III SA/Lu 49/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Sadurski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja,, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant Asystent sędziego Adam Traczyk, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 lutego 2005 r. sprawy ze skargi D.B. i T.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie dotyczącej rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę [...] złotych. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2003 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, umorzyło postępowanie z wniosku D.B. i T.K. – współwłaścicieli samochodu ciężarowego marki Honda Accord nr rejestracyjny [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2002 r. [...] stwierdzającą nieważność decyzji ostatecznej wydanej z upoważnienia Starosty w przedmiocie rejestracji samochodu Honda Accord [...] i wydania dowodu rejestracyjnego seria [...] oraz tablic rejestracyjnych [...]. W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, iż decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. stwierdziło nieważność decyzji wydanej z upoważnienia Starosty (bez daty i bez numeru) w przedmiocie rejestracji jako samochodu ciężarowego pojazdu marki Honda Accord [...]. Stroną postępowania i adresatami decyzji byli E.B i R.P. Zostali pouczeni o przysługującym im prawie wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jednak nie złożyli oni wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek taki natomiast został złożony przez D.B i T.K. – współwłaścicieli samochodu, który nabyli od E.B. i R.P.. Zgodnie z art. 28 kpa E.B. i R.P. są stronami postępowania gdyż ich uprawnienie opiera się na normie prawa materialnego natomiast autorzy wniosku o ponowne rozpatrzenie wniosku stronami nie są, chociaż niewątpliwie posiadają interes faktyczny. Interes faktyczny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji rejestrującej opisanym powyżej samochód jako pojazd ciężarowy, nie stanowi legitymacji do złożenia prawnie skutecznego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Subiektywne przekonanie wnioskodawców, że decyzja SKO dotyczy ich praw i obowiązków nie może stanowić o skuteczności wniosku. Nie mają oni przymiotu strony a ich legitymacja musi być oceniana według art. 28 kpa, w dacie wydania decyzji nie zaś po kupnie samochodu, która to umowa przeniosła na nich uprawnienia do rzeczy ruchomej. Zdaniem organu brak było podstaw do rozstrzygnięcia wniosku co do istoty, gdyż zachodziły przesłanki do umorzenia postępowania. Na powyższą decyzję, skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie, wnieśli D.B. i T.K., domagając się jej uchylenia zarzucając naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, jak również błędne zastosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 października 1999 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 11 marca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę. W uzasadnieniu tego orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż D.B. i T.K. nie są stronami postępowania a wobec tego nie mają legitymacji do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w której została wydana decyzja z dnia [...] listopada 2002 r. Skarżący nie wykazali iż mają interes prawny w tej sprawie w rozumieniu art. 28 kpa. Interes prawny, zdaniem Sądu, nie wynika w szczególności z tego że nabyli samochód którego dotyczyła decyzja, od poprzednich właścicieli, którzy brali udział w postępowaniu. Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes lub obowiązek. Do uzyskania przymiotu strony nie wystarczy wykazanie jakiegokolwiek interesu, lecz musi to być interes prawny oparty na prawie. Ponadto interes prawny winien być konkretny i indywidualny, dający się zrealizować przez wydanie decyzji, a więc stroną postępowania może być tylko osoba, której interesu prawnego lub obowiązku wynikającego z prawa materialnego dotyczy dane postępowanie. Zdaniem Sądu postępowanie odwoławcze zostało prawidłowo umorzone na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, skoro wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyły osoby nie będące stroną. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyli D.B. i T.K., zarzucając naruszenie przepisów postępowania art. 28 i art. 29 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skarżący w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie rejestracji pojazdu, stanowiącej ich własność, w dacie wszczęcia tego postępowania mają interes prawny a tym samym przymiot strony w tym postępowaniu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, skarżący podali, iż samochód określony powyżej nabyli od poprzednich właścicieli jako samochód ciężarowy, wobec czego stwierdzenie nieważności decyzji o zarejestrowaniu przedmiotowego samochodu dotyczy ich interesu prawnego, z racji przysługującego im prawa własności. Wyrokiem z dnia 10 listopada 2004 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził iż w sprawie rejestracji pojazdu i wydania dowodu rejestracyjnego podstawowe znaczenie ma wykazanie prawa własności pojazdu przez osobę, która ubiega się o zarejestrowanie pojazdu na jej rzecz. Decyzja o zarejestrowaniu pojazdu na rzecz określonej osoby ma także istotne znaczenie dla osób która nabywają już zarejestrowany pojazd, co wynika z przepisów art. 78 ust. 1 oraz art. 72 uts.1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem NSA nie można przyjąć iż w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji o zarejestrowanie pojazdu wydanej na rzecz poprzednich właścicieli, osoba która nabyła pojazd i jest aktualnym właścicielem samochodu zarejestrowanego już na jego rzecz, nie ma interesu pranego w tej sprawie w rozumieniu art. 28 kpa. Podstawą kolejnej rejestracji pojazdu jest miedzy innymi wykazanie przejścia własności pojazdu oraz przedstawienie dowodu rejestracyjnego pojazdu wydanego na podstawie decyzji o zarejestrowaniu tego pojazdu na rzecz poprzedniego właściciela. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając ponownie w/w skargę strony na decyzję Samorządowego Kolegium odwoławczego zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zasada wynikająca z tego przepisu oznacza, że Wojewódzki Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy związany jest wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. W sprawie bezsporne jest iż D.B. i T.K. na podstawie umowy kupna - sprzedaży stali się właścicielami przedmiotowego samochodu i to oni byli właścicielami samochodu w dacie wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. Ponadto bezsporne jest iż samochód który kupili od E.B. i R.P. zarejestrowany był jako samochód ciężarowy. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Starosty, w przedmiocie rejestracji pojazdu bezpośrednio wpływa na interes prawny każdorazowych właścicieli pojazdu. Zgodnie z art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny, o jakim mowa w art. 28 kpa może wynikać nie tylko z przepisów prawa materialnego administracyjnego lecz także z prawa cywilnego, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Na podstawie umowy sprzedaży samochodu na skarżących przeszły prawa i obowiązki związane z przedmiotowym pojazdem. Interes z racji przysługującego właścicielom prawa własności należy ocenić jako interes prawny, natomiast podstawą prawną są przepisy prawa cywilnego. W sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji o zarejestrowaniu pojazdu wydanej na rzecz poprzedniego właściciela, osoba która nabyła od niego samochód jest aktualnym właścicielem samochodu, ma interes prawny w sprawie w rozumieniu art. 28 kpa. Należy zauważyć iż kolejnej rejestracji pojazdu można dokonać w sytuacji gdy zostanie wykazane przejście prawa własności oraz zostanie przedstawiony dowód rejestracyjny uzyskany od poprzedniego właściciela. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym – w razie przeniesienia na inną osobę własności pojazdu dotychczasowy właściciel przekazuje dowód rejestracyjny, nowemu właścicielowi. Jak zaznaczono powyżej zmiana decyzji rejestracyjnej wpływa na prawa osób, które w oparciu na taką decyzję uzyskały rejestrację pojazdu nabytego od poprzedniego właściciela. Z tych też względów oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. /w/