III SA/Lu 542/14
PostanowienieWSA w Lublinie2016-07-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe powinno zostać umorzone, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z powodu prawomocnego zakończenia postępowań wpadkowych zainicjowanych po odrzuceniu skargi, a także z powodu braku możliwości dalszego prowadzenia postępowania z uwagi na śmierć skarżącej i brak wskazania następców prawnych?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., gdy stało się ono bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie bezprzedmiotowość wynika z prawomocnego zakończenia postępowań wpadkowych (dotyczących prawa pomocy i wyłączenia sędziego) zainicjowanych po odrzuceniu skargi, a także z faktu śmierci skarżącej i braku możliwości wskazania jej następców prawnych, co uniemożliwia dalsze prowadzenie postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca M.H. wniosła skargę na postanowienie Prezesa ZUS odmawiające stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd odrzucił skargę. Następnie pełnomocnik skarżącej wnosił o przyznanie prawa pomocy, o wyłączenie referendarzy oraz o zawieszenie postępowania z powodu śmierci skarżącej. Po serii postępowań wpadkowych, w tym postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy i umorzeniu postępowania o wyłączenie sędziego, sąd podjął zawieszone postępowanie po stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłej skarżącej. Jednakże, po bezskutecznym wezwaniu do wskazania następców prawnych, sąd uznał postępowanie za bezprzedmiotowe.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.H. na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: umorzyć postępowanie.
Pismem z dnia 9 kwietnia 2014 r. M.H. działając poprzez pełnomocnika – J.H. (mąż skarżącej) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2014 r. Sąd odrzucił skargę.
W terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej (6 lipca 2014 r.) J. H. , działając jako pełnomocnik skarżącej, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 18 września 2014 r. referendarz odmówił przyznania prawa pomocy. Po rozpoznaniu sprzeciwu J.H. , postanowieniem z dnia 22 października 2014 r. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy. J.H. wniósł zażalenie na to postanowienie, jednak postanowieniem z dnia 5 lutego 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postepowanie zażaleniowe.
Pismem z dnia 10 listopada 2014 r. J.H. wniósł o wyłączenie referendarzy sądowych od udziału w postępowaniu. W tej samej dacie złożył wniosek o zawieszenie postępowania, z uwagi na zgon skarżącej M.H. .
Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2015 r. Sąd umorzył postępowanie w sprawie wniosku o wyłączenie referendarzy. J. H. wniósł na to postanowienie zażalenie, jednak zostało ono odrzucone postanowieniem Sądu z dnia 25 marca 2015 r. Postanowienie to nie zostało zaskarżone.
Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2015 r. Sąd zawiesił postępowanie z uwagi na śmierć skarżącej.
W zażaleniu na postanowienie Sądu z dnia 14 stycznia 2015 r. o umorzeniu postępowania w sprawie wyłączenia referendarzy J.H. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 18 lutego 2015 r. Sąd odrzucił wniosek. Postanowienie to nie zostało zaskarżone.
W dniu 31 maja 2016 r. do Sądu wpłynęło postanowienie Sądu Rejonowego we Włodawie I Wydział Cywilny z dnia 12 sierpnia 2015 r., sygn. akt I Ns 201/15, stwierdzające nabycie spadku po zmarłej skarżącej M.H.. W związku z powyższym postanowieniem z dnia 8 czerwca 2016 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie.
Zarządzeniem z 8 czerwca 2016 r. Sąd wezwał J.H. do wskazania adresów do doręczeń pozostałych następców prawnych zmarłej skarżącej M.H. . Wyznaczony termin upłynął bezskutecznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: p.p.s.a.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
W ocenie Sądu taka sytuacja ma miejsce w badanej sprawie.
Należy zauważyć, że po odrzuceniu skargi postanowieniem Sądu z dnia 25 czerwca 2014 r. J. H. ,działając jako pełnomocnik M. H . złożył – w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej – wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wniosek uruchomił postępowanie wpadkowe w tym zakresie. Postępowanie to zostało zakończone prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2015 r. umarzającym postępowanie w sprawie zażalenia na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 22 października 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.
Kolejne postępowanie wpadkowe w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem J. H. o wyłączenie referendarzy sądowych. Postępowanie to zostało umorzone postanowieniem Sądu z dnia 14 stycznia 2015 r. J. H. wniósł na to postanowienie zażalenie, zostało ono jednak odrzucone postanowieniem Sądu z dnia 25 marca 2015 r. Postanowienie to nie zostało zaskarżone.
Trzecie wreszcie postępowanie wpadkowe w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem J. H. o przyznanie prawa pomocy, zawartym w zażaleniu z 23 stycznia 2015 r. Wniosek ten został odrzucony postanowieniem Sądu z dnia 18 lutego 2015 r. Postanowienie to nie zostało zaskarżone.
Z powyższego opisu działań Sądu w sprawie wynika, że w chwili obecnej nie ma podstaw do podejmowania żadnych dalszych czynności w sprawie, ponieważ prawomocnie zakończyło się zarówno postępowanie w kwestii głównej (oceny legalności postanowienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 marca 2014 r.), jak i we wszystkich kwestiach wpadkowych, zainicjowanych wnioskami J. H. składanymi po wydaniu postanowienia w przedmiocie odrzucenia skargi.
W tej sytuacji postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe, a dla jednoznacznego ustalenia sytuacji procesowej konieczne jest wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
W ocenie Sądu nie ma podstaw, aby zawiesić postępowanie w sprawie na podstawie art. 125 § pkt 3 p.p.s.a. ("sąd może zawiesić postepowanie jeżeli na skutek braku lub wskazania złego adresu skarżącego lub niewykonania przez skarżącego innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu"), ponieważ ze wskazanych wyżej przyczyn całe postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Z powyższych względów sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło