. 141 § 2 i art. 144 oraz art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (z 2000 r. Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w sprawie wydania negatywnej opinii co do posiadania licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ II instancji stwierdził, iż nie rozpatrzył zażalenia M. N. od postanowienia Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia [...] września 2008 r. nr [...] z powodu uchybienia terminu na wniesienie zażalenia, przewidzianego w art. 141 § 1. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że postanowienie wyrażające negatywną opinię, zawiera prawidłowe pouczenie, co do terminu i sposobu wniesienia środka odwoławczego, a doręczono je stronie w dniu 9 września 2008 r., natomiast zażalenie zostało wniesione przez stronę w dniu 18 września 2008 r., a więc – dwa dni po ustawowo określonym terminie – data stempla wpływu zażalenia do KPP w K. Jednocześnie M. N. nie złożył – w myśl art. 58 kpa – prośby o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Od tego postanowienia M. N. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L., nie zgadzając się z jego treścią wnosił o zobligowanie L. Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. do przywrócenia terminu do złożenia zażalenia. W uzasadnieniu skargi wywodził, iż organ drugoinstancyjny oceniając złożone przez niego zażalenie, po stwierdzeniu, iż wniesiono je po upływie ustawowego terminu, powinien zgodnie z treścią art. 9 kpa pouczyć go o uprawnieniu ubiegania się o przywrócenie uchybionemu terminowi. Uchybienie dyspozycji zawartej w art. 9 naruszyło interes prawy skarżącego. W odpowiedzi na skargę L. Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż – wbrew jej wywodom – zaskarżone postanowienie nie narusza obowiązujących przepisów prawa. Stan faktyczny pozostaje poza sporem. Skarżący M. N. w dniu 9 września 2008 r. osobiście pokwitował odbiór postanowienia nr [...] z dnia [...] września 2008 r. wydanego przez Komendanta Powiatowego Policji w K. Postanowienie to zawiera prawidłowe pouczenie o przysługującym stronie środku zaskarżenia, terminie w jakim należy złożyć zażalenie oraz sposobie jego wniesienia. Dnia 18 września 2008 r. zażalenie na powyższe postanowienie zostało w Komendzie Powiatowej Policji złożone osobiście przez osobę trzecią, którą posłużył się skarżący (wyjaśnienie złożone na rozprawie dnia 10 lutego 2009 r.). Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. nr [...] L. Komendant Wojewódzki Policji, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w sprawie wydania negatywnej opinii co do posiadania licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia, wydanego przez organ I instancji. W myśl art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Niewątpliwie od wydanego w dniu 5 września 2008 r. przez organ I instancji postanowienia nr [...], z mocy art. 106 § 5 k.p.a. skarżącemu służyło zażalenie, które powinno być wniesione w terminie 7 dni od jego doręczenia stronie (art. 141 § 2 k.p.a.). Jeśli zatem, co pozostaje poza sporem, skarżący otrzymał skutecznie doręczone postanowienie w sprawie wydania negatywnej opinii co do posiadania licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia w dniu 9 września 2008 r., to siedmiodniowy termin do złożenia zażalenia upłynął w dniu 16 września 2008 r., co oznacza, że jego złożenie osobiście przez osobę trzecią w dniu 18 września 2008 r. zostało dokonane z uchybieniem tego terminu. Należy zważyć, że w sytuacji jaka miała miejsce w sprawie niniejszej, gdy strona dla dokonania określonej czynności procesowej posługuje się inną osobą, jej działania, a także zaniedbania obciążają samą stronę, na rzecz której osoba ta działa. Tym samym niezłożenie zażalenia w zakreślonym terminie przez osobę, której skarżący czynność tę zlecił jest traktowane jak zaniechanie samego skarżącego. Taka sytuacja obligowała organ odwoławczy do wydania stosownie do przepisu art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. postanowienie stwierdzającego uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Treść art. 134 k.p.a. będącego bezwzględnie obowiązującą normą prawną wskazuje na związany charakter rozstrzygnięcia (zwrot " organ ... stwierdza"). Nie pozostawiono tu organowi odwoławczemu jakiejkolwiek sfery uznania (por. wyrok NSA z 30 grudnia 1998 r., IVSA 2294/96, niepubl.). Wykładnia tego przepisu nie pozostawia jakichkolwiek wątpliwości, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu przewidzianego terminu do wniesienia środka zaskarżenia, w rozpatrywanym przypadku zażalenia. Ustosunkowując się zaś do zarzutu stawianego w skardze przez M. N., iż organ drugoinstancyjny naruszył art. 9 k.p.a., poprzez nie poinformowanie go o możliwości ubiegania się o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia; to jest on zbyt daleko idący. Obowiązek informowania wyrażony w art. 9 k.p.a. nie sięga aż tak daleko – strona została prawidłowo pouczona w postanowieniu o trybie i terminie wniesienia zażalenia, była więc świadoma swoich obowiązków. Natomiast organ administracji może informować stronę w zakresie pozostałych środków prawnych jej przysługujących ale tylko wtedy, gdy wykaże się ona aktywnością w tym zakresie, w innym wypadku organ obowiązany byłby do świadczenia stronie nieogranicznego doradztwa prawnego.(por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 2028/97, LEX nr 48735 , wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r. sygn. akt I SA 2176/98 publ. LEX 48575). Końcowo należy podnieść, iż z uwagi na dyspozycję art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) Sąd dokonuje kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem; nie może więc nakazać organowi przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, gdyż wykracza to poza jego kognicję. Również powyższa sprawa nie była przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją. Ze względów wyżej przytoczonych na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalono.