III SA/Lu 68/17

PostanowienieWSA w Lublinie2017-03-27

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, posiadająca znaczny majątek i osiągająca wysokie dochody, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) osobie fizycznej, która pomimo posiadania znacznego majątku i wysokich dochodów z działalności gospodarczej, wykazała miesięczne zobowiązania finansowe. Sąd uznał, że sytuacja materialna skarżącego nie jest na tyle trudna, aby uzasadniać zwolnienie od kosztów sądowych, a zobowiązania cywilnoprawne związane z prowadzeniem działalności gospodarczej nie mają pierwszeństwa przed kosztami sądowymi.
Stan faktyczny
Skarżący D. K. złożył skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie kary pieniężnej i wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący przedstawił dane dotyczące swojego majątku (nieruchomości, pojazdy) oraz dochodów (z działalności gospodarczej i wynagrodzenia żony), a także miesięcznych zobowiązań finansowych (raty kredytów, pożyczek, leasingów). Referendarz sądowy ocenił, że sytuacja materialna skarżącego nie jest na tyle trudna, aby uzasadnić zwolnienie od kosztów.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. W złożonej skardze skarżący zwrócił się m. in. z wnioskiem o udzielenie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w tym od wpisu od wniesionej skargi. Na wezwanie referendarza skarżący nadesłał urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym zaznaczył, że domaga się zwolnienia w całości od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, a w skład majątku rodziny wchodzi dom o pow. [...] m2, [...] budynki gospodarcze o łącznej pow. [...] m2, nieruchomość rolna o pow. [...] ha, las o pow. [...] ha oraz ruchomości: [...] pojazdów mechanicznych należących do prowadzonej przez niego firmy o łącznej wartości ok. [...] zł oraz inne trzy pojazdy mechaniczne o wartości ok. [...] zł. Na dochód rodziny w łącznej kwocie [...] zł netto miesięcznie składa się osiągany przez skarżącego dochód z prowadzenia działalności gospodarczej w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie za pracę za pracę żony w kwocie [...] zł. Skarżący wskazał, że na jego miesięczne zobowiązania finansowe składają się następujące wydatki: raty kredytów ok. [...] zł, pożyczki ok. [...] zł, raty leasingowe ok. [...] zł, opłaty ok. [...] zł, inne koszty [...] zł. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Stosownie do art. 246 ( 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oznacza, że ciężar tych kosztów w zakresie objętym prawem pomocy poniesie zamiast strony budżet państwa, czyli faktycznie inni obywatele. Dlatego też instytucja zwolnienia od kosztów sądowych, stanowiąca pomoc państwa, powinna być stosowana w sytuacjach wyjątkowych wobec osób, które pomimo największych starań, nie mogą tych kosztów uiścić ze względu na szczególnie trudną sytuację materialną (np. osób bez dochodów lub o najniższych dochodach, nieposiadających majątku). Odnosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy, że sytuacja materialna skarżącego nie należy do trudnych. Skarżący i jego rodzina mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, posiadają znaczny majątek nieruchomy (dom, cztery budynki gospodarcze, nieruchomość rolną i leśną) i ruchomy (pojazdy samochodowe). Sytuacja finansowa skarżącego i jego rodziny jest stabilna, skarżący uzyskuje pokaźny dochód z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł netto miesięcznie, a jego żona osiąga dochód z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] zł netto). Skarżący nie ma nikogo na utrzymaniu. Za przyznaniem skarżącemu prawa pomocy nie przemawia fakt, że jest on obciążony spłatą rat leasingowych, kredytów i pożyczek. Podkreślić należy, że zobowiązania cywilnoprawne związane z prowadzeniem działalności gospodarczej nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, do których należą koszty sądowe. Koszty sądowe jako należności budżetu państwa należy uiszczać na równi z innymi wydatkami obciążającymi skarżącego. W ocenie referendarza uiszczenie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie leży w granicach realnych możliwości płatniczych skarżącego. W świetle przedstawionych okoliczności dotyczących sytuacji materialnej skarżącego i jego rodziny należy uznać, że skarżący dysponując miesięcznymi dochodami w wysokości [...] zł netto może sfinansować koszty sądowe w sprawie niniejszej bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący nie wykazał zatem wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło