III SA/Lu 726/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia SO del. Robert Hałabis, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi J. P. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) zł w tym VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, którą wypłacić z funduszów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2011 r., Nr [...], po rozpoznaniu odwołania A. Ch., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...], w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Komendant Wojewódzki Policji w L., w związku z przekroczeniem przez A. Ch. limitu 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, wnioskiem z dnia 27 stycznia 2011 r., na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.), dalej: ustawa - Prawo o ruchu drogowym, wniósł o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Dyrektor Wydziału Komunikacji, działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Z., orzekł o zatrzymaniu A. Ch. prawa jazdy kategorii C+E, B+E, C, B i A dokument nr: [...] druk nr: [...]. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, że powyższe uzasadniało przekroczenie przez A. C. 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, uwzględniając prawomocne postanowienie Sądu Okręgowego w G. W. z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt IVWaz 19/11, o utrzymaniu w mocy postanowienia Sądu Rejonowego w G. W. z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II/W 275/ 10 o odmowie przywrócenia A. Ch. terminu do złożenia sprzeciwu od wyroku nakazowego. W odwołaniu A. C. opisał przebieg zdarzenia, które skutkowało przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego i oświadczył, że nie jest za nie odpowiedzialny. Skarżący zarzucił policji niezabezpieczenie śladów i brak udokumentowania jego winy. Poinformował również, że w dniu [...] sierpnia 2011 r. zwrócił się do Prokuratora Generalnego RP o sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie sygn. akt II/W 275/10. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2011 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 138 ust. 1 w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo o ruchu drogowym, starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) wydaje decyzje o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku zatrzymania przez policjanta prawa jazdy w razie przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Organ podkreślił, że przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym nie zawierają upoważnienia dla starosty do badania zasadności wniosku policji ani sprawdzania lub podważania faktu przekroczenia przepisów ruchu drogowego. Organ odwoławczy stwierdził, że postanowienie Sądu Okręgowego w G. W. z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt IV Waz 19/11, o utrzymaniu w mocy postanowienia Sądu Rejonowego w G. W. z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II/W 275/ 10 o odmowie przywrócenia A. C. terminu do złożenia sprzeciwu od wyroku nakazowego, oznacza, że środki zaskarżenia w zwykłym postępowaniu sądowym w sprawie przekroczenia przez A. C. 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego zostały wyczerpane. W tej sytuacji organ pierwszej instancji miał obowiązek wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło argumentu skarżącego dotyczącego złożenia wniosku do Prokuratora Generalnego o wniesienie kasacji w sprawie zakończonej postanowieniem Sądu Okręgowego w G. W. Podkreślono, że organy administracji orzekające w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie są uprawnione do badania zasadności przypisanych przez policję punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Wniesienie kasacji jako środka nadzwyczajnego w postępowaniu sądowym nie może mieć wpływu na postępowanie administracyjne prowadzone zgodnie z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. C. opisał przebieg zdarzenia z dnia [...] listopada 2009 r., które skutkowało przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego i oświadczył, że nie jest za nie odpowiedzialny. Skarżący zarzucił policji niezabezpieczenie śladów i brak udokumentowania jego winy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt III SA/Lu 726/11, referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. pełnomocnik skarżącego uzupełnił skargę A. C., wnosząc o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] października 2011 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a mianowicie: 1) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie należytego i wyczerpującego poinformowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ w toku załatwiania jego sprawy, tj. lakoniczne a tym samym nie odpowiadające prawu uzasadnienie stanu faktycznego rozstrzygnięcia i zaniechanie wskazania w decyzji okresu za jaki zostało naliczone przekroczenie 24 punktów z tytułu naruszenia przepisów ruchu drogowego, co w konsekwencji ograniczało się jedynie do opisu i oceny ostatniego z tych naruszeń; 2) art. 7, art. 10, art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności oraz wadliwej ocenie materiału dowodowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy; 3) art. 7, art. 77 § 1 i art. 76 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentów urzędowych pomimo, że skarżący podnosił przedmiotowy wniosek w tym zakresie zarówno w pismach do Prezydenta Miasta Z. jak i w odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. Pełnomocnik skarżącego podniósł, że w zaskarżonej decyzji organ zawarł jedynie informację o przekroczeniu przez skarżącego liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, natomiast brak jest danych co do zdarzeń jakie wydarzyły się w ciągu roku oraz brak wskazania jakiego przedziału czasowego naruszenie dotyczy. Podkreślono, że powołanie w zaskarżonej decyzji wyłącznie treści przepisów prawa oraz wymienienie dokumentów zawartych w aktach sprawy nie spełnia warunków uzasadnienia prawnego decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta L. jest przepis art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego (art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g), starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Zgodnie z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g) ustawy Prawo o ruchu drogowym, policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w razie przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zwrot zatrzymanego prawa jazdy, w myśl art. 138 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania, z zastrzeżeniem art. 114 ust. 4. Zgodnie zaś z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy Prawo o ruchu drogowym, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Stosownie do art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Jak wynika z przeprowadzonego przez organy administracji postępowania, skarżący przekroczył w okresie krótszym od jednego roku (tj. od dnia [...] października 2009 r. do [...] listopada 2009 r.) limit 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, uzyskując łącznie 26 punktów. Okoliczność ta wynika wprost z dokumentu urzędowego - wniosku o sprawdzenie kwalifikacji wystawionego przez L. Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...], sporządzonego na podstawie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b) ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wniosek ten wskazuje zarówno daty w jakich skarżący naruszał przepisy ruchu drogowego, rodzaj naruszeń, jak i przypisaną tym naruszeniom odpowiednią liczbę punktów, określoną zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisu art. 130 ust. 1 powołanej ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. Nr 236, poz. 1998). Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nie zasługują one na uwzględnienie. Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji zbadał prawidłowość postępowania organu administracji, poprzedzającego wydanie decyzji, w szczególności sprawdzając, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z obowiązkami nałożonymi na organy administracji w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W ocenie Sądu zarzut naruszenia przepisów postępowania jest chybiony. W myśl przepisu art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten wyraża jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, zasadę prawdy obiektywnej. Zasada ta oznacza, że na organ administracji publicznej nałożony jest obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. Zgodnie natomiast z przepisami art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Obowiązki te ciążą zarówno na organie pierwszej, jak i drugiej instancji. Stosownie do przepisu art. 136 i 138 k.p.a. przedmiotem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu pierwszej instancji. W rozpoznawanej sprawie organy administracji zgodnie z przedstawionymi wyżej wymogami dokonały prawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego oraz jego prawidłowej oceny. Decyzja organu została wydana po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w oparciu o całokształt zgromadzonego materiału dowodowego, tj. wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r., który w świetle powołanych wyżej przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym był wystarczającym dowodem do wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oraz postanowienia Sądu Okręgowego w G. W. z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt IVWaz 19/11, o utrzymaniu w mocy postanowienia Sądu Rejonowego w G. W. z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II/W 275/ 10 o odmowie przywrócenia A. C. terminu do złożenia sprzeciwu od wyroku nakazowego. Podkreślić należy, że na gruncie niniejszej sprawy nie ma znaczenia zasadność nałożonego mandatu czy kwestionowanie okoliczności jego nałożenia na skarżącego. W niniejszej sprawie istotne jest tylko to, że nałożony został mandat karny na skarżącego, z którym wiąże się przekroczenie przez kierowcę 24 punktów za naruszenie przepisów o ruchu drogowym i że ten mandat stał się prawomocny. Skarżący w przedmiotowym postępowaniu nie może kwestionować prowadzonego postępowania wykroczeniowego, ponieważ ewentualne nieprawidłowości postępowania wykroczeniowego nie są przedmiotem niniejszego postępowania. Tryb ewidencji punktów za naruszenia prawa drogowego jest odrębnym postępowaniem od postępowania dotyczącego trybu nałożenia mandatu za wykroczenie drogowe. Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art. 76 § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a., dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Art. 76 § 3 k.p.a. nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentów urzędowych, jednak inicjatywa dowodowa spoczywa na stronie podważającej treść takiego dokumentu. Organy orzekające w sprawie zobligowane były domniemaniem prawdziwości informacji zawartych w dokumencie urzędowym, do przyjęcia, że skarżący uzyskał liczbę punktów uzasadniających wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby skarżącemu udało się wykazać nieprawdziwość informacji udzielonej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. W tej sytuacji uprawniony organ, wobec dyspozycji art. 138 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, stwierdzając przekroczenie 24 punktów (łącznie 26), prawidłowo orzekł o zatrzymaniu prawa jazdy. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji. Natomiast o kosztach nieopłaconej pomocy prawej udzielonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).