III SA/Lu 545/07
PostanowienieWSA w Lublinie2008-02-08
Skład orzekający: Anna Puton - Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną, rodzinną i zdrowotną?Ratio decidendi
Wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona nie osiąga żadnych dochodów, utrzymuje się z pomocy rodziców, a miesięczny dochód na osobę w rodzinie jest niższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej. Uiszczenie wpisu sądowego nastąpiłoby z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla strony i jej rodziny.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł. Uzasadniając wniosek, podała informacje o swojej trudnej sytuacji materialnej, rodzinnej i zdrowotnej, wskazując na brak własnych dochodów, utrzymywanie się z pomocy rodziców oraz przewlekłą chorobę. Organ administracji wezwał stronę do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, co zostało uczynione. Referendarz sądowy analizował dane zawarte we wniosku, w tym dochody rodziny i kryteria dochodowe ustawy o pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Przyznano M. S. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton - Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] września 2007r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji orzekającej o wymeldowaniu postanawia: przyznać M. S. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Strona skarżąca w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie otwartym do jego opłacenia złożyła pismo, w którym wniosła o zwolnienie od wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Uzasadniając wniosek strona podniosła, iż nie jest w stanie ponieść "opłaty od skargi" bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny oraz podała informacje o sytuacji majątkowej i finansowej swojej oraz rodziców, na utrzymaniu których pozostaje. Ponieważ wniosek nie został złożony w przepisanej prawem formie, do strony w dniu 24 stycznia 2008r. skierowane zostało wezwanie do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu oznaczonym symbolem "PPF". W terminie do jego złożenia strona skarżąca nadesłała wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy zakreślając w rubryce nr 4 wniosku, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Jednocześnie w rubryce nr 3 formularza dotyczącej informacji na temat przedmiotu zaskarżenia strona podała, iż kwestionuje obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł.
Analizując przedmiotowy wniosek pod kątem zakreślenia granic żądania wniosku o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy uznał, że poprzez powyższy zapis strona uściśliła swój wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Zatem pomimo, że sprecyzowane żądanie zostało opisane w nieprzeznaczonej do tego rubryce wniosku, należy przyjąć, że strona domaga się zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonego na urzędowym formularzu strona podała, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, pozostającą na utrzymaniu rodziców. Strona wskazała, że matka jest osobą całkowicie niezdolną do pracy pobierającą rentę w kwocie [...] zł, z czego kwotę [...] zł przeznacza na leki. Natomiast ojciec strony jest zatrudniony w [...], gdzie pracuje na stanowisku pracownika [...] otrzymując wynagrodzenie w kwocie [...] zł. Strona podała również, że jest osobą przewlekle chorą, przyjmującą stale leki, na które wydaje miesięcznie ok. [...] zł. Strona podała, iż do stałych wydatków zaliczają się opłaty za mieszkanie, energię elektryczną, gaz i wodę, które miesięcznie wynoszą [...] zł. Strona podniosła również w uzasadnieniu wniosku, że często rodzina jest zmuszona do zaciągania pożyczek, ponieważ brakuje im "na życie". W dalszej części wniosku strona podała, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami. Źródłem utrzymania rodziny jest renta matki w kwocie [...] zł brutto, oraz wynagrodzenie za pracę ojca w wysokości [...] zł brutto miesięcznie. Strona wskazała, iż zamieszkuje z rodzicami w "mieszkaniu [...]", oraz że nie posiada, jak również osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym żadnego majątku w postaci nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych.
Zgodnie z art. 246 ( 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w powołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej strony ubiegającej się o taką pomoc, w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 cytowanej ustawy).
Stwierdzić należy, że wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z danych zawartych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy dochód miesięczny brutto w rodzinie strony wynosi [...] zł, natomiast w przeliczeniu na osobę w rodzinie [...] zł brutto. Natomiast sama strona nie osiąga żadnych dochodów, gdyż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i utrzymuje się z pomocy udzielanej przez rodziców.
Mając na uwadze przedstawioną we wniosku o przyznanie prawa pomocy, sytuację materialną, rodzinną i zdrowotną strony skarżącej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, uznać należy, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego od wniesionej skargi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Miesięczny dochód na osobę w gospodarstwie domowym strony skarżącej wynosi – [...] zł, natomiast określone art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) w związku z § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń z pomocy społecznej (Dz.U. Nr 135, poz.950), kryterium dochodowe stanowiące jedną z przesłanek uprawniających do otrzymania wsparcia z pomocy społecznej w postaci świadczenia pieniężnego na osobę w rodzinie wynosi - 351 zł. Przyjmuje się więc, że kwota zapewniająca w stopniu minimalnym pokrycie koniecznych kosztów utrzymania na osobę w rodzinie to kwota 351 zł. Przy czym należy zwrócić uwagę, że wyliczona kwota [...] zł na osobę w rodzinie strony skarżącej to kwota dochodu brutto, natomiast ustawa o pomocy społecznej precyzując sposób ustalania dochodu wskazuje (art. 8 ust. 3 cytowanej ustawy), iż oblicza się go przez pomniejszenie przychodu o zaliczkę na podatek dochodowy, składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz płacone alimenty. Faktycznie zatem kryteria dochodowe zostały podane w kwotach netto (komentarz do art. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej – I. Sierpowska Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz. ABC 2007).
Reasumując powyższe, stwierdzić należy, że spełnione zostały przesłanki przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie. Strona nie osiąga żadnych dochodów, jak również nie posiada majątku, który mógłby służyć pozyskaniu środków na sfinansowanie kosztów postępowania. Odnosząc kwotę kryterium dochodowego (351 zł na osobę w rodzinie), stanowiące tzw. minimum socjalne, do sytuacji materialnej, w jakiej znajduje się strona wraz z osobami pozostającymi z nią we wspólnym gospodarstwie domowym oraz do wysokości miesięcznych dochodów na osobę w rodzinie ([...] zł brutto), uznać należy, że strona skarżąca znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, bowiem uiszczenie tej opłaty nastąpiłoby z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla strony i jej rodziny.
Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1
i § 2 pkt 7 cytowanej ustawy, orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło