III SA/Lu 62/24

WyrokWSA w Lublinie2024-07-09

Skład orzekający: Iwona Tchórzewska, Ewa Ibrom, Agnieszka Kosowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków na wniosek właściciela, jeśli wniosek ten kwestionuje wyniki modernizacji ewidencji przeprowadzonej kilka lat wcześniej i nie opiera się na nowych dokumentach?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zakwalifikowały wniosek skarżącego jako żądanie aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków. Ponieważ wniosek nie opierał się na nowych dokumentach potwierdzających zasadność zmiany i został złożony po terminie na zgłaszanie zarzutów do modernizacji, organy nie miały podstaw do jego uwzględnienia. Aktualizacja ewidencji wymaga przedstawienia dokumentów uzasadniających zmianę, a postępowanie to nie służy do rozstrzygania sporów własnościowych ani korygowania wpisów na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów.
Stan faktyczny
Skarżący H. K. wniósł skargę na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Starosty odmawiającą aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków. Skarżący domagał się przywrócenia granic i powierzchni jego działek do stanu sprzed modernizacji ewidencji przeprowadzonej w latach 2018-2020, twierdząc, że geodeta pomniejszył powierzchnię jego nieruchomości. Organy uznały, że wniosek skarżącego został złożony po terminie na zgłaszanie zarzutów do modernizacji i nie opiera się na nowych dokumentach, a zatem nie może być uwzględniony jako wniosek o aktualizację danych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Ibrom Asesor WSA Agnieszka Kosowska (sprawozdawca) Protokolant: Starszy asystent sędziego Radosław Kot po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2024 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 24 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków I. oddala skargę; II. przyznaje A. M. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 590,40 zł (pięćset dziewięćdziesiąt złotych i czterdzieści groszy), w tym 110,40 zł (sto dziesięć złotych i czterdzieści groszy) podatku od towarów i usług, z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Sygn. III SA/Lu 62/24 UZASADNIENIE Przedmiotem skargi jest decyzja Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjno-Kartograficznego z dnia 24 listopada 2023 r. w przedmiocie odmowy aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Stan sprawy przedstawia się następująco. W latach 2018-2020 na terenie obrębu Ł. , gm. T. przeprowadzono modernizację ewidencji gruntów i budynków. W wyniku prac modernizacyjnych dokonano aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków na podstawie operatu technicznego zaewidencjonowanego pod nr [...] W toku postępowania H. K. (dalej jako "skarżący") pismem z dnia 16 stycznia 2020 r. wniósł uwagi do projektu ewidencyjnego operatu opisowo-kartograficznego domagając się wyznaczenia na gruncie znaków granicznych i ponowny pomiar jego działek nr [...] oraz nr [...], a także o rozgraniczenie. W odpowiedzi Starosta [...] (dalej jako "organ I instancji") poinformował skarżącego, że jego uwagi nie zostały uwzględnione, ponieważ ustalenie granic działek nr [...] i nr [...] z działkami sąsiednimi odbyło się w dniu 18 września 2019 r. na podstawie ortofotomapy. Skarżący został prawidłowo powiadomiony o czynnościach ustalenia przebiegu granic nieruchomości, ale nie był obecny. Granice działki nr [...] z działkami nr [...], nr [...] i nr [...] ustalono według ostatniego spokojnego stanu posiadania. W taki sam sposób ustalono granicę pomiędzy działkami nr [...] i nr [...]. Granice z działkami nr [...] oraz nr [...] zostały opracowane w dokumentacji geodezyjnej przyjętej do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w T. L. za nr [...] Starosta [...] w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego z dnia 18 lutego 2020 r. (poz. [...]) ogłosił, że dane objęte modernizacją ewidencji gruntów i budynków, zawarte w projektach operatów opisowo-kartograficznych, które były wyłożone do wglądu w dniach od 7 do 27 stycznia 2020 r. dla obrębów m.in. Ł. w jednostce ewidencyjnej [...], stały się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Następnie skarżący pismem z dnia 23 marca 2023 r. wniósł o ponowne rozpatrzenie jego podania z dnia 4 października 2022 r. i dokonanie pomiaru działek nr [...] i nr [...] i ich powierzchni w ten sposób, aby powierzchnie te były zgodne z powierzchniami sprzed modernizacji ewidencji gruntów i budynków przeprowadzonej w latach 2018-2020. W związku z powyższym Starosta [...] postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2023 