III SA/Lu 552/05
WyrokWSA w Lublinie2006-01-26
Skład orzekający: Marek Zalewski, Małgorzata Fita, Jerzy Marcinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nauczyciel, który nie spełnił obligatoryjnych warunków do uzyskania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego (odbycie stażu, pozytywna ocena dorobku, zdanie egzaminu) z powodu działań pracodawcy, może uzyskać ten stopień pomimo niespełnienia tych warunków?Ratio decidendi
Nauczyciel nie może uzyskać stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego, jeśli nie spełnia obligatoryjnych wymogów ustawowych, takich jak odbycie stażu, uzyskanie pozytywnej oceny dorobku zawodowego i zdanie egzaminu. Nawet jeśli niespełnienie tych warunków nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez nauczyciela, a wynikających z działań pracodawcy, nie ma podstaw prawnych do odstąpienia od tych wymogów. Sąd administracyjny bada jedynie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, a nie zasadność zarzutów dotyczących działań pracodawcy.Stan faktyczny
Skarżący, nauczyciel M. C., zwrócił się o nadanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. Starosta odmówił, a Kurator Oświaty utrzymał decyzję w mocy, wskazując na niespełnienie przez nauczyciela wymogów z art. 9b ust. 1 Karty Nauczyciela (staż, ocena, egzamin). Nauczyciel argumentował, że nie mógł spełnić tych warunków z powodu bezprawnych działań dyrektora szkoły, który rozwiązał z nim umowę o pracę, uniemożliwiając ukończenie stażu. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że niespełnienie obligatoryjnych warunków uniemożliwia nadanie stopnia awansu, niezależnie od przyczyn.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (spr.), Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant Maria Filipek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Kuratora Oświaty z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego oddala skargę
Decyzją z dnia [...] znak [...] wydaną na podstawie art. 9b ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. nr 118 poz. 1112 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. C. od decyzji z dnia [...], którą Starosta odmówił nauczycielowi nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego, Kurator Oświaty utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
Pismem z dnia [...] lipca 2005 r. skarżący zwrócił się do Starosty Powiatowego z prośbą o nadanie mu stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. Skarżący uzasadnił wniosek tym, że na skutek bezprawnych działań dyrektora szkoły, rozwiązano z nim umowę o pracę bez wypowiedzenia. Stało się to wkrótce po powrocie do pracy ze zwolnienia, jeszcze w trakcie spowodowanego chorobą zawieszenia odbywania przez skarżącego stażu wymaganego dla uzyskania stopnia nauczyciela mianowanego. Uniemożliwiono mu w ten sposób zaliczenie okresu stażu sprzed choroby (1 rok i 7 miesięcy), powodując konieczność ponownego odbywania stażu w wymiarze 2 lata i 9 miesięcy na nowo. Stało się tak pomimo przywrócenia go do pracy w drodze prawomocnego wyroku Sądu Pracy z dnia [...] 2003 r. a następnie jego skutecznej egzekucji.
Decyzją z dnia [...] Starosta odmówił nauczycielowi nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego z uwagi na fakt, że zainteresowany nie spełnia warunków określonych w art. 9b ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela.
Od tej decyzji skarżący złożył w dniu [...] 2005 r. odwołanie, w którym potwierdzając fakt nie spełniania wymogów ustawowych określonych w art. 9b ust. 1 podniósł, że nie mógł ukończyć rozpoczętego stażu na nauczyciela mianowanego, ponieważ dyrektor szkoły bezprawnie rozwiązał z nim umowę o pracę, zaś o bezprawności działania dyrektora szkoły świadczą wyroki sądów powszechnych przywracające go do pracy.
Decyzją z dnia [...] 2005 r. Kurator Oświaty utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty uznając, że niezależnie od przedstawionych okoliczności sprawy, skarżący nie spełnia wymogów określonych w art. 9b ust. 1 Karty Nauczyciela, nie odbył bowiem wymaganego stażu zakończonego uzyskaniem pozytywnej oceny dorobku zawodowego, nie złożył do organu prowadzącego szkołę wniosku wraz z dokumentacją o rozpoczęcie postępowania egzaminacyjnego, nie przystąpił, a w związku z tym nie zdał egzaminu przed komisją egzaminacyjną.
W dniu [...] 2005 r. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na tę decyzję, domagając się jej uchylenia i wydania orzeczenia przyznającego mu prawo do posiadania stopnia awansu zawodowego - nauczyciel mianowany. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7, 8, 12 § 1, 77 § 1 kpa. W skardze po raz kolejny przyznał, że nie spełnia wymogów z art. 9b ust. 1 Karty Nauczyciela, ale nastąpiło to z winy pracodawcy, który uniemożliwił mu dokończenie stażu i podjęcie innych czynności zmierzających do uzyskania stopnia awansu zawodowego - nauczyciela mianowanego. Uznał, że organy administracyjne wydając zaskarżone decyzje nie dołożyły wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie uwzględniły słusznego interesu Skarżącego, czym przyczyniły się do utraty zaufania Skarżącego do tych organów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Organ wyjaśnił dodatkowo, że zgodnie z art. 9b ust. 1 Karty Nauczyciela warunkiem nadania kolejnego stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego jest posiadanie kwalifikacji, odbycie stażu w wymiarze 2 lata 9 miesięcy zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela oraz zdanie egzaminu przed komisją egzaminacyjną. Wszystkie warunki muszą by spełnione łącznie. Ustawodawca nie przewidział żadnych wyjątków od tych przepisów, zaś w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że nauczyciel spełnia tylko jeden warunek awansu - kwalifikacje, pozostałych zaś warunków nie spełnia.
