III SA/Lu 740/11

WyrokWSA w Lublinie2012-02-16

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Robert Hałabis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która pobrała zasiłek dla bezrobotnych w okresie, gdy jednocześnie otrzymywała wynagrodzenie z tytułu pozostawania w stosunku służbowym, jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, jeśli została pouczona o okolicznościach powodujących utratę statusu osoby bezrobotnej?
Ratio decidendi
Osoba, która w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych jednocześnie pozostawała w stosunku służbowym i otrzymywała z tego tytułu wynagrodzenie, jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Jest tak, ponieważ pobieranie wynagrodzenia stanowi okoliczność powodującą ustanie prawa do zasiłku, o czym osoba ta była pouczona przy rejestracji w urzędzie pracy. Subiektywne przekonanie o braku pełnienia służby jest bez znaczenia, gdy faktycznie pobrano wynagrodzenie.
Stan faktyczny
Skarżący został zarejestrowany jako osoba bezrobotna i przyznano mu zasiłek, po tym jak został zwolniony ze służby w Policji. Następnie otrzymał nowe świadectwo służby, z którego wynikało, że pozostawał w stosunku służbowym i pobierał wynagrodzenie w okresie, gdy był zarejestrowany jako bezrobotny i pobierał zasiłek. Organy administracji orzekły o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Skarżący złożył skargę, kwestionując błędną wykładnię przepisów i nieprawidłowe postępowanie wyjaśniające.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia SO del. Robert Hałabis, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Wojewody L. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia oddala skargę. Dyrektor Wydziału Polityki Społecznej działając z upoważnienia Wojewody L. decyzją z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Ś. wydaną z upoważnienia Starosty Ś. z dnia [...] lipca 2011 r. znak: [...] orzekającą o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie 1545,10 zł za okres od 5 lutego 2009 r. do 30 kwietnia 2009 r. Decyzje podjęto w następującym stanie faktycznym: L. Komendant Wojewódzki Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. zwolnił I. S. ze służby w Policji na podstawie przesłanki określonej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. W dniu [...] stycznia 2009 r. I. S. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ś. jako osoba bezrobotna na podstawie świadectwa służby z dnia [...] stycznia 2009 r. wystawionego przez Komendę Powiatową Policji w Ś., poświadczającego pełnienie służby stałej w okresie od 20 sierpnia 2000 r. do 19 stycznia 2009 r. Na tej podstawie decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] przyznano mu status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku od dnia [...] lutego 2009 r. w wysokości 551,80 zł miesięcznie. W dniu 27 maja 2009 r. I. S. poinformował PUP w Ś. o otrzymanym z Komendy Powiatowej Policji w Ś. nowym świadectwie służby za okres od [...] sierpnia 2000 r. do [...] kwietnia 2009 r. Wobec powyższego PUP w Ś. wystąpił do KPP w Ś. z prośbą o wyjaśnienie istnienia w obrocie prawnym 2 świadectw pracy. W piśmie z dnia [...] czerwca 2009 r. KPP w Ś. wyjaśniła, iż aktualnym świadectwem służby jest świadectwo z dnia [...] kwietnia 2009 r. natomiast poprzednie należy uznać za anulowane. Ponadto poinformowała, że I. S. w okresie od [...] stycznia 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. pozostawał w stosunku służbowym i pobrał za ten okres wynagrodzenie. Na tej podstawie organ I instancji ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. znak: [...] uchylił swoją poprzednią decyzję z dnia [...] lutego 2009 r. w sprawie uznania I. S. za osobę bezrobotną od dnia [...] stycznia 2009 r. oraz przyznaniu prawa do zasiłku od dnia [...] lutego 2009 r. w wysokości 551,80 zł miesięcznie i jednocześnie odmówił uznania go za osobę bezrobotną z dniem [...] stycznia 2009 r. Następnie PUP w Ś. decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie 1545,10zł za okres od [...] lutego 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. Od decyzji tej I. S. wniósł odwołanie. Organ II instancji decyzją z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.; dalej: u.p.z.i.r.p.), zgodnie z którym - osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenie decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną do tego świadczenia zaliczką, na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. W myśl zaś ust. 2 pkt 1 tego przepisu – za niezależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. Następnie przywołał definicję osoby bezrobotnej określoną w art. 2 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Wypełniając kartę rejestracyjną bezrobotnego I. S. złożył własnoręczny podpis pod oświadczeniem, iż jest osobą niezatrudnioną i nie wykonuje innej pracy zarobkowej a ponadto zobowiązuje się do bezzwłocznego informowania o wszelkich zmianach świadczenia, w przypadku niespełnienia warunków wymienionych w ustawie. Ponadto otrzymał egzemplarz Informacji dla osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy, w którym zawarte było pouczenie o tym, iż osoba która pobrała nienależne świadczenie pieniężne (w myśl art. 76 ust. 1 ustawy) obowiązana jest do zwrotu w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Na tej podstawie organ uznał, iż I. S. został prawidłowo pouczony o tym, kto może posiadać status bezrobotnego i jakie okoliczności powodują ustanie prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. złożył I. S. domagając się uchylenia w całości decyzji I instancji z dnia [...] lipca 2011 r. oraz stwierdzenia nieważności decyzji II instancji z dnia [...] września 2011 r. Zaskarżonym rozstrzygnięciom zarzucił: 1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 76 ust. 2 pkt 1 u.p.z.i.r.p. polegającą na twierdzeniu, że zasiłek dla bezrobotnych został wypłacony pomimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do tego świadczenia; 2. nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, w którym niewłaściwie zinterpretowano pisma z Komendy Powiatowej Policji w Ś. co skutkowało wydaniem powyższych decyzji. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, iż w okresie od [...] stycznia 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. nie pobierał uposażenia, a zasiłek dla bezrobotnych pobierał na podstawie aktualnego świadectwa służby z dnia [...] stycznia 2009 r. Ponadto oświadczył, że wynagrodzenie otrzymał, jednakże nie w trakcie pobierania zasiłku dla bezrobotnych lecz w terminie późniejszym. Wobec powyższego twierdzenie organu II instancji jakoby był jednocześnie osobą pozostającą w stosunku służby i zarejestrowaną jako osoba bezrobotna jest nieprawdziwe. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Wydziału Polityki Społecznej działając z upoważnienia Wojewody L. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w L., zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) , sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Na wstępie rozważań wskazać należy, że kwestią sporną w niniejszej sprawie jest zasadność orzeczenia o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia pobranego przez skarżącego z tytułu zasiłku dla bezrobotnego. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub lit. i, j, l. Z ustaleń dokonanych przez organy orzekające wynika, że skarżący I.S. pełnił służbę stałą w Komendzie Powiatowej Policji w Ś. do [...] stycznia 2009 r., kiedy to stosunek służbowy został rozwiązany na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji (Dz. U. z 2007 r., nr 43, poz. 277) (dowód: świadectwo pracy k. 8 akt administracyjnych). Na tej podstawie został uznany za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku od dnia 5 lutego 2009 r. (dowód: decyzja z dnia 25 lutego 2009 r., k. 9 akt administracyjnych). Skarżący w dniu [...] maja 2009 r. poinformował Urząd Pracy, że decyzja o zwolnieniu go ze służby w policji z dniem [...] stycznia 2009 r. została uchylona i dołączył nowe świadectwo służby, z którego wynika, że służbę pełnił do [...] kwietnia 2009 r. kiedy to został ponownie zwolniony ze służby (k. 11 akt administracyjnych). Za okres od [...] stycznia 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. Komenda Powiatowa Policji w Ś. wypłaciła mu wynagrodzenie (k. 15 i 33 akt administracyjnych). Nie ulega więc wątpliwości, iż I. S. w okresie od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] kwietnia 2009 r., będąc zarejestrowany jako osoba bezrobotna i pobierając przyznany mu decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. zasiłek dla bezrobotnego, pozostawał w stosunku służbowym i pobrał za ten okres wynagrodzenie. Zachodziły więc podstawy do wydania decyzji o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie 1545,10 zł za okres od [...] lutego 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. z powodu niespełnienia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. W ocenie Sądu organy administracji publicznej obu instancji zasadnie uznały, że świadczenie wypłacone skarżącemu w okresie od [...] lutego 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. było świadczeniem nienależnym i zobowiązały go do jego zwrotu. Zgodnie bowiem z treścią art. 76 ust. 1 ustawy osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. W myśl art. 76 ust. 2 pkt 1 ustawy za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. W dniu rejestracji w Urzędzie Pracy I. S. został pouczony, iż jedną z przesłanek powodujących utratę statusu osoby bezrobotnej jest zatrudnienie i wykonywanie pracy zarobkowej. Skarżący zapoznał się z pouczeniem i pokwitował jego odbiór. Wiedział zatem jakie okoliczności skutkują utratą statusu osoby bezrobotnej, jak również zobowiązał się do bezzwłocznego informowania o wszelkich zmianach danych zawartych w karcie rejestracyjnej oraz do zwrotu świadczenia w przypadkach niespełnienia przez niego warunków wymienionych w ustawie (k.5-6 akt administracyjnych). Skarżący, będąc zobligowany powyższymi pouczeniami, oświadczył w piśmie z dnia [...] maja 2009 r. (karta 12 akt administracyjnych) skierowanym do PUP w Ś., iż nowe świadectwo służby (z uwzględnionym okresem od [...] sierpnia 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r.) otrzymał w dniu [...] maja 2009 r. Powyższą informację przekazał zaś PUP w Ś. dopiero w dniu [...] maja 2009 r. pomimo zobowiązania do bezzwłocznego informowania o zaistnieniu okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczenia. W świetle powyższych okoliczności zarzut skargi naruszenia art. 76 ust. 2 pkt 1 u.p.z.i.r.p. nie zasługiwał na uwzględnienie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący za okres od [...] lutego 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. pobrał zarówno zasiłek dla bezrobotnych jak i wynagrodzenie za pełnienie służby w Komendzie Powiatowej Policji w Ś., co oznacza, że obowiązany jest do zwrotu zasiłku dla bezrobotnych na mocy na mocy powołanego wyżej przepisu. Zdarzeniem uzasadniającym takie stanowisko, było uchylenie decyzji o zwolnieniu go ze służby w policji z dniem [...] stycznia 2009 r. i przywrócenie do służby wraz z prawem do stosownego wynagrodzenia. Pobranie wynagrodzenia przez skarżącego za okres w którym pobierał także zasiłek dla bezrobotnych spowodowało, że świadczenie z Funduszu Pracy było nienależne w rozumieniu art. 76 ust. 2 pkt 1 u.p.z.i.r.p. o czym został on pouczony w dacie rejestracji Urzędzie Pracy. Subiektywne przekonanie skarżącego, że nie pełnił służby w Policji w okresie od [...] stycznia 2009 r. do [...] kwietnia 2009 r. jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia skoro poza sporem jest okoliczność, ze pobrał za ten okres wynagrodzenie. Organy obu instancji trafnie zatem przyjęły, iż w sprawie zachodziły podstawy do orzeczenia obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło