III SA/Lu 551/13
WyrokWSA w Lublinie2013-12-05
Skład orzekający: Marek Zalewski, Ewa Ibrom, Jadwiga Pastusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień diagnosty do przeprowadzania badań technicznych pojazdów, oparte na prawomocnym wyroku skazującym za poświadczenie nieprawdy co do wykonania badania, narusza zasadę ne bis in idem?Ratio decidendi
Cofnięcie uprawnień diagnosty do przeprowadzania badań technicznych pojazdów na podstawie art. 84 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym, w sytuacji gdy diagnosta poświadczył nieprawdę co do wykonania badania technicznego, nie narusza zasady ne bis in idem. Odpowiedzialność administracyjna w postaci cofnięcia uprawnień jest odrębna od odpowiedzialności karnej i stanowi samodzielną sankcję mającą na celu zapewnienie prawidłowego wykonywania obowiązków przez diagnostów.Stan faktyczny
Starosta cofnął W. S. uprawnienia diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów, powołując się na prawomocny wyrok skazujący go za poświadczenie nieprawdy w dowodach rejestracyjnych co do wykonania badań technicznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. W skardze do WSA skarżący zarzucił naruszenie zasady ne bis in idem oraz zakazu prowadzenia więcej niż jednego postępowania w sprawie odpowiedzialności za ten sam czyn.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Stażysta Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do przeprowadzania badań technicznych pojazdów oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2013 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. P. utrzymało w mocy decyzję Starosty R. z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], cofającą W. S. uprawnienia diagnosty o nr [...], do wykonywania badań technicznych pojazdów, wydanego w dniu [...] listopada 2008 r.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:
Pismem z dnia [...] października 2012 r., Starosta R. zawiadomił W. S. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów, w związku z prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim z dnia 21 grudnia 2011 r. sygn. akt lI K 1550/10 uznającym W. S. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 271 § 1 Kodeksu karnego w ten sposób, że:
- w dniu [...] października 2009 r. w R. P. jako diagnosta
posiadający uprawnienia diagnosty nr [...] zatrudniony w stacji Kontroli
Pojazdów "A." s.c. A. D., H. Z. nie przeprowadził badania
technicznego ciągnika rolniczego marki W. [...] o nr rej. [...], a w
dowodzie rejestracyjnym tego pojazdu zamieścił adnotację o przeprowadzeniu
badania technicznego,
- w dniu [...] października 2009 r. nie przeprowadził w pełnym zakresie
badania technicznego ciągnika rolniczego marki U. [...] o nr rej [...] a w wydanym zaświadczeniu zamieścił informację o przeprowadzeniu badania technicznego,
- w dniu [...] października 2009 r. nie przeprowadził w pełnym zakresie badań
ciągnika rolniczego marki W. [...] o nr rej. [...], a w dowodzie rejestracyjnym tego pojazdu zamieścił adnotację o przeprowadzeniu badania technicznego,
- w dniu [...] października 2009 r. bez przeprowadzenia badania technicznego
ciągnika rolniczego marki U. [...] o nr rej. [...] zamieścił w dowodzie
rejestracyjnym tego pojazdu adnotację o przeprowadzeniu badania technicznego,
- w dniu [...] stycznia 2009r. bez przeprowadzenia w pełnym zakresie badania technicznego ciągnika rolniczego marki U. [...] o nr rej. [...] zamieścił w dowodzie rejestracyjnym tego pojazdu adnotację o przeprowadzeniu badania technicznego.
Dnia [...] sierpnia 2012 r. organ przeprowadził kontrolę w Stacji Kontroli Pojazdów "." s.c. A. D., H. Z. z siedzibą w R. P. przy ulicy T. [...], którą objęto prawidłowość wykonywania badań technicznych. W toku kontroli organ potwierdził, że badania te wykonywał zatrudniony wówczas w stacji diagnosta, W. S.
Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], Starosta R. cofnął W. S. uprawnienia diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że nieprawidłowe przeprowadzenie badań technicznych pojazdów lub ich całkowite nieprzeprowadzenie, a następnie zamieszczenie w dowodach rejestracyjnych tych pojazdów lub zaświadczeniach adnotacji o przeprowadzeniu badań - co udowodnione zostało w toku postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim z dnia 21 grudnia 2011r. sygn. akt lIK 1550/10 - uzasadniało cofnięcie W. S. uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów na podstawie art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., 1173 ze zm.), dalej: prawo o ruchu drogowym. Stosownie bowiem do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2012 sygn. akt II GPS 2/11 sposób ujawnienia dopuszczenia się przez diagnostę naruszenia określonego wart. 84 ust. 3 prawa o ruchu drogowym nie ma znaczenia dla oceny możliwości zastosowania sankcji przewidzianej w tym przepisie.
Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem W. S. wniósł odwołanie od powyższej decyzji.
Decyzją z dnia [...] maja 2013 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. P. utrzymało w mocy decyzję Starosty R. z dnia [...] listopada 2012 r.
W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że stosownie do art. 84 ust. 3 prawa drogowego starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzi przeprowadzenie przez diagnostę
badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania
(pkt 1). Obowiązkiem starosty jest cofnięcie diagnoście uprawnień w przypadku
stwierdzenia podczas kontroli, że wydane przez diagnostę zaświadczenie albo
dokonanie przez niego wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodne jest ze
stanem faktycznym lub przepisami (pkt 2). Decyzje w tym przedmiocie mają
charakter decyzji związanych co oznacza, że w przypadku stwierdzenia przez
starostę uchybień, o których mowa powyżej obowiązkiem starosty jest cofnięcie
diagnoście uprawnień. Rola organu administracji publicznej w tego typu sprawach
sprowadza się do stwierdzenia istnienia lub nieistnienia określonych praw i
obowiązków i ich skonkretyzowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. P. wskazało, że kontrola stacji pojazdów przeprowadzana w ramach nadzoru obejmuje między innymi prawidłowość prowadzenia wymaganej dokumentacji (art. 83b ust. 2 pkt 1 lit. c ustawy), czyli między innymi prowadzenia rejestru badań technicznych. Zgodnie z obowiązującym w dacie wykonywania kwestionowanych badań technicznych pojazdów § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 września 2009 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. z 2009 r., Nr 155, poz. 1232 ze zm.), dalej: rozporządzenie z 18 września 2009 r., a poprzednio § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych
badaniach (Dz. U. z 2003 r., Nr 227, poz. 2250 ze zm.), podmiot prowadzący stację kontroli pojazdów prowadzi rejestr badań technicznych pojazdów, w którym zamieszczane są dane i informacje o wykonanych badaniach technicznych i innych czynnościach związanych z dopuszczeniem pojazdów do ruchu. Skoro więc W. S. wprowadził do rejestru badań technicznych dane o przeprowadzeniu z wynikiem pozytywnym badań technicznych pojazdu, w sytuacji gdy badań tych nie przeprowadził w ogóle albo tylko w częściowym zakresie (co bezspornie potwierdzone zostało prawomocnym wyrokiem sądu karnego), to czyn ten należy zakwalifikować jako przesłankę do cofnięcia uprawnień, o której mowa wart. 84 ust. 3 pkt 2 prawa o ruchu drogowym. Skarżący będąc osobą uprawnioną do dokonania wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu dokonał tego wpisu zarówno niezgodnie ze stanem faktycznym jak i niezgodnie z przepisami, ponieważ w dwóch przypadkach badania w ogóle nie przeprowadził, a w dowodzie rejestracyjnym potwierdził pozytywny wynik takiego badania, w kolejnych przypadkach odstępując od wykonania wymaganego przepisami pełnego badania technicznego i wykonując je tylko częściowo, a zatem niezgodnie z przepisami, poświadczył w dowodzie rejestracyjnym pozytywny wynik badania technicznego.
Zdaniem Kolegium sposób postępowania W. S. jako diagnosty rażąco narusza art. 83 ust. 1 prawa o ruchu drogowym, jak i przepisów wykonawczych dotyczących zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych. Niewykonanie badań zgodnie z wymogami przepisów prawa, dyskwalifikuje takie badanie w zakresie jego legalności, co uzasadnia cofnięcie diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych z racji ziszczenia się przesłanki art. 84 ust. 3 pkt 1 ustawy, natomiast jeśli dodatkowo diagnosta dokonał w takiej sytuacji wpisu do dowodu rejestracyjnego niezgodnie ze stanem faktycznym ziszczają się również przesłanki pkt 2 wskazanego przepisu obligujące starostę do wydania decyzji cofającej diagnoście uprawnienia do przeprowadzania badań technicznych pojazdów.
Ponadto organ zauważył, że kara orzeczona w postępowaniu karnym jest
sankcją odrębną od wynikającej z przepisu art. 84 ust 3 prawa o ruchu
drogowym nakładanej w wyniku postępowania administracyjnego i nie ma znaczenia w niniejszej sprawie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie W. S. wniósł o unieważnienie powyższej decyzji. W ocenie skarżącego, organ pominął zasadę wyrażającą zakaz podwójnego karania tej samej osoby fizycznej za popełnienie tego samego czynu zabronionego. Ponadto, sam Trybunał Konstytucyjny akcentuje zakaz prowadzenia więcej niż jednego postępowania, którego przedmiotem byłaby kwestia odpowiedzialności karnej sensu Iargo za ten sam czyn tego samego sprawcy i powołuje się na art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami prawnymi, uzasadniającymi jej uchylenie.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Podkreślić należy, że powyższa kontrola jest wyłącznie kontrolą legalności zaskarżonych do sądu decyzji, bowiem sądy administracyjne nie są powołane do kontroli słuszności, czy też celowości działań organów administracji publicznej. Oznacza to m.in., że w granicach danej sprawy sąd dokonuje wyłącznie oceny zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), dalej: prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6 (obecnie art. 83b ust. 2 pkt 1) stwierdzono przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania (pkt 1) lub wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami (pkt 2).
Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a stwierdzenie określonych w nim uchybień zawsze skutkuje cofnięciem diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych.
Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że skarżący będąc osobą uprawnioną do dokonania wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu dokonał tego wpisu zarówno niezgodnie ze stanem faktycznym jak i niezgodnie z przepisami, ponieważ w dwóch przypadkach badania w ogóle nie przeprowadził, a w dowodzie rejestracyjnym potwierdził pozytywny wynik takiego badania, zaś w kolejnych przypadkach odstępując od wykonania wymaganego przepisami pełnego badania technicznego i wykonując je tylko częściowo, a zatem niezgodnie z przepisami, poświadczył w dowodzie rejestracyjnym pozytywny wynik badania technicznego. Powyższe zostało udowodnione w toku postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim z dnia 21 grudnia 2011r. sygn. akt lI K 1550/10.
W tym miejscu należy wskazać, że kwestia sposobu ujawnienia dopuszczenia się przez diagnostę naruszenia określonego w art. 84 ust. 3 pkt 2 prawa o ruchu drogowym wywoływała wiele wątpliwości, które zostały ostatecznie rozstrzygnięte uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2012 r., II GPS 2/11. W uzasadnieniu uchwały NSA stwierdził, że nie ma powodów do wykluczenia możliwości wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia uprawnień w sytuacji, gdy informacje o wydaniu przez diagnostę zaświadczenia albo dokumentu wpisu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami zostały uzyskane podczas analizy akt w innej sprawie, czy też pochodzą od innych organów. Przyjęcie odmiennego poglądu powodowałoby, że przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 prawa o ruchu drogowym nie mógłby spełniać swojej funkcji. NSA podkreślił, że celem tego przepisu jest odsunięcie od czynności diagnostycznych nierzetelnych diagnostów. Wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokumentu wpisu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami, może mieć bowiem bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego, a nawet zagrażać życiu i zdrowi ludzkiemu.
W uzasadnieniu uchwały wskazano, że niezasadne jest zatem stanowisko, że tylko w sytuacji, gdy postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnoście z powodów określonych w art. 84 ust. 3 pkt 2 prawa o ruchu drogowym zostało wszczęte w wyniku przeprowadzonej kontroli wobec diagnosty można stosować sankcje administracyjnoprawne i karnoprawne, natomiast nieujawnienie "fałszu intelektualnego" w wyniku kontroli znosi sankcję administracyjną.
Należy również zauważyć, że w niniejszej sprawie wskazany prawomocny wyrok Sądu Rejonowego nie stanowił jedynej podstawy do wydania zaskarżonej decyzji. Co prawda wyrok ten był główną przesłanką do wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień skarżącemu, jednak po otrzymaniu wskazanego wyżej wyroku, przeprowadzono kontrole stacji pojazdów, w której pracował skarżący. Dokonane przez organ czynności kontrolne i ich wynik, w połączeniu z prawomocnym wyrokiem skazującym W. S., prowadzą do wniosku, iż skarżący w trakcie wykonywania swoich obowiązków jako diagnosta naruszył art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 prawa o ruchu drogowym. Zgodnie z wyrażanym w orzecznictwie poglądem, okoliczności faktyczne potwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu uznać należy za udowodnione.
Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut skarżącego dotyczący naruszenia zasady ne bis in idem. W razie naruszenia przepisu art. 84 ust. 3 diagnosta ponosi odpowiedzialność administracyjną w postaci cofnięcia uprawnień do wykonywania badań technicznych niezależnie od odpowiedzialności karnoprawnej. Są to dwie odrębne i niekonkurujące ze sobą sankcje. Wskazana przez skarżącego zasada stanowi gwarancję, że nikt nie będzie pociągnięty ponownie do odpowiedzialności karnej za ten sam czyn zabroniony i oznacza zakaz podwójnego karania tej samej osoby za popełnienie tego samego czynu zabronionego. Zasada ta odnosi się jednak do postępowania karnego. Niniejsza sprawa zaś dotyczy postępowania administracyjnego. Regulacje przewidziane w art. 84 ust 3 prawa o ruchu drogowym stanowią samodzielne i niezależne przesłanki cofnięcia uprawnień diagnosty i są wyrazem dążenia do zapewnienia przeprowadzania badań technicznych przez upoważnione osoby, które prawidłowo, rzetelnie i zgodnie z prawem wykonują swoje obowiązki.
Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło