III SA/Lu 534/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko, Protokolant Specjalista Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [..] ,nr [..] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2014 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta Z. z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...], w sprawie skierowania M. G. na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco: Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], Dyrektor Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta Z., po otrzymaniu wniosku Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z. o wszczęcie postępowania wobec zastrzeżeń co do stanu zdrowia M. G., orzekł o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. W wyniku wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] października 2013 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Kolegium zobowiązało organ I instancji do przeprowadzenia czynności wyjaśniających zmierzających do ustalenia, czy wobec skarżącego istnieją konkretne i uzasadnione okoliczności świadczące o pogarszającym się stanie zdrowia. Następnie, pismem z dnia [...] listopada 2013 r., organ I instancji zwrócił się do Prokuratury Rejonowej w Z. o dostarczenie materiałów potwierdzających zastrzeżenia co do stanu zdrowia M. G. W odpowiedzi organ wskazał, że podstawą skierowania wniosku o przeprowadzenie badań lekarskich była wywołana do sprawy prowadzonej przez prokuraturę opinia biegłych lekarzy psychiatrów, w której rozpoznano u skarżącego uzależnienie od alkoholu oraz dysharmonijnie ukształtowaną osobowość. Po uzyskaniu opinii, decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. Dyrektor Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta Z. orzekł o skierowaniu M. G. na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. W wyniku wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta Z. z dnia [...] stycznia 2014 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2011 r., Nr 30, poz. 151 z późn. zm.), dalej: ustawa o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeśli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. W ocenie organu z uzyskanej opinii sądowo-psychiatrycznej jednoznacznie wynika, że u skarżącego stwierdzono uzależnienie od alkoholu. Opinia ta i jej ustalenia w sposób wiarygodny potwierdzają istnienie zastrzeżeń co do stanu zdrowia M. G., co z kolei obliguje organ do skierowania skarżącego na badania lekarskie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. G. podniósł, że organ błędnie powołał się w niniejszej sprawie na opinię lekarską wywołaną w innej sprawie, w innych okolicznościach faktycznych. Między postępowaniem prowadzonym przez prokuraturę a postępowaniem w niniejszej sprawie nie zachodzi żaden związek przyczynowo skutkowy obligujący organ do wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie. Skarżący podniósł również, że dołączona do akt sprawy opinia nie porusza tematu zdolności do prowadzenia pojazdów mechanicznych i nie była przeprowadzona na potrzeby takiego postępowania. Zaś to, że skarżący uczęszcza na terapię dla osób uzależnionych od alkoholu nie przesądza o niemożności kierowania pojazdami. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] marca 2014 r. kierująca M. G. na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Podstawę powyższej decyzji stanowił art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Ponadto, w myśl obowiązującego w dacie orzekania przez organ odwoławczy § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. z 2013 r., poz. 133, z późn. zm.), dalej: rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r., starosta może również skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Akt ten został wydany na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137), jednak zachował moc obowiązującą pod rządem ustawy o kierujących pojazdami na mocy art. 137 tej ustawy. Powołane powyżej regulacje prawne nie wskazują precyzyjnie, jakie zastrzeżenia są wystarczające do skierowania danej osoby na badania lekarskie. Mowa w nich jedynie o tym, że muszą być one "uzasadnione" oraz, że informacja o nich musi być wiarygodna. Są to zatem stwierdzenia dość ogólne, pozostawiające właściwemu organowi administracji możliwość dokonania oceny, czy w konkretnym wypadku zastrzeżenia są właśnie tego rodzaju. Zwrot "uzasadnione zastrzeżenia" należy również interpretować zgodnie z celem ustawy, którym jest zapewnienie maksymalnego bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Jedną z istotnych przesłanek bezpieczeństwa ruchu jest stan zdrowia kierowcy. Od dyspozycji zdrowotnej kierowcy w dużym stopniu bowiem zależy bezpieczeństwo ruchu, a niedomagania kierowcy w tym zakresie, są czynnikiem wpływającym na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu. W piśmiennictwie podkreśla się, że podstawę wydania decyzji o skierowaniu na badania mogą stanowić tylko te przesłanki, które z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazują na zmniejszenie się sprawności kierującego pojazdem. Może to być np. pochodząca z różnych źródeł informacja o pogarszającym się stanie zdrowia, objawy chorobowe świadczące o zaistnieniu przeciwwskazań do wydania prawa jazdy, np. aktywna forma alkoholizmu, narkomanii, wada wzroku, padaczka itp. (tak W. Kotowski, Komentarz do ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, wyd. ABC 2011 r.). Zatem ocena przesłanek uzasadniających wydanie danej osobie skierowania musi być dokonana każdorazowo przez pryzmat ewentualnego zagrożenia dla ruchu. Z powyższego wynika, że decyzja o skierowaniu na badania lekarskie może zapaść wówczas, gdy organ uzyska informacje, że stan zdrowia kierowcy świadczy o istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami, a źródło uzyskania tego typu informacji jest wiarygodne. W rozpoznawanej sprawie informację o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia skarżącego organ I instancji powziął na podstawie wniosku Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z. o wszczęcie postępowania w związku opinią sądowo-psychiatrycznej z dnia [...] czerwca 2013 r., sporządzoną na potrzeby prowadzonej przez prokuratora sprawy karnej. Z opinii tej wynika, że biegli rozpoznali u skarżącego uzależnienie od alkoholu oraz dysharmonijnie ukształtowaną osobowość. W ocenie Sądu, informacja pochodząca od Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z., oparta na opinii sądowo-psychiatrycznej sporządzonej przez dwóch specjalistów – biegłych sądowych z zakresu psychiatrii – stanowi informację wiarygodną. Z całą pewnością zawiadomienie pochodzące od takiego organu, może i powinno stanowić podstawę do wydania decyzji w przedmiocie skierowania skarżącego na badania lekarskie. Wbrew zarzutom skarżącego, to że w opinii nie wypowiadano się na temat jego zdolności do prowadzenia pojazdów mechanicznych, nie ma znaczenia dla niniejszej sprawy. Skierowanie na badania lekarskie może bowiem nastąpić, gdy jest prawdopodobne, że stan zdrowia kierowcy świadczy o istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami, nie jest natomiast wymagana pewność w tym zakresie. Ostateczne rozstrzygnięcie w tej kwestii powierzone zostało uprawnionym w do tego lekarzom, którzy przeprowadzą stosowne badania i ocenią, czy skarżący jest zdolny do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Podsumowując, organ prawidłowo uznał, że istniała podstawa do wydania decyzji w przedmiocie skierowania skarżącego na badania lekarskie. Dołączona do akt sprawy opinia sądowo-psychiatryczna potwierdza istnienie wątpliwości co do stanu zdrowia skarżącego i uzasadnia skierowanie go na badania lekarskie, w wyniku których lekarze ustalą, czy skarżący jest zdolny do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Raz jeszcze podkreślić należy, że decyzja o skierowaniu na badania lekarskie nie przesądza o istnieniu przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów w przypadku konkretnego kierowcy. Służy ona tylko do wyjaśnienia istniejących w tym względzie uzasadnionych zastrzeżeń. W wyniku przeprowadzonego badania może się więc okazać, że zastrzeżenia te nie zostaną potwierdzone, a zatem, że nie istnieją żadne przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów. Celem badań jest jedynie weryfikacja powziętych przez organ wątpliwości (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2014 r., I OSK 584/13, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 14 maja 2014 r., II SA/Rz 285/14 – Baza orzeczeń sądów administracyjnych CBOIS.nsa.gov.pl). Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.