III SA/Lu 506/07
WyrokWSA w Lublinie2008-01-22
Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Jadwiga Pastusiak, Maria Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spór o eksmisję z lokalu stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., od którego zależy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej o wymeldowanie?Ratio decidendi
Spór o eksmisję z lokalu nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., od którego zależy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej o wymeldowanie. Prawnie istotna przesłanka do wymeldowania, tj. opuszczenie miejsca stałego pobytu, należy do sfery ustaleń faktycznych dokonywanych przez organ ewidencyjny, a nie do kompetencji sądu powszechnego rozpatrującego sprawę o eksmisję.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L.P. na postanowienie Wojewody uchylające postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie wymeldowania skarżącej i jej syna. Organ I instancji zawiesił postępowanie, uznając, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyroku sądu powszechnego w przedmiocie eksmisji. Organ odwoławczy uchylił to postanowienie, stwierdzając brak podstaw do zawieszenia postępowania, gdyż kwestia opuszczenia lokalu jest ustaleniem faktycznym organu ewidencyjnego. Skarżąca podniosła, że oczekuje na rozstrzygnięcia sądów powszechnych w sprawach o eksmisję i utratę posiadania lokalu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak,, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Starszy inspektor Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 22 stycznia 2008r. sprawy ze skargi L.P. na postanowienie Wojewody z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie wymeldowania oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2007 r. wydanym z upoważnienia Wojewody L. na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. , po rozpatrzeniu zażalenia D. M. na postanowienie z dnia [...] czerwca 2007 r. wydane z upoważnienia Prezydenta Miasta L., orzekające o zawieszeniu postępowania w sprawie wymeldowania L. P. wraz z synem G. S. z lokalu przy ul. L. 22/44 w L.; uchylono w całości zaskarżone postanowienie i sprawę przekazano organowi i instancji do ponownego rozpatrzenia.
W motywach podniesiono, że organ I instancji uzasadnił zaskarżone postanowienie tym, iż rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Okręgowy w L. w przedmiocie eksmisji L. P. i G. S. ze spornego lokalu.
Organ odwoławczy uznał, że zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stwierdził, że w aktualnym stanie prawnym, wystarczającymi przesłankami do wydania decyzji o wymeldowaniu jest ustalenie czy nastąpiło opuszczenie lokalu, bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się. Z tych względów organ I instancji powinien dokończyć postępowanie dowodowe pod tym kątem w stosunku do L. P., natomiast w stosunku do G. S. ustalić, czy dokonane zameldowanie było prawidłowe.
Skargę sądową na powyższe postanowienie złożyła L. P. W uzasadnieniu podniosła, że wydane postanowienie jest dla niej krzywdzące i niesprawiedliwe. Nie jest prawdą, aby dobrowolnie opuściła miejsce stałego pobytu. Do mieszkania nie jest wpuszczana, a to nie może być podstawą do wymeldowania. W spornym lokalu znajdują się wszystkie rzeczy osobiste skarżącej i jej dziecka. Obecnie skarżąca oczekuje na rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w L., gdyż ma prawo do lokalu socjalnego, które utraci z chwilą wymeldowania z lokalu przy ul. L. 22/44 w L. Ponadto skarżąca oczekuje na rozstrzygnięcie sprawy o utratę posiadania lokalu, zawisłej przed Sądem Rejonowym w L., sygn. akt [...].
W odpowiedzi na skargę Wojewoda L. wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przepisy art. 97 § 1 k.p.a. stanowią o konieczności (obligatoryjności) zawieszenia postępowania w czterech przypadkach.
Stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., powodem zawieszenia postępowania jest sytuacja, w której rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć takie sytuacje, w których wydanie merytorycznego orzeczenia w sprawie administracyjnej, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem ("przesądzeniem") wstępnego zagadnienia prawnego. Ocena tego zagadnienia należy do kompetencji sądu lub innego organu niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie.
Aby mówić o istnieniu "zagadnienia wstępnego" organ musi wykazać związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem konkretnej sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. W razie, gdy związek ten nie występuje, zawieszenie postępowania jest niedopuszczalne.
W niniejszej sprawie organ I instancji zawiesił postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. stwierdzając, że "(...) Sąd Rejonowy w L. I Wydział Cywilny, sygn. akt [...] w dniu [...] kwietnia 2007 r. wydał wyrok nakazujący w/w opróżnienie spornego lokalu. W dniu [...] czerwca 2007 r. D. M. zaskarżyła w/w wyrok". W ocenie organu pierwszoinstancyjnego "(...) toczące się postępowanie w Sądzie Okręgowym w L. stanowi zagadnienie wstępne".
Organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie trafnie uznał, że brak było podstaw do zawieszenia postępowania z przyczyn wskazanych przez organ I instancji, skoro prawnie istotna przesłanka, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), tj, czy nastąpiło opuszczenie miejsca stałego pobytu, należy do sfery ustaleń faktycznych dokonywanych przez organ ewidencyjny.
Zameldowanie, jak również wymeldowanie z pobytu stałego są wyłącznie aktami rejestracji danych dotyczących pobytu określonej osoby, bądź o ustaniu pobytu w miejscu stałego zameldowania ( o jego opuszczeniu).
Utrwalone jest orzecznictwo, w myśl którego, spór o eksmisję z lokalu będącego miejscem stałego zameldowania, nie stanowi "zagadnienia wstępnego" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., od którego zależy zameldowanie czy też wymeldowanie (por. np.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 1991 r., sygn. SA/Wr 936/91 - ONSA 1991/3-4/90; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 października 2005 r. , sygn. V SA 1398/02 – LEX nr 191285). W postępowaniu o eksmisję, zawisłym przed sądem powszechnym bada się bowiem zupełnie inne przesłanki niż te, które są istotne z punktu widzenia zameldowania lub wymeldowania na tle ustawy o ewidencji ludności (...).
Zarzuty skargi nie zawierają argumentów mogących wpłynąć na odmienną ocenę zaskarżonego postanowienia. Wbrew twierdzeniom skarżącej, organ odwoławczy nie przesądził o wymeldowaniu skarżącej i jej syna. Stwierdził jedynie, że merytoryczna decyzja uzależniona jest od poczynienia ustaleń faktycznych, niezbędnych do właściwego zastosowania art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności (...).
Z tych względów należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło