III SA/Lu 608/12

WyrokWSA w Lublinie2012-12-20

Skład orzekający: Jerzy Drwal, Robert Hałabis, Ewa Ibrom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prawidłowo pomniejszył kwotę płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) z powodu stwierdzonej różnicy między zadeklarowaną a faktyczną powierzchnią działek rolnych, stosując sankcję przewidzianą w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1122/2009?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo pomniejszył kwotę płatności, ponieważ stwierdzona różnica powierzchni działek rolnych (0,60 ha, co stanowi 4,7657%) uzasadniała zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, polegającej na zmniejszeniu płatności o dwukrotność stwierdzonej różnicy. Organ prawidłowo obliczył należną kwotę płatności do powierzchni 11,39 ha.
Stan faktyczny
Skarżący H. B. zakwestionował decyzje organów przyznające mu płatność z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2011, które zostały pomniejszone z powodu stwierdzonych nieprawidłowości w deklarowanej powierzchni działek rolnych. Organ I instancji przyznał płatność po potrąceniu kwoty 214,80 zł, a Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na różnicę między zadeklarowaną (13,19 ha) a stwierdzoną w kontroli (12,59 ha) powierzchnią działek. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym niezastosowanie przepisów dotyczących tolerancji pomiaru i minimalnej kwoty zmniejszenia płatności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis,, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011 oddala skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2012 r. wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. przyznano H. B. - po potrąceniu kwoty 214,80 zł z tytułu nieprawidłowości - płatność w ramach wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2011 w łącznej wysokości 2038,81 zł. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w wyniku kontroli administracyjnej wniosku o płatności, stwierdzono różnice pomiędzy powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli. Kwota płatności została z tego względu pomniejszona. Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w L. utrzymał w mocy w/w decyzję argumentując między innymi, że w dniu [...] maja 2011 r. H. B. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej. Przedmiotowy wniosek został poddano kontroli. W dniu 19 lipca 2011 r. przeprowadzono kontrolę na miejscu (protokół z czynności kontrolnych Nr [...]). Następnie w dniach [...] października 2011 r. i [...] grudnia 2011 r. inspektorzy terenowi z przeprowadzili w gospodarstwie skarżącego kontrole na miejscu w zakresie wzajemnej zgodności (nr protokołu z czynności kontrolnych [...]). Biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu w dniu [...] lipca 2011 r. ustalono, że powierzchnia działek rolnych nr B i F wynosiła odpowiednio : 2,57 ha i 0,66 ha. Na pozostałych działkach rolnych nie stwierdzono nieprawidłowości. Łączna powierzchnia wszystkich działek rolnych wyniosła 12,59 ha i była mniejsza od powierzchni deklarowanej we wniosku (13,19 ha). Zatem różnica między powierzchnią zadeklarowaną i powierzchnią stwierdzoną (jako uprawnioną do płatności ONW) wyniosła 0,60 ha, co stanowi 4,7657 % (0,60 ha : 12,59 ha x 100%). W tych warunkach wystąpiły – określone w art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. – przesłanki do zastosowania sankcji i redukcji przyznanej kwoty płatności o dwukrotność stwierdzonej różnicy, tj. 2 x 0,60 ha. Przy powierzchni uprawnionej do płatności 12,59 ha (powierzchni stwierdzonej) sankcja powoduje pomniejszenie płatności o 1,20 ha (2 x 0,60 ha). Płatność przyznano do pow. 12,59 ha (12,59 ha - 1,20 ha = 11,39 ha). Stawka jednolitej płatności ONW (strefa nizinna I) do 1 ha uprawy w 2011 r. wynosi 179 zł. Mając na uwadze powyższe strona otrzymuje płatność do powierzchni 11,39 ha x 179,00 zł = 2038,81 zł. Organ dalej argumentował, że szczegółowa analiza zapisów protokołu z czynności kontrolnych z dnia [...] lipca 2011r., szkicu pomiarów działek (dane wektorowe, dane powierzchniowe), fotografii wykonanych podczas wywiadu terenowego wskazuje, że kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy, przez osoby do tego fachowo przygotowane. Zgodnie z art. 31 ust. 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w przypadku gdy rolnik nie zgadza się ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia, co do ustaleń w nich zawartych, dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji, w terminie 14 dniu od dnia doręczenia raportu, chyba że bezpośrednio po zakończeniu kontroli rolnik, zgłosił umotywowane zastrzeżenia, co do ustaleń zawartych w raporcie, osobie, która go sporządziła. Do dnia wydania decyzji w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2011 strona nie zgłosiła żadnych uwag, czy zastrzeżeń do protokołu z czynności kontrolnych, a także nie przedstawiła innych dokumentów podważających wyniki kontroli, w zakresie powierzchni użytków rolnych zgłoszonych do płatności. W skardze do WSA w Lublinie H. B. zakwestionował obie wskazane decyzje w części pomniejszającej płatność o kwotę 214, 80 zł, zarzucając naruszenie prawa procesowego (art. 8, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a.) oraz prawa materialnego, poprzez niezastosowanie : - art. 28b ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (co doprowadziło do bezpodstawnego zmniejszenia płatności); - art. 30 ust. 1 rozporządzenia Komisji WE Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 w związku z art. 24 ust. 1 lit. c) cyt. rozporządzenia, zgodnie z którym tolerancja pomiaru jest określona przy uwzględnieniu 1,5-metrowej strefy buforowej okalającej obwód działki rolnej, a maksymalna tolerancja w odniesieniu do każdej działki rolnej nie może przekroczyć wartości bezwzględnej 1,0 ha. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Sąd zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Tytułem przypomnienia należy wskazać, że zadania oraz właściwość organów i jednostek organizacyjnych w zakresie wspierania obszarów wiejskich z udziałem środków pochodzących z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz kwestie warunków i trybu przyznawania, wypłaty pomocy finansowej, określa ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Zakres przedmiotowy w/w ustawy – w myśl jej art. 5 ust. 1 pkt 12 - dotyczy wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW). Pomoc jest przyznawana na wniosek zainteresowanej osoby fizycznej (art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy) w drodze decyzji administracyjnej (art. 20 ust. 1). Zgodnie z art. 21 ust. 2 w/w ustawy, w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1/ stoi na straży praworządności; 2/ jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzeć cały materiał dowodowy; 3/ udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4/ zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się. Analiza akt rozpoznawanej sprawy nie daje podstaw do twierdzenia o naruszeniu przez organ ustawowych zasad przyznawania wnioskowanej przez skarżącego pomocy. Zaskarżona decyzja odpowiada również wymaganiom określonym w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013. Z treści § 2 w/w rozporządzenia wynika, że płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 litera a/ rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. Wysokość płatności ONW – w świetle § 3 - w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni tego gruntu kwalifikującej się do płatności ONW, nie większy jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisja (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. To ostatnie rozporządzenie w art. 26 ust. 1 określa, że kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności. Stosownie do art. 34 ust. 1 w/w rozporządzenia, powierzchnię działek rolnych określa się za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne. Dalej przepis ten wyjaśnia, że tolerancja pomiaru jest określana przy uwzględnieniu 1,5 metrowej strefy buforowej wokół działki rolnej. Maksymalna tolerancja odnośnie do każdej działki rolnej nie może przekroczyć wartości bezwzględnej 1,0 ha. Celem tej regulacji jest umożliwienie organowi przyznającemu płatności weryfikacji powierzchni działek rolnych zadeklarowanych we wniosku. Z akt sprawy wynika, że wniosek H. B. z dnia [...] maja 2011 r. o przyznanie pomocy finansowej dotyczy działek o powierzchni 13,19 ha. Wyniki kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2011 r. (udokumentowanej protokółem) dowodzą, że powierzchnia działki rolnej nr B wynosi nie 3,20 ha (jak we wniosku), ale 2,57 ha. Według protokółu, powierzchnia innej działki nr F wynosi 0,66 ha (strona deklaruje pow. 0,63 ha). W tych okolicznościach organ, po pierwsze, prawidłowo przyjmuje, że różnica między powierzchnią zadeklarowaną i powierzchnią stwierdzoną (jako uprawnioną do płatności ONW) wynosi 0,60 ha, co stanowi 4,7657 %, a po drugie, stosuje przepis art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. nakazujący zmniejszenie płatności i wykluczeń w przypadkach zawyżenia deklaracji. Wysokość pomocy organ słusznie oblicza i redukuje przyznawaną kwotę płatności o dwukrotność stwierdzonej różnicy, tj. 2 x 0,60 ha. Przy powierzchni uprawnionej do płatności 12,59 ha (powierzchni stwierdzonej) zastosowanie sankcji oznacza, że skarżący ma prawo do płatności do działek rolnych o powierzchni 11,39 ha i kwoty 2038,81 zł. Niezasadne są zarzuty i wnioski skargi, że zaskarżona decyzja jest wydana z naruszeniem przepisów procesowych (art. 8, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ szczegółowo podaje ustalony stan faktyczny sprawy. Przytacza treść mających zastosowanie przepisów prawa. Jasno i logiczne tłumaczy ich znaczenie. Stąd niesłuszny jest zarzut, że postępowanie organu nie pogłębia zaufania obywateli do organów Państwa, że organ nie precyzuje przesłanek, którymi się kieruje przy załatwianiu, czy wreszcie – wbrew dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. – nie wskazuje udowodnionych faktów i nie wyjaśnia podstawy prawnej decyzji. Podobnie trzeba ocenić zarzut naruszenia art. 28b ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Skarżący bezpodstawnie uważa, że zmniejszenie płatności o kwotę 214, 80 zł nie powinno wchodzić w grę z uwagi na treść w/w przepisu, określającego, że zmniejszenia nie stosuje się, jeżeli zmniejszenie albo wykluczenie wynosi nie więcej niż równowartość kwoty 100 euro. Jak wyżej wykazano płatność przyznaje się do powierzchni stwierdzonej (uprawniającej do płatności). W przeciwnym razie przeprowadzane kontrole byłyby czynnościami zbędnymi. Odnosząc się do zarzutu, że organ pomija treść art. 30 ust. 1 rozporządzenia Komisji WE Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008, trzeba stwierdzić, że powyższy przepis nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004, na które powołuje się skarżący, zostało zastąpione rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. Ubocznie należy podnieść, że skarżący – mimo przysługującego mu do tego prawa - nie zgłaszał zastrzeżeń i uwag do treści protokołu z dnia [...] lipca 2011 r. Poza tym nie przedstawił dowodów podważających wyniki pomiarów spornej powierzchni działek nr B i F. Stąd bez znaczenia są wyniki wcześniejszej kontroli przeprowadzonej w okresie [...] - [...] października 2010 r. skoro kontrola ta odnosi się do stanu użytkowania gruntów jaki istnieje na kilka miesięcy przed złożeniem wniosku z dnia [...] maja 2011 r. Miarodajne przy weryfikacji wniosku o przyznanie pomocy finansowej na rok 2011 mogą być więc ustalenia w sprawie powierzchni działek rolnych, poczynione dopiero po wniesieniu w/w wniosku. Wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym uzależniona jest od powierzchni gruntu kwalifikującej się do tego rodzaju płatności. Z tych też względów skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a. ----------------------- 6

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło