III SA/Lu 533/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Kosowska (sprawozdawca) Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Protokolant Starszy asystent sędziego Dorota Winiarczyk-Ożóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2025 r. sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 30 lipca 2025 r. nr 0601-IGC.4802.64.2025 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym oddala skargę. Sygn. III SA/Lu 533/25 UZASADNIENIE Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 30 lipca 2025 r. nr 0601-IGC.4802.64.2025 w przedmiocie kary pieniężnej za przewóz po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego. Stan sprawy przedstawia się następująco. W dniu 18 października 2024 r. na terenie Drogowego Przejścia Granicznego w Dorohusku przeprowadzona została kontrola wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pojazdu członowego. Kierowca wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy towarów na rzecz przedsiębiorcy – A. Sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej jako "skarżąca"). Pojazdem przewożone były tkaniny syntetyczne w opakowaniach o łącznej wadze brutto 21 750 kg. Wykonany pomiar dynamiczny nacisków pojedynczej osi napędowej wykazał przekroczenie dopuszczalnego nacisku o 280 kg (2,43% - I ważenie) i 240 kg (2,09% - II ważenie). Ważenia dokonano przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu, posiadającej świadectwo legalizacji ponownej wydane przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Warszawie Wydział Zamiejscowy w Lublinie z 21 sierpnia 2023 r. Kierowca pojazdu nie posiadał przy sobie zezwolenia kategorii V na przejazd pojazdu nienormatywnego. Z przebiegu kontroli sporządzono dwa protokoły które zostały podpisane przez kierowcę bez zastrzeżeń. Decyzją nr 308000-CZC-4.4802.1400.2024.9.KO/MG z dnia 27 lutego 2025 r. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej nałożył na skarżącą karę pieniężną w kwocie 6 000 zł za przewóz po drogach publicznych, w dniu 18 października 2024 r. pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, mimo zakazu określonego w art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1251, ze zm.). Karę ustalono zgodnie z art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a w związku z art. 140ab ust. 2 przedmiotowej ustawy - jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V. Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania administracyjnego. Podkreśliła, że wartość stwierdzonych przekroczeń nacisku tj. 280 kg - 2,43% oraz 240 kg - 2,09% mieści się w tolerancji błędu wagi o klasie dokładności D wynoszącej +/- 4 %. Decyzją z dnia 30 lipca 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie (dalej jako "organ II instancji") utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji przytoczył treść art. 2 pkt 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych. Organ wyjaśnił, że drogi dojazdowe do ogólnodostępnych przejść granicznych zalicza się do dróg krajowych, w związku z tym po drodze publicznej prowadzącej do przejścia granicznego w Dorohusku, zgodnie z art 41 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r., poz. 889), dopuszczony jest ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 tony. Natomiast w wyniku dwukrotnie przeprowadzonego pomiaru dynamicznego obciążenia osi uzyskano dane potwierdzające przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej. Ważenie przeprowadzono na wadze samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu, znak fabryczny DW600 (nr fabryczny 202018), wytwórca TAMTRON System OY (Finlandia), znak typu PLT 06 273, posiadającej świadectwo legalizacji ponownej ważne do 21 września 2025 r. Organ II instancji podkreślił, że waga dynamiczna, na której dokonano pomiaru, została wyposażona w system automatycznej sygnalizacji błędów pomiaru. System ten nie zarejestrował żadnych nieprawidłowości w czasie pomiaru, nie wykazywał również jakichkolwiek usterek ani wad. Zatem ważenie przebiegało bez błędów i w sposób zgodny z instrukcją użytkowania wag. Podkreślono, że zarówno przepisy ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (Dz.U. z 2022 r., poz. 2063), jak też przepisy wykonawcze wydane na podstawie tej ustawy, nie zobowiązują użytkowników wag z ważną legalizacją do analizy błędu pomiaru oraz do