III SA/Lu 583/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędzia WSA Ewa Kowalczyk Protokolant Referent Bartłomiej Maciak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 31 maja 2016 r. sprawy ze skargi W. B. na informację Inne z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; II. przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Inne; III. zasądza od Inne na rzecz W. B. kwotę [...]zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na konkurs ogłoszony przez Inne Nr [...]–[...] W. B. złożył w ramach dofinansowania ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wniosek pt. "Wieś, wiedza, komputer – rozwój kompetencji informatycznych mieszkańców województwa lubelskiego". Powyższy wniosek negatywnie zaopioniowano na etapie oceny formalnej z uwagi na niespełnienie kryterium specyficznego nr [...] (Zakres wsparcia) i informację na ten temat zawierało – skierowane do wnioskodawcy - pismo z dnia [...] r. Skarżący zanegował stanowisko organu wnosząc protest z dnia [...] r. Instytucja Zarządzająca Regionalnym Prgramem Operacyjnym Województwa L. na lata 2014 – 2020 nie uwzględniła protestu, o czym zawiadomiono skarżącego pisemną informacją z dnia [...] r. [...]. W. B. wnósł do WSA w Lublinie skargę na powyższą informację zarzucając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. W uzasadnieniu swojego stanowiska skarżący powołując się na szczegółowe wymagania konkursowe argumentował między innymi, że jego wniosek spełniał kryteria formalne. W odpowiedzi na skargę Inne uznał skargę za bezzasadną i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest usprawiedliwiona. Tytułem wstępu należy zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie mają uregulowania ustawy z dnia [...] r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz.U. z 2016 poz. 217). Z przepisów ogólnych tej ustawy wynika, że określa ona zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi (art. 1 ust. 1). W myśl art. 6 ust. 1 cyt. ustawy, system realizacji programu operacyjnego zawiera warunki i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji programów operacyjnych, obejmujące w szczególności zarządzanie, monitorowanie, sprawozdawczość, kontrolę i ewaluację oraz sposób koordynacji działań podejmowanych przez instytucje. Ten ostatni przepis w ust. 2 stanowi, że podstawę systemu realizacji programu operacyjnego mogą stanowić w szczególności przepisy prawa powszechnie obowiązującego, wytyczne horyzontalne oraz wytyczne, o których mowa w art. 7, szczegółowy opis osi priorytetowych programu operacyjnego, opis systemu zarządzania i kontroli oraz instrukcje wykonawcze zawierające procedury działania właściwych instytucji. W świetle dalszych przepisów ustawy, cele programu operacyjnego są osiągane przez realizację projektów objętych dofinansowaniem (art. 31). Ustawodawca określa w art. 37 ust. 1, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust. 2, projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący. W myśl art. 39 ust. 1 cyt. ustawy, w trybie konkursowym wniosek o dofinansowanie projektu jest składany w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję. Stosownie do kolejnych unormań (art. 44 ust. 1 ustawy), oceny spełnienia kryteriów wyboru projektów przez projekty uczestniczące w konkursie dokonuje komisja oceny projektów, zaś rzeczą właściwej instytucji jest rozstrzygnąć konkurs (art. 46 ust. 1 ustawy). Przepis ten w ust. 5 przewiduje, że jeżeli projekt otrzymał negatywną ocenę, należy o tym poinformować wnioskodawcę i zawiadomić go ponadto o możliwości wniesienia protestu. Do postępowania w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia [...] r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów (art. 50 ustawy). W myśl jej art. 60, przy rozpatrywaniu protestu, w weryfikacji, o której mowa w art. 56 ust. 2, a także w ponownej ocenie, o której mowa w art. 58 ust. 3, nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu lub jego ocenę. W zdaniu drugim art. 60 określa, że przepis art. 24 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Z treści art. 67 komentowanej ustawy wynika ponadto, że w trakcie procedury odwoławczej stosuje się instytucję wyłączenia pracownika organu w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z powołanymi unormowaniami, w rozpatrywaniu środków odwoławczych nie mogą brać udziału osoby, które na jakimkolwiek wcześniejszym etapie dokonywały czynności związanych z określonym projektem, w tym były zaangażowane w jego ocenę. Nie chodzi tu wyłącznie o ocenę merytoryczną projektu, ale o każdą jego ocenę ( w tym dokonana na etapie badania, czy projekt spełnia wymogi formalne). Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że informacja z dnia [...] r. na temat wyniku postępowania odwoławczego – wywołanego wniesionym protestem - jest podpisana przez R. S., Zastępcę Dyrektora Departamentu Wdrażania Europejskiego Funduszu Społecznego w Urzędzie Marszałkowskim Województwa L. w L.. Wyżej wymieniona osoba – R. S. – jest również autorem wcześniejszej informacji z dnia [...] r. (zawartej w piśmie nr [...]) w przedmiocie negatywnej oceny wniosku nr [...] pt. "Wieś, wiedza, komputer – rozwój kompetencji informatycznych mieszkańców województwa lubelskiego" złożonego przez W. B.. W rozpatrywaniu protestu, nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu lub jego ocenę. Oznacza to, że R. S. nie powinien brać udziału w ponownym rozpoznawaniu sprawy i dokonywaniu oceny środka odwoławczego (protestu) wniesionego w dniu [...] r. w związku z negatywną oceną spornego wniosku zgłoszonego w otwartym konkursie. Zgodnie z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a/ ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, w wyniku rozpoznania skargi sąd może uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1. W realiach niniejszej sprawy i w świetle powołanego ostatnio przepisu (art. 39 ust. 1), sprawa wywołana wnioskiem o dofinansowanie projektu złożonego w ramach konkursu Nr [...]–[...] zorganizowanego i przeprowadzanego przez powołaną do tego właściwą instytucję, powinna być ponownie rozpatrzona przez Inne. Kwestia istotnego naruszenia prawa przy rozpatrywaniu protestu i wpływu tego naruszenia na wynik oceny projektu nie budzi wątpliwości w kontekście uregulowania art. 50 omawianej ustawy określającej, że do postępowania w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu w sprawie unormowano w art. 24 § 1 pkt 1 – 7 k.p.a. W myśl art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 24 § 4 k.p.a. wyłączony pracownik powinien podejmować tylko czynności niecierpiące zwłoki ze względu na interes społeczny lub ważny interes stron. Wskazane przepisy k.p.a. regulujące wyłączenie pracownika od udziału w sprawie mają zastosowanie w sprawie dotyczącej oceny wniosków dokonywanej w ramach postępowań konkursowych przeprowadanych w trybie przepisów ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Zasadę, że wyłączeniu podlega pracownik, który już miał do czynienia ze sprawą, potwierdza dodatkowo treść przepisów art. 60 i art. 67cyt. ustawy. Wynika z nich, po pierwsze, że w rozpatrywaniu protestu, nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu lub jego ocenę, a po drugie, że przepis art. 24 § 1 k.p.a. stosuje się odpowiednio. Odpowiednio stosując art. 24 § 1 k.p.a. należy mieć na uwadze, że instytucja wyłączenia pracownika organu dotyczy zasadniczo spraw związanych z wydawaniem decyzji administracyjnych. Pomimo tego, że informacja z dnia [...] r. na temat negatywnej oceny projektu, nie była decyzją administracyjną, to z racji odesłania zawartego w art. 50, art. 60 i art. 67 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, w postępowaniu prowadzonym na podstawie wymienionej ustawy w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania, należało odpowiednio stosować przepisy k.p.a. regulujące instytucję wyłączenia pracownika organu od udziału w sprawie. Instytucję tę należy postrzegać - jak wyjaśnia Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia [...] r. sygn. akt P 8/03 (publ. OTK ZU 2005, nr [...]/A, poz. 20) – jako służącą realizacji prawa strony do obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy. W okolicznościach stanu faktycznego niniejszej sprawy R. S. - pełniący funkcję Zastępcy Dyrektora Departamentu Wdrażania Europejskiego Funduszu Społecznego - podlegał wyłączeniu od udziału w sprawie związanej z rozpatrywaniem protestu. Zagadnienie wyłączenia pracownika instytucji przeprowadzającej wybór projektów do dofinansowania pozostawało w ścisłym związku z dyspozycją art. 37 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Wskazany wyżej przepis stanowi, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Przeprowadzenie oceny projektu dwuktrotnie przez tę samą osobę będąca pracownikiem instytucji przeprowadzającej postępowanie konkursowe podważa zasadę rzetelności i bezstronności, o której mowa w art. 37 ust. 1 ustawy. W rozpatrywanej sprawie spór powstał na tle negatywnej oceny formalnej projektu skutkującej tym, że wniosku skarżącego nie skierowano do drugiego etapu obejmującego ocenę merytoryczną. Zgodnie z art. 38 ust. 2 ustawy, konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru. Z powodu stwierdzonego przez Sąd uchybienia, przedwczesnym byłoby zajmowanie stanowiska w przedmiocie słuszności zarzutów i wniosków skargi, co do tego, czy projekt skarżącego spełniał kryterium formalne (formalne kryterium specyficzne nr [...] "Zakres wsparcia") dotyczące nie tylko specjalistycznych szkoleń kończących się certyfikatem zewnętrznym potwierdzającym zdobycie przez uczestników projektu stosownych kompetencji (lit. a/), ale również obowiązku opracowania przez beneficjenta kryteriów oceny efektów uczenia oraz przeprowadzenia weryfikacji osiągnięć przez uczestników projektu (lit. b/). W tym stanie rzeczy ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, co uzasadnia, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a/ ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, przekazanie sprawy (zakończonej informacją z dnia [...] r. o wyniku rozpatrzenia protestu) do jej ponownego rozpatrzenia przez Inne. Rozstrzygnięcie w tym zakresie zawarto w pkt I oraz II sentencji wyroku. W zakresie nieuregulowanym we wskazanej wyżej ustawie, zgodnie z jej art. 64, do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia [...] r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kierując się powyższą regułą postępowania oraz dyspozycją art. 200 i art. 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono również (pkt III wyroku) w przedmiocie kosztów postępowania sądowego, zakończonego uwzględnieniem skargi.