III SA/Lu 677/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Drwal po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w zakresie wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Pismem z dnia 6 grudnia 2011 r. M. S. wniosła m.in. o udzielenie jej prawa pomocy. Skarżąca wezwana do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, w terminie nadesłała wypełniony urzędowy formularz wniosku, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Skarżąca w terminie uzupełniła braki formalne wniosku poprzez złożenie pisma z dnia 11 stycznia 2012 r., w którym oświadczyła, iż domaga się ustanowienia adwokata. Ponadto na wezwanie referendarza sądowego skarżąca nadesłała dokumenty źródłowe i dodatkowe oświadczenie. Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2012 r., III SA/Lu 677/11, referendarz sądowy WSA odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu referendarz sądowy podał, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe – posiada dom o pow. [...] m2, nie ma nikogo na utrzymaniu. W skład jej majątku, oprócz domu, wchodzi nieruchomość rolna o pow. [...] ha oraz budynek gospodarczy o pow. [...] m2. Skarżąca użytkuje natomiast grunty rolne o pow. [...] ha fiz. i [...]ha przel. Skarżąca posiada stabilną sytuację finansową, uzyskuje stały dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] zł brutto, tj. [...] zł netto. Do dochodu skarżącej należy również zaliczyć dochód z gospodarstwa rolnego, które skarżąca użytkuje. Referendarz podał, że miesięczny dochód skarżącej z gospodarstwa rolnego obliczony na podstawie art. 18 ustawy z 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.) oraz obwieszczenia Prezesa GUS z dnia 23 września 2011 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2010 r. (MP Nr 87, poz. 917) wynosi 715,95 zł miesięcznie. Łączny miesięczny dochód skarżącej z tytułu pracy i z gospodarstwa rolnego wynosi zatem [...] zł netto. Natomiast odnośnie stałych miesięcznych wydatków na utrzymanie konieczne skarżąca określiła ich poziom na kwotę [...] zł. W ocenie referendarza, kwota niektórych wydatków jest zawyżona. Za zawyżony wydatek miesięczny referendarz uznał kwotę opłaty [...] zł za gaz mając na uwadze, że płatności z tego tytułu przypadają za okresy dwumiesięczne i dotyczą pewnego okresu (sezonu grzewczego) oraz opłatę za telefon w wysokości [...] zł, w sytuacji, gdy z tego telefonu korzysta jedna osoba. Mając powyższe na względzie referendarz stwierdził, że miesięczne wydatki na utrzymanie konieczne skarżącej są niższe o ok. 400 – 500 zł. Porównując wielkość miesięcznych dochodów skarżącej z tytułu pracy i gospodarstwa rolnego ([...] zł netto) do miesięcznych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem (ok. 2.000 zł po uwzględnieniu korekt dotyczących opłaty za gaz i telefon), referendarz uznał, że brak jest podstaw do uznania, że skarżąca nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych (100 zł), jak też kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (295,20 zł), bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Pismem z dnia 6 lutego 2012 r. skarżąca złożyła sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego. W uzasadnieniu skarżąca szczegółowo przeanalizowała swoje wydatki w ciągu 2010 r. i 2011 r. Skarżąca podkreśliła, że nie uzyskuje żadnych dochodów z gospodarstwa rolnego. Podała również, że jej miesięczne wynagrodzenie za pracę w styczniu 2012 r. wyniosło [...] złotych netto, na potwierdzenie czego dołączyła informację o wynagrodzeniu i składkach ubezpieczeniowych (RMUA), styczeń 2012 r. Ponadto, skarżąca załączyła fakturę za gaz za styczeń 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Stosownie do art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, że zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie (art. 243 § 1 zd. 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Właściwe przedstawienie przez stronę przyczyn uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych oraz dowodów na ich poparcie umożliwia sądowi rozpoznającemu wniosek dokonanie prawidłowej oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona ma w tym zakresie inicjatywę dowodową, a Sąd na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Odnosząc powyższe do rozpatrywanego w niniejszym postępowaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym wskazać należy, że z przedstawionych informacji wynika, że M. S. otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł (brutto), [...] zł netto, nie ma nikogo na utrzymaniu. Skarżąca wykazała, że posiada dom o pow. [...] m2 oraz nieruchomość rolną o pow. [...] ha, budynek gospodarczy o pow. [...] m2. Skarżąca użytkuje ponadto grunty rolne o pow. [...] ha fiz. I[...] ha przel. Skarżąca określiła poziom stałych miesięcznych wydatków na kwotę [...] zł. Jak wynika z przedstawionej przez skarżącą informacji o wynagrodzeniu i składkach ubezpieczeniowych (RMUA) ze stycznia 2012 r., [...] zł jest potrącane z wynagrodzenia celem spłaty zadłużenia PKZP. Skarżąca podała, że miesięczne opłaty za gaz w grudniu 2011 r. i styczniu 2012 r. wyniosły odpowiednio [...] zł i [...] zł, a opłata za telefon w [...] zł. Skarżąca nie wykazała zaś w ogóle wysokości dochodów z posiadanego gospodarstwa rolnego. Podane przez skarżącą koszty utrzymania przewyższają wysokość uzyskiwanego przez nią dochodu. Taki stan rzeczy nasuwa wątpliwości co do wiarygodności złożonych przez skarżącą oświadczeń o stanie majątkowym i jej zdolności płatniczych. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 p.p.s.a., orzekł ja w sentencji.