Mimo to Skarżący chce, aby z uwagi na szczególne okoliczności sprawy, nadano mu tytuł nauczyciela mianowanego.
Zdaniem Kuratora Oświaty brak jest podstaw prawnych do uznania, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach można odstąpi od ustawowych wymogów uzyskania kolejnego stopnia awansu zawodowego i nadać nauczycielowi stopień awansu zawodowego pomimo nieukończenia stażu, braku oceny dorobku i nie zdaniu egzaminu. Żadne przyczyny i okoliczności nie usprawiedliwiają nie spełniania warunków niezbędnych do uzyskania kolejnego stopnia awansu zawodowego.
Zdaniem organu niezasadne są zarzuty Skarżącego o naruszeniu przy wydawaniu decyzji art. 7, 8, 12 § 1 i 77 § 1 kpa, o czym między innymi świadczy fakt przeprowadzenia w dniu [...] września 2005 r., kontroli w szkole, w której jest zatrudniony skarżący.
Natomiast branie pod uwagę słusznego interesu obywateli, o którym mowa w art. 7 kpa nie oznacza możliwości rozstrzygania sprawy bez podstawy prawnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, a zatem nie zasługuje na uwzględnienie.
Argumenty podniesione przez organy są trafne. Przepisy ustawy Karta Nauczyciela (m. in w art. 9 b) określają wymagania kwalifikacyjne warunkujące nadanie nauczycielowi kolejnego stopnia awansu zawodowego, w tym stopień nauczyciela mianowanego. Są to warunki obligatoryjne, opisane precyzyjnie w decyzji, a ich nie spełnianie, bez względu na przyczyny, uniemożliwia uzyskanie kolejnego stopnia.
W sprawie bezsporne jest, że skarżący warunków tych nie spełnił, z przyczyn od siebie niezależnych i niezawinionych.
Skarżący zdaje sobie sprawę z powyższego. Nie sposób jednak podzielić jego stanowiska, że przeszkody jakich doznał, uniemożliwiające spełnienie warunków, uzasadniają warunków tych pominięcie. Jest to stanowisko błędne, nie mające żadnej podstawy prawnej, a przez to nie poddające się nawet szerszej polemice.
Odmienne od prezentowanego przez skarżącego stanowisko, jakie zajęły organy, nie wynika bynajmniej z braku wnikliwości w wyjaśnieniu stanu faktycznego, co zarzuca skarżący, dlatego zarzut ten uznać należy za chybiony.
Skarżący, który konstatuje naruszenie prawa w dotyczącym go postępowaniu administracyjnym czy stosunku pracowniczym, może skorzystać z różnych środków kontrolujących i dyscyplinujących organy orzekające oraz pracodawcę. Może on wszczynać postępowanie administracyjne, kontrolować jego bieg, przeciwdziałać zwłoce, zaś niekorzystne rozstrzygnięcia poddawać kontroli, w tym sądowej. Postępowanie to odbywa się na podstawie przepisów prawa.
Poza środkami kontroli instancyjnej, zainteresowany, jeżeli uważa, że działania dyrektora szkoły, w której jest zatrudniony, nacechowane są brakiem kompetencji, powinien poinformować o tym organ prowadzący szkołę, umożliwiając dokonanie oceny pracy osoby kierującej szkołą i ewentualnie jej zmianę, może również inicjować postępowanie dyscyplinarne w myśl rozdziału 10 ustawy Karta Nauczyciela. Nie jest zatem tak, że zainteresowany nie ma środków reakcji. Skarżący nie może jednak oczekiwać traktowania go na nie znanych ustawie zasadach preferencyjnych. Pomija on również to, że mianowanie nie jest automatycznym skutkiem odbycia stażu, lecz również wynikiem wszechstronnej oceny dorobku zawodowego nauczyciela i zdania egzaminu.
Sąd Administracyjny, którego kognicja w sprawie niniejszej ograniczona jest do zbadania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, nie analizuje, czy podnoszony przez skarżącego zarzut niekompetencji działania dyrektora szkoły jest zasadny i jakie są tego skutki, gdyż jest to okoliczność bez znaczenia dla oceny spełniania warunków ustawowych nauczyciela mianowanego przez skarżącego.
Nie jest też przedmiotem oceny sądu w sprawie niniejszej, czy terminowo złożony wniosek o kontynuację stażu w trybie ówcześnie (do dnia 2004 r.) obowiązującego art. 9d ust. 4 ustawy Karta Nauczyciela byłby skuteczny w razie przywrócenia skarżącego do pracy w wyniku wyroku Sądu Pracy, a więc czy sytuacja istotnie uniemożliwiała kontynuację starań dla osiągnięcia zamierzonego celu.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Powołane przepisy
art. 9b ust. 7 pkt 2 ustawyart. 9b ust. 1 ustawyart. 9b ust. 1art. 7art. 7 kpart. 9art. 9d ust. 4 ustawyart. 151 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło