III SA/Lu 711/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia SO del. Robert Hałabis, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję L. Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na zakupiony lokal mieszkalny uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...]. Komendant Wojewódzki Policji w L. decyzją z dnia [...] września 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Komendy Miejskiej Policji w L. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. w przedmiocie odmowy przyznania M. C. pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Decyzję podjęto w następującym stanie sprawy: M. C. jest funkcjonariuszem Policji w służbie stałej od dnia [...] sierpnia 2008 r. Z dniem [...] marca 2011 r. M. C. został przeniesiony z Komendy Rejonowej Policji w W. do pełnienia służby w Komendzie Miejskiej Policji w L. W dniu [...] kwietnia 2011 r. M. C. złożył do KMP w L. wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Do wniosku dołączył kopię aktu notarialnego Rep. [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. – umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i umowy sprzedaży lokalu mieszkalnego położonego w P., przy ul. [...]. W dniu [...] kwietnia 2011 r. Komendant Miejski Policji w L. decyzją nr [...] odmówił przyznania wnioskodawcy pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Organ uznał, iż zarówno na dzień przeniesienia do służby w KMP w L., jak i na dzień złożenia wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej M. C. posiadał lokal mieszkalny. Na powyższe wnioskodawca złożył odwołanie do L. Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. M. C. podniósł, iż w grudniu 2010 r. poinformował Sekcję Nieruchomości KRP w W. o zamiarze zakupu lokalu mieszkalnego. Stosowny wniosek w sprawie nie został przyjęty, a zainteresowany uzyskał informację, że należy go złożyć po przeniesieniu do pełnienia służby w L. Decyzja nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Zastępca KWP działając z upoważnienia KWP uchylił decyzje organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r. organ I instancji wystąpił do Komendanta Rejonowego Policji W. III z zapytaniem mi in.: czy M. C. w grudniu 2010 r. informował Sekcję Nieruchomości KRP W. III o zamiarze nabycia lokalu, czy złożył wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej, jakie uzyskał w tej sprawie informacje. W odpowiedzi na powyższe pismo KRP W. III poinformowała, iż nie posiada wiedzy dotyczącej uzyskania przez M. C. pomocy finansowej, ponadto że nie składał on w okresie od [...] stycznia 2010 r. do [...] marca 2011 r. wniosku o przyznanie pomocy finansowej. Komendant Miejski Policji w L. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. odmówił przyznania M. C. pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Od decyzji tej M. C. złożył odwołanie. Zastępca KWP działając z upoważnienia KWP decyzją z dnia [...] września 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję KMP w L. o odmowie przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. w dniu [...] października 2011 r. złożył M. C. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego. Skarżący zarzucił: - naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 94 ust. 1 w zw. z art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji – poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji uznanie, że skarżącemu nie przysługuje prawo do pomocy finansowej, wobec faktu że z wnioskiem o udzielenie przedmiotowej pomocy wystąpił już po nabyciu nieruchomości, podczas gdy ani przepisy ww. ustawy ani też przepisy wykonawcze do niej nie określają terminu, w którym uprawniony może wystąpić z wnioskiem, ani też że może to uczynić przed nabyciem lokalu mieszkalnego lub domu; - naruszenie przepisów postępowania - mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. oraz art. 7,8,77 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu M. C. podniósł, iż zwracając się do działu finansowego KRP w Warszawie dysponował wnioskiem o dofinansowanie zakupu lokalu mieszkalnego, jednak jego żądanie nie zostało zrealizowane, a on sama został wprowadzony w błąd przez zapewnienie, że po dokonaniu zakupu mieszkania, pomoc na jego zakup będzie nadal przysługiwała, ale już w nowym miejscu pełnienia służby. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując całość argumentacji przedstawionej w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w L., zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym decyzji administracyjnych, zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Zgodnie natomiast z art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] września 2011 r. [...] utrzymująca w mocy decyzję Komendy Miejskiej Policji w L. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. w przedmiocie odmowy przyznania M. C. pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Zgodnie z treścią art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r., Nr 43, poz. 277, ze zm.) policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Lokal, o którym mowa w cytowanym przepisie może być przydzielony z zasobów lokalowych będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów (art. 90). Na podstawie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji - policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w 94 ust. 2 ustawy o Policji minister do spraw wewnętrznych określił, w drodze rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. (Dz.U. 131, poz. 1468) w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów, tryb postępowania oraz szczegółowe zasady przyznawania, cofania oraz zwracania pomocy finansowej, a także rodzaje dokumentów wymaganych przy ubieganiu się o przyznanie tej pomocy, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia pomoc finansową przyznaje się na wniosek policjanta. Wzór wniosku o przyznanie pomocy finansowej określa załącznik do rozporządzenia. Do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w szczególności: 1) zaświadczenie o członkostwie ze spółdzielni mieszkaniowej albo 2) wyciąg z księgi wieczystej oraz umowę kupna lokalu (domu jednorodzinnego) sporządzoną w formie aktu notarialnego lub umowę przedwstępną, albo 3) w przypadku budowy domu jednorodzinnego - aktualny wyciąg z księgi wieczystej potwierdzający własność gruntu (prawo wieczystego użytkowania) oraz pozwolenie właściwego organu na budowę domu, albo 4) pozwolenie na budowę lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość (§ 3 ust. 2 rozporządzenia). W ocenie Sądu organy wydając decyzje odmowne, nie uwzględniły okoliczności konsekwentnie powoływanych przez M. C. odnoszących się do podjęcia starań o uzyskanie lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby, a jeszcze przed przeniesieniem oraz próby złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej w KRP w W., właściwej wówczas według miejsca pełnienia służby. Według twierdzenia skarżącego, pracownica zajmująca się gospodarką mieszkaniową KRP W. III – W. K., odmówiła mu wówczas przyjęcia wniosku, informując go, że powinien to uczynić w nowym miejscu pełnienia służby, a informacja ta wprowadziła go w błąd i doprowadziła do niekorzystnych dla niego decyzji odmawiających przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia [...] lipca 2011 r. KRP W. III (k. 50 akt administracyjnych) poinformowała Komendanta Miejskiego Policji w L., że skarżący M. C. w okresie od [...] stycznia 2010 r. do [...] marca 2011 r. nie składał wniosku o przyznanie pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Z pisma tego wynika także, że pracownica zajmująca się gospodarką mieszkaniową (W. K.) była zatrudniona na zastępstwo i od marca 2011 r. nie pracuje, a zatem nie ma możliwości sprawdzenia jakich i czy wogóle udzielała informacji skarżącemu w sprawie pomocy finansowej. Organy oparły rozstrzygnięcie wyłącznie na tym piśmie KRP W. III jako dokumencie urzędowym, w sytuacji gdy jego treść w sposób bezsporny nie rozstrzyga okoliczności związanych z podjętą przez skarżącego próbą złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej, a tym samym nie podważa wiarygodności twierdzeń strony w zakresie podejmowania przez niego próby złożenia wniosku i otrzymania w tym zakresie błędnego pouczenia. W ocenie Sądu organy orzekające w sposób dowolny i pozbawiony merytorycznej argumentacji dokonały wykładni treści powyższego pisma, bowiem nie wynika z niego jakoby skarżący nie podejmował próby złożenia przedmiotowego wniosku, a jedynie że taki wniosek nie został zarejestrowany. Udzielona informacja nie świadczy o tym, iż organy nie miały możliwości dotarcia do ww. pracownicy, którą winny przesłuchać celem zebrania całości materiału dowodowego tak istotnego w danej sprawie. Zastosowanie się bowiem strony do błędnych informacji lub pouczeń organu nie może powodować ujemnych dla niej konsekwencji bowiem zgodnie z art. 9 k.p.a. organy prowadzące postępowanie w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego zobligowane są do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. W szczególności czuwać muszą nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu winny udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Niedopełnienie tych wymogów stanowi o istotnym naruszeniu procedury, a w konsekwencji wydana z pogwałceniem wskazanych zasad decyzja nie może wywoływać ujemnych skutków dla strony niepouczonej lub błędnie pouczonej o przysługujących jej prawach lub ciążących na niej obowiązkach. Należy podkreślić, iż przepisy art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. obligują organ do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W sytuacji przeniesienia funkcjonariusza z jednej jednostki do innej położonej w dwóch różnych województwach, po podjęciu uprzednio przez niego osobistych starań o uzyskanie lokalu mieszkalnego, gdy udaremniono policjantowi odpowiednio wczesne złożenie wniosku, pozbawiając go, jedynie z przyczyn formalnych, należnego świadczenia nie da się pogodzić ani z celem dla którego świadczenie ustawodawca przewidział, ani z zasadami wynikającymi z art. 2 Konstytucji RP – zasadą zaufania obywatela do państwa i prawa oraz zasadą sprawiedliwości społecznej. Wobec powyższego organy rozpoznając sprawę ponownie winny przesłuchać ówczesną pracownicę Komendy - zajmującą się gospodarką mieszkaniową KRP W. III – W. K. w celu ustalenia okoliczności faktycznych sprawy podnoszonych przez skarżącego. Podczas rozprawy w dniu [...] lutego 2012 r. skarżący wyjaśnił, iż zamiar przeniesienia do L. podjął w grudniu 2010 r. i odbył w tym celu rozmowę z Komendantem Stołecznym Policji, który wyraził zgodę na przeniesienie go do L., a także rozmowę z KWP w L., gdzie uzyskał informację, że jest dla niego miejsce w L. Rozkaz personalny wydany został [...] stycznia 2011 r. przez L. Komendanta Wojewódzkiego Policji. W tym też czasie w swojej KRP w W. dowiadywał się odnośnie możliwości uzyskania pomocy finansowej, gdyż zamierzał nabyć mieszkanie w P. Z deweloperem rozmawiał w połowie 2010 r. i wiedział, że może kupić mieszkanie, które ostatecznie kupił [...] stycznia 2011 r. Było ono w stanie deweloperskim i wymagało wykończenia. O pomocy finansowej na zakup tego mieszkania w grudniu 2010 r. rozmawiał z pracownicą KR w W. – W. K. Chciał wystąpić z wnioskiem o pomoc finansową. Informował, iż mieszkanie jest w P. i przenosi się do L. Od niej uzyskał informację, że może ten wniosek złożyć po przeniesieniu w L. Prace wykończeniowe w mieszkaniu w P. zakończył we wrześniu 2011 r. Wyjaśnienia te oprócz dotychczasowych twierdzeń zawierają także inne okoliczności, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia i wymagają stosownych ustaleń przez organy orzekające. Chodzi w szczególności o okoliczność, że zakupione w dniu [...] stycznia 2011 r. mieszkanie w P. było w stanie deweloperskim i nie nadawało się do zamieszkania, a prace wykończeniowe zakończyły się we wrześniu 2011 r. Nie ulega bowiem wątpliwości, że sam fakt zakupu mieszkania w dniu [...] stycznia 2011 r. nie nadającego się do zamieszkania, nie mógłby prowadzić do przyjęcia, że skarżący miał w tej dacie zaspokojone potrzeby mieszkaniowe co pozbawiałoby go podstaw do skutecznego ubiegania się o pomoc finansową. Organy rozpoznając sprawę po raz kolejny winny zatem ustalić także, czy lokal mieszkalny w P., przy ul. [...] w dniu przeniesienie skarżącego do pełnienia służby w KMP w L. oraz w dniu złożenia wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej faktycznie był w stanie deweloperskim i nie nadawał się do zamieszkania. Dopiero ustalenie powyższych okoliczności pozwoli na jednoznaczną ocenę czy przepisy art. 88 ust. 1 , art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. mają zastosowanie w sprawie czy też nie. Z tych wszystkich względów oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. orzekł, jak w sentencji.