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia podania z dnia 4 października 2022 r. o aktualizację informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego [...], jednostka ewidencyjna [...] poprzez przywrócenie granic i powierzchni działek nr [...] (poprzednio nr [...]) i nr [...] (poprzednio nr [...]) do stanu sprzed modernizacji ewidencji gruntów i budynków. W wyniku rozpatrzenia zażalenia Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniem z dnia 22 czerwca 2023 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W ocenie organu II instancji Starosta [...] po jednoznacznym ustaleniu zakresu żądania powinien podjąć działania mające na celu weryfikację zasadności żądań opisanych we wniosku. Starosta [...] decyzją z dnia 8 września 2023 r. odmówił aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], dotyczącej przywrócenia granic i powierzchni działek nr [...] (poprzedni nr [...]) oraz nr [...] (poprzedni nr [...]), jaką miały przed modernizacją. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że na podstawie dokumentów znajdujących się w zasobie, w tym operatu rozgraniczeniowego nr [...] oraz dokumentacji nr [...] z przeprowadzonej w latach 2018-2020 na obszarze gminy T. modernizacji ewidencji gruntów i budynków ustalono, iż brak jest przesłanek do jakichkolwiek powtórnych pomiarów przedmiotowych działek. Wykonawca prac modernizacyjnych opracował granice nieruchomości składające się z działek nr [...] i nr [...] na podstawie mapy ewidencyjnej w skali 1:5000 nr [...] (granice wewnętrzne nieruchomości z działką nr [...] - dawniej nr [...]) oraz operatu z rozgraniczenia gruntów nr [...] (zewnętrzne granice), w którym to geodeta wykonujący przedmiotową pracę wykorzystał operat i mapę rozparcelowanego majątku wsi Ł. z 1947 r. oraz szkice graniczne Lasów Państwowych. Dokumentacja nr [...] zawiera niezbędną analizę dotyczącą przebiegu granic przedmiotowych nieruchomości i stanowi wiarygodny materiał do opracowania granic. Jednakże z uwagi na słabą jakość materiałów geodezyjnych, niepozwalających na określenie położenia punktów granicznych wyznaczających granice z działką nr [...] z wymaganą dokładnością z zachowaniem zasad określonych w rozporządzeniu w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, wykonawca pozyskał niezbędne dane w drodze geodezyjnych pomiarów terenowych poprzedzonych czynnościami ustalenia przebiegu granic, stosownie do § 36-37 ówczesnego rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Wyjaśnił także, że powierzchnię przedmiotowych działek obliczono jako pochodną ustalonych granic i przedstawia ona rzeczywisty stan posiadania na gruncie. Podsumowując organ I instancji wskazał, że skarżący w swoim żądaniu nie przedstawił wystarczających dokumentów mogących wpłynąć na aktualizację granic działek nr [...] i nr [...]. Z analizy dokumentów znajdujących się w zasobie należy stwierdzić, że granice wykazane w operacie opisowo-kartograficznym odzwierciedlają stan wykazany przed modernizacją ewidencji gruntów i budynków - stan prawny wykazany przez geodetę sporządzający operat z rozgraniczenia nieruchomości nr [...] i archiwalny stan wykazany na mapie rozparcelowanego majątku państwowego wsi Ł.. Od decyzji Starosty [...] skarżący złożył odwołanie wnosząc o przywrócenie powierzchni działek nr [...] i nr [...] do stanu sprzed modernizacji ewidencji gruntów i budynków oraz wskazanie punktów na gruncie dotyczących tych działek wraz z nieużytkiem, który od 60 lat jest jego własnością. Decyzją z dnia 24 listopada 2023 r. Lubelski Wojewódzkie Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...]. W uzasadnieniu organ II instancji przywołał treść art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 24 ust. 2a, ust. 2c, ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r., poz. 1752 ze zm.), dalej jako "P.g.k." i wyjaśnił, że skarżący wnosząc o przywrócenie stanu sprzed modernizacji ewidencji gruntów i budynków, a w zasadzie o aktualizację informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, działał na podstawie art. 24 ust. 2a pkt 2 w związku z art. 24a ust. 12 ustawy. Ten ostatni przepis stanowi, że zarzuty zgłoszone po terminie określonym w art. 24a ust. 9 P.g.k. traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. W takiej sytuacji można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany wynikające z nowych zdarzeń prawnych, w oparciu o dokumentację powstałą po dacie ostatniej zmiany, przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W związku z tym uaktualnienie informacji na wniosek wymaga wskazania dokumentacji geodezyjnej, potwierdzającej zasadność proponowanej zmiany. W ocenie organu II instancji skarżący dokumentacji takiej nie wskazał. Ponadto brak zarzutów złożonych przez skarżącego w ustawowym terminie spowodował, że dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stały się danymi wiążącymi. Skoro skarżący nie przedłożył żadnych nowych dokumentów, pozwalających na wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów i budynków, to tym samym Starosta [...] zobligowany był do podjęcia rozstrzygnięcia odmawiającego dokonania takich zmian. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący podkreślił, że żąda przywrócenia granic i powierzchni jego działek do stanu sprzed modernizacji. Pokreślił, że geodeta pomniejszył powierzchnię jego nieruchomości. Dotychczas bowiem łącznie działki miały powierzchnię 1 ha. Skarżący podniósł również zarzuty dotyczące przebiegu prac wykonywanych w ramach modernizacji gruntów i budynków podkreślając, że geodeta nie był na gruncie i wadliwie wykonał swoją pracę. Skarżący wniósł o ponowny pomiar nieruchomości przez geodetów w jego obecności. Podkreślił, że użytkuje nieużytek o powierzchni 0,27 ha i obszar ten powinien być włączony do jego działek o powierzchni 1 ha. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje. Skarga jest niezasadna. Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. W sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Przepis art. 2 pkt 8 powołanej ustawy definiuje ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) jako system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Istotą ewidencji gruntów i budynków jest rejestrowanie istniejącego stanu prawnego gruntu lub budynku. Wpisy mają charakter deklaratoryjny. Ewidencja gruntów jest zbiorem informacji o gruntach, nie rozstrzyga natomiast sporów o prawo. Deklaratoryjny charakter wpisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków oznacza, że nie kształtuje ona nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny stwierdzony dokumentami (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1718/13). Zadanie prowadzenia ewidencji zostało powierzone starostom (art. 7d pkt 1 lit. a ustawy). Określone ustawą informacje o gruntach, budynkach, lokalach oraz właścicielach nieruchomości zawiera tzw. operat ewidencyjny, który zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy składa się z: 1) bazy danych, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2 prowadzonej za pomocą systemu teleinformatycznego oraz 2) zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych. Informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji na zasadach określonych w art. 24 ust. 2a i ust. 2b P.g.k. Stosownie do art. 24 ust. 2a P.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1 - 4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje, zgodnie z art. 24 ust. 2b ustawy: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c P.g.k.). W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że prawidłowo organy obu instancji zakwalifikowały pismo skarżącego z 23 marca 2023 r. (doprecyzowane kolejnymi pismami), w którym wniósł o "ponowne rozpatrzenie i sprostowanie działki nr [...] i nr [...] z 1947 r. i powrót" do stanu sprzed modernizacji przeprowadzonej w latach 2018 – 2020 w obrębie ewidencyjnym [...] [...], jednostka ewidencyjna [...] jako wniosek o aktualizację danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 24a ust. 1 P.g.k., starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych. Starosta podaje do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków (ust. 2). Informacje, o których mowa w ust. 2, podlegają wywieszeniu na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 3). Zgodnie z art. 24a ust. 4 P.g.k. w brzmieniu obowiązującym w dacie przeprowadzania modernizacji, projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego, na okres 15 dni roboczych. Informacja o terminie i miejscu wyłożenia wywieszana jest na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego i właściwego urzędu gminy, na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, oraz ogłoszenia jej w prasie o zasięgu krajowym (ust. 5). Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych (ust. 6). Zgodnie z art. 24a ust. 7 P.g.k., o przyjęciu lub odrzuceniu uwag zgłoszonych do tego projektu rozstrzyga upoważniony pracownik starostwa powiatowego, posiadający wymagane uprawnienia, przy udziale przedstawiciela wykonawcy prac geodezyjnych związanych z modernizacją, w terminie 15 dni roboczych od upływu terminu wyłożenia do wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego. O sposobie rozstrzygnięcia uwag pracownik starostwa informuje zgłaszającego uwagi oraz sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag i sposobie ich rozpatrzenia w protokole. Po upływie terminu rozpatrzenia uwag, dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej starostwa (ust. 8). Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych (ust. 9). O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (ust. 10). Zarzuty wniesione po terminie do zgłaszania zarzutów traktuje się jako wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków (ust. 12). Z prawidłowych ustaleń organów wynika, że wniosek skarżącego nie został złożony w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8. Informacja Starosty [...] w sprawie ogłoszenia projektu modernizacji ewidencji gruntów i budynków jednostki ewidencyjnej [...] ogłoszona została w Dzienniku Urzędowym Województwa L. z dnia 18 lutego 2020 r. (Dz. Urz. Woj. Lub. z 2020 r., poz. [...]). Wniosek skarżącego z 23 marca 2023 r. nie mógł być zatem rozpoznany jako zarzuty do modernizacji, lecz jako wniosek o aktualizację danych w ewidencji gruntów i budynków. Żądanie skarżącego dotyczy działki nr [...] (poprzednio [...]) i nr [...] (poprzednio [...]), będących bezspornie własnością skarżącego. Jak wskazano wyżej, zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 2 P.g.k., aktualizacja ewidencji gruntów następuje na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 P.g.k, czyli m.in. właścicieli nieruchomości. Zauważyć należy, że w skierowanym do organu wniosku skarżący nawiązuje bezpośrednio do przeprowadzonej w obrębie ewidencyjnym [...] [...], jednostka ewidencyjna [...] modernizacji ewidencji gruntów i w istocie kwestionuje jej wyniki w zakresie określenia powierzchni wskazanych wyżej działek oraz przebiegu ich granic. Jak już była o tym wyżej mowa, przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych zarządza starosta (art. 24a P.g.k. ust. 1). Procedura przeprowadzenia modernizacji, w szczególności jej kolejne etapy, możliwość zgłaszania uwag i zarzutów oraz skutki prawne upływu terminu do zgłaszania zarzutów do danych objętych modernizacją, zawartych w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, które zostały ujawnione w bazie danych ewidencji gruntów i budynków określone zostały w omówionych wyżej przepisach art. 24a ust. 2 – 12 P.g.k. W świetle powołanych przepisów skarżący, jako właściciel działek nr [...] (poprzednio [...]) i nr [...] (poprzednio [...]) objętych modernizacją miał możliwość zgłaszania uwag do danych ujawnionych w projekcie operatu opisowo-kartograficznego i zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym. Zgłoszenie określonych zastrzeżeń po upływie trzech lat od zakończenia modernizacji nie może odnieść skutku w zakresie danych ujawnionych w ewidencji na skutek modernizacji. Aktualizacja ewidencji polega na wprowadzeniu nowych informacji, wynikających z dokumentów źródłowych. Aktualizacja obejmuje również prostowanie błędnych wpisów mających charakter oczywistych omyłek. Przyjmuje się, że chodzi o błędy dostrzegalne bez konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1444/20). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie w swoim orzecznictwie podkreśla, że postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. W postępowaniu prowadzonym w zakresie aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków nie jest dopuszczalne rozstrzyganie sporów własnościowych, w szczególności zaś ustalanie przysługiwania prawa własności i jego zasięgu. Organy ewidencyjne uprawnione są jedynie do badania, czy na podstawie dostępnych dokumentów uzasadnione jest dokonanie zmian wpisów zawartych w ewidencji. Zaznaczyć przy tym należy, że dokonując aktualizacji ewidencji gruntów, organy ewidencyjne nie mają kompetencji do merytorycznego kontrolowania treści dokumentów wydanych przez uprawnione do tego podmioty (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 7 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 719/07 oraz z 24 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 1377/14). W orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że na wniosek strony można wprowadzać do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany danych już nieaktualnych, gdy konieczność wprowadzenia zmian wynika z nowych zdarzeń prawnych. Nie jest natomiast dopuszczalne korygowanie wpisów na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Nie jest także dopuszczalne wprowadzanie zmian według nieobowiązującego już stanu faktycznego i prawnego. Zmiany w ewidencji następują ze skutkiem na przyszłość. Wskazane we wniosku zmiany danych powinny być udokumentowane przez wnioskodawcę. Podstawą wpisu lub jego zmiany są dokumenty wskazane w art. 24 ust. 2b pkt 2 p.g.k. W przypadku nieprzedstawienia przez wnioskodawcę dokumentów uzasadniających wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów, wniosek o dokonanie zmiany nie może być uwzględniony. Mając na uwadze powyższy stan prawny należało zgodzić się ze stanowiskiem organu, że żądanie skarżącego nie może być uwzględnione, ponieważ skarżący nie przedstawił dokumentów, które uzasadniałaby zaktualizowanie danych w ewidencji gruntów co do działki nr [...] (poprzednio [...]) i nr [...] (poprzednio [...]) w sposób przez niego wskazywany. Skarżący nie przedstawił jakichkolwiek dokumentów, stwierdzających stan późniejszy niż wynikający z modernizacji. Podzielić należy stanowisko organu, że w rozpoznawanej sprawie dane ewidencyjne są zgodne z danymi z modernizacji. Skarżący ustalenia tego w żaden sposób nie podważył. W tym miejscu, wobec zawartego skardze zarzutu "pomniejszenia nieruchomości skarżącego" wyjaśnić należy, że zgodnie z § 11 ust. 1 zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów (M.P. z 1969 r. Nr 11, poz. 98), dalej jako "zarządzenie z dnia 20 lutego 1969 r.", obszar działki jest to wyrażona w mierze metrycznej i zawarta w jej granicach powierzchnia, w skład której wchodzą: 1) powierzchnie każdego użytku, 2) powierzchnie poszczególnych konturów klasyfikacyjnych, ponadto: 3) na terenach lasów państwowych elementy składowe oddziału, tj. powierzchnie pod liniami podziału powierzchniowego (duktami, pasami) od północy i od wschodu każdego oddziału oraz powierzchnie nie wyłączonych dróg i wód położonych w zasięgu oddziału. W myśl przepisu § 11 ust. 2 zarządzenia z dnia 20 lutego 1969 r., ogólny obszar działki podaje się z następującą dokładnością zapisu: 1) do 1 m2 (0,0001 ha) - na terenach miast i osiedli, 2) do 100 m2 (0,01 ha) - na terenach gromad. Zgodnie z § 11 ust. 4 zarządzenia z dnia 20 lutego 1969 r., powierzchnię otrzymaną z obliczeń w wypadkach określonych w ust. 2 pkt 2 przy dokonywaniu zapisu do 100 m2 należy zaokrąglić do pełnych setek metrów (arów), przy czym: 1) końcówkę mniejszą niż 50 m2 odrzuca się, 2) końcówkę równą 50 m2 zaokrągla się do parzystego ara, 3) końcówkę większą od 50 m2 zaokrągla się do pełnego ara. Obowiązujące w czasie modernizacji rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r. poz. 393) przewidywało natomiast, że pole powierzchni działek ewidencyjnych określa się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha (§ 62 ust. 3). Prawidłowo zatem powierzchnie działek nr [...] (poprzednio [...]) i nr [...] (poprzednio [...]) na skutek modernizacji ewidencji gruntów obrębu [...] wykazane zostały z dokładnością do 0,0001 ha. Przed modernizacją powierzchnia działki [...] (aktualnie nr [...]) wynosiła 0,7800 ha, natomiast działki [...] (aktualnie nr [...]) wynosiła 0,2200 ha. Obecnie jest to odpowiednio 0,7330 ha i 0,2419 ha, co łącznie daje powierzchnię 0,9749 ha. W stanie sprzed modernizacji łączna powierzchnia wynosiła 1,00 ha. Podkreślić ponadto należy, że żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie może prowadzić do ustalania zasięgu prawa własności. Ustaleniu temu służy rozgraniczenie. W postępowaniu o rozgraniczenie ustala się, dokąd sięga prawo własności właściciela rozgraniczanych działek. Całkowicie bezpodstawny jest zarzut "niedołączenia przez geodetę nieużytku o pow. 0,27 ha". Z akt sprawy wynika, że skarżący nabył na podstawie aktu własności ziemi z dnia 8 kwietnia 1976 r. własność jedynie dwóch działek nr [...] i nr [...] o powierzchni 1,00 ha. W ocenie sądu organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia istotnych okoliczności oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły i oceniły materiał dowodowy, niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie z art. 6, art. 7 oraz art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zebrany w toku postępowania materiał dowodowy jest kompletny i został poddany wszechstronnej analizie, a wyprowadzone wnioski należało uznać za spójne i logiczne. Zaskarżona decyzja odpowiada wymogom art. 107 § 1 i 3 k.p.a., zawiera bowiem wszystkie wskazane w tym przepisie elementy oraz wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Ponownie podkreślić należy, że skarżący ani w toku postępowania administracyjnego, ani w skardze do sądu nie powołał się na dokumenty, które wskazywałyby na nieaktualność wpisów w ewidencji i mogłyby stanowić podstawę zmian w ewidencji gruntów. Z przytoczonych powodów brak podstaw do uwzględnienia skargi. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.". O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2024 r. poz. 763).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło