III SA/Lu 704/11

PostanowienieWSA w Lublinie2012-02-28

Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, gdy strona jest zwolniona z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, nawet jeśli strona jest zwolniona z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przepisy dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie zastępstwa prawnego mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia, a ocena wniosku opiera się na wykazaniu, że poniesienie kosztów ustanowienia pełnomocnika nastąpiłoby z uszczerbkiem dla utrzymania koniecznego strony i jej rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący T. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Referendarz sądowy stwierdził, że skarżący jest zwolniony z mocy ustawy z kosztów sądowych, ale rozpoznał wniosek o ustanowienie radcy prawnego, oceniając sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano T. W. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Prezesa Zakładu ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia: przyznać T. W. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu dnia 23 lutego 2012 r. skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Skarżący jest w niniejszej sprawie zwolniony z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sprawa, w której skarżący wniósł skargę, należy do wymienionej kategorii, a zatem skarżący jest w tej sprawie zwolniony z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. A zatem merytorycznemu rozpoznaniu podlega wniosek skarżącego w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika – radcy prawnego, który należy określić jako żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 ( 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na względzie wykazaną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z akt sprawy sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną skarżącego, stwierdzić należy, że wniosek o ustanowienie radcy prawnego zasługuje na uwzględnienie. Z oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwojgiem niepełnoletnich, uczących się dzieci (w tym jedno dziecko niepełnosprawne). Skarżący oświadczył, iż nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ani żadnych zasobów finansowych. Skarżący wraz z małżonką są najemcami lokalu mieszkalnego o pow. [...] m2 w budynku Towarzystwa Budownictwa Społecznego "[...]" Sp. z o.o. w L. (k-11 akt adm.). Na miesięczny dochód rodziny w łącznej kwocie [...] zł składa się dochód z renty skarżącego w kwocie [...] zł netto oraz wynagrodzenie za pracę jego żony w kwocie [...] zł netto. Odnośnie stałych miesięcznych wydatków skarżący wykazał, że opłata za mieszkanie (czynsz) wynosi [...] zł, energia elektryczna – [...] zł, koszt zakupu leków – [...] zł, koszty rehabilitacji syna – [...] zł miesięcznie, opłata za studia żony – [...] zł rocznie ([...] zł w rozliczeniu miesięcznym), co łącznie daje kwotę [...] zł miesięcznie. Skarżący nie określił wprawdzie innych niezbędnych kosztów utrzymania, jednakże mając na uwadze zasady doświadczenia życiowego, uznać należy, że pozostałą kwotę dochodu ([...] zł) pochłaniają w całości bieżące koszty utrzymania rodziny (zakup żywności dla czterech osób, zakup środków higieny, artykułów szkolnych dla dzieci, itp.). W ocenie referendarza, przedstawiona sytuacja materialna i zdrowotna skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie rolnym, uprawnia do stwierdzenia, że poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika nastąpiłoby z uszczerbkiem dla utrzymania koniecznego skarżącego i jego rodziny. Wobec spełnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 zasadne jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 i art. 258 ( 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło