III SA/Lu 717/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia WSA Ewa Kowalczyk, Protokolant Asystent sędziego Radosław Stelmasiak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 listopada 2015 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę. Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Inspektor Transportu Drogowego rozpatrzył odwołanie i utrzymał w mocy decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] o nałożeniu na H. K. kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, w której stan faktyczny przedstawia się następująco: W dniach od [...] stycznia 2014 r. do [...] lutego 2014 r. przeprowadzono w przedsiębiorstwie skarżącej kontrolę, której przedmiotem było przestrzeganie przepisów - ustawy o transporcie drogowym, ustawy - Prawo o ruchu drogowym, ustawy o czasie pracy kierowców, rozporządzenia (WE) Nr [...] Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie regulacji czasu pracy kierowców, rozporządzenia Rady (EWG) nr [...] w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz postanowień Umowy Europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe AETR, sporządzonej w Genewie dnia [...] lipca 1970 r. Ustalenia kontroli zostały opisane w protokole kontroli z dnia [...] lutego 2014 r., Nr [...]. W załączniku do powyższego protokołu wskazano szereg naruszeń stwierdzonych w toku kontroli obejmującej okres działalności przedsiębiorcy od dnia [...] września 2013 r. do dnia [...] listopada 2013 r. Po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania w sprawie naruszeń dotyczących skrócenia dziennego czasu odpoczynku, przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy (i innych naruszeń wskazanych w protokole z kontroli z dnia [...] lutego 2014 r.) decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. L. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości [...] zł. W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącej, Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. uchylił decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia. W wyniku jej rozpatrzenia kolejny raz, decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. L. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości [...] zł. Po rozpoznaniu wniesionego przez stronę odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2015 r., Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał między innymi, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego obowiązany jest dochować obowiązków i warunków wynikających z ustawy o transporcie drogowym, w tym zgodnie z art. 4 pkt 22 ustawy - obowiązków lub warunków wynikających z rozporządzenia Rady (EWG) nr [...] z dnia [...] grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. L 370 z [...].12.1985, str. 21) oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego I Rady (WE) nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr [...](WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr [...] (Dz. Urz. UE L 102 z [...].04.2006 r.). Organ wyjaśnił, że kontrola w przedsiębiorstwie wykazała, że w okresie 6 miesięcy przed jej rozpoczęciem, przedsiębiorca zatrudniał 6 kierowców. Powołując się na treść art. 92 a ust. 3 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym organ stwierdził, że suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykonującym przewóz drogowy nie mogła przekroczyć [...] złotych. Organ w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że podstawę rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym ujawnione podczas kontroli w przedsiębiorstwie i utrwalone w protokole kontrolnym z dnia [...] lutego 2014 r. Kara pieniężna w łącznej wysokości [...] zł została nałożona na przedsiębiorcę w związku z: 1. przekroczeniem maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu; 2. skrócenie dziennego czasu odpoczynku; 3. skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku; 4. nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu; 5. udostępnienie podczas kontroli niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy – za każdy dzień; 6. naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy – za każdego kierowcę; 7. naruszenia obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego – za każdy pojazd. Organ odwoławczy stwierdził, że nie znalazł podstaw do zastosowania art. 92 b ustawy o transporcie drogowym, ponieważ strona nie wykazała aby organizacja i wykonywanie przewozów drogowych odbywała się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Organ argumentował ponadto, że przedsiębiorca nie przedstawił w postępowaniu dokumentów takich jak zlecenia przewozowe, listy przewozowe itp., z których wynikałoby jednoznacznie, że podejmował się on wykonywania takich zadań przewozowych, których realizacja nie pociągała za sobą naruszenia przez kierowców przepisów rozporządzenia nr [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie H. K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie przepisów: art. 77 § 1, art. 80 oraz 107 k.p.a. w związku z art. 6, 7, 8, 15, 75, 81 k.p.a. Zdaniem skarżącej, organ nie poczynił prawidłowych ustaleń oraz nie zebrał materiału dowodowego niezbędnego do wydania decyzji. Błędnie też określił podstawę prawną rozstrzygnięcia i wybiórczo zastosował - w zakresie naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowców - preambułę rozporządzenia Komisji Nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. Organ niezgodnie z treścią art. 1 ust. 3 i ust. 4 powyższego rozporządzenia regulującego maksymalne okresy na wczytywanie danych z jednostek pojazdowych i kart kierowców, przypisał skarżącej naruszenie prawa, pomijając, że w przypadku kierowców [...], M. K. i M. M., skarżąca nie przekroczyła terminu o, którym mowa w powyższym rozporządzeniu i uwzględniła wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. W rozpoznawanej sprawie w wyniku kontroli w przedsiębiorstwie skarżącej stwierdzono naruszenia polegające na: 1. przekroczeniem maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu; 2. skrócenie dziennego czasu odpoczynku; 3. skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku; 4. nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, tachografu cyfrowego, lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu; 5. udostępnienie podczas kontroli niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy – za każdy dzień; 6. naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy – za każdego kierowcę; 7. naruszenia obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego – za każdy pojazd. W związku ze stwierdzonymi naruszeniami nałożono na skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł. Rozstrzygnięcie to jest prawidłowe z następujących względów. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego obowiązany jest dochować obowiązków i warunków wynikających z ustawy z dnia [...] września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.). Zgodnie z art. 4 pkt 22 cyt. ustawy, dotyczy to również obowiązków lub warunków wynikających z rozporządzenia Rady (EWG) nr [...] z dnia [...] grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr [...](WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr [...]. Stosownie do art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] złotych do [...] złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w tym przepisie, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr [...] do ustawy o transporcie drogowym (art. 92a ust. 6 ustawy). Kary te są nakładane w trybie administracyjnym, zaś odpowiedzialność jest niezależna od winy w tym sensie, że jest ponoszona co do zasady z tytułu wystąpienia określonego skutku (stwierdzonego naruszenia), bez konieczności wykazywania związku przyczynowego między zachowaniem podmiotu odpowiedzialnego, a powstałym skutkiem (por. wyrok NSA z dnia [...] lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1257/06; publ. CBOIS). Odstępstwo od tej reguły przewidziane zostało w art. 92b ust. 1 i 92c ust. 1 powyższej ustawy. W myśl jej przepisu art. 92b ust. 1, nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił: 1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów: a) rozporządzenia (WE) nr [...] Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia [...] marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr [...](WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr [...], b) rozporządzenia Rady (EWG) nr [...] z dnia [...] grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, c) umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia [...] lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087); 2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego. Stosownie do art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć; 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ; 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że przesłanki egzoneracyjne określone w przepisie art. 92c nie odnoszą się do zachowania przedsiębiorcy, jego działań lub działań osób, którymi posługuje się przy prowadzeniu działalności, jak i organizacji pracy przedsiębiorstwa, lecz do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu należytej staranności i przezorności nie był w stanie racjonalnie przewidzieć. Chodzi tylko i wyłącznie o zdarzenia nieoczekiwane i nadzwyczajne, a nie związane z niewłaściwą organizacją pracy przedsiębiorstwa transportowego. Przedsiębiorca jest bowiem zobowiązany, do takiego zorganizowania pracy przedsiębiorstwa transportowego, aby w przyjętym modelu i schemacie jego działania, uwzględnione zostały wszystkie określone w przepisach obowiązującego prawa zasady dotyczące prowadzenia tego rodzaju działalności. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy wyjaśnić, że postawę rozstrzygnięcia organu I instancji stanowiły ustalenia poczynione w oparciu o całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Okoliczność, że organ uwzględnił protokół z kontroli z dnia [...] lutego 2014 r., Nr [...] jako dowód, z którego wynika, że liczba zatrudnionych kierowców przez przedsiębiorcę wynosi 6 oraz uwzględnił dodatkowo i ocenił dowody zgromadzone po zakończeniu kontroli w przedsiębiorstwie, nie świadczy o wadliwym postępowaniu organu. Faktem jest, że dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego organ uzyskał dodatkową - przedłożoną przez stronę - dokumentację dotyczącą funkcjonowania przedsiębiorstwa w tym odnośnie aktywności zawodowej kierowcy M. M.. Dane w tym zakresie powinny być udostępnione w trakcie kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącej. Ponadto strona informowana była – czego przykładem jest zawiadomienie z dnia [...] stycznia 2015 r. (k. 191 akt adm.) o prawie wypowiadania się o zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i prawie zgłoszenia żądań. O wydanej w dniu [...] lutego 2015 r. przez organ I instancji decyzji nie sposób powiedzieć, że jest ona obarczona wadą prawną. Nie jest uzasadnione stanowisko, że podstawę ustaleń organu stanowi protokół kontroli z dnia [...] kwietnia 2014 r. w powiązaniu z dodatkowymi dowodami uzyskanymi później i ocenionymi na niekorzyść strony bez uwzględnienia tych dowodów, które przemawiają na korzyść strony. Nieuprawniony jest zarzut, że uzupełniony materiał dowodowy bezpodstawnie – w sposób sprzeczny z treścią art. 7, art. 77 § 1 i 2, art. 78 § 1 oraz art. 80 k.p.a. - oceniono na niekorzyść strony. Rzeczą organu jest – zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej - podjąć wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) oraz ocenić cały zgromadzony materiał dowodowy (art. 80 k.p.a.). Bez naruszenia tych przepisów organ ustalił stan zatrudnienia kierowców ii wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 rozporządzenia (WE) nr [...], dzienny czas prowadzenia pojazdu w zasadzie nie może przekroczyć 9 godzin (może być przedłużony do 10 godzin, 2 razy w tygodniu ). Przekroczenie czasu prowadzenia pojazdu przez [...] i M. M. nie budzi wątpliwości w świetle zebranych dowodów. Jak organ wyjaśnia, w sprawie nie stwierdzono wpisów uzasadniających zastosowanie art. 12 powyższego rozporządzenia nr [...]. Przepis ten określa, że pod warunkiem, że nie zagraża to bezpieczeństwu drogowemu oraz umożliwia osiągnięcie przez pojazd odpowiedniego miejsca postoju, kierowca może odstąpić od przepisów art. 6-9 w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku, zaś kierowca wskazuje powody takiego odstępstwa odręcznie na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego, albo na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca pozwalającego na postój. Odnosząc się do zarzutu podniesionego w uzasadnieniu skargi a dotyczącego maksymalnych okresów czasu na wczytanie danych z tachografów cyfrowych, stwierdzić należy, że powyższy zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Organ słusznie zauważył, że skarżąca przekroczyła terminy na wczytanie danych zawarte w rozporządzeniu 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia [...] marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającym rozporządzenie Rady nr [...]. Jak wynika z treści art. 10 ust. 5 ww. rozporządzenia nr [...], wczytywanie danych odbywa się z częstotliwością ustaloną przez Państwo Członkowskie. Wynika z tego, że to państwo członkowskie ustala częstotliwość wczytywania danych z tachografów cyfrowych. W Rzeczypospolitej Polskiej okresy te zostały ustalone w rozporządzenia Ministra Transportu z dnia [...] sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia [...] sierpnia 2007r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych, dane z karty kierowcy podmiot pobiera: 1) co najmniej raz na 28 dni; 2) przed ustaniem stosunku pracy danego kierowcy; 3) przed upływem terminu rozwiązania umowy, na podstawie której świadczone były przewozy na rzecz podmiotu wykonującego przewozy drogowe; 4) w przypadku utraty ważności karty kierowcy; 5) w oznaczonym terminie - w przypadku żądania przez uprawnione organy administracji publicznej lub uprawnione podmioty. Zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza: a) 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej; b) 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy. Treść lp. 6.3.11 załącznika nr [...] do ustawy o transporcie drogowym sankcjonuje naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy za każdego kierowcę karą pieniężną w wysokości [...] zł. Jak wynika z akt sprawy, organ stwierdził naruszenie terminów do wczytywania danych (w odniesieniu do trzech kierowców) i w związku z powyższym zgodnie z prawem nałożył karę w łącznej wysokości [...] zł. Pozostałe stwierdzone naruszenia oraz wysokość kary nałożonej w każdym przypadku zostały szczegółowo opisane przez organ i nie ma potrzeby powtarzania słusznej w tym zakresie argumentacji organu. Ubocznie należy podnieść, że nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisu art. 1 ust. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. wprowadzającego ogólna zasadę, że odpowiednie dane należy wczytywać w sposób zapobiegający ich utracie. Podobnie należy ocenić zarzut wybiórczego stosowania przez organ preambuły do wskazanego wyżej rozporządzenia nr [...], gdzie w punkcie 3 wskazuje się, że określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. Stanowisko skarżącej o uwzględnieniu przez nią wyłącznie okresów zarejestrowanej działalności kierowców i wczytaniu danych we właściwych terminach – jest nieusprawiedliwione. W tym zakresie skarżąca prowadzi jedynie polemikę z organem i nie przedstawia dowodów potwierdzających fakt terminowego wczytywania danych. Tymi dowodami nie mogą być – przedstawione po wszczęciu postępowania administracyjnego, a zatem po zakończeniu kontroli – ani zaświadczenia o przebywaniu kierowcy M. M. na urlopie wypoczynkowym, ani wniosek urlopowy tego kierowcy z dnia [...] października 2013 r. W ocenie Sądu, organy wykazały naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, które uzasadniało nałożenie kary pieniężnej. Wobec powyższego należało uznać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego są bezpodstawne, bowiem postępowanie przeprowadzone zostało w sposób właściwy, a zaskarżona decyzja została uzasadniona w sposób wyczerpujący i zgodny z treścią art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.