III SA/Lu 69/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Strzelec Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Kosowska (sprawozdawca) Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. D. na postanowienie Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 7 listopada 2025 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów do prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 listopada 2025 r. Nr [...] Lubelski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej "organ odwoławczy"), po rozpatrzeniu zażalenia D. D. (dalej "skarżąca") utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie (dalej "organ I instancji" lub "wierzyciel") z dnia 24 września 2025 r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie sprawy. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lublinie tytułem wykonawczym nr [...] z dnia 5 marca 2025 r., nałożył na skarżącą obowiązek o charakterze niepieniężnym poddania małoletniego N. D. obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (Poliomyelitis), odrze, śwince, różyczce. Pismem z dnia 25 sierpnia 2025 r. skarżąca wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego podnosząc określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, brak wymagalności obowiązku oraz brak podstawy prawnej do prowadzenia egzekucji. Postanowieniem Nr [...] z dnia 24 września 2025 r. organ I instancji oddalił zarzuty skarżącej jako nieuzasadnione. Na przedmiotowe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie zarzucając naruszenie: - art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej jako "k.p.a."), poprzez niezapoznanie się przez organ z treścią zarzutów zobowiązanej i brak ustosunkowania się do podnoszonych zarzutów, w szczególności co do braku wymagalności obowiązku z uwagi na brak wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia; - art. 104 § 2 w zw. z art. 107 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r., poz. 132 ze zm., dalej jako "u.p.e.a."), poprzez brak merytorycznego odniesienia się organu do zarzutów, a ograniczenie jedynie do wskazania w uzasadnieniu postanowienia przepisów dotyczących obowiązkowych szczepień ochronnych; - art. 33 § 2 u.p.e.a., poprzez oddalenie zarzutu braku wymagalności obowiązku co nie znajduje merytorycznego uzasadnienia w treści postanowienia i brak jest w tym przedmiocie jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego poza ogólnym i wybiórczym przytoczeniem przepisów z zakresu szczepień ochronnych; - art. 18 u.p.e.a., art. 124 § 2 w zw. z art. 7, art. 8 § 1 i 2 k.p.a., poprzez ograniczenie uzasadnienia do szerokiego wskazania podstawy prawnej obowiązku, z pominięciem przez organ okoliczności podnoszonych w zarzutach, w szczególności co do braku wymagalności obowiązku. W wyniku rozpatrzenia zażalenia skarżącej, Lubelski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 7 listopada 2025 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że o braku realizacji obowiązkowych szczepień ochronnych u dziecka lekarz z podmiotu leczniczego: [...] w Lublinie (dalej "podmiot leczniczy") poinformował przesyłając dokument "Formularz zgłoszenia osób uchylających się od obowiązku wykonania szczepień ochronnych" z dnia 20 września 2024 r. Powyższe oznacza, że w tej dacie lekarz stwierdził, iż szczepienia ochronne były u dziecka wymagalne z uwagi na upływ terminu do ich wykonania, a jednocześnie brak było przeciwwskazań zdrowotnych do poddania dziecka tym szczepieniom. Organ odwoławczy podkreślił, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym dotyczy całej procedury, tj. badania kwalifikacyjnego oraz samego szczepienia ochronnego. Badanie kwalifikacyjne w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego przeprowadzane jest na podstawie art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2025 r. poz. 1675, dalej jako "ustawa" lub "ustawa o zwalczaniu zakażeń"). Badanie kwalifikacyjne jest nieodłącznym elementem procesu szczepienia, a obowiązek dotyczy wszystkich elementów składowych tego procesu. O szczepieniach, które powinny zostać podane dziecku, decyduje każdorazowo lekarz kierując się aktualną wiedzą medyczną oraz określa szczepienia, które mogą zostać podane dziecku. Z ustaleń wierzyciela wynika, że dziecko zostało skierowane do poradni specjalistycznej w celu doprecyzowania czy istnieją przeciwwskazania do szczepienia oraz w celu wykluczenia nadwrażliwości na substancje czynne i pomocnicze szczepionek oraz uznał informację z Poradni Chorób Zakaźnych dla Dzieci Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego SPZOZ w Lublinie, wystawioną dla lekarza kierującego POZ za wiążącą w zakresie braku aktualnych wskazań do leczenia w poradni specjalistycznej oraz jako wskazanie kontynuacji szczepień zgodnie z PSO. Organ odwoławczy stwierdził, że zgromadzony materiał jednoznacznie wskazuje, że syn skarżącej powinien otrzymać obowiązkowe szczepienia ochronne. W zgromadzonej dokumentacji brak jest informacji o wystąpieniu przeciwskazań zdrowotnych do wykonania szczepień ochronnych i odroczeniu obowiązku, a zatem brak jest podstaw do wstrzymania działań podejmowanych w ramach egzekucji administracyjnej obowiązku realizacji szczepień ochronnych u syna skarżącej. W skardze do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Lublinie D. D. zaskarżyła postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w całości. Skarżąca zarzuciła: - określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, poprzez zobowiązanie do poddania małoletniego nieistniejącym w harmonogramie szczepieniom ochronnym, brak tożsamości obowiązku określonego w upomnieniu, tytule wykonawczym i skarżonym postanowieniu; - naruszenie art. 15 k.p.a. w zw. z art. 18 ust. 2 u.p.e.a., poprzez brak rozpoznania przez organ II instancji zarzutów skarżącej, ograniczenie się do stwierdzenia, że organ odwoławczy podziela stanowisko wierzyciela; - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, tj. uznanie przez organ, że skarżąca nie wykonała obowiązku, podczas gdy obowiązek nie może być uznany za wymagalny z uwagi na brak określenia wymagalności obowiązku, brak indywidualnego kalendarza szczepień, brak możliwości wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia, brak kwalifikacji małoletniego do przeprowadzenia obowiązkowych szczepień ochronnych; - naruszenie art. 7, art. 7a, art. 77 i art. 81a k.p.a. w zw. z art. 18 ust. 2 u.p.e.a., poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść skarżącej, jak również wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy oraz brak wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego; - naruszenie art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 ust. 2 u.p.e.a., poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie tej oceny w sposób dowolny, skutkujące uznaniem, że skarżąca uchyla się od wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych, co nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, w szczególności brak jest oświadczenia o odmowie szczepień, a strona podejmuje kroki w celu wykonania obowiązku. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie swoich zarzutów. Skarżąca zarzuciła, że upomnienie i tytuł wykonawczy wzywają do wykonania nieistniejącego szczepienia na "świnkę". Wskazała, że w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych widnieje szczepienie o nazwie nagminne zapalenie przyusznic (świnka). Skarżąca podniosła, że organ w sposób dowolny i tendencyjny ocenił zgromadzony materiał dowodowy. Skarżąca przystąpiła do realizacji nałożonego na nią obowiązku stawiając się w dniu 16 stycznia 2024 r. wraz z dzieckiem w gabinecie lekarza podstawowej opieki zdrowotnej w celu przeprowadzenia kwalifikacji do obowiązkowych szczepień ochronnych. W toku badania lekarz poinformował, iż na tym etapie nie jest możliwe wykluczenie przeciwwskazań do wykonania szczepień, wobec czego skierował małoletniego do specjalistycznej poradni szczepień dla dzieci z grup wysokiego ryzyka, z uwagi na brak możliwości wykluczenia nadwrażliwości na substancje czynne i pomocnicze szczepionek. Wizyta w poradni specjalistycznej odbyła się w dniu 2 kwietnia 2024 r. Również w trakcie tej wizyty lekarz specjalista nie był w stanie wykluczyć istnienia przeciwwskazań do szczepień ochronnych. Jednocześnie lekarz ten nie zajął merytorycznego stanowiska co do zasadności wcześniej wystawionego skierowania, kierując przedstawicieli ustawowych ponownie do lekarza POZ celem dalszej oceny. Powyższe okoliczności jednoznacznie wynikają z dokumentacji medycznej i prowadzą do wniosku, że na dzień wszczęcia i prowadzenia postępowania obowiązek o charakterze szczepiennym miał charakter obiektywnie niewykonalny. Skarżąca podniosła, że obowiązek nie może być uznany za wymagalny w kształcie określonym w tytule wykonawczym z uwagi na brak ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień. Zgodnie z Komunikatem Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych ogłaszanym corocznie w przypadku dzieci i młodzieży, u których z różnych przyczyn (np. długotrwałe odroczenie terminu szczepienia, niedopełnienie obowiązku szczepień, przesłanki epidemiologiczne lub organizacyjne w zakresie szczepień) nie przeprowadzono obowiązkowych szczepień ochronnych w terminach wskazanych w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych, szczepienia wyrównawcze należy prowadzić według indywidualnego planu szczepień - indywidualnego kalendarza szczepień. Przyczyna braku szczepień nie ma przy tym znaczenia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 7 listopada 2025 r. (data złożenia podpisu) utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Sanitarnego oddalające zarzuty D. D. w sprawie egzekucji administracyjnej w związku z uchylaniem się przez skarżącą od obowiązku poddania małoletniego syna obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 10 u.p.e.a., egzekucji administracyjnej podlegają m.in. obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego. Stosownie zaś do art. 26 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz inne dane niezbędne do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie w sprawie zarzutu, w którym oddala zarzut, uznaje zarzut w całości lub w części, albo stwierdza niedopuszczalność zarzutu. Z akt sprawy wynika, że w dniu 5 marca 2025 r. Powiatowy Inspektor Sanitarny wystawił tytuł wykonawczy zobowiązujący skarżącą do poddania małoletniego syna N. D., ur. [...] stycznia 2018 r., obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (Poliomyelitis), odrze, śwince i różyczce. Podstawę wydania tytułu wykonawczego stanowiło niedopełnienie obowiązku o charakterze niepieniężnym tj. niepoddaniu małoletniego syna skarżącej obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca była informowana o konieczności wykonania wskazanego obowiązku w piśmie z dnia 7 listopada 2024 r. Z uwagi na nieskuteczność tej informacji, wierzyciel wystosował w dniu 9 stycznia 2025 r. upomnienie, w którym wezwał skarżącą do wykonania obowiązku. W tytule wykonawczym jako podstawę prawną obowiązku organ wskazał art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zwalczaniu zakażeń. W oparciu o wskazany tytuł wykonawczy wierzyciel wystąpił do właściwego organu o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, w toku, którego skarżąca pismem z dnia 25 sierpnia 2025 r. wniosła zarzuty wskazując na określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, brak wymagalności obowiązku oraz brak podstawy prawnej do prowadzenia egzekucji. Organy administracji obu instancji trafnie uznały zarzut braku wykonalności obowiązku szczepień za niezasadny. W rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do jego kwestionowania. Poza sporem jest, że syn skarżącej nie został poddany szczepieniom wymienionym w tytule wykonawczym. Z akt sprawy wynika, że skarżąca była informowany przez organ o konieczności wykonania ustawowego obowiązku (pismo z dnia 7 listopada 2024 r.). Już z samego formularza zgłoszenia osoby uchylającej się od obowiązkowych szczepień ochronnych wynika, że do skarżącej zostały wystosowane powiadomienia o przypadających obowiązkowych szczepieniach ochronnych 8 marca 2023 r., 6 września 2023 r., 12 grudnia 2023 r. Podkreślić należy, że profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest zgodnie z art. 68 ust. 4 Konstytucji RP obowiązkiem władz publicznych. W celu realizacji zadań profilaktycznych w art. 5 ustawy o zwalczaniu zakażeń wprowadzono powszechne obowiązki w zakresie zapobiegania i zwalczania zakażeń lub chorób zakaźnych. Podstawę prawną egzekwowanego względem skarżącej obowiązku stanowi zatem art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zwalczaniu zakażeń. Zgodnie z powołanym przepisem, osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 ustawy jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. Przy tym, w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (art. 5 ust. 2 ustawy). W myśl zaś art. 17 ust. 1 ustawy o zwalczaniu zakażeń, osoby, określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy, wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed szczepieniem (art. 17 ust. 3 ustawy). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 ustawy). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 ustawy). Z art. 17 ust. 2, 3 i 4 ustawy wynika więc, że lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. W przepisie art. 17 ust. 10 ustawy udzielona została delegacja ministrowi właściwemu do spraw zdrowia, do określenia w drodze rozporządzenia m.in: wykazu chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych (pkt 1) oraz osób lub grup osób obowiązanych do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wieku i innych okoliczności stanowiących przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych (pkt 2), schematu szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmującego liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia (pkt 2a), kwalifikacje osób przeprowadzających szczepienia ochronne (pkt 3), sposobu przeprowadzania szczepień ochronnych (pkt 4) oraz trybu przeprowadzania konsultacji specjalistycznej, o której mowa w ust. 5 (pkt 5), przy uwzględnieniu danych epidemiologicznych dotyczących zachorowań, aktualnej wiedzy medycznej oraz zaleceń Światowej Organizacji Zdrowia. W wykonaniu delegacji ustawowej Minister Zdrowia wydał rozporządzenie z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 782, dalej jako "rozporządzenie z dnia 27 września 2023 r."). Stosownie do przywołanej wyżej delegacji ustawowej oraz § 1 rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r., określa ono między innymi: wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę powstania obowiązku szczepień ochronnych, schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia (§ 1 pkt 1, 2, 3 rozporządzenia). Schematy obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży obejmujące liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia podstawowego lub przypominającego, z uwzględnieniem wieku osoby objętej obowiązkiem szczepienia, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia (§ 3 ust. 2 rozporządzenia). W aktualnie obowiązującym stanie prawnym nie budzi zatem wątpliwości, że obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, wynikający z regulacji ustawowej, tj. wskazanych wyżej przepisów art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy o zwalczaniu zakażeń, skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw do kwestionowania jego legalności. Wskazane wyżej rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych określa wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych ze wskazaniem kto i w jakich sytuacjach podlega szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, w tym, jeżeli chodzi o dzieci, w jakim okresie ich życia. Rozporządzenie określa ramy wiekowe, w których dane szczepienie jest wymagalne. Odnosząc się w tym miejscu do zarzutu skargi, że upomnienie i tytuł wykonawczy wzywają do wykonania nieistniejącego szczepienia na "świnkę", należy uznać ten zarzut za całkowicie chybiony. Zarówno w Wykazie zakażeń i chorób zakaźnych, stanowiącym załącznik do ustawy o zwalczaniu zakażeń, jak i w rozporządzeniu z dnia 27 września 2023 r. wymieniona jest choroba zakaźna "nagminne zapalenie przyusznic (świnka)". Takim nazewnictwem tej choroby posługuje się również Główny Inspektor Sanitarny w ogłaszanym corocznie Programie Szczepień Ochronnych. Świnka to inna, potoczna nazwa nagminnego zapalenia przyusznic. Obie nazwy tej choroby są wymienione w ustawie o zwalczaniu zakażeń i w rozporządzeniu z dnia 27 września 2023 r. Nietrafiona jest zatem argumentacja skarżącej, że zarówno upomnienie jak i tytuł wykonawczy wzywają do wykonania nieistniejącego szczepienia. Jedynie na marginesie należy zwrócić uwagę, że Międzynarodowa Statystyczna Klasyfikacja Chorób i Problemów Zdrowotnych - ICD-10 wyróżnia pod pozycją B26 – Świnkę [nagminne zapalenie ślinianek przyusznych]. Zatem oczywiste jest o jaką chorobę chodzi. W wystawionym w dniu 5 marca 2025 r. tytule wykonawczym wskazano, zgodnie ze schematem obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży, że brakujące szczepienia ochronne u syna skarżącej to szczepienia przeciwko: 1) błonicy tężcowi, krztuścowi; 2) ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (Poliomyelitis); 3) odrze, śwince, różyczce. Wskazane wyżej szczepienia zostały wykazane w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r., a choroby, których dotyczą, zostały wymienione w § 2 rozporządzenia. W § 3 ust. 1 rozporządzenia wymienione zostały grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek. Zgodnie z powołanym przepisem, następujące grupy osób są obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek: 1) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 15. roku życia - szczepieniom przeciw gruźlicy, 2) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) błonicy, b) krztuścowi, c) tężcowi, 3) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 5. roku życia - szczepieniom przeciw: a) inwazyjnym zakażeniom Haemophilus influenzae typu b, b) inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae, 4) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (Poliomyelitis), 5) dzieci i młodzież od ukończenia 12. miesiąca życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) odrze, b) nagminnemu zapaleniu przyusznic (śwince), c) różyczce, 6) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 32. tygodnia życia - szczepieniom przeciw zakażeniom powodowanym przez rotawirusy, 7) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. Jeśli chodzi o schemat obowiązkowych szczepień, to określa go załącznik nr 1 do wskazanego rozporządzenia. W myśl jego postanowień, w odniesieniu błonicy, tężca i krztuśca obowiązuje schemat 4-dawkowy tj.: 1. dawka od ukończenia 6. tygodnia życia w 2. miesiącu życia, 2. dawka po upływie 8 tygodni od pierwszej dawki w 4. miesiącu życia, 3.dawka po upływie 8 tygodni od drugiej dawki w 6.miesiącu życia oraz 4.dawka od ukończenia 15. miesiąca życia w 16.-18.miesiącu życia. Z kolei w odniesieniu do odry, świnki i różyczki jest to schemat 1-dawkowy, a więc pojedyncza dawka od ukończenia 12. miesiąca życia w 13.-15. miesiącu życia. W przypadku ostrego nagminnego porażenia dziecięcego jest to schemat 3-dawkowy lub 4-dawkowy w zależności od podanych w załączniku okoliczności. Zatem w dacie wystawienia tytułu wykonawczego (tj. 5 marca 2025 r.) wszystkie wymienione w tytule szczepienia były w stosunku do syna skarżącej obowiązkowe i wymagalne. Bezsporne jest, że syn skarżącej nie został zaszczepiony przeciwko wymienionymi w tytule wykonawczym chorobom zakaźnym, pomimo że terminy podania poszczególnych dawek szczepionek już upłynęły, co potwierdza treść załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. W tej sytuacji stwierdzić należy, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom stał się wymagalny. Słusznie argumentował organ odwoławczy, że skoro lekarz z podmiotu leczniczego, do którego zapisane było ostatnio dziecko przesyłał do organu I instancji dokument: "Formularz zgłoszenia osób uchylających się od obowiązku wykonania szczepień ochronnych", to oznacza to, że w tej dacie lekarz stwierdził, że szczepienia ochronne są u dziecka wymagalne, z uwagi na upływ terminu do ich wykonania, oraz że brak jest przeciwwskazań zdrowotnych do poddania dziecka tym szczepieniom. Skarżąca nie dostarczyła do placówki żadnego zaświadczenia lekarskiego o przeciwwskazaniu do szczepień ochronnych. W świetle zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów nie ulega wątpliwości, że syn skarżącej nie został zaszczepiony, a z akt sprawy nie wynika by stwierdzono przeciwwskazania do szczepienia. Z przedłożonych przez skarżącą w toku postępowania karty wizyty w Poradni Chorób Zakaźnych dla Dzieci WSzSSPZOZ w Lublinie oraz informacji dla lekarza kierującego / POZ z dnia 2 kwietnia 2024 r. wynika, że syn skarżącej nie wymaga leczenia w poradni specjalistycznej i zaleca się kontynuację szczepień zgodnie z Programem Szczepieniem Ochronnych. W tej sytuacji obowiązek skarżącej poddania małoletniego szczepieniom ochronnym istniał i był wymagalny w dacie wystawienia upomnienia, a następnie wystawienia tytułu wykonawczego oraz wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Obowiązek ten nie został wykonany do dnia wniesienia skargi, co wynika wprost z treści skargi i akt sprawy. Tym samym zarzuty skargi w przedmiocie braku wymagalności obowiązku, we wskazanym wyżej zakresie, są bezzasadne. Treść obowiązku poddania syna szczepieniom ochronnym przez skarżącej jest determinowana treścią powołanych wyżej przepisów tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 17 ust. 1 ustawy, w których ustawodawca posłużył się sformułowaniami odpowiednio: "poddawania się szczepieniom ochronnym" oraz "poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym". Odnosząc się do kwestii wykonania badania kwalifikacyjnego i wykluczenia przeciwskazań do szczepienia wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy, wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed samym szczepieniem (art. 17 ust. 3 ustawy). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 ustawy). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 ustawy). Z treści art. 17 ust. 3 i 4 ustawy wynika, że lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. Podkreślić przy tym należy, że treści wskazanych przepisów nie można interpretować w ten sposób, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań są przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że poddanie się lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu, o którym mowa w art. 17 ust. 2 ustawy o zwalczaniu zakażeń jest elementem obowiązku szczepienia ochronnego. Tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Wykonanie tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego. Natomiast niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu (zob. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3322/17). Brak wykluczenia przeciwskazań do szczepienia nie świadczy o niewymagalności obowiązku zaszczepienia dziecka. Wykluczyć przeciwskazania do szczepienia może jedynie lekarz w trakcie badania kwalifikacyjnego do szczepienia. Strona musi zatem stawić się na szczepienie i w czasie badania rozstrzygana jest przez lekarza kwestia przeciwwskazań na podstawie wiedzy medycznej. Organ kwestii tej nie może oceniać z uwagi na brak kompetencji w tym zakresie. Odnosząc się do zarzutu skargi wskazującego na brak wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym z uwagi na brak ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień dla syna, należy podkreślić, że przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Stwierdzenie, że obowiązek nie jest wymagalny, oznacza, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie ze względu np. na wstrzymanie wykonania, czy odroczenie terminu wykonania (por. np. P. Przybysz, Komentarz do art. 33 u.p.e.a. [w]: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Lex el 2025 r.). W niniejszej sprawie, jak to zostało wskazane powyżej, obowiązek poddania syna skarżącej szczepieniu ochronnemu przeciw chorobom zakaźnym wynikał z mocy przepisów ustawowych oraz wydanego na ich podstawie rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. określającego przedział wiekowy, w którym należy podać dawkę podstawową i przypominającą określonych szczepionek. W kwestii ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień dla dziecka należy podnieść, że wiek w jakim dziecko musi być zaszczepione na poszczególne choroby dawkami podstawowymi i przypominającymi został określony w załączniku 1 do rozporządzenia z 27 września 2023 r., stanowiącym schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży oraz w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego, który na podstawie art. 17 ust. 11 ustawy ogłasza Program Szczepień Ochronnych na dany rok, który stanowi załącznik do niniejszego komunikatu. Indywidualny kalendarz szczepień stanowi ułożony dla danego dziecka program szczepień ochronnych. Kalendarz układa lekarz w sytuacji, kiedy doszło do zaburzenia realizacji obowiązującego kalendarza szczepień podanego w Programie Szczepień Ochronnych. Ustalenie dla dziecka skarżącej indywidualnego kalendarza szczepień mogło zostać dokonane jedynie podczas wizyty lekarskiej. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca była zainteresowana ułożeniem indywidulanego programu szczepień dla dziecka. W związku z powyższym trudno uznać, że niewykonanie obowiązku wykonania szczepień u syna spowodowane było brakiem ułożenia przez lekarza indywidulanego kalendarza szczepień dla dziecka. Należy również podkreślić, że wyznaczony maksymalny termin wykonania obowiązku szczepienia nie oznacza, że dopiero po upływie tego terminu obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej. Wyznaczenie maksymalnej granicy wieku w § 3 rozporządzenia z 27 września 2023 r., przy obowiązującej regulacji ustawowej Programu Szczepień Ochronnych, nie pozwala na określenie przez zobowiązanego lub osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego, czasu poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu. Określony w załączniku 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. okres, w którym powinny zostać podane dzieciom poszczególne dawki szczepionki, jest wiążący i stanowi o wymagalności obowiązku. Niewykonanie zaś obowiązku stanowi podstawę do podjęcia czynności egzekucji administracyjnej i zastosowanie środka egzekucyjnego. Wbrew zarzutom skargi, w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania. W ocenie sądu organy podjęły wszelkie czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Materiał dowodowy był pełny dla podjęcia rozstrzygnięcia, a stan faktyczny sprawy nie pozostawia wątpliwości, które na mocy art. 81a k.p.a. miałyby być rozstrzygnięte na korzyść strony. W obowiązującym stanie prawnym nie zachodzą także wątpliwości co do treści normy prawnej, o których mowa w art. 7a k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wymogi art. 124 § 2 k.p.a., zawierając uzasadnienie faktyczne i prawne. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego art. 15 k.p.a. wyjaśnić należy, że zarzut naruszenia ww. przepisu mógłby zasługiwać na uwzględnienie np. w sytuacji, gdyby organ odwoławczy pominął istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawne, nie orzekł o całości rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji/postanowieniu, bądź też nie uwzględnił zmian w stanie prawnym i faktycznym, jakie zaszły w okresie od wydania decyzji/postanowienia pierwszej instancji. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie wystąpił żaden z tych przypadków. Zaskarżone postanowienie spełnia bowiem wszystkie przesłanki uzasadniające uznanie go za rozstrzygnięcie w pełni merytoryczne, wydane po dwukrotnym przeprowadzeniu postępowania. Organ w sposób wystarczająco wyraźny i precyzyjny odniósł się do zasadniczych twierdzeń strony. Ocena zaskarżonego postanowienia nie pozostawia wątpliwości, że rozstrzygnięto sprawę w jej całokształcie. Końcowo, nawiązując do argumentacji skargi, zaakcentować należy, że obowiązujące przepisy prawa nakładają na rodziców obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. Tylko bowiem odpowiednio wysoki poziom wyszczepienia społeczeństwa gwarantuje ochronę przed chorobami zakaźnymi, których te szczepienia dotyczą. Jak wskazano, obowiązek poddania się szczepieniom wynika wprost z ustawy, a więc zgoda szczepionego bądź jego przedstawiciela ustawowego, jest zbędna, a poddanie się szczepieniu jest spełnieniem obowiązku ustawowego. Jak stanowi art. 95 § 3 ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy, władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. W realiach demokratycznego państwa prawnego tak dobro dziecka, jak i interes społeczny jednoznacznie wymagają, aby rodzice dziecka korzystali z osiągnięć współczesnej medycyny i poddawali dziecko szczepieniom ochronnym, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu, by jednocześnie chronić prawa dziecka, których ochronę przewidziano w art. 72 ust. 1 Konstytucji RP (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2017 r., sygn. akt II GSK 3542/15). Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Sprawa niniejsza została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.