III SA/Lu 705/14
PostanowienieWSA w Lublinie2014-09-17
Skład orzekający: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez przedstawiciela ustawowego małoletnich skarżących, w którym jako wnioskodawca wskazano przedstawiciela, może zostać uwzględniony na rzecz małoletnich?Ratio decidendi
Sąd nie może przyznać prawa pomocy osobie innej niż wskazana we wniosku, nawet jeśli jest ona przedstawicielem ustawowym małoletnich skarżących. Prawo pomocy jest przyznawane wyłącznie na wniosek strony, a sąd nie może korygować wniosku w taki sposób, aby przyznać pomoc innej osobie niż wskazana w urzędowym formularzu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy małoletnim zostanie rozpatrzony odrębnie.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżących złożył skargę na decyzję organu administracyjnego, dołączając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku, na urzędowym formularzu, jako wnioskodawcę wskazano matkę małoletnich skarżących, J.N., a nie same małoletnie dzieci. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że J.N. nie jest stroną postępowania. Pełnomocnik wniósł sprzeciw, argumentując, że wniosek dotyczył małoletnich, a matka jedynie go wypełniła w ich imieniu. Sąd rozpatrzył wniosek po skutecznym wniesieniu sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 17 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.N., M.N., A. N. i J. N. na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. z dnia [...] 2014 r., znak: [...], w przedmiocie zmian w ewidencji gruntów i budynków - w zakresie wniosku J. N. – przedstawiciela ustawowego A. N. i J. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia 4 czerwca 2014 r. pełnomocnik M. N.,M. N., A. N. i J.N.wniósł skargę na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. z dnia [...] 2014 r., znak: [...], w przedmiocie zmian w ewidencji gruntów i budynków. W skardze zawarto wniosek o zwolnienie skarżących od kosztów sądowych. Do skargi załączono m.in. urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym jako wnioskodawcę wskazano J.N., będącą ustawowym przedstawicielem (matką) skarżących A. i J. N.
Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, argumentując, że wnioskująca o przyznanie prawa pomocy J. N. nie jest stroną postępowania, lecz działa jako przedstawiciel ustawowy małoletnich skarżących, w związku z tym nie może być jej przyznane prawo pomocy.
Od powyższego postanowienia pełnomocnik skarżącej wniósł w terminie sprzeciw, w którym podniósł, że wniosek o przyznanie prawa pomocy był składany przez małoletnich skarżących, zaś urzędowy formularz w ich imieniu wypełniła matka.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W świetle art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), wskutek wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie referendarza sądowego traci moc, zaś wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu przez Sąd.
W niniejszej sprawie nie było podstaw do odrzucenia sprzeciwu od zarządzenia referendarza, zatem został on wniesiony skutecznie, co oznacza utratę mocy prawnej postanowienia referendarza i konieczność rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez sąd.
Jak jednoznacznie wynika z treści art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z kolei w myśl art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Kluczowe dla sprawy jest ustalenie, kto w istocie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. W skardze do sądu zawarto wniosek o zwolnienie skarżących od kosztów sądowych w całości. W dołączonym do skargi wniosku, na formularzu urzędowym, jako wnioskodawcę wpisano: J. N., nie zaś małoletnie skarżące A. i J. N., reprezentowane przez matkę – J. N. Uzasadnienie wniosku i oświadczenie i stanie rodzinnym, majątku i dochodów jednoznacznie odnosi się do J. N., choć oczywiście oświadczenie obrazuje również sytuację majątkową małoletnich skarżących, skoro pozostają z matką w tym samym gospodarstwie domowym. Nie wyklucza to jednak możliwości posiadania majątku i dochodów przez małoletnie dzieci. Chybione w tej sytuacji są argumenty pełnomocnika, że wniosek złożyła J.N., działająca jako przedstawiciel ustawowy małoletnich skarżących. Przeczy temu jednoznaczna treść wniosku.
W związku z tym, że prawo pomocy jest przyznawane wyłącznie na wniosek, sąd nie może korygować tak dalece złożonego wniosku, że przyznać prawo pomocy zupełnie innej osobie, niż wskazano w urzędowym formularzu. Należy przy tym zauważyć, że skarżący są reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, który powinien zwrócić uwagę na prawidłowe wypełnienie formularza wniosku.
Z uwagi na powyższe sąd nie mógł przyznać prawa pomocy osobie nieuprawnionej do złożenia takiego wniosku.
Na marginesie należy zaznaczyć, że zawarty w sprzeciwie wniosek o przyznanie prawa pomocy małoletnim A i J. N.zostanie rozpatrzony odrębnie.
Mając powyższe na uwadze sąd orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 260 oraz art. 243 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło