III SA/Lu 575/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2007r., Nr [...] w przedmiocie wymeldowania w zakresie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia : odmówić J. G. przyznania prawa pomocy. Strona skarżąca złożyła skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2007r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania. W odpowiedzi na wezwanie sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w dniu 17 grudnia 2007r., tj. w terminie do jego uiszczenia, strona dokonała opłaty wpisu. W dniu 11 lutego 2007r. strona skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzanym na skutek zgłoszonego żądania. Do wniosku strona załączyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu wniosku złożonego na urzędowym formularzu strona podniosła, iż jest osobą bezdomną, od [...] zamieszkuje w piwnicy przynależnej do mieszkania z którego została eksmitowana, ponadto wszystko co posiadała, przekazano byłej żonie. Wskazała, że nie otrzymała żadnej pomocy z MOPR, miasta [...] jak również ze spółdzielni mieszkaniowej "[...]". W rubryce wniosku dotyczącej stanu rodzinnego, odnoszącej się do osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, strona podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z nią matka oraz pełnoletni syn. Strona podniosła również, że nie posiada żadnego majątku w postaci nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych, nie posiadają również majątku osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Odnośnie dochodów strona podała, że posiada rentę inwalidzką [...] w związku ze [...] w kwocie [...] zł "na rękę", matka otrzymuje rentę z [...] w wysokości [...] zł, natomiast syn nie uzyskuje dochodów. W rubryce nr 11 urzędowego formularza wniosku strona dodatkowo oświadczyła, że otrzymuje "na rękę" [...] zł, ale zabierana jest jej na potrącenia kwota [...] zł, a ponadto, że kupuje leki matce oraz płaci na syna [...] zł alimentów, natomiast kwota [...] zł to pozostałe potrącenia "związane z podatkiem, kasą chorych i inne". Z oświadczenia dotyczącego dochodów nie wynikało zatem jaka jest kwota dochodów strony brutto (co powinien zawierać prawidłowo wypełniony formularz), ponadto w związku z nieprecyzyjnymi sformułowaniami użytymi w rubryce nr 11 dotyczącymi wysokości dochodów netto i dokonywanych potrąceń, zaistniały wątpliwości co do faktycznego dochodu, jaki strona osiąga miesięcznie. Ponadto analizując dane dotyczące stanu rodzinnego – osób pozostających ze stroną we wspólnym gospodarstwie domowym referendarz stwierdził, że pozostają w sprzeczności ze znajdującym się w aktach administracyjnych materiałem dowodowym. Z akt sprawy administracyjnej wynika, że ani G. G. tj. matka strony, ani syn P. W. nie prowadzą ze stroną wspólnego gospodarstwa domowego, nie zamieszkują razem, natomiast pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z M.G. i zamieszkują w mieszkaniu, z którego strona została eksmitowana. W ocenie referendarza wyjaśnienia wymagała również kwestia posiadania (bądź nieposiadania) zasobów pieniężnych, ponieważ w aktach sprawy administracyjnej (k-15) znajduje się postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt : [...] o udzieleniu zezwolenia M.G. na złożenie do depozytu sądowego kwoty [...] zł tytułem wyrównania udziałów w majątku wspólnym zasądzonej prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] [...] Wydziału Cywilnego w sprawie o sygnaturze akt: [...] dla J. G., z zaznaczeniem, że kwota ta zostanie wypłacona J. G. na jego wniosek. Ponadto urzędowy formularz nie zawierał innych informacji niezbędnych dla prawidłowej oceny możliwości płatniczych strony, a mianowicie informacji w zakresie stałych miesięcznych wydatków ponoszonych przez stronę na utrzymanie, jak również informacji co do wielkości miesięcznych wydatków ponoszonych na zakup leków dla matki. Ponieważ informacje zawarte w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do dokonania prawidłowej oceny sytuacji materialnej strony, wezwaniem z dnia 13 lutego 2008r. zobowiązano stronę do złożenia dokumentów źródłowych: wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz ostatniej decyzji o wysokości renty bądź odcinka świadczenia za ostatni miesiąc. Stronę zobowiązano również do złożenia oświadczenia w zakresie stałych miesięcznych wydatków ponoszonych na utrzymanie oraz oświadczenia w jaki sposób zadysponowała kwotą [...] zł, którą M. G. złożyła w depozycie sądowym za zezwoleniem Sądu Rejonowego w [...] i która zgodnie z postanowieniem tego sądu z dnia [...], sygn. akt: [...] ma zostać wypłacona na jego wniosek. Ponadto zobowiązano stronę do złożenia oświadczenia w zakresie wysokości miesięcznych wydatków przeznaczanych na zakup leków dla matki oraz określenia sposobu ich przekazywania. Strona podnosiła bowiem w skardze zarzut uniemożliwiania przez M. G. kontaktów z matką, ponadto jak wynika z pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie Filia Nr [...] w [...] (k-11 a.s.) z dnia [...], Sąd Rejonowy w [...] [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich postanowieniem z dnia [...] oddalił wniosek strony dotyczący ustalenia kontaktów z matką. W odpowiedzi na powyższe wezwanie strona nie nadesłała żądanych dokumentów źródłowych, natomiast przedłożyła pismo z dnia 19 lutego 2008r. (wpływ do sądu 25 lutego 2008r.), wraz z 36-oma załącznikami stanowiącymi kserokopie następujących dokumentów: informacji o placówkach dla bezdomnych w [...], pisma Komisariatu Policji w [...] z dnia [...]; pisma Stowarzyszenia Ruch Obrony Mieszkańców Spółdzielni Mieszkaniowych w [...] z dnia [...]; wniosku Komisariatu [...] Policji w [...] z dnia [...] o ukaranie J. G.; wniosku H. S. i J. S. skierowanego do M. G. o umożliwienie odwiedzania G. G.; postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt: [...] dotyczące podziału majątku wspólnego w dwóch egzemplarzach; pozwu J. G. z dnia [...] o całkowity podział majątku obejmującego własność M. G. i J. G.; pisma J. G. z dnia [...] skierowanego do Sądu Rejonowego w [...] [...] Wydział Cywilny; pisma z dnia [...] skierowanego do Sądu Rejonowego w [...] [...] Wydział Cywilny; skargi J. G. z dnia [...] na postanowienie Sądu Rejonowego w [...] [...] Wydział Cywilny odmawiające zwolnienia z kosztów sądowych; pisma J. G. z dnia [...] skierowanego do Ministerstwa Sprawiedliwości; pisma J. G. z dnia [...] skierowanego do Ministerstwa Sprawiedliwości; pisma J. G. z dnia do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego OR w [...] oraz odpowiedź tego organu na powyższe pismo; pisma J. G. z dnia [...] skierowanego do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...], protokołu Komornika Sądowego Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w [...] z dnia [...]; pisma J. G. z dnia [...] skierowanego do Komendanta [...] komisariatu Policji w [...]; dwóch egzemplarzy wykazu połączeń telefonicznych za okres od [...] do [...]; faktury VAT z dnia [...] wystawionej przez Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] na zakup trumny – urny; umowy z dnia [...] na wykonanie grobowca oraz oryginałami następujących dokumentów: wezwania ECS Polska Sp. z o.o. z dnia [...]; zawiadomienia ECS Polska Sp. z o.o. z dnia [...]; zawiadomienia ECS Polska Sp. z o.o. z dnia [...]; upomnienia wystawionego przez KRUK S.A. z dnia [...]; druku opłat z Telekomunikacji Polskiej S.A.;; dwóch faktur VAT na usługi telekomunikacyjne z dnia [...] i [...] a także kserokopie powyższych dokumentów złożonych w oryginałach. Strona nie załączyła natomiast koperty zawierającej informacje dotyczące wydatków strony ponoszonych na jej utrzymanie, jak również przeznaczanych na potrzeby matki, o której to kopercie wspomina strona na stronie siódmej swego oświadczenia z dnia 19 lutego 2008r. Jak wynika z notatki urzędowej sporządzonej przez pracownika biura podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w dniu 26 lutego 2008r., strona składając pismo z dnia 19 lutego 2008r., nie pozostawiła w załącznikach koperty o której pisze na stronie siódmej tego pisma, przedstawiając ją tylko do wglądu. W tym miejscu podnieść należy, że w piśmie z dnia 19 lutego 2008r., wniesionym do sądu 25 lutego 2008r., w końcowej jego części, strona rozszerzyła zakres żądania wniosku o przyznanie prawa pomocy domagając się także ustanowienia adwokata. Wobec powyższego uznać należy, że strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Rozpoznając wniosek strony o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ustawy p.p.s.a.) Osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana wykazać w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy przez podanie szczegółowych danych odnośnie jej stanu majątkowego, dochodów oraz danych o stanie rodzinnym (art. 252 §1 ustawy p.p.s.a.), iż znajduje się w sytuacji uprawniającej do udzielenia jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Natomiast jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ustawy p.p.s.a.). Ciężar dowodu okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie wnoszącej o jego przyznanie. Zatem przytoczone we wniosku strony okoliczności, jak również przedstawione na wezwanie dokumenty źródłowe i dodatkowe oświadczenia powinny wskazywać na zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy. Oceniając przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanym oświadczeniu z dnia 19 lutego 2008r. sytuację materialną i rodzinną skarżącego, stwierdzić należy, że strona skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (warunek przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie), jak również, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie (warunek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym). Na wstępie podnieść należy, że nie znajdują potwierdzenia informacje co do pozostawania strony we wspólnym gospodarstwie domowym z matką G. G. oraz synem P. W. podane przez stronę w rubryce nr 6 urzędowego formularza wniosku o prawo pomocy. Wyrokiem z dnia [...], sygn. akt: [...] wydanym przez Sąd Okręgowy w [...] orzekającym o rozwiązaniu związku małżeńskiego J. G. i M. G. Sąd powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem P. G. – M. G. i przy niej ustalił miejsce zamieszkania dziecka, zaś stronę skarżącą pozbawił władzy rodzicielskiej (k-10 akt administracyjnych). G. G. oraz P. G. (obecnie W.) zamieszkują w lokalu położonym przy ul. [...], natomiast strona po eksmisji z w/w lokalu zajęła piwnicę przynależną do tego mieszkania (protokół sporządzony w miejscu dokonania czynności w dniu [...] przez Komornika Sądu Rejonowego Rewiru [...] k-1-2 akt administracyjnych, protokół na okoliczność miejsca zamieszkania sporządzony w Wydziale Spraw Administracyjnych Urzędu Miasta [...] w dniu [...] k-24 akt administracyjnych, oświadczenie strony zawarte w rubryce nr 5 urzędowego formularza). Według powyższych ustaleń, strona jest osobą samotną i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W dalszej kolejności stwierdzić należy, że strona skarżąca nie wyjaśniła w sposób wyczerpujący swojej sytuacji finansowej. Strona nie przedłożyła dokumentów źródłowych, do których ją wezwano w dniu 13 lutego 2008r. tj. wyciągów z rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o prawo pomocy oraz ostatniej decyzji określającej wysokość renty. W odpowiedzi na wezwanie strona przedłożyła pismo z 19 lutego 2008r., składające się z 18-tu stron tekstu, z którego większa część obejmuje opis konfliktu z byłą żoną oraz ukończonych i prowadzonych postępowań sądowych. Niemniej strona odniosła się do każdego z punktów wezwania z dnia 13 lutego 2008r. Strona nie przedstawiła jednak konkretnych, ścisłych informacji, na podstawie których w sposób jednoznaczny można by ustalić jej obecne możliwości płatnicze. Odnośnie pkt 1 wezwania, strona stwierdza, że posiada konto w banku, ale interesowanie się tym kontem uważa za "dziwny przypadek – niezrozumiały". Podnosi, że ma prawo posiadać na koncie "parę złotych" na tzw. "czarną godzinę", a dalej, że oszczędności rzędu [...] zł na miesiąc trudno nazwać oszczędnościami. Dalej stwierdza jednak, że obecnie balansuje wokół kwoty [...] tys. długu, którą w różny sposób spłaca. Odnośnie pkt 2 wezwania dotyczącego złożenia ostatniej decyzji o wysokości renty bądź odcinka świadczenia za ostatni miesiąc, strona oświadczyła, że Sąd sam winien wystąpić o informacje w tej sprawie do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego. W zakresie pkt 3 wezwania do wykazania wydatków ponoszonych na utrzymanie, strona oświadczyła, że dołącza kopertę zawierającą informacje odnośnie wydatków swoich i ponoszonych na matkę, jednakże jak wynika z notatki sporządzonej przez pracownika biura podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, strona w dniu 25 lutego 2008r. nie dołączyła wskazanej koperty jako załącznika do pisma dnia 19 lutego 2008r. Odnośnie pkt 4 wezwania dotyczącego kwoty [...] zł pozostającej w depozycie sądowym do dyspozycji strony, strona oświadczyła m.in, że nie ma zamiaru przyjmować tej kwoty , nawet jako raty na poczet przeprowadzenia całkowitego podziału majątku, ponieważ wówczas stanie się dla sądu "osobą majętną". W zakresie pkt 5 wezwania, strona podała, iż kupuje matce lekarstwa z "jej emerytury i okrojonej własnej renty" na kwotę około [...] zł. Jednocześnie stwierdza, że leki pochłaniają ok. [...] emerytury, (która wynosi wg. urzędowego formularza [...] zł), nie wiadomo zatem z czyjego świadczenia zakup leków jest finansowany. Ponadto strona podała, że kupuje matce żywność nie podając na jaką kwotę, natomiast dowodem na zakup zarówno lekarstw jak i żywności miały być rachunki w kopercie, której strona jednak nie dołączyła. Reasumując powyższe, stwierdzić należy, że nienadesłanie przez stronę dokumentów źródłowych oraz nieprecyzyjne oświadczenia strony zawarte w piśmie z dnia 19 lutego 2008r., uniemożliwiły dokonanie oceny, jaką kwotą dochodu brutto dysponuje strona skarżąca miesięcznie, jaka jest kwota dochodu strony po dokonaniu wszystkich potrąceń i jakie są stałe miesięczne wydatki ponoszone na utrzymanie, a w konsekwencji czy pozostający w dyspozycji strony, po odliczeniu potrąceń i stałych wydatków dochód, jest niewystarczający na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź też pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z uwagi na niewykazanie przez stronę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy, jaka jest jej rzeczywista sytuacja finansowa, brak jest podstaw do uznania, że strona znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak również w zakresie częściowym. Z tych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 orzeczono jak na wstępie.