podawania danych dotyczących niepewności pomiaru. Obowiązek taki nie wynika również z instrukcji obsługi wagi elektronicznej. Stosując zatem wagę z ważną legalizacją, zasadnym jest przyjęcie jako wyniku pomiaru wskazań wagi, bez dodatkowych interpretacji tego wyniku związanych z analizą błędu pomiaru. Organ II instancji wskazał również, że uzyskany wynik ważenia dwukrotnie wykazał przekroczenie dopuszczalnej wartości. Organ II instancji wyjaśnił, że ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd odpowiedniej kategorii, a kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie (art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym). W związku ze stwierdzonym przekroczeniem nacisku pojedynczej osi napędowej w dniu 18 października 2024 r., na przejazd wymagane było zezwolenie kategorii V. Jednocześnie w myśl art. 64 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Natomiast z akt sprawy wynika, że pojazdem przewożony był ładunek podzielny w postaci materiałów tekstylnych w belach. Zdaniem organu II instancji w art. 140ab ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym ustawodawca jednoznacznie stwierdził, że w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, to jest w sytuacji przewozu ładunku innego niż niepodzielny pojazdem nienormatywnym uprawnionym do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii innej niż I, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Podstawą prawną nałożenia kary jest art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a i ust. 2. Wysokość ustalonej kary pieniężnej za brak zezwolenia kategorii V jest uzależniona od wielkości przekroczenia mierzonego parametru w stosunku do dopuszczalnej jego wartości. W przypadku, gdy nacisk osi przekracza dopuszczalną wartość nie więcej niż o 10%, ustala się karę pieniężną w wysokości 6 000 zł. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie podzielił również stanowisko organu I instancji, co do braku zastosowania w sprawie art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, przewidującego wyłączenie odpowiedzialności przewoźnika za stwierdzone naruszenia przepisów. Ciężar dowodu, że w sprawie wystąpiły przesłanki przewidziane w przepisach prawa do zwolnienia przedsiębiorcy z odpowiedzialności, spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi z tych przepisów skutki prawne. Organ II instancji uznał również, że nie ma racji skarżąca powołując się na możliwość zastosowania przepisów działu IVa ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.), dalej jako "k.p.a.", z uwagi na inny zakres, który regulują przepisy art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym i art. 189f k.p.a. Odnosząc się do możliwych błędów pomiaru organ II instancji podkreślił, że zarówno przepisy ustawy – Prawo o miarach, jak też przepisy wydanych na podstawie tej ustawy rozporządzeń, nie zobowiązują użytkowników wag z ważną legalizacją do analizy błędu pomiaru oraz do podawania danych dotyczących niepewności pomiaru. Stosując zatem wagę z ważną legalizacją, zasadnym jest przyjęcie jako wynik ważenia wskazania wagi, bez dodatkowych interpretacji tego wyniku związanych z analizą błędu pomiaru. Potwierdza to świadectwo legalizacji wagi. Treść świadectwa zawiera wskazania odpowiednich wartości wielkości mierzonej przez przyrząd pomiarowy i nie zawiera zapisów odnoszących się do wyznaczania poprawek wskazań przyrządu pomiarowego oraz błędów, o których mowa w art. 6a ust. 3 Prawa o miarach. Wartość dopuszczalnego błędu granicznego wskazuje na możliwy, ale dopuszczalny błąd pomiaru, różny w zależności od klasy dokładności wagi, nie oznacza jednak konieczności korygowania każdego wyniku pomiaru o wartość błędu. Jest rzeczą oczywistą, że każda waga posiada określoną klasę dokładności, ustalaną na podstawie pomiarów wielokrotnych, ostatecznie miarodajny jest jednak wynik pomiaru wskazany przez wagę. Nie ma przy tym żadnych podstaw do odejmowania określonej wartości od każdego wyniku pomiaru, jak tego domaga się skarżąca, skoro dopuszczalny błąd graniczny dotyczy zarówno wartości niższej, jak i wyższej od wskazywanej przez wagę (plus/minus) w czasie pomiarów kontrolnych. Takie działanie nie znajduje żadnego uzasadnienia i byłoby sprzeczne z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Przyjmowanie wyników pomiaru jako odczyt wskazań z urządzeń wagowych (z ważną legalizacją) potwierdza stanowisko Głównego Urzędu Miar wyrażone w piśmie GP-0662-431.2/1397/AG/11 z 30 listopada 2011 r., piśmie BC-WCW.402.38.2021 z 19 marca 2021 r. oraz w piśmie DNK-WN.402.24.2024.1 z 13 marca 2024 r. (kopie pism w aktach sprawy) tj. jako wynik pomiaru należy przyjmować wyniki wskazane przez przyrząd pomiarowy bez uwzględniania jakichkolwiek korekt związanych z błędem pomiaru, czy błędami granicznymi dopuszczalnymi określonymi w wymaganiach technicznych dla danego rodzaju przyrządu pomiarowego. Główny Urząd Miar wyjaśnił, że w teorii metrologii każdy pomiar rzeczywisty obarczony jest błędem pomiaru, którego źródłem jest zarówno sam przyrząd pomiarowy, jak i zewnętrzne czynniki wpływające. Natomiast, w przypadku metrologii prawnej, z przepisów prawa wynika, że jeśli przyrząd pomiarowy spełnia wymagania określone w przepisach prawa dotyczących prawnej kontroli metrologicznej dla danego rodzaju przyrządu, to jego błędy oraz wpływ czynników zewnętrznych są utrzymane na poziomie dopuszczalnym do stosowania w obszarach wskazanych w art. 8 ust. 1 Prawa o miarach, w tym przy pobieraniu opłat, podatków i innych należności budżetowych oraz przy dokonywaniu kontroli celno-skarbowej. A. Sp. z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie zarzucając jej naruszenie: 1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj.: a. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad prawdy obiektywnej, zasady oficjalności, zasady ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału, zgodnie z którymi to zasadami obciążenie strony sankcją administracyjną musi być poprzedzone jednoznacznym, niebudzącym jakichkolwiek wątpliwości ustaleniem faktu, iż istotnie naruszyła ona prawo, z którym to naruszeniem ustawa wiąże odpowiedzialność administracyjno-karną, natomiast w niniejszej sprawie ustalenie faktów stanowiących podstawę nałożenia kary, nastąpiło przy użyciu wagi, która w trakcie dwukrotnego ważenia wskazała dwa różniące się o 40 kg wyniki dotyczące przekroczenia nacisku pojedynczej osi napędowej, tj. w trakcie pierwszego ważenia przekroczenie o 280 kg (2,43 %), w trakcie drugiego o 240 kg (2,09 %), przy czym obydwa wyniki mieściły się w dopuszczalnym dla wagi klasy dokładności D odchyleniu wynoszący +/-4% oraz w granicach korekty wynoszącej 2 % zaokrąglonej w górę do każdych pełnych 100 kg, którą nakazuje stosować funkcjonariuszom IUD, § 29d pkt 5 zarządzenia nr 28/2014 GITD z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, który jeżeli nie wprost, to przynajmniej w drodze analogii powinien znajdować zastosowanie do kontroli przeprowadzanych również przez inne organy; b. art. 81a § 1 k.p.a. oraz art. 10 ust. 2 Prawa przedsiębiorców i wyrażonej w tych przepisach zasady rozstrzygania niedających się usunąć wątpliwości faktycznych na korzyść strony poprzez niezastosowanie tych przepisów i nierozstrzygnięcie występujących w niniejszej sprawie poważnych wątpliwości co do faktu popełnienia naruszenia prawa na korzyść strony, lecz nałożenie na stronę kary pieniężnej pomimo braku pewności co do tego, że w ogóle doszło do naruszenia prawa; c. art. 51 ust. 3 oraz art. 54 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym w zw. z § 29d pkt 5 zarządzenia nr 28/2014 GITD z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego oraz § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, w szczególności danych z tabeli nr 1 dotyczącej dopuszczalnego odchylenia każdego obciążenia osi lub osi wielokrotnej od skorygowanego obciążenia osi lub osi wielokrotnej pojazdu kontrolnego innego niż dwuosiowy podczas ważenia dynamicznego, zgodnie z którą w przypadku wagi o klasie dokładności D odchylenie dopuszczalne w % skorygowanego obciążenia osi wynosi +/-4%, a zatem wynik ważenia uzyskany w trakcie kontroli (2,43% i 2,09%) mieścił się w odchyleniu, a zatem w tolerancji błędu, tym samym na stronę nie powinna zostać nałożona kara pieniężna; d. art. 6, art. 7 i art. 8 § 1 k.