III SA/Lu 506/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. R. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry – w zakresie sprzeciwu skarżącej od postanowienia referendarza sądowego z dnia 12 maja 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. G. R. [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w R. we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 12 maja 2016 r. referendarz sądowy odmówił przyznania wnioskowanego prawa pomocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia referendarz sądowy podniósł, że skarżąca spółka została założona 18 marca 2014 r. (akt notarialny Repertorium A Nr [...], znajdujący się w aktach sprawy III SA/Lu 996/15) i prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług. Przychody spółki za okres od 15 kwietnia do 31 grudnia 2014 r. wyniosły [...] zł, koszty [...] zł, a zysk [...] zł (rachunek zysków i strat za 2014 r.). W kolejnym okresie (rachunek zysków i strat sporządzony na dzień 31 lipca 2015 r.), przychody spółki wyniosły [...] zł, koszty [...] zł, zaś strata z prowadzonej działalności wyniosła [...] zł. Skarżąca spółka nie posiada środków trwałych, ale wydzierżawia powierzchnię biurową oraz powierzchnie w celu umieszczania automatów do gry, a także wydzierżawia automaty, zapewniając jednocześnie ich obsługę serwisową (sprawozdanie finansowe za okres obrotowy od 15 kwietnia do 31 grudnia 2014 r. – informacja dodatkowa). Jak wynika z dołączonego do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyciągu bankowego, spółka na bieżąco reguluje płatności związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (opłaty za dzierżawę urządzeń, usługi księgowe i telekomunikacyjne, obsługę prawną, raty leasingowe, wynajem lokalu i inne opłaty). W ocenie referendarza rozmiar prowadzonej działalności, wielkość przychodów (wzrost obrotów z tytułu sprzedaży w 2015 r. w stosunku do roku poprzedniego) i regulowanie na bieżąco swoich zobowiązań, nie pozwalały przyjąć, aby Spółka była pozbawiona środków finansowych na opłacenie kosztów sądowych. Konto spółki jest stale zasilane przez wpłaty pieniężne dokonywane przez jej prezesa zarządu, np. w dniu 17 listopada 2015 r. kwotą [...]zł, w dniu 17 grudnia 2015 r. wpłatami w wysokości: [...] zł i [...] zł (wyciąg bankowy dołączony do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji). W sprzeciwie od postanowienia referendarza skarżąca zakwestionowała odmowę przyznania jej pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej jako p.p.s.a.), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Skarżąca domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Na obecnym etapie postępowania na koszty sądowe składa się wpis od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi [...] zł na podstawie § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.). Przedstawiona przez skarżącą sytuacja majątkowa i finansowa spółki nie daje zaś podstaw do uznania, że zostały spełnione przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. uprawniające do przyznania prawa pomocy choćby w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Obowiązek stron ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie dotyczy również podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Osoba prawna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe, czy też dochody (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 14 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/GI 219/08). W świetle ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, przyznanie stronie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 61/04). Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi. Z akt sprawy wynika, że spółka uzyskała przychód w wysokości [...] zł oraz odnotowała stratę [...] zł. Powyższe dane dotyczą okresu od dnia 15 kwietnia do dnia 31 grudnia 2014 r. Z rachunku zysków i strat sporządzonego na dzień 31 lipca 2015 r. wynika natomiast, że dotychczasowy przychód wyniósł [...] zł, a strata – [...] zł. Z wyciągu bankowego za okres od dnia 1 kwietnia 2015 r. do dnia 30 września 2015 r. wynika, że skarżąca reguluje bieżące zobowiązania i nie ma żadnych zaległości. Brak zatem podstaw do stwierdzenia, że skarżąca nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (w niniejszej sprawie wpisu sądowego od skargi). Strata finansowa jako ujemny wynik bilansu przychodu i kosztów nie jest okolicznością tożsamą z brakiem środków finansowych. Strata z działalności gospodarczej jest bowiem pojęciem wytworzonym na potrzeby rozliczeń podatkowych i skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (por. postanowienie NSA z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II GZ 112/11). Dlatego też nie można tylko na tej podstawie oceniać realnych korzyści ekonomicznych z prowadzenia działalności gospodarczej. Okoliczność, że skarżąca poniosła stratę nie świadczy, że spółka utraciła płynność finansową, skarżąca nie wykazała bowiem, aby zamierzała zawiesić prowadzoną działalność gospodarczą, czy też aby była objęta postępowaniem likwidacyjnym, upadłościowym, układowym lub naprawczym. Z przedstawionych dokumentów nie wynika, w jaki sposób skarżąca uzyskuje środki pieniężne na prowadzenie działalności i w jakiej formie prowadzi obrót środkami pieniężnymi. W świetle powyższych okoliczności nie zachodziły podstawy do uznania, że skarżąca wykazała przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a, co uzasadniało odmowę przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 260 § 1-3 p.p.s.a. – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, jako rozstrzygnięcie prawidłowe.