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad legalizmu, prawdy obiektywnej oraz zaufania do władzy publicznej w zw. z art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. oraz art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w ustawy Prawo o ruchu drogowym przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), które regulują zasady nakładania kar pieniężnych i powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych przez organy na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym, a które to przepisy pozwalają miarkować kary i od nich odstępować lub poprzestać na pouczeniu i które to przepisy zostały przez organy pominięte pomimo, że kary pieniężne w ustawie Prawo o ruchu drogowym zostały uregulowane w sposób częściowy, nieuwzględniający jednak wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1-6 art. 189a § 2 k.p.a., przez co koniecznym jest odwołanie się do uregulowań działu IVa k.p.a. Ocena, czy w sprawie nie występują przesłanki do odstąpienia od ukarania stanowi obligatoryjny element postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, którego pominięcie wywołuje konieczność uchylenia tak podjętej decyzji, e. art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary i poprzestania na pouczeniu w sytuacji, gdy kara 6 000 zł za zarzucone naruszenie w okolicznościach, w jakich do niego miało dojść i jego wagi jawi się jako nieproporcjonalna, a ponadto w sytuacji, gdyby kontrola była prowadzona przez inny organ - Inspektorów Transportu Drogowego (ITD), to wówczas zgodnie z § 29d pkt 5 zarządzenia GITD nr 28/2014 z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, nie doszłoby w ogóle do stwierdzenia naruszenia, bowiem "w przypadku pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej pojazdu dokonywanych z użyciem wagi stacjonarnej do pomiarów dynamicznych lub wag przenośnych do pomiarów dynamicznych, od wskazania wagi stacjonarnej lub sumy wskazań wag przenośnych, dla każdej osi, odejmuje się 2% zaokrąglone w górę do każdych pełnych 100 kg wartości tej korekty; 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 140aa ust. 1, ust. 2, ust. 3 pkt 1, ust. 4, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a i ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez nałożenie na stronę surowej kary pieniężnej za stwierdzone w trakcie kontroli przekroczenie nacisku osi o 2,43% lub 2,09%, w sytuacji gdy powyższe wyniki mieszczą się w tolerancji błędu wynoszącej 2 % zaokrąglonych w górę do pełnych 100 kg, a wynikającej z zarządzenia GITD, które co najmniej w drodze analogii powinno znaleźć zastosowanie przy ustalaniu parametrów w trakcie kontroli i spowodować stwierdzenie, że parametry dopuszczalne przez prawo materialne w ogóle nie zostały naruszone. Wobec tak postawionych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie skarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca rozwinęła zarzuty skargi, w szczególności zwracając uwagę, na orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące podobnych spraw, w tym na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt II GSK 2094/22 i II GSK 737/23, z dnia 28 maja 2024 r., sygn. akt II GSK 2135/23, oraz z dnia 16 października 2024 r., II GSK 705/24. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje. Skarga jest niezasadna. Przedmiotem kontroli sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 30 stycznia 2025 r. w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym - jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V. Stosownie do art. 2 ust. 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego m.in. naciski osi są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach. Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1 wskazanej ustawy, przejazd pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia odpowiedniej kategorii. Natomiast m.in naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-V oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy. Kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom stosowne zezwolenie (art. 64 ust. 3 i 4 ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 64 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Ładunek niepodzielny, stosownie do definicji ustawowej z art. 2 pkt 35b ustawy to ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Natomiast w myśl art. 140aa ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 ustawy), a jedynie w ściśle określonych sytuacjach kara może być także nałożona na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, które to okoliczności nie mają jednak zastosowania w niniejszej sprawie. W świetle art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym, za brak zezwolenia kategorii V ustala się karę pieniężną w wysokości 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%. W myśl zaś art. 140ab ust. 2 wskazanej ustawy, w przypadku naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Przewóz wykonywany był pojazdem członowym składającym się z dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 2016 r. poz. 2022 ze zm.). Dopuszczalne parametry pojazdu wraz z ładunkiem określone zostały w przepisie art. 61 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych pojazdów. Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 5 przedmiotowego rozporządzenia, dopuszczalny nacisk osi, w przypadku pojedynczej osi napędowej pojazdów wynosi - 11,5 tony. W przypadku pojazdu uczestniczącego w ruchu drogowym podstawą sprawdzenia wymagań, o których mowa w ust. 1-3 oraz ust. 5, są wartości rzeczywiste nacisków osi (§ 5 ust. 4 rozporządzenia). W świetle przytoczonych regulacji i stwierdzonych w trakcie kontroli okoliczności należało uznać, że organy prawidłowo ustaliły, że kontrolowany pojazd był nienormatywny z uwagi na przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego. Prawidłowo również organy przyjęły, że ze względu na przekroczenie nacisku osi kontrolowany pojazd wymagałby uzyskania zezwolenia kategorii V. Pojazdem tym przewożony był jednak ładunek podzielny, który nie może być przewożony pojazdem nienormatywnym (z wyjątkiem niemającego w sprawie zastosowania przypadku przejazdu na podstawie zezwolenia kategorii I), wobec czego organy słusznie wymierzyły skarżącej karę za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak za brak zezwolenia kategorii V, na podstawie art. 64 ust. 2 w zw. z art. 140ab ust. 2 Prawo o ruchu drogowym, a nie za brak samego zezwolenia. Wysokość kary zasadnie ustalono na postawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy. W ocenie sądu, postępowanie organów w tym zakresie było prawidłowe. Protokoły z dokonanych czynności, które zawierają wszystkie prawem przewidziane elementy stanowią dokument urzędowy w świetle art. 76 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu dokument urzędowy sporządzony w przepisanej formie przez uprawnione do tego organy w ich zakresie działania stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów podważających wiarygodność protokołu kontroli i okoliczności z niego wynikających. Samo kwestionowanie wyników kontroli parametrów nie jest wystarczające do uznania, że doszło w tym zakresie do nieprawidłowości. Skarżąca podnosiła w toku postępowania administracyjnego, że organ stosował wagę o najniższej możliwej klasie dokładności "D", dla której w trakcie sprawdzenia metrologicznego obowiązują największe dopuszczalne błędy pomiarowe, zarówno w ramach procedury zatwierdzenia typu i legalizacji wagi, jak i jej użytkowania. Tym samym od uzyskanego wyniku pomiaru należy odejmować 2% zaokrąglone w górę do 100 kg. Dwukrotny pomiar nacisku pojedynczej osi napędowej wykazał przekroczenie dopuszczalnej wartości nacisku o 280 kg, czyli o 2,43% (pierwszy pomiar) i o 240 kg, czyli o 2,09% (powtórny pomiar). W ocenie sądu, argumentacja skarżącej w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Ze znajdujących się w aktach sprawy protokołów kontroli wynika, że kontrola nacisków osi pojazdu została przeprowadzona przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu TAMTRON znak fabryczny DW600. Zgodnie z § 16 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007 r., Nr 188, poz. 1345), waga elektroniczna jest skonstruowana i wykonana tak, aby w przypadku wystąpienia zakłóceń nie wystąpiło odchylenie znaczące, rozumiane jako różnica między błędem wskazania wagi a jej błędem wskazania wyznaczonym w warunkach odniesienia, która jest większa niż wartość działki elementarnej, a po wystąpieniu odchylenia znaczącego: a) podała sygnał ostrzegawczy, optyczny lub akustyczny trwający do momentu podjęcia przez operatora działań lub zniknięcia odchylenia albo b) przestała działać. Z akt sprawy nie wynika, aby w trakcie ważenia doszło do jakichkolwiek nieprawidłowości, a w szczególności aby system wagi sygnalizował błędy pomiaru, by proces ważenia odbywał się w warunkach, które mogłyby być zakłócone. W tej sytuacji należało uznać, że ważenie przebiegało w sposób prawidłowy i brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania wyników pomiaru. Również obecny przy ważeniu kierowca nie zgłosił uwag w tym zakresie. W ocenie sądu, w niniejszej sprawie nie ma również żadnych podstaw do uznania, aby użytkownicy wagi podczas ważenia zobowiązani byli do uwzględniania jakichkolwiek błędów pomiaru. Potwierdzeniem spełnienia przez wagę wymagań określonych w przywołanym powyżej rozporządzeniu jest świadectwo legalizacji, ewentualnie świadectwo legalizacji ponownej, wydawane przez naczelników obwodowych urzędów miar. Bezzasadne jest odwołanie się skarżącego do regulacji ustawy o transporcie drogowym, których to przepisów organ w sprawie nie stosował oraz do regulacji zawartych w zarządzeniu Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego (Dz. Urz. GITD. z 2014 r., poz. 14 ze zm.). Wskazane zarządzenie nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa, pomimo że stosowane jest w praktyce przez inspektorów ITD w sprawach kar administracyjnych z zakresu transportu drogowego na korzyść stron. Nie ma zatem żadnych podstaw do stosowania tego zarządzenia przez inne organy uprawnione do kontroli przewozów. Ponadto zarządzenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego wskazuje na możliwe błędy wskazań wag, wynikające z nachylenia nawierzchni na stanowisku ważenia i błędy wynikające z cząstkowego ważenia pojazdów wieloosiowych, przewiduje zatem korektę wyniku ważenia z uwagi na szczególne warunki pomiaru, przyrządami używanymi przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Jak natomiast wskazano, z akt sprawy nie wynika, aby proces ważenia odbywał się w warunkach, które mogłyby zakłócać proces ważenia. Ważenie dokonane zostało na wadze spełniającej wymogi normatywne i wykonane zostało w sposób zgodny z instrukcją obsługi urządzenia wagowego. Ważenie uznać należy zatem za prawidłowe. W przedmiotowej sprawie dwukrotny pomiar nacisku osi napędowej ciągnika samochodowego wykazał przekroczenie dopuszczalnej wartości nacisku o ponad 200 kg (odpowiednio o 240 kg i 280 kg). Nie mamy zatem w sprawie do czynienia z sytuacją znacznej rozbieżności wyników ważenia, ale właśnie z przypadkiem, gdy zarówno pierwszy pomiar jak i wykonany po nim drugi pomiar wykazały zbliżone wartości. Należy zwrócić również uwagę, że działka elementarna wagi TAMRON DW600 wynosi d=20 kg. Zatem wartość różnicy między wartościami dwóch kolejnych wskazań wagi to właśnie 20 kg. Innymi słowy w tym przypadku waga wykazała różnicę pomiędzy pierwszym a drugim ważeniem na poziomie 40 kg. Nie zachodzi zatem, w ocenie sądu, sytuacja wątpliwości w zakresie wyników ważenia. Jeżeli bowiem istnieje znacząca rozbieżność pomiędzy pierwszym, a drugim ważeniem to w istocie może zachodzić wątpliwość w zakresie, który wynik jest bardziej wiarygodny i bliższy rzeczywistości. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II GSK 1030/25 różnica pomiędzy jednym, a drugim ważeniem wynosiła aż 150 kg (pierwsze ważenie – 150 kg, drugie – jedynie 50 kg). Natomiast w sprawie o sygnaturze II GSK 705/24 przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi pojazdu wynosiło odpowiednio 100 kg (pierwsze ważenie) oraz 50 kg (drugie ważenie). Jednak w przedmiotowej sprawie oba wyniki wykazały zbliżoną wartość. Trudno z góry założyć, że waga, której użyto do pomiaru nacisków zarówno przy pierwszym jak i przy drugim ważeniu "pomyliła" się na niekorzyść skarżącej. W ocenie sądu zwrócić należy również uwagę, że przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi nie jest nieznaczne, ale wynosi ponad 200 kg. Podkreślić również należy, że skarżąca nie wykazała, aby wynik ważenia był w jakikolwiek sposób wątpliwy. Po pierwsze nie twierdziła, że pojazd był ważony przed wyjazdem w trasę, a wyniki nie przekraczały dopuszczalnych norm. Z wątpliwością w zakresie stanu faktycznego w tej konkretnej sprawie można byłoby mieć do czynienia, gdyby skarżąca dysponowała własnymi wynikami ważenia, które nie wskazywałyby na przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi. Wówczas, rzeczywiście można byłoby powziąć wątpliwości, że z racji klasy dokładności wagi – D – nie można jednoznacznie wykluczyć wadliwości dokonanego przez organ pomiaru. Jednak raz jeszcze należy podkreślić, że zarówno pierwszy jak i drugi pomiar wykazały zbieżne przekroczenie – o 240 kg i o 280 kg. Wobec tego nie można oczekiwać, że organy uzyskując dwukrotny wynik pomiaru wskazujący na przekroczenie dopuszczalnych wartości, będą przeprowadzać kolejne pomiary w celu potwierdzenia uzyskanych już wyników, aż do momentu, gdy waga nie wykaże przekroczenia. Skoro zatem wykonane w przedmiotowej sprawie dwa pomiary nacisków osi wykazały zbliżone przekroczenia, to w ocenie sądu nie zachodzi podstawa do kwestionowania prawidłowości pomiarów, a tym samym wątpliwości, co do stanu faktycznego sprawy. Zwrócić bowiem należy uwagę, że rozporządzenie w sprawie wag przewiduje odchylenia w ramach zatwierdzenia typu i legalizacji wagi o ±2%, natomiast dla użytkowania wagi o ±4%, a więc zarówno w górę jak i w dół. Wobec tego wynik pomiaru może być mniejszy bądź większy niż rzeczywista wartość. W przypadku gdy następujący po sobie pomiar nacisków osi wykazuje podobne przekroczenie – to w ocenie sądu niewystarczające jest powoływanie się na potencjalną możliwość wystąpienia dopuszczalnych prawem błędów pomiaru. Sądowi znane są wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których zawarto pogląd, że uzyskany na legalizowanej wadze wynik powinien być następnie zestawiony z zasadami procesowymi, nakazującymi m.in. ewentualne wątpliwości rozstrzygać na korzyść strony, co zobowiązuje do przeprowadzenia stosownej korekty na korzyść strony, chyba że organ może jednoznacznie wykazać, że uzyskane wyniki z całą pewnością wynoszą tyle, ile rzeczywiste wartości nacisków (zob. wyrok NSA z dnia 28 listopada 2025 r., sygn. II GSK 1030/25). Jednak pogląd ten nie będzie miał w przedmiotowej sprawie bezpośredniego znaczenia, bowiem w tym konkretnym przypadku mamy co czynienia z podobnymi wskazaniami wagi. Zatem sama potencjalna możliwość wystąpienia błędu pomiaru przy zbliżonych wynikach dokonanego pomiaru nacisku osi w ocenie sądu jest niewystarczająca do zakwestionowania prawidłowości wykonanego ważenia. Nawet przyjmując teoretycznie, że należałoby zastosować korektę do wyników ważenia – to i tak przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi istniało. Bowiem pomniejszenie zarówno pierwszego jak i drugiego wyniku ważenia nacisku osi o 2% i tak wykazuje przekroczenie dopuszczalnego nacisku dla tej kategorii dróg – 11,5 t. W tej sytuacji należało uznać, że ważenie przebiegało w sposób prawidłowy i brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania wyników pomiaru. Również obecny przy ważeniu kierowca nie zgłosił uwag w tym zakresie. Wyniki mieściły się zatem w przedziale nie więcej niż o 10%. Pozostałe parametry pojazdu nie przekraczały dopuszczalnych wartości. Należy zatem podzielić przyjęty w tej sprawie przez organy pogląd, że doszło do przekroczenia normy dopuszczalnego nacisku na pojedynczą oś napędową, a podniesione w skardze zarzuty tego ustalenia nie podważają. W ocenie sądu organy zasadnie stwierdziły, że w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, wykonujący przejazd: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Przepis art. 140aa ust. 4 Prawa o ruchu drogowym jako stanowiący wyjątek od generalnej zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz, musi być interpretowany ściśle. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że dochowanie należytej staranności oznacza, że podmiot wykonujący przejazd uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy organizacji przewozu, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń, na które nie miał wpływu doszło do naruszenia prawa. Podejmując się przewozu określonego ładunku, podmiot wykonujący przejazd powinien przedsięwziąć kroki, zapobiegające przekroczeniu dopuszczalnych parametrów pojazdu. Skarżąca nie wykazała, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, nie przedstawiła żadnych dowodów świadczących o braku wpływu na powstanie naruszenia. Skarżąca jako podmiot profesjonalny w zakresie przewozu ładunków po drogach publicznych, powinna znać przepisy normujące ruch pojazdów nienormatywnych i zasady przewozu ładunków. Przed rozpoczęciem przewozu powinna upewnić się, czy po załadowaniu towaru nie dojdzie do przekroczenia dopuszczalnych parametrów pojazdu. Na wyniki ważenia dynamicznego pojazdu mogą mieć bowiem wpływ różne czynniki, w tym stan techniczny pojazdu czy sposób zabezpieczenia ładunku. Okoliczności, co do zaistnienia przesłanek z art. 140aa ust. 4 pkt 1 ustawy w niniejszej sprawie, nie wymagają szerszego uzasadnienia albowiem skarżąca w ogóle do zaistnienia przesłanek egzoneracyjnych się nie odnosi. W ocenie sądu organy obu instancji podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy. Zarzuty naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. są więc nieuzasadnione. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy szczegółowo wyjaśnił podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Organ odniósł się również do podniesionych w odwołaniu zarzutów i wyjaśnił stronie, dlaczego nie uznał ich za zasadne. Uzasadnienie skontrolowanej decyzji zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne spełniające kryteria określone w art. 107 § 3 k.p.a. Analiza akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do uznania słuszności twierdzeń skarżącej. W sprawie nie występuje również sytuacja, o której mowa w 81a § 1 k.p.a. Jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku (tu kary pieniężnej), a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony. Ponownie podkreślić należy, że w niniejszej sprawie dokonano dwukrotnego pomiaru nacisków osi kontrolowanego pojazdu przy użyciu wagi posiadającej ważne świadectwo legalizacji i zgodnie z instrukcją obsługi wagi, a urządzenie nie sygnalizowało żadnych błędów w procesie ważenia, zaś dwukrotnie uzyskano wynik wskazujący na przekroczenie nacisku osi. Nie ma zatem żadnych podstaw do przyjęcia, iżby w sprawie pozostawały niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego. W odniesieniu do sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. oraz art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. trzeba wskazać, że kwestia ta została już wyjaśniona m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II GSK 737/23. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że stosowanie art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym w praktycznym wymiarze ma w istocie ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f k.p.a., gdyż za zaistniałe i ujawnione naruszenie prawa kara ta nie jest nakładana, a dla przyjęcia, że przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania istotne znaczenie ma to, aby zagadnienie, o których mowa w § 2 art. 189 k.p.a., zostało uregulowane w przepisach odrębnych i nie jest przy tym istotne, że zakres normowania zagadnienia określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa lub, czy przepisy odrębne regulują to zagadnienie w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny ocenił jako błędne zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym wyroku wypowiedział się również w kwestii powołanego przez stronę skarżącą zarządzenia nr 28/2014 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że błędne i zarazem w niniejszej sprawie zbędne jest odwoływanie się przez skarżącą kasacyjnie do potrzeby odpowiedniego zastosowania w drodze analogii § 29d pkt 5 zarządzenia GITD nr 28/2014 z 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Jest to przepis niebędący źródłem powszechnie obowiązującego prawa, pomimo że stosowany jest przez inspektorów ITD w sprawach kar administracyjnych z zakresu transportu drogowego na korzyść stron. W konsekwencji uznać należy, że powołanie się we wniesionej obecnie skardze na treść zarządzenia nr 28/2014 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2014 r. jest w niniejszej sprawie chybione. Podobnie należy odnieść się do zarzutów naruszenia art. 51 ust. 3 oraz art. 54 ust. 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym. Z wymienionych wyżej przepisów wynika, że Główny Inspektor Transportu Drogowego koordynuje, nadzoruje i kontroluje działalność wojewódzkich inspektorów transportu drogowego (art. 51 ust. 3), sprawuje nadzór nad wojewódzkimi inspektorami oraz ma prawo kontroli ich działalności, a także wydaje im wiążące polecenia w tym zakresie (art. 54 ust. 1) oraz określa metody i formy wykonywania zadań przez Inspekcję, w zakresie nieobjętym innymi przepisami wydanymi na podstawie ustawy (art. 54 ust. 2 pkt 2). Nie mają one zatem zastosowania w sprawie. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia innych przepisów postępowania